દિવ્યાવદાન · અધ્યાય 30
313.028. ઇદમવોચદ્ભગવાન્।
313.028. આત્તમનસો ભિક્ષવો ભિક્ષુણ્ય ઉપાસકા ઉપાસિકા દેવનાગયક્ષાસુરગરુડકિન્નરમહોરગાઃ સર્વાવતી ચ પરિષદ્ભગવતો ભાષિતમભ્યનન્દન્॥
313.030. રૂપાવત્યવદાનં દ્વાત્રિંશત્તમમ્॥
********** અવદાન 33 **********
314.001. દિવ્33 શાર્દૂલકર્ણાવદાનમ્।
314.002. એવં મયા શ્રુતમ્।
314.002. એકસ્મિન્ સમયે ભગવાઞ્ શ્રાવસ્ત્યાં વિહરતિ સ્મ જેતવને ઽનાથપિણ્ડદસ્યારામે।
314.003. અથાયુષ્માનાનન્દઃ પૂર્વાહ્ણે નિવાસ્ય પાત્રચીવરમાદાય શ્રાવસ્તીં મહાનગરીં પિણ્ડાય પ્રાવિક્ષત્।
314.004. અથાયુષ્માનાનન્દઃ શ્રાવસ્તીં પિણ્ડાય ચરિત્વા કૃતભક્તકૃત્યો યેનાન્યતમમુદપાનં તેનોપસંક્રાન્તઃ।
314.005. તેન ખલુ સમયેન તસ્મિન્નુદપાને પ્રકૃતિર્ નામ માતઙ્ગદારિકા ઉદકમુદ્ધરતે સ્મ।
314.006. અથાયુષ્માનાનન્દઃ પ્રકૃતિં માતઙ્ગદારિકામેતદવોચત્--દેહિ મે ભગિનિ પાનીયમ્, પાસ્યામિ।
314.007. એવમુક્તે પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા આયુષ્મન્તમાનન્દમિદમવોચત્--માતઙ્ગદારિકાહમસ્મિ ભદન્ત આનન્દ।
314.008. નાહં તે ભગિનિ કુલં વા જાતિં વા પૃચ્છામિ।
314.008. અપિ તુ સચેત્તે પરિત્યક્તં પાનીયમ્, દેહિ, પાસ્યામિ।
314.009. અથ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા આયુષ્મત આનન્દાઅય પાનીયમદાત્।
314.010. અથાયુષ્માનાનન્દઃ પાનીયં પીત્વા પ્રક્રાન્તઃ॥
314.011. અથ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા અથાયુષ્મત આનન્દસ્ય શરીરે મુખે સ્વરે ચ સાધુ ચ સુષ્ઠુ ચ નિમિત્તમુદ્ગૃહીત્વા યોનિશોમનસિકારેણાવિષ્ટા સંરાગચિત્તમુત્પાદયતિ સ્મ--આર્યો મે આનન્દઃ સ્વામી સ્યાદિતિ।
314.013. માતા ચ મે મહાવિદ્યાધરી।
314.013. સા શક્ષ્યત્યાર્યમાનન્દમાનયિતુમ્।
314.013. અથ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા પાનીયઘટમાદાય યેન ચણ્ડાલગૃહં તેનોપસંક્રમ્ય પાનીયઘટમેકાન્તે નિક્ષિપ્ય સ્વાં જનનીમિદમવોચત્--યત્ખલુ એવમમ્બ જાનીયાહ્--આનન્દો નામ શ્રમણો મહાશ્રમણગૌતમસ્ય શ્રાવક ઉપસ્થાયકઃ।
314.016. તમહં સ્વામિનમિચ્છામિ।
314.016. શક્ષ્યસિ તમમ્બ આનયિતુમ્? સા તામવોચત્--શક્તાહં પુત્રિ આનન્દમાનયિતું સ્થાપયિત્વા યો મૃતઃ સ્યાદ્યો વા વીતરાગઃ।
314.018. અપિ ચ।
314.018. રાજા પ્રસેનજિત્ કૌશલઃ શ્રમણગૌતમમતીવ સેવતે ભજતે પર્યુપાસને।
314.018. યદિ જાનીયાત્, સો ઽયં ચણ્ડાલકુલસ્યાનર્થાય પ્રતિપદ્યેત।
314.019. શ્રમણશ્ચ ગૌતમો વીતરાગઃ શ્રૂયતે।
314.020. વીતરાગસ્ય {મન્ત્રાહ્} પુનઃ સર્વમન્ત્રાનભિભવન્તિ।
314.020. એવમુક્તા પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા માતરમિદમવોચત્--સચેદદમ્બ શ્રમણો ગૌતમો વીતરાગઃ, તસ્યાન્તિકાચ્છ્રમણમાનન્દં ન પ્રતિલપ્સ્યે, જીવિતં પરિત્યજેયમ્।
314.022. સચેત્પ્રતિલપ્સ્યે, જીવામિ।
314.022. મા તે પુત્રિ જીવિતં પરિત્યજસિ।
314.022. આનયામિ શ્રમણમાનન્દમ્॥
314.024. અથ પ્રકૃતેર્માતઙ્ગદારિકા માતા મધ્યે ગૃહાઙ્ગનસ્ય ગોમયેનોપલેપનં કૃત્વા વેદીમાલિપ્ય દર્ભાન્ સંસ્તીર્ય અગ્નિં પજ્વાલ્ય અષ્ટશતમર્કપુષ્પાણાં ગૃહીત્વા મન્ત્રાનાવર્તયમાના એકૈકમર્કપુષ્પં પરિજપ્ય અગ્નૌ પ્રતિક્ષિપતિ સ્મ।
314.026. તત્રેયં વિદ્યા ભવતિ--
314.027. અમલે વિમલે કુઙ્કુમે સુમને।
314.027. યેન બદ્ધાસિ વિદ્યુત્।
314.027. ઇચ્છયા દેવો વર્ષતિ વિદ્યોતતિ ગર્જતિ।
314.028. વિસ્મયં મહારાજસ્ય સમભિવર્ધયિતું દેવેભ્યો મનુષ્યેભ્યો ગન્ધર્વેભ્યઃ શિખિગ્રહા દેવા વિશિખિગ્રહા દેવા આનન્દસ્યાગમનાય સંગમનાય ક્રમણાય ગ્રાણાય જુહોમિ સ્વાહા॥
315.001. <315>અથાયુષ્મત આનન્દસ્ય ચિત્તમક્ષિપ્તમ્।
315.001. સ વિહારાન્નિષ્ક્રમ્ય યેન ચણ્ડાલગૃહં તેનોપસંક્રામતિ સ્મ।
315.002. અદ્રાક્ષીચ્ચણ્ડાલી આયુષ્મન્તમાનન્દં દૂરાદેવાગચ્છન્તમ્।
315.002. દૃષ્ટ્વા ચ પુનઃ પ્રકૃતિં દુહિતરમિદમવોચત્--અયમસૌ પુત્રિ શ્રમણ આનન્દ આગચ્છતિ।
315.003. શયનં પ્રજ્ઞપય।
315.004. અથ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા હૃષ્ટતુષ્ટા પ્રમુદિતમના આયુષ્મત આનન્દસ્ય શય્યાં પ્રજ્ઞપયતિ સ્મ॥
315.005. અથાયુષ્માનાન્દો યેન ચણ્ડાલગૃહં તેનોપસંક્રાન્તઃ।
315.005. ઉપસંક્રમ્ય વેદીમુપનિશ્રિત્યાસ્થાત્।
315.005. એકાન્તસ્થિતઃ સ પુનરાયુષ્માનાન્દઃ પ્રારોદીત્।
315.006. અશ્રૂણિ પ્રવર્તયમાન એવમાહ--વ્યસનપ્રાપ્તો ઽહમસ્મિ।
315.007. ન ચ મે ભગવાન્ સમન્વાહરતિ।
315.007. અથ ભગવાનાયુષ્મન્તમાનન્દં સમન્વાહરતિ સ્મ।
315.008. સમન્વાહૃત્ય સંબુદ્ધમન્ત્રૈશ્ચણ્ડાલમન્ત્રાન્ પ્રતિહન્તિ સ્મ।
315.008. તત્રેયં વિદ્યા--
315.009. સ્થિતિરચ્યુતિઃ સુનીતિઃ। સ્વસ્તિ સર્વપ્રાણિભ્યઃ॥
315.010. સરઃ પ્રસન્નં નિર્દેષં પ્રશાન્તં સર્વતો ઽભયમ્।
315.011. ઈતયો યત્ર શામ્યન્તિ ભયાનિ ચલિતાનિ ચ
315.012. તદ્વૈ દેવા નમસ્યન્તિ સર્વસિદ્ધાશ્ચ યોગિનઃ।
315.013. એતેન સત્યવાક્યેન સ્વસ્ત્યાનન્દાસ્ય ભિક્ષવે
315.014. અથાયુષ્માનાન્દઃ પ્રતિહતચણ્ડાલમન્ત્રશ્ચણ્ડાલગૃહાન્નિષ્ક્રમ્ય યેન સ્વકો વિહારસ્તેનોપસંક્રમિતુમારબ્ધઃ॥
315.016. અદ્રાક્ષીત્પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા આનન્દમાયુષ્મન્તં પ્રતિગચ્છન્તમ્।
315.016. દૃષ્ટ્વા ચ પુનઃ સ્વાં જનનીમિદમવોચત્--અયમસૌ માતઃ શ્રમણ આનન્દઃ પ્રતિગચ્છતિ।
315.017. તામાહ માતા--નિયતં પુત્રિ શ્રમણેન ગૌતમેન સમન્વાહૃતો ભવિષ્યતિ।
315.018. તેન મમ મન્ત્રાઃ પ્રતિહતા ભવિષ્યન્તિ।
315.018. પ્રકૃતિરાહ--કિં પુનરમ્બ બલવત્તરાઃ શ્રમણસ્ય ગૌતમસ્ય મન્ત્રા નાસ્માકમ્? તામાહ માતા--બલવત્તરાઃ શ્રમણસ્ય ગૌતમસ્ય મન્ત્રા નાસ્માકમ્।
315.020. યે પુત્રિ મન્ત્રાઃ સર્વલોકસ્ય પ્રભવન્તિ, તાન્ મન્ત્રાઞ્ શ્રમણો ગૌતમ આકાઙ્ક્ષમાણઃ પ્રતિહન્તિ।
315.021. ન પુનર્લોકઃ પ્રભવતિ શ્રમણસ્ય ગૌતમસ્ય મન્ત્રાન્ પ્રતિહન્તુમ્।
315.022. એવં બલવત્તરાઃ શ્રમણસ્ય ગૌતમસ્ય મન્ત્રાઃ॥
315.023. અથાયુષ્માનાનન્દો યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ।
315.023. ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વૈકાન્તે ઽસ્થાત્।
315.024. એકાન્તસ્થિતમાયુષ્મન્તમાનન્દં ભગવાનિદમવોચત્--ઉદ્ગૃહ્ણ ર્વમાનન્દ ઇમાં ષડક્ષરીવિદ્યામ્।
315.025. ધારય વાચય પર્યવાપ્નુહિ આત્મનો હિતાય સુખાય ભિક્ષૂણાં ભિક્ષુણીનામુપાસકાનામુપાસિકાનાં હિતાય સુખાય।
315.026. ઇયમાનન્દ ષડક્ષરીવિદ્યા ષડ્ભિઃ સમ્યક્સમ્બુદ્ધૈર્ભાષિતા, ચતુર્ભિશ્ચ મહારાજૈઃ, શક્રેણ દેવાનામિન્દ્રેણ, બ્રહ્મણા ચ સહાપતિના।
315.027. મયા ચૈતર્હિ શાક્યમુનિના સમ્યક્સમ્બુદ્ધેન ભાષિતા।
315.028. ત્વમપ્યેતર્હિ આનન્દ તાં ધારસ્ય વાચય પર્યવાપ્નુહિ।
315.029. યદુત તદ્યથા--
315.030. અણ્ડરે પાણ્ડરે કારણ્ડે કેયૂરે ઽર્ચિહસ્તે ખરગ્રીવે બન્ધુમતિ વીરમતિ ધર વિધ ચિલિમિલે વિલો:અય વિષાણિ લોકે।
315.031. વિષ ચલ ચલ।
315.031. ગોલમતિ ગણ્ડવિલે ચિલિમિલે સાતિનિંને યથાસંવિભક્તે ગોલમતિ ગણ્ડવિલાયૈ સ્વાહા॥
316.001. <316>યઃ કશ્ચિદાનન્દ ષડક્ષર્યા વિદ્યયા પરિત્રાણં સ્વસ્ત્યયનં કુર્યાત્, સ યદિ વધાર્હો ભવેત્, દણ્ડેન મુચ્યતે, દણ્ડાર્હઃ પ્રહારેણ, પ્રહારાર્હઃ, પરિભાષણયા, પરિભાષણાર્હો રોમહર્ષણેન, રોમહર્ષણાર્હઃ પુનરેવ મુચ્યતે।
316.003. નાહમાનન્દ તં સમનુપશ્યામિ સદેવલોકે સમારલોકે સબ્રહ્મલોકે સશ્રમણબ્રાહ્મણિકાયાં પ્રજાયાં સદેવમાનુષિકાયાં સાસુરાયામ્ યસ્ત્વનયા ષડ્ક્ષર્યા વિદ્યયા રક્ષાયાં કૃતાયાં રક્ષાસૂત્રે બાહૌ બદ્ધે સ્વસ્ત્યયને કૃતે અભિભવિતું શક્નોતિ વર્જયિત્વા પૌરાણં કર્મવિપાકમ્॥
316.007. અથ પ્રકૃતિર્મારઙ્ગદારિકા તસ્યા એવ રાત્ર્યા અત્યયાત્ શિરઃસ્નાતા અનાહતદૂષ્યપ્રાવૃતા મુક્તામાલ્યાભરણા યેન શ્રાવસ્તી નગરી તેનોપસંક્રમ્ય નગરદ્વારે કપાટમૂલે નિશ્રિત્યાસ્થાદાયુષ્મન્તમાનન્દમાગમયમાના--નિયતમનેન માર્ગેણ આનન્દો આનન્દો ભિક્ષુરાગમિષ્યતીતિ।
316.009. દદર્શાયુષ્માનાનન્દઃ પ્રકૃતિં માતઙ્ગદારિકાં પૃષ્ઠતઃ પૃષ્ઠતઃ સમનુબદ્ધામ્।
316.010. દૃષ્ટ્વા ચ પુનર્જેહ્રીયમાણરૂપો ઽપ્રગલ્ભાયમાનરૂપો દુઃખી દુર્મનાઃ શીઘ્રં શીઘ્રં શ્રાવસ્ત્યા વિનિર્ગમ્ય યેન જેતવનં તેનોપસંક્રાન્તઃ।
316.012. ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વૈકાન્તે ઽસ્થાત્।
316.012. એકાન્તસ્થિત આયુચ્માનાનન્દો ભગવન્તમિદમવોચત્--ઇયં મે ભગવન્ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા પૃષ્ઠતઃ પૃષ્ઠતઃ સમનુબદ્ધા ગચ્છન્તમનુ ગચ્છતિ, તિષ્ઠન્તમનુ તિષ્ઠતિ।
316.014. યદ્યદેવ કુલં પિન્ણ્ડાય પ્રવિશામિ, તસ્ય તસ્યૈવ દ્વારે તૂષ્ણીભૂતા તિષ્ઠતિ।
316.015. ત્રાહિ મે ભગવન્, ત્રાહિ મે સુગત।
316.015. એવમુક્તે ભગવાનાયુષ્મન્તમાનન્દમિદમવોચત્--કિં તે પ્રકૃતે માતઙ્ગદારિકે આનન્દેન ભિક્ષુણા? પ્રકૃતિરાહ--સ્વામિનં ભદન્ત આનન્દમિચ્છામિ।
316.017. ભગવાનાહ--અનુજ્ઞાતાસિ પ્રકૃતે માતાપિતૃભ્યામાનન્દાય? અનુજ્ઞાતાસ્મિ ભગવન્, અનુજ્ઞાતાસ્મિ સુગત।
316.018. ભગવાનાહ--તેન હિ સંમુખં મમાનુજ્ઞાપય ત્વમ્।
316.019. અથ પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા ભગવતઃ પ્રતિશ્રુત્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા ભગવન્તં ત્રિઃ પ્રદક્ષિણીકૃત્ય ભગવતો ઽન્તિકાત્ પ્રક્રાન્તા।
316.020. યેન સ્વકૌ માતાપિતરૌ તેનોપસંક્રાન્તા।
316.021. ઉપસંક્રમ્ય માતાપિત્રોઃ પાદાઞ્ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તે ઽસ્થાત્।
316.021. એકાન્તસ્થિતા સ્વકૌ માતાપિતરાવિદમવોચત્--સંમુખં મે અમ્બ તાત શ્રમણસ્ય ગૌતમસ્ય આનન્દાય ઉત્સૃજતમ્।
316.023. અથ પ્રકૃતેર્માતઙ્ગદારિકાયા માતાપિતરૌ પ્રકૃતિમાદાયા યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તૌ।
316.024. ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તે ઽસ્થાત્।
316.025. એકાન્તસ્થિતા ભગવન્તમેતદવોચત્--ઇમૌ તૌ ભગવન્ માતાપિતરાવાગતૌ।
316.026. અથ ભગવાન્ પ્રકૃતેર્માતઙ્ગદારિકાયા માતાપિતરાવિદમવોચત્--અનુજ્ઞાતા યુવાભ્યાં પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા આનન્દાયેતિ? તાવાહતુહ્--અનુજ્ઞાતા ભગવન્, અનુજ્ઞાતા સુગત।
316.028. તેન હિ યૂયં પ્રકૃતિમપહાય ગચ્છત સ્વગૃહમ્।
316.028. અથ પ્રકૃતેર્માતઙ્ગદારિકાયા માતાપિતરૌ ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા ભગવન્તં ત્રિઃ પ્રદક્ષિણીકૃત્ય ભગવતો ઽન્તિકાત્પ્રક્રાન્તૌ॥
316.031. અથ પ્રકૃતેર્માતઙ્ગદારિકાયા માતાપિતરાવચિરપ્રક્રાન્તૌ વિદિત્વા ભગવાન્ પ્રકૃતિં માતઙ્ગદારિકામિદમવોચત્--અર્થિકાસિ પ્રકૃતે આનન્દેન ભિક્ષૂણા? પ્રકૃતિરાહ--અર્થિકાસ્મિ ભગવન્, <317>અર્થિકાસ્મિ સુગત।
317.001. તેન હિ પ્રકૃતે ય આનન્દસ્ય વેષઃ, સ ત્વયા ધારયિતવ્યઃ।
317.001. સા આહ--ધારયામિ ભગવન્, ધારયામિ સુગત।
317.002. પ્રવ્રજયતુ માં સુગત, પ્રવ્રજયતુ માં ભગવાન્।
317.002. અથ ભગવાન્ પ્રકૃતિં માતઙ્ગદારિકામિદમવોચત્--એહિ ત્વં ભિક્ષુણી, ચર બ્રહ્મચર્યમ્।
317.003. એવમુક્તે પ્રકૃતિર્માતઙ્ગદારિકા ભગવતા મુણ્ડા કાષાયપ્રવૃતા।
317.004. અથ ભગવાન્ પ્રકૃતિં માતઙ્ગદારિકામેહિભિક્ષુણીવાદેન પ્રવ્રાજયિત્વા ધર્મ્યયા કથયા સંદર્શયતિ સ્મ, સમાદાપયતિ સ્મ, સ્મુત્તેજયતિ સ્મ, સંપ્રહર્ષયતિ સ્મ।
317.006. યેયં કથા દીર્ઘરાત્રં સંસારસમાપન્નાનાં પ્રતિકૂલા શ્રવણીયા, તદ્યથા--દાનકથા શીલકથા સ્વર્ગકથા કામેષ્વાદીનવં નિઃસરણં ભયં સંક્લેશવ્યવદાનમ્, બોધિપક્ષાંસ્તાન્ ધર્માન્ ભગવાન્ પ્રકૃત્યૈ ભિક્ષુણ્યૈ સંપ્રકાશયતિ સ્મ।
317.008. અથ પ્રકૃતિર્ભિક્ષુણી ભગવતા ધર્મ્યયા કથયા સંદર્શિતા સમાદાપિતા સમુત્તેજિતા સંપ્રહર્ષિતા હૃષ્ટચિત્તા કલ્યાણચિત્તાઅ મુદિતચિત્તા વિનીવરણચિત્તા ઋજુચિત્તાખિલચિત્તા ભવ્યા ધર્મદેશિતમાજ્ઞાતુમ્।
317.010. યદા ચ ભગવાઞ્ જ્ઞાતઃ પ્રકૃતિં ભિક્ષુણીં હૃષ્ટચિત્તાં કલ્યાણચિત્તાં મુદિતચિત્તાં વિનીવરણચિત્તાં ભવ્યાં પ્રતિબલાં સામુત્કર્ષિકીં ધર્મદેશનામાજ્ઞાતુમ્, તદા યેયં ભગવતાં બુદ્ધાનાં ચતુરાયસત્યપ્રતિવેધિકી ધ્ર્મદેશના, યદુત દુઃખં સમુદયો નિરોધો માર્ગઃ, તાં ભગવાન્ પ્રકૃતેર્ભિક્ષુણ્યા વિસ્તરેણ સંપ્રકાશયતિ સ્મ।
317.014. અથ પ્રકૃતિર્ભિક્ષુણી તસ્મિન્નેવાસને નિષણ્ણા ચતુરાયસત્યાન્યભિજ્ઞાતાસીત્, દુઃખં સમુદયં નિરોધં માર્ગમ્।
317.015. તદ્યથા વસ્ત્રમપગતકાલકં રજનોપગતં રઙ્ગોદકે પ્રક્ષિપ્તં સમ્યગેવ રઙ્ગં પ્રતિગૃહ્ણીયાત્, એવમેવ પ્રકૃતિર્ભિક્ષુણી તસ્મિન્નેવાસને નિષણ્ણા ચતુરાયસત્યાનિ અભિસમયતિ સ્મ, તદ્યથા--દુઃખં સમુદયં નિરોધં માર્ગમ્॥
317.018. અથ પ્રઋતિર્ભિક્ષુણી દૃષ્ટધર્મા પ્રાપ્તધર્મા વિદિતધર્મા અકોપ્યધર્મા પર્યવસિતધર્મા અધિગતાર્થલાભસંવૃત્તા તીર્ણકાઙ્ક્ષાવિચિકિત્સા વિગતકથંકથા વૈશારદ્યપ્રાપ્તા અપરપ્રત્યયા અનન્યનેયા શાસ્તુઃ શાસને અનુધર્મચારિણી આજાનેયમાના ધર્મેષુ ભગવતઃ પાદયોઃ શિરસા નિપત્ય ભગવન્તમિદમવોચત્--અત્યયો મે ભગ્વન્, અત્યયો મે સુગત।
317.021. યથા બાલા યથા મૂઢા યથા અવ્યક્તા યથા અકુશલા દુષ્ટ્રજ્ઞજાતીયા, યાહમાનન્દં ભિક્ષું સ્વામિવાદેન સમુદાચાર્ષમ્।
317.023. સાહં ભદન્ત અત્યયમત્યયતઃ પશ્યામિ।
317.023. અત્યયમત્યયતો દૃષ્ટ્વા દેશયામિ।
317.023. અત્યયમત્યયત આવિષ્કરોમિ।
317.024. આયત્યાં સંવરમાપદ્યે।
317.024. અતસ્તસ્યા મમ ભગવન્ન્ અત્યયમત્યયતો જાનાતુ પ્રતિગૃહ્ણાતુ અનુકમ્પામુપાદાય।
317.025. ભગવાનાહ--આયત્યાં સંવરાય સ્થિત્વા ત્વં પ્રકૃતે અત્યયમત્યયતો ઽધ્યાગમઃ।
317.026. યથા બાલા યથા મૂઢા યથા અવ્યક્તા યથા અકુશલા દુષ્પ્રજ્ઞજાતીયા ત્વમાનન્દં ભિક્ષું સ્વામિવાદેન સમુદાચરસીતિ।
317.027. યતશ્ચ ત્વં પ્રકૃતે અત્યયં જાનાસિ, અત્યયં પશ્યસિ, આયત્યાં ચ સંવરમાપદ્યસે, અહમપિ તે ઽત્યયમત્યયતો ગૃહ્ણામિ।
317.028. વૃદ્ધિરેવ તે પ્રકૃતે પ્રતિકાઙ્ક્ષિતવ્યા કુશલાનાં ધર્માણામ્, ન હાનિઃ।
317.029. અથ પ્રકૃતિર્ભિક્ષુણી ભગવતાભિનન્દિતાનુશિષ્ટા એકા વ્યપકૃષ્ટા અપ્રમત્તા આતાપિની સ્મૃતિમતી સંપ્રજાના પ્રહિતાનિ વિવિક્તાનિ વિહરતિ સ્મ।
317.031. યદર્થં કુલદુહિતરઃ કેશાનવતાર્ય કાષાયાણિ વસ્ત્રાણ્યાચ્છાદ્ય સમ્યગેવ શ્રદ્ધયા અગારાદનાગારિકાં પ્રવ્રજન્તિ, તદનુત્તરબ્રહ્મચર્યપર્યવસાનં દૃષ્ટ એવ ધર્મે સ્વયમભિજ્ઞાય સાક્ષાકૃત્યોપસમ્પદ્ય<318> પ્રવેદયતે સ્મ--ક્ષીણા મે જાતિઃ, ઉષિતં બ્રહ્મચર્યમ્, કૃતં કરણીયમ્, નાપરમસ્માદ્ભવં પ્રજાનામીતિ॥
318.002. અશ્રૌષુઃ શ્રાવસ્તેયકા બ્રાહ્મણગૃહપતયહ્--ભગવતા કિલ ચણ્ડાલદારિકા પ્રવ્રાજિતેતિ।
318.004. શ્રુત્વા ચ પુનરવધ્યાયન્તિ--કથં હિ નામ ચણ્ડાલદારિકા ભિક્ષૂણાં સમ્યક્ચર્યાં ચરિષ્યતિ? ભિક્ષુણીનામુપાસકાનામુપાસિકાનાં સમ્યક્ચર્યાં ચરિષ્યતિ? કથં હિ નામ ચણ્ડાલદારિકા બ્રહ્મક્ષત્રિયગૃહપતિમહાશાલકુલેષુ પ્રવેક્ષ્યતિ?
318.007. અશ્રૌષીદ્રાજા પ્રસેનજિત્કૌશલહ્--ભગવતા ચણ્ડાલદારિકા પ્રવ્રજિતેતિ।
318.008. શ્રુત્વા ચ પુનરવધ્યાયતિ--કથં હિ નામ ચણ્ડાલદારિકા ભિક્ષૂણાં સમ્યક્ચર્યાં ચરિષ્યતિ? ભિક્ષુણીનામુપાસકાનામુપાદિકાનાં સમ્યક્ચર્યાં ચરિષ્યતિ? કથં બ્રાહ્મણક્ષત્રિયગૃહપતિમહાશાલકુલેષુ પ્રવેક્ષ્યતિ? વિમૃશ્ય ચ ભદ્રં યાનં યોજયિત્વા ભદ્રં યાનમભિરુહ્ય સંબહુલૈશ્ચ શ્રાવસ્તેયૈર્બ્રાહ્મણગૃહપતિભિઃ પરિવૃતઃ પુરસ્કૃતઃ શ્રાવસ્ત્યા નિર્યાતિ સ્મ।
318.011. યેન જેતવનમનાથપિણ્ડદસ્યારામઃ, તેનોપસંક્રાન્તઃ।
318.012. તસ્ય ખલુ યાવતી યાનસ્ય ભૂમિઃ, તાવદ્યાનેન ગત્વાં સ યાનાદવતીર્ય પત્તિકાયપરિવૃતઃ પત્તિકાયપુરસ્કૃતઃ પદ્ભ્યામેવારામં પ્રવિક્ષત્।
318.013. પ્રવિશ્ય યેન ભગવાંસ્તેનોપસ્ંક્રાન્તઃ।
318.014. ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તે નિષણ્ણઃ।
318.014. તે ઽપિ સંબહુલાઃ શ્રાવસ્તેયકા બ્રાહ્મણક્ષત્રિયગૃહપતયો ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તે નિષણ્ણાઃ।
318.016. અપ્યૈકત્યા ભગવતા સાર્ધં સંમુખં સંરઞ્જનીં સંમોદિનીં વિવિધાં કથાં વ્યતિસાર્ય એકાન્તે નિષણ્ણાઃ।
318.017. અપ્યૈકત્યા ભગવતઃ પુરતઃ સ્વકસ્વકાનિ માતાપૈતૃકાણિ નામગોત્રાણિ નામગોત્રાણિ અનુશ્રાવ્ય એકાન્તે નિષણ્ણાઃ।
318.018. અપ્યૈકત્યા યેન ભગવાંસ્તેનાઞ્જલિં પ્રણમ્ય એકાન્તે નિષણ્ણાઃ।
318.019. અપ્યૈકત્યાસ્તૂષ્ણીમ્ભૂતા એકાન્તે નિષણ્ણાઃ॥
318.020. અથ ભગવાન્ રાજાનં પ્રસેનજિતં કૌશલમારભ્ય તેષાં ચ સંબહુલાનાં શ્રાવસ્તેયકાનાં બ્રાહ્મણક્ષત્રિયગૃહપતીનાં ચેતસા ચિત્તમાજ્ઞાય પ્રકૃતેર્ભિક્ષુણ્યાઃ પૂર્વનિવાસમારભ્ય ભિક્ષૂનામન્ત્રયતે સ્મ--ઇચ્છથ યૂયં ભિક્ષવસ્તથાગતસ્ય સંમુખં પ્રકૃતેર્ભિક્ષુણ્યાઃ પૂર્વનિવાસમારભ્ય ધર્મકથાં શ્રોતુમ્? ભિક્ષવો ભગવન્તમાહુહ્--એતસ્ય ભગવન્ કાલઃ, એતસ્ય સુગત સમયઃ, યદ્ભગવાન્ પ્રકૃતેર્ભિક્ષુણ્યાઃ પૂર્વનિવાસમારભ્ય ધર્મકથાં કથયેત્, યદ્ભગવતઃ શ્રુત્વા ભિક્ષવો ધારયિષ્યન્તિ।
318.025. ભગવાનાહ--તેન હિ ભિક્ષવઃ શૃણુત, સાધુ ચ સુષ્ઠુ ચ મનસિકુરુત, ભાષિષ્યે।
318.025. એવં સાધુ ભગવન્નિતિ તે ભિક્ષવો ભગવતઃ પ્રત્યશ્રૌષુઃ।
318.026. ભગવાંસ્તાનિદમવોચત્--
318.027. ભૂતપૂર્વં ભિક્ષવો ઽતીતે ઽધ્વનિ ગઙ્ગાતટે અતિમુક્તકદલીપાટલકામલકીવનગહનપ્રદેશે તત્ર ત્રિશઙ્કુર્ નામ માતઙ્ગરાજાઃ પ્રતિવસતિ સ્મ સંબહુલૈશ્ચ માતઙ્ગસહસ્રૈઃ સાર્ધમ્।
318.028. સ પુનરિભિક્ષવસ્ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજઃ પૂર્વજન્માધીતાન્ વેદાન્ સ્મનુસ્મરતિ સ્મ સાઙ્ગોપાઙ્ગાન્ સરહસ્યાન્ સનિઘણ્ટકૈટભાન્ સાક્ષરપ્રભેદાનિતિહાસપઞ્ચમાન્, અન્યાનિ ચ શાસ્ત્રાણિ પદકો{શો?} વૈયાકરણો લોકાયતે યજ્ઞમન્ત્રે મહાપુરુષલક્ષણે નિષ્ણાતો નિષ્કાઙ્ક્ષઃ।
318.031. ભાષ્યં ચ યથાધર્મં વેદવ્રતપદાન્યનુશ્રુતં ચ ભાષતે સ્મ।
318.032. તસ્ય ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય શાર્દૂલકર્ણો નામ કુમારો ઽભૂદુત્પન્નઃ।
<319>રૂપતશ્ચ કુલતશ્ચ શીલતશ્ચ ગુણતશ્ચ સર્વગુણૈશ્ચોપેતો ઽભિરૂપો દર્શનીયઃ પ્રાસાદિકઃ પરમયા શુભવર્ણપુષ્કલતયા સમન્વાગતઃ।
319.002. અથ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજઃ શાર્દૂલકર્ણં કુમારં પૂર્વજન્માધીતાન્ વેદાનધ્યાપયતિ સ્મ યદુત સાઙ્ગોપાઙ્ગાન્ સરહસ્યાન્ સનિઘણ્ટકૈટભાન્ સાક્ષરપ્રભેદાનિતિહાસપઞ્ચમાન્મ્, અન્યાનિ ચ શાસ્ત્રાણિ, ભાષ્યં ચ યથાધર્મં વેદવ્રતપદાનિ॥
319.005. અથ ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્યૈતદભવત્--અયં મમ પુત્રઃ શાર્દૂલકર્ણો નામ કુમારહ્ ઉપેતો રૂપતશ્ચ કુલતશ્ચ શીલતશ્ચ ગુણતશ્ચ, સર્વગુણોપેત્પ્^ભિરૂપો દર્શનીયઃ પ્રાસાદિકઃ, પરમયા ચ વર્ણપુષ્કલતયા સમન્વાગતઃ।
319.007. ચીર્ણવ્રતો ઽધીતમન્ત્રો વેદપારગઃ।
319.007. સમયો ઽયમ્ યન્ન્વહમસ્ય નિવેશનધર્મં કરિષ્યે।
319.008. તત્કુતો ન્વહં શાર્દૂલકર્ણસ્ય પુત્રસ્ય શીલવતીં ગુણવતીં રૂપવતીં પ્રતિરૂપાં પ્રજાવતીં લભેયમિતિ?
319.010. તસ્મિન્ ખલુ સમયે પુષ્કરસારી નામ બ્રાહ્મણ ઉત્કૂટં નામ દ્રોણમુખં પરિભુઙ્ક્તે સ્મ સસપ્તોત્સદં સ્તૃણકાષ્ઠોદકં ધાન્યસહગતં રાજ્ઞાગ્નિદત્તેન બ્રહ્મદેયં દત્તમ્।
319.011. પુષ્કરસારી પુનર્બ્રાહ્મણ ઉપેતો માતૃતઃ પિતૃતઃ સંશુદ્ધો ગૃહિણ્યામના {કુલે જાત્યાં વા} ક્ષિપ્તો જાતિવાદેન ગોત્રવાદેન યાવદાસપ્તમમાતામહપિતામહમ્।
319.013. યુગપદુપાધ્યાયો ઽધ્યાપકો મન્ત્રધરસ્ત્રયાણાં વેદાનાં પારગઃ સાઙ્ગોપાઙ્ગાનાં સરહસ્યાનાં સનિઘણ્ટકેઇટભાનાં સાક્ષરપ્રભેદાનામિતિહાસપઞ્ચમાનાં પદકો{શો} વૈયાકરણઃ।
319.015. લોકાયતયજ્ઞમન્ત્રમહાપુરુષલક્ષણેષુ પારગઃ।
319.015. સ્ફીતમુત્કૂટં નામ દ્રોણમુખં પરિભુઙ્ક્તે।
319.016. પુષ્કરસારિણો બ્રાહ્મણસ્ય પ્રકૃતિર્ નામ માણવિકા દુહિતા ભૂતા।
319.016. ઉપેતા રૂપતશ્ચ કુલતશ્ચ શીલતશ્ચ ગુણતશ્ચ, સર્વગુણોપેતા અભિરૂપા દર્શનીયા પ્રાસાદિકા પરમયા વર્ણપુષ્કલતયા સમન્વાગતા શીલવતી ગુણવતી॥
319.019. અથ ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્યૈતદભવત્--અસ્ત્યુત્તરપૂર્વેણોત્કૂટો નામ દ્રોણમુખઃ।
319.019. તત્ર પુષ્કરસારો નામ બ્રાહ્મણઃ પ્રતિવસતિ।
319.020. ઉપેતો માતૃતઃ પિતૃતો યાવત્ ત્રૈવેદિકે પ્રવચને વિસ્તરેણ।
319.021. સ ચોત્કૂટં દ્રોણમુખં પરિભુઙ્ક્તે સસપ્તોત્સદં સતૃણકાષ્ઠોદકં ધાન્યભોગૈઃ સહગતં રાજ્ઞાગ્નિદત્તેન બ્રહ્મદેયં દત્તમ્।
319.022. તસ્ય પુષ્કરસારિણો બ્રાહ્મણસ્ય પ્રકૃતિર્ નામ માણવિકા દુહિતા ઉપેતા રૂપતશ્ચ કુલતશ્ચ શીલતશ્ચ સ્ર્વગુણોપેતા અભિરૂપા દર્શનીયા પ્રાસાદિકા પરમયા વર્ણપુષ્કલતયા સમન્વાગતા શીલવતી ગુણવતી પુત્રસ્ય મે શાર્દૂલકર્ણસ્ય પ્રતિરૂપા પત્ની ભવિષ્યતીતિ।
319.025. અથ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજ એતમેવાર્થં બહુલં રાત્રૌ ચિન્તયિત્વા વિતર્ક્ય તસ્યા એવ રાત્ર્યા અત્યયાત્ પ્રત્યૂષકાલસમયે સ્ર્વશ્વેતં વડવારથમભિરુહ્ય મહતા શ્વપાકગણેન અમાત્યગણેન પરિવૃતશ્ચણ્ડાલનગરાન્નિષ્ક્રમ્યોત્તરેણ પ્રાગચ્છદ્યેનોત્કૂટં દ્રોણમુખમ્।
319.027. અથ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજ ઉત્કૂટસ્યોત્તરપૂર્વેણ સુમનસ્કં નામોદ્યાનં નાનાવૃક્ષસંછન્નં નાનાવૃક્ષકુસુમિતં નાનાદ્વિજનિકૂજિતં નન્દનમિવ દેવાનાં તદુપસંક્રાન્તઃ।
319.029. ઉપસંક્રમ્ય બ્રાહ્મણં પુષ્કરસારિણમાગમયમાનો ઽસ્થાત્--બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી માણવકાન્ મન્ત્રાન્ વાચયિતુમિહાગમિષ્યતીતિ॥
319.031. અથ બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી તસ્યા ર્વ રાત્ર્યા અત્યયાત્ સ્ર્વશ્વેતં વડવારથમભિરુહ્ય શિષ્યગણપરિવૃતઃ પઞ્ચમત્રૈર્માણવકશતૈઃ પુરસ્કૃત ઉત્કૂટાન્નિર્યાતિ સ્મ બ્રાહ્મણાન્ મન્ત્રાન્ <320>વાચયિતુમ્।
320.001. અદ્રાક્ષીત્ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજો બ્રાહ્મણં પુષ્કરસારિણં સૂર્યમિવોદયન્તં તેજસા, જ્વલન્તમિવ હુતવહમ્, યજ્ઞમિવ બ્રાહ્મણપરિવૃતમ્, શક્રમિવ દેવગણપરિવૃતમ્, હૈમવન્તમિવૌષધિભિઃ, સમુદ્રમિવ રત્નૈઃ, ચન્દ્રમિવ નક્ષત્રૈઃ, વૈશ્રવણમિવ યક્ષગણૈઃ, બ્રહ્માણમિવ દેવર્ષિગણૈઃ પરિવૃતં શોભમાનમ્।
320.004. દૂરત એવાગચ્છન્તં દૃષ્ટ્વા ચ એનં પ્રત્યુદ્ગમ્ય યથાધર્મં કૃત્વેદમવોચત્--હં ભોઃ પુષ્કરસારિન્, સ્વાગતમ્, આયાહિ।
320.005. કાર્યં ચ તે વક્ષ્યામિ, તચ્છ્રૂયતામ્।
320.006. એવમુક્તે બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી ત્રિશઙ્કું માતઙ્ગરાજમિદમવોચત્--ન હિ ભોસ્ત્રિશઙ્કો શક્યં બ્રાહ્મણેન સહ ભોઃકારં કર્તુમ્।
320.007. અહં ભોઃ પુષ્કરસારિઞ્ શક્નોમિ ભોઃકારં કર્તુમ્।
320.007. યચ્છક્યં મે કર્તું ભવતિ, નૈવ તચ્છક્યં તે કર્તુમ્।
320.008. અપિ તુ ચત્વારો ભોઃ પુષ્કરસારિન્ પુરુષસ્ય કાર્યમાનમ્ભાઃ પૂર્વસમારબ્ધા ભવન્તિ યદુત આત્માર્થં વા પરાર્થં વા આત્મીયાર્થં વા સર્વભૂતસંગ્રહાર્થં વા।
320.010. ઇદં ચાત્ર મહત્તરં કાર્યમ્।
320.010. યત્તે વ્યાખ્યાસ્યામિ, તચ્છ્રૂયતાઅમ્।
320.010. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતરમુત્સૃજ ભાર્યાર્થાય।
320.011. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે, તાવન્તં દાસ્યામિ॥
320.013. ઇદં ચ ખલુ પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય ભૃશં બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી અભિષિક્તઃ કુપિતશ્ચણ્ડીભૂતો ઽનાત્તમનાઃ કોપં ચ દ્વેષં ચ મ્રક્ષં ચ તત્પ્રત્યયાત્સંજનિત્વા લલાટે ત્રિશિખાં ભૃકુટીં કૃત્વા કણ્ઠં ધમયિત્વા અક્ષિણી પરિવર્ત્ય નકુલપિઙ્ગલાં દૃષ્ટિમુત્પાદ્ય ત્રિશઙ્કું માતઙ્ગરાજમિદમવોચત્--ધિગ્ ગ્રામ્યવિષય ચણ્ડાલ, નેદં શ્વપાકવચનમ્ યુક્તમ્, યસ્ત્વં બ્રાહ્મણં વેદપારગં હીનશ્ચણ્ડાલયોનિજો ભૂત્વા ઇચ્છસ્યવમર્દિતુમ્।
320.017. ભો દુર્મતે--
320.018. પ્રકૃતિં ત્વં ન જાનાસિ આત્માનં ચાભિમન્યસે।
320.019. બાલાગ્રે સર્ષપં મા ભોઃ સ્થાપય {મા} ક્લેશમાગમઃ।
320.020. મા પ્રાર્થયાપ્રાર્થનીયાં વાયું પાશેન બન્ધય
320.021. ન હિ ચામીકરં મૂઢ ભવેદ્ભસ્મ કદાચન।
320.022. પ્રકાશે વાન્ધકારે કિં વિશેષો નોપલભ્યતે
320.023. ચણ્ડાલયોનિજસ્ત્વં હિ દ્વિજાતિઃ પુનરપ્યહમ્।
320.024. હીનઃ શ્રેષ્ઠેન સંબન્ધં મૂઢ પ્રાર્થયસે કથમ્
320.025. ચણ્ડાલયોનિભૂતસ્ત્વમહમસ્મિ દ્વિજાતિજઃ।
320.026. ન હિ શ્રેષ્ઠઃ પ્રહીનેન સંબન્ધં કર્તુમિચ્છતિ।
320.027. શ્રેષ્ઠાઃ શ્રેષ્ઠૈર્હિ સંબન્ધં કુર્વન્તીહ દ્વિજાતયઃ
320.028. વિદ્યયા યે તુ સંપન્નાઃ સંશુદ્ધાશ્ચરણેન ચ।
320.029. જાત્યા ચૈવાનભિક્ષિપ્તા મન્ત્રૈઃ પરમતાં ગતાઃ
320.030. અધ્યાપકા મન્ત્રધરાસ્ત્રિષુ વેદેષુ પારગાઃ।
320.031. નિઘણ્ટકૈટભાન્ વેદાન્ બ્રાહ્મણા યે હ્યધીયતે।
320.032. તૈસ્તાદૃષૈર્હિ સંબન્ધં કુર્વન્તીહ દ્વિજાતયઃ
321.001. <321>ન હિ શ્રેષ્ઠો હિ હીનેન સંબન્ધં કર્તુમિચ્છતિ।
321.002. પ્રાર્થયસે ઽપ્રાર્થનીયાં વાયું પાશેન બન્ધિતુમ્।
321.003. યદસ્માભિશ્ચ સંબન્ધમિહ ત્વં કર્તુમિચ્છસિ
321.004. જુગુપ્સિતઃ સર્વલોકે કૃપણઃ પુરુષાધમઃ।
321.005. ગચ્છ ત્વં વૃષલ ક્ષિપ્રં કિમસ્માનવમન્યસે
321.006. ચણ્ડાલાઃ સહ ચણ્ડાલૈઃ પુક્કસાઃ સહ પુક્કસૈઃ।
321.007. કુર્વન્તીહૈવ સંબન્ધં જાતિભિર્જાતિરેવ ચ
321.008. બ્રાહ્મણા બ્રાહ્મણૈઃ સાર્ધં ક્ષત્રિયાઃ ક્ષત્રિયૈઃ સહ।
321.009. સાર્ધં વૈશ્યાસ્તથા વૈશ્યૈઃ શૂદ્રાઃ શૂદ્રૈસ્તથા સહ
321.010. સદૃશાઃ સદૃશૈઃ સાર્ધમાવહન્તિ પરસ્પરમ્।
321.011. ન હિ કુર્વન્તિ ચણ્ડાલાઃ સંબન્ધં બ્રાહ્મણૈઃ સહ
321.012. સર્વજાતિવિહીનો ઽસિ સર્વવર્ણજુગુપ્સિતઃ।
321.013. કથં હીનશ્ચ શ્રેષ્ઠેન સંબન્ધં કર્તુમિચ્છસિ
321.014. ઇદં પુનર્વચનં શ્રુત્વા બ્રાહ્મણસ્ય પુષ્કરસારિણસ્ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજ ઇદમવોચત્--
321.015. યથા ભસ્મનિ સૌવર્ણે વિશેષ ઉપલભ્યતે।
321.016. બ્રાહ્મણે વાન્યજાતૌ વા ન વિશેષો ઽસ્તિ વૈ તથા
321.017. યથા પ્રકાશતમસોર્વિશેષ ઉપલભ્યતે।
321.018. બ્રાહ્મણે વાન્યજાતૌ વા ન વિશેષો ઽસ્તિ વૈ તથા
321.019. ન હિ બ્રાહ્મણ આકાશાન્મરુતો વા સમુત્થિતઃ।
321.020. ભિત્ત્વા વા પૃથિવીં જાતો જાતવેદા યથારણેઃ
321.021. બ્રાહ્મણા યોનિતો જાતાશ્ચણ્ડાલા અપિ યોનિતઃ।
321.022. શ્રેષ્ઠત્વે વૃષલત્વે ચ કિં વા પશ્યસિ કારણમ્
321.023. બ્રાહ્મણે ઽપિ મૃતોત્સૃષ્ટો જુગુપ્સ્યો ઽશુચિરુચ્યતે।
321.024. વર્ણાસ્તથૈવ ચાપ્યન્યે કા નુ તત્ર વિશેષતા
321.025. યત્કિંચિત્પાપકં કર્મ કિલ્બિષં કલિરેવ ચ।
321.026. સત્ત્વાનામુપઘાતાય બ્રાહ્મણૈસ્તત્પ્રકાશિતમ્
321.027. ઇતિ કર્માણિ ચૈતાનિ પ્રકાશિતાનિ બ્રાહ્મણૈઃ।
321.028. કર્મભિર્દારુણૈશ્ચાપિ "પુણ્યો ઽહમ્" બ્રુવતે દ્વિજાઃ
321.029. માંસં ખાદિતુકામૈસ્તુ બ્રાહ્મણૈરુપકલ્પિતમ્।
321.030. મન્ત્રૈર્હિ પ્રોક્ષિતાઃ સન્તઃ સ્વર્ગં ગચ્છન્ત્યજૈડકાઃ
322.001. <322>યદેષ માર્ગઃ સ્વગાર્ય કસ્માન્ન બ્રાહ્મણા હ્યમી।
322.002. આત્માનમથવા બન્ધૂન્મન્ત્રૈઃ સંપ્રોક્ષયન્તિ વૈ
322.003. માતરં પિતરં ચૈવ ભ્રાતરં ભગિનીં તથા।
322.004. પુત્ર દુહિતરં ભાર્યાં દ્વિજા ન પ્રોક્ષયન્ત્યમી
322.005. મિત્રં જ્ઞાતિં સખીં વાપિ યે વા વિષયવાસિનઃ।
322.006. પ્રોક્ષિતાસ્તે ઽપિ વા મન્ત્રૈઃ સર્વે યાસ્યન્તિ સદ્ગતિમ્
322.007. સર્વે યજ્ઞૈઃ સમાહૂતા ગમિષ્યન્તિ સતાં ગતિમ્।
322.008. પશુભિઃ કિં નુ ભો યષ્ટૈરાત્માનં કિં ન યક્ષ્યસે
322.009. ન પ્રોક્ષણૈર્ ન મન્ત્રૈશ્ચ સ્વર્ગં ગચ્છન્ત્યજૈટકાઃ।
322.010. ન હ્યેષ માર્ગઃ સ્વર્ગાય મિથ્યાપ્રોક્ષણમુચ્યતે
322.011. બ્રાહ્મણૈ રૌદ્રચિત્તૈસ્તુ પર્યાયો હ્યેષ ચિન્તિતઃ।
322.012. માંસં ખાદિતુકામૈસ્તુ પ્રોક્ષણં કલ્પિતં પશોઃ
322.013. અન્યચ્ચાહં પ્રવક્ષ્યામિ બ્રાહ્મણૈર્યત્ પ્રકલ્પિતમ્।
322.014. પાતકા હિ સમાખ્યાતા બ્રાહ્મણેષુ ચતુર્વિધાઃ
322.015. સુવર્ણચૌર્યં મદ્યં ગુરુદારાભિમર્દનમ્।
322.016. બ્રહ્મઘ્નતા ચ ચત્વારઃ પાતકા બ્રાહ્મણેષ્વમી
322.017. સુવર્ણહરણં વર્જ્યં સ્તેયમન્યન્ન વિદ્યતે।
322.018. સુવર્ણમ્ યો હરેદ્વિપ્રઃ સ તેના^બ્રાહ્મણો ભવેત્
322.019. સુરાપાનં ન પાતવ્યમન્નપાનમ્ યથેષ્ટતઃ।
322.020. સુરાં તુ યઃ પિબેદ્વિપ્રઃ સ તેનાબ્રાહ્મણો ભવેત્
322.021. ગુરુદારા ન ગન્તવ્યા અન્યદારા યથેષ્ટતઃ।
322.022. ગુરુદારાં તુ યો ગચ્છેત્સ તેનાબ્રાહ્મણો ભવેત્
322.023. ન હન્યાદ્ બ્રાહ્મણં હ્યકં હન્યાદન્યાનનેકશઃ।
322.024. હન્યાત્તુ બ્રાહ્મણમ્ યો વૈ સ તેનાબ્રાહ્મણો ભવેત્
322.025. ઇત્યેતે પાતકા હ્યુક્તા બ્રાહ્મણેષુ ચતુર્વિધાઃ।
322.026. ભવત્યબ્રાહ્મણા યેન તતો ઽન્યે ઽપાતકાઃ સ્મૃતાઃ
322.027. કૃત્વા ચતુર્ણામેકૈકં ભવેદબ્રાહ્મણસ્તુ સઃ।
322.028. લભતે ન ચ સામીચીં બ્રાહ્મણાનાં સમાગમે।
322.029. આસનં ચોદકં ચૈવ વ્યુત્થાનં સ ન ચાર્હતિ
322.030. તસ્ય્ નિઃસરણં દૃષ્ટં બ્રાહ્મણૈઃ પતિતસ્ય તુ।
322.031. વ્રતં વૈ સ સમાદાય પુનર્બ્રાહ્મણતાં વ્રજેત્
323.001. <323>અસૌ દ્વાદશવર્ષાણિ ધારયિત્વા ખરાજિનમ્।
323.002. ખટ્વાઙ્ગમુચ્છ્રિતં કૃત્વા મૃતશીર્ષે ચ ભિજનમ્
323.003. એતદ્વ્રતં સમાદાય નિશ્ચયેન નિરન્તરમ્।
323.004. પૂર્ણે દ્વાદશમે વર્ષે પુનર્બ્રાહ્મણતાં વ્રજેત્
323.005. ઇતિ નિઃસરણં દૃષ્ટં બ્રાહ્મણૈસ્તુ તપસ્વિભિઃ।
323.006. કુમાર્ગગામિભિર્મૂઢૈરનિઃસરણદર્શાભિઃ
323.007. તદિત્દં બ્રાહ્મણ તે બ્રવીમિ--સંજ્ઞામાત્રકમિદં લોકસ્ય યદિદમુચ્યતે બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
323.008. સર્વમિદમેકમેવેતિ વિજ્ઞાય પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં માણવિકામનુપ્રયચ્છ ભાર્યાર્થાય।
323.009. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવન્તમનુપ્રદાસ્યામિ॥
323.010. ઇદં ચ ખલુ પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી અભિષક્તઃ કુપિતશ્ચણ્ડીભૂતો ઽનાત્તમનાઃ કોપં ચ દ્વેષં ચ તત્પ્રત્યયં જનયિત્વા લલાટે ત્રિશિખાં ભૃકુટિં કૃત્વા કણ્ઠં ધમયિત્વા અક્ષિણી પરિવર્ત્ય નકુલપિઙ્ગલાં દૃષ્ટિમુત્પાદ્ય ત્રિશઙ્કું માતઙ્ગરાજમિદમવોચત્--
323.013. અસમીક્ષ્યૈતત્ત્વયા હિ કૃતા સંજ્ઞેયમીદૃશી।
323.014. એકૈવ જાતિર્લોકે ઽસ્મિન્ સામાન્યા ન પૃથગ્વિધા
323.015. કથં શ્વપાકજાતીયો બ્રાહ્મણં વેદપારગમ્।
323.016. નિહીનયોનિજો ભૂત્વા વિમર્દિતુમિહેચ્છસિ
323.017. રાજાનઃ ખલુ વૃષલ પ્રતિ{વિ}ભાગજ્ઞા ભવન્તિ।
323.017. તદ્યથા દેશધર્મે વા નગરધર્મે વા ગ્રામધર્મે વા નિગમધર્મે વા શુલ્કધર્મે વા આવાહધર્મે વા વિવાહધર્મે વા પૂર્વકર્મસુ વા।
323.019. ચત્વાર ઇમે વૃષલ વર્ણાઃ।
323.019. યદુત બ્રાહ્મણઃ ક્ષત્રિયો વૈશ્યઃ શૂદ્ર ઇતિ।
323.019. તેષાં વિવાહધર્મેષુ ચતસ્રો ભાર્યા બ્રાહ્મણસ્ય ભવન્તિ।
323.020. તદ્યથા બ્રાહ્મણી ક્ષત્રિયા વૈશ્યા શૂદ્રી ચેતિ।
323.020. તિસ્રઃ ક્ષત્રિયસ્ય ભાર્યા ભવન્તિ।
323.021. ક્ષત્રિયા વૈશ્યા શૂદ્રી ચેતિ।
323.021. વૈશ્યસ્ય દ્વે ભાર્યે ભવતઃ।
323.021. વૈશ્યા શૂદ્રી ચેતિ।
323.022. શૂદ્રસ્ય ત્વેકા ભાર્યા ભવતિ શૂદ્રી એવ।
323.022. એવં બ્રાહ્મણસ્ય વૃષલ ચત્વારઃ પુત્રા ભવન્તિ।
323.023. તદ્યથા બ્રાહ્મણઃ ક્ષત્રિયો વૈશ્યઃ શૂદ્રશ્ચેતિ।
323.023. ક્ષત્રિયસ્ય ત્રયઃ પુત્રાઃ, ક્ષત્રિયો વૈશ્યઃ શૂદ્ર ઇતિ।
323.024. વૈશ્યસ્ય્ દ્વૌ પુત્રૌ, વૈશ્યઃ શૂદ્ર ઇતિ।
323.024. શૂદ્રસ્ય ત્વેક એવ પુત્રો ભવતિ યદુત શૂદ્ર એવ।
323.024. તે બ્રાહ્મણાઃ પુનર્વૃષલ બ્રાહ્મણઃ પુત્રાઃ।
323.025. ઔરસા મુખતો જાતાઃ।
323.025. ઉરસ્તો બાહુતઃ ક્ષત્રિયાઃ।
323.026. નાભિતો વૈશ્યાઃ।
323.026. પદ્ભ્યાં શૂદ્રાઃ।
323.026. બ્રહ્મણાયં ખલુ વૃષલ લોકઃ સર્વભૂતાનિ નિર્મિતાનિ।
323.027. તસ્ય જ્યેષ્ઠા વયં પુત્રાઃ ક્ષત્રિયાસ્તદનન્તરમ્।
323.028. વૈશ્યાસ્તૃતીયકા વર્ણાઃ શૂદ્રનાંના ચતુર્થકઃ
ઇતિ॥
323.029. સ ત્વં વૃષલ ચતુર્થે ઽપિ વર્ણે ન સંદૃશસે।
323.029. અહં ચાગ્રે વર્ણે શ્રેષ્ઠે વર્ણે પરમે વર્ણે પ્રવરે વર્ણે।
323.030. પરમાર્થં ચ સમ્યોગમાકાઙ્ક્ષસિ।
323.030. પ્રણશ્ય ત્વં વૃષલ ક્ષિપ્રમ્।
323.030. મા ચાસ્માકમવમંસ્થાઃ॥
323.031. ઇદં પુનર્વચનં શ્રુત્વા બ્રાહ્મણસ્ય પુષ્કરસારિણસ્ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજ ઇદમવોચત્--ઇદમત્ર બ્રાહ્મણ શૃણુ યદ્ બ્રવીમિ।
323.032. બ્રહ્મણાયં લોકઃ, સર્વભૂતાનિ નિર્મિતાનિ।
324.001. <324>તસ્ય જ્યેષ્ઠો વયં પુત્રાઃ ક્ષત્રિયાસ્તદનન્તરમ્।
324.002. વૈશ્યાસ્તૃતીયકા વર્ણાઃ શૂદ્રનાંના ચત્રુથકઃ
ઇતિ॥
324.003. સપાદજઙ્ઘાઃ સનખાઃ સમાંસાઃ સપાર્શ્વપઋષ્ઠાશ્ચ નરા ભવન્તિ।
324.005. એકાંશતો નાસ્તિ યતો વિશેષો વર્ણાશ્ચ ચત્વાર ઇતો ન સન્તિ
324.007. અથો વિશેષઃ પ્રવરો ઽસ્તિ કશ્ચિત્તદ્ બ્રૂહિ યચ્ચાનુમતમ્ યથા તે।
324.009. અથો વિશેષઃ પ્રવરો હિ નાસ્તિ વર્ણાશ્ચ ચત્વાર ઇતો ન સન્તિ
324.011. યથા હિ દારકા બાલાઃ ક્રીડમાના મહાપથે।
324.012. પાંશુપુઞ્જાનિ સંપણ્ડ્ય સ્વયં નામાનિ કુર્વતે
324.013. ઇદં ક્ષીરમિદં દધિ ઇદં માંસમિદં ઘૃતમ્।
324.014. ન ચ બાલસ્ય વચનાત્પાંશવો ઽન્નં ભવન્તિ હિ
324.015. વર્ણાસ્તથૈવ ચત્વારો યથા બ્રાહ્મણ ભાષસે।
324.016. પાંશુપુઞ્જાભિધાનેન યોગો ઽ{યઃ કો}પ્યેષ ન વિદ્યતે
324.017. ન કેશેન ન કર્ણાભ્યાં ન શીર્ષેણ ન ચક્ષુષા।
324.018. ન મુખેન ન નાસયા ન ગ્રીવયા ન બાહુના
324.019. નોરસાપ્યથ પાર્શ્વાભ્યાં ન પૃષ્ઠેનોદરેણ ચ।
324.020. નોરુભ્યામથ જઙ્ઘાભ્યાં પાણિપાદનખેન ચ
324.021. ન સ્વરેણ ન વર્ણેન ન સર્વાંશૈર્ ન મૈથુનૈઃ।
324.022. નાનાવિશેષઃ સર્વેષુ મનુષ્યેષુ હિ વિદ્યતે
324.023. યથા હિ જાતિષ્વન્યાસુ લિઙ્ગમ્ યોનિઃ પૃથક્ પૃથક્।
324.024. સામાન્યં કારણં તત્ર કિં વા જાતિષુ મન્યસે
324.025. સશીર્ષકાશ્ચાથ નરાસ્થિયુક્તાઃ સચર્મકાઃ સેન્દ્રિયસોદરાશ્ચ।
324.027. વર્ણા ન યુક્તાશ્ચતુરો ઽભિધાતુમ્
324.029. દોષો હ્યયં ચાત્ર ભવેદયુક્તો યદ્યત્ત્વયા ચાભિહિતં નિદાને।
324.031. શ્રુત્વા તુ મત્તઃ પ્રતિપદ્ય સૌમ્ય યચ્ચાત્ર મન્યે શૃણુ ચોદ્યમાનમ્
325.001. <325>યચ્ચાત્ર યુક્તં વિષમં સમં વા તત્તે પ્રવક્ષ્યામિ નિયુજ્યમાનઃ।
325.003. દોષો હિ યશ્ચાપિ ભવેદયુક્તો વક્ષ્યામિ તે હ્યુત્તરતોત્તરં ચ।
325.005. શ્રુત્વા તુ મત્તઃ પ્રતિપદ્ય સૌમ્ય કર્માધિપત્યપ્રભવા મનુષ્યાઃ
325.007. અનુમાનમપિ તે બ્રાહ્મણ યદિ પ્રમાણમ્, તત્ર યદ્ બ્રવીષિ--બ્રહ્મા એક ઇતિ તસ્માત્પ્રજા અપિ એકજાત્યા એવ।
325.008. વયમપ્યેકજાત્યા ભવામઃ।
325.008. યચ્ચ બ્રવીષિ--બ્રહ્મણાયં લોકઃ સર્વભૂતાનિ ચ નિર્મિતાનીતિ।
325.009. સચેત્તે બ્રાહ્મણ ઇદં પ્રમણમ્, તદિદં તે બ્રાહ્મણ અયુક્તમ્ યદ્ બ્રવીષિ ચત્વારો વર્ણાહ્--બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયા વૈશ્યા શૂદ્રાશ્ચેતિ।
325.010. અપિ તુ બ્રાહ્મણ મિથ્યા મમ વચો ભવેત્, યદિ બ્રાહ્મણ સંવાદેન મનુષ્યજાતેર્ નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.011. યદુત શીર્ષતો વા મુખતો વા કર્ણતો વા નાસિકાતો વા ભ્રૂતો વા રૂપતો વા સંસ્થાનતો વા વર્ણતો વા આકારતો વા યોનિતો વા આહારતો વા સંભવતો વા નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
325.014. તદ્યથાપિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ગવાશ્વગર્દભોષ્ટ્રમૃગપક્ષ્યજૈડકાનામણ્ડજજરાયુજસંસ્વેદજૌપપાદુકાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.015. યદુત પાદતો ઽપિ મુખતો ઽપિ વર્ણતો ઽપિ સંસ્થાનતો ઽપિ આહારતો ઽપિ યોનિસમ્ભવતો ઽપિ નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.016. ન ચૈવં તેષાં ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.017. તત્તસ્માત્સર્વમિદમેકમિતિ॥
325.018. અપિ ચ બ્રાહ્મણ અમીષાં ફલ્ગુવૃક્ષાણામામ્રાતકજમ્બુખર્જૂરપનસદાલાવનતિન્દુકમૃદ્વીકબીજપૂરકકપિત્થાક્ષોડનારિકેલતિનિશકરઞ્જાદીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.019. યદુત મૂલતશ્ચ સ્કન્ધતશ્ચ ત્વગ્ભાગતશ્ચ સારતશ્ચ પત્રતશ્ચ પુષ્પતશ્ચ ફલતશ્ચ નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.020. ન ચૈવં ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
325.022. તદ્યથા બ્રાહ્મણ અમીષાં સ્થલજાનાં વૃક્ષાણાં સારતમાલનક્તમાલકર્ણિકારસપ્તપર્ણશિરીષકોવિદારસ્યન્દનચન્દનશિંશપૈરણ્ડખદિરાદીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.023. યદુત મૂલતશ્ચ સ્કન્ધતશ્ચ ત્વગ્ભાગતશ્ચ ગુલ્મતશ્ચ સારતશ્ચ પત્રતશ્ચ ફલતશ્ચ વિશેષ ઉપલભ્યતે।
325.024. ન ચૈવં ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
325.026. તદ્યથા ભોઃ પુષ્કરસારિન્, અમીષાં ક્ષીરવૃક્ષાણામુદુમ્બરપ્લક્ષાશ્વત્થનયગ્રોધવલ્ગુકેત્યેવમાદીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.027. યદુત મૂલતશ્ચ સ્કન્ધતશ્ચ ત્વગ્ભાગતશ્ચ સારતશ્ચ પત્રતશ્ચ પુષ્પતશ્ચ ફલતશ્ચ નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.028. ન ત્વેન ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
325.029. તદ્યથા પુષ્કરસારિન્, અમીષામપિ ફલભૈષજ્યવૃક્ષાણામામલકીહરીતકીવિભીતકીફરસકાદીનામન્યાસામપિ વિવિધાનામોષધીનાં ગ્રામજાનાં પાર્વતીયાનાં તૃણવનસ્પતીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
325.031. યદુત મૂલતશ્ચ સ્કન્ધતશ્ચ ગુલ્મતશ્ચ સારતશ્ચ પત્રતશ્ચ પુષ્પતશ્ચ ફલતશ્ચ નાનાકરણં પ્રજાયતે।
325.032. ન ત્વેવ ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
326.001. <326>તદ્યથા સ્થલજાનાં પુષ્પવૃક્ષાણામતિમુક્તકચમ્પકપાટલાનાં સુમનાવાર્ષિકાધનુષ્કારિકાદીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
326.002. યદુત રૂપતો ઽપિ વર્ણતો ઽપિ ગન્ધતો ઽપિ સંસ્થાનતો ઽપિ નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
326.003. ન ત્વેવ ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે॥
326.004. તદ્યથા બ્રાહ્મણ અમીષામપિ જલજાનાં પુષ્પાણાં પદ્મોત્પલસૌગન્ધકમૃદુગન્ધિકાદીનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
326.005. યદુત રૂપતશ્ચ ગન્ધતશ્ચ સંસ્થાનતશ્ચ વર્ણતશ્ચ નાનાકરણં પર્જ્ઞાયતે।
326.006. ન ત્વેવ ચતુર્ણાં વર્ણાનાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે।
326.006. તદ્યથા પુષ્કરસારિન્ન્ અમી બ્રાહ્મણા ઇતિ ક્ષત્રિયા ઇતિ વૈશ્યા ઇતિ શૂદ્રા ઇતિ।
326.007. તસ્માદેકમેવેદં સર્વમિતિ॥
326.008. અપ્યન્યત્તે પ્રવક્ષ્યામિ બ્રાહ્મણૈઃ કલ્પિતમ્ યથા।
326.009. શિરઃ સતારં ગગનમાકાશમુદરં તથા
326.010. પર્વતાશ્ચાપ્યુભાવૂરૂ પાદૌ ચ ધરણીતલમ્।
326.011. સૂર્યાચન્દ્રમસૌ નેત્રે રોમ તૃણવનસ્પતી
326.012. અશ્રૂણ્યવોચદ્વર્ષાસ્ય નદ્યઃ પ્રસ્રાવમેવ ચ।
326.013. સાગરાશ્ચાપ્યમેધ્યં વૈ એવં બ્રંહા પ્રજાપતિઃ
326.014. પરીક્ષસ્વ ત્વં બ્રહ્મણઃ સ્વલક્ષણમ્।
326.014. યસ્માદ્ બ્રહ્મણો બ્રાહ્મણા ઉત્પન્નાઃ, તસ્માત્ક્ષત્રિયા અપિ વૈશ્યા અપિ શૂદ્રા અપ્યુત્પન્નાઃ॥
326.016. એવં પ્રસૂતિર્યદિ તત્ત્વતઃ સ્યાત્તતો હિ સ્યાદ્વર્ણકૃતો વિશેષઃ।
326.018. યદિ બ્રાહ્મણા બ્રહ્મલોકં વ્રજેયુસ્ત્રયશ્ચ વર્ણા ન વ્રજેયુઃ સ્વર્ગમ્।
326.020. એવં ભવેદ્વર્ણકૃતો વિશેષો ન ચેન્ન ચત્વારો ભવન્તિ વર્ણાઃ
326.022. યસ્માદ્ધિ વર્ણશ્ચતુર્થ એવં પ્રયાતિ સ્વર્ગં સ્વકૃતેન કર્મણા।
326.024. યતસ્તપશ્ચાર્ષમિહ પ્રશસ્તં તસ્માદ્ દ્વિજાતેર્ ન વિશેષણં સ્યાદ્
326.026. યદિ બ્રાહ્મણઃ સ્યાદિહૈક એવ દ્વિજિહ્વશ્ચતુઃશ્રવણસ્તથૈવ।
326.028. ચતુર્વિષાણો બહુપાદ્ દ્વિશીર્ષ એવં કૃતે વર્ણકૃતો વિશેષઃ
327.001. <327>રાગૈશ્ચ નામ પરઘાતનં ચ એવમ્પ્રકારં ચ વિહેઠનં ચ।
327.003. સત્ત્વસ્ય વૈ કર્મણો ધ્વંસનં ચ એતાન્યકલ્યાણકૃતાનિ વિપ્રૈઃ
327.005. યુદ્ધં વિવાદં કલહાન્યભીક્ષ્ણં ગોપ્રોક્ષણં ચિન્તિતં બ્રાહ્મણૈર્હિ।
327.007. અથર્વણં કર્મણા ત્રાસનં ચ એતાનિ મન્ત્રાણિ કૃતાનિ વિપ્રૈઃ
327.009. પાપેચ્છતા બહુજનવઞ્ચનં ચ શાઠ્યં ચ ધૌર્યં ચ તથૈવ કલ્પમ્।
327.011. એવં પરેષામહિતં વિચિન્ત્ય કદા ચ તે સ્વર્ગમિતો વ્રજેયુઃ
327.013. યે બ્રાહ્મણા ઉગ્રતપા વિનીતા વ્રતેન શીલેન સદા હ્યુપેતાઃ।
327.015. અહિંસકા યે દમસમ્યમે રતાસ્તે બ્રાહ્મણા બ્રહ્મપુરં વ્રજન્તિ
327.017. સહાસ્થિમાંસઃ સનખઃ સચર્મા દુઃખં સુખં મૂત્રપુરીષમેકમ્।
327.019. પઞ્ચેન્દ્રિયૈર્ નાસ્તિ યતો વિશેષસ્તસ્માન્ન વૈ વર્ણચતુષ્ક એષઃ
327.021. તદ્યથા નામ બ્રાહ્મણ કસ્યચિત્પુરુષસ્ય ચત્વારઃ પુત્રા ભવેયુઃ।
327.021. સ તેષાં નામાનિ કુર્યાત્--નન્દક ઇતિ વા જીવક ઇતિ વા અશોક ઇતિ વા શતાયુરિતિ વા।
327.022. ઇષ્ટાશ્ચ પુનર્ભો એતસ્ય પુરુષસ્ય પુત્રા ભવેયુઃ।
327.023. તત્ર યો નન્દકઃ સ નન્દેત્।
327.023. યો જીવકઃ સ જીવેત્।
327.024. યો ઽશોકઃ સ ન શોચેત્।
327.024. યઃ શતાયુઃ સ વર્ષશતં જીવેત્॥
327.025. નામતઃ પુનર્બ્રાહ્મણ તેષાં નાનાકરણં પ્રજ્ઞાયતે ન જાતિતઃ।
327.025. તત્કસ્ય હેતોહ્? ઇહ ખલુ પુનર્બ્રહ્મણ પિતૃતઃ પુત્રો જાયતે।
327.026. તસ્માચ્ચ તત્રેદં વ્યાકરણં ભવતિ--
327.027. માતા ભસ્ત્રા પિતુઃ પુત્રો યેન જાતઃ સ એવ સઃ।
327.028. યદ્યેવં ભો વિજાનાસિ ન તે (પુત્રા) પરભૂતાઃ ક્વચિત્
327.029. પરીક્ષસ્વ બ્રાહ્મણ સમ્યગેવ--કો ઽત્ર બ્રાહ્મણઃ ક્ષત્રિયો વૈશ્યઃ શૂદ્ર ઇતિ।
327.030. સર્વે કાણાશ્ચ કુબ્જાશ્ચ સર્વે ઽપસ્મારિણો ઽપિ વા।
327.031. કિલાસિનઃ કુષ્ઠિનશ્ચ ગૌરાઃ કૃષ્ણાઃ પૃથક્ પૃથક્
328.001. <328>પ્રતિષ્ઠિતાઃ॥
328.002. સમમજ્જાનખત્વચપાર્શ્ચોદરવક્ત્રાઃ પ્રજા હિ તાઃ સ્વકર્મણા।
328.003. એવં ગતે બ્રાહ્મણ નૈવ ભવતિ વિશેષઃ કો જાતિકૃતો વિશેષઃ।
328.004. યસ્માન્ન જાતેર્વિશેષણો ઽસ્તિ તસ્માન્ન વૈ વર્ણચતુષ્ક એવ
(અ)
328.005. તસ્માત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ--સંજ્ઞામાત્રમિદં લોકસ્ય યદિદં બ્રાંહણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા ચણ્ડાક ઇતિ વા।
328.006. એકમિદં સર્વમિદમેકમ્।
328.006. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતરમુત્સૃજ ભાર્યાર્થાય।
328.007. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવન્તમનુપ્રદાસ્યામિ॥
328.008. ઇદં પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજાસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી ઇદમવોચત્--કિં પુનર્ભવતા ઋગ્વેદો ઽધીતઃ, યજુર્વેદો ઽધીતઃ, સામવેદો ઽધીતઃ, અર્થવવેદો ઽધીતઃ, આયુર્વેદો ઽધીતઃ, કલ્પાધ્યાયો ઽપિ, અધ્યાત્મમપિ, મૃગચક્રં વા, નક્ષત્રગણો વા, તિથિક્રમગણો વા ત્વયાધીતહ્? કર્મચક્રં વા ત્વયાધિગતમ્? અથવા અઙ્ગવિદ્યા વા વસ્ત્રવિદ્યા વા શિવાવિદ્યા શકુનિવિદ્યા વા ત્વયાધીતા? અથવા રાહુચરિતં વા શુક્રચરિતં વા ગ્રહચરિતં ત્વયાધીતમ્? અથવા લોકાયતં ભવતા ભાષ્યપ્રવચનં વા પક્ષાધ્યાયો વા ન્યાયો વા ત્વયાધીતહ્?
328.014. એવમુક્તે ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજઃ પુષ્કરસારિણં બ્રાહ્મણમેતદવોચત્--એતચ્ચ મયા બ્રાહ્મણા અધીતં ભૂયશ્ચોત્તરમ્।
328.015. ભૂયશ્ચોત્તરમ્।
328.015. યદપિ તે બ્રાહ્મણ એવં સ્યાત્--અહમસ્મિ મન્ત્રેષુ પારં પ્રાપ્ત ઇતિ, તત્ર તે બ્રાહ્મણ સહ ધર્મેણાનુમાનં પ્રવક્ષ્યામિ।
328.016. ન ખલ્વેવં બ્રાહ્મણ પ્રાથમકલ્પિકાનાં સત્ત્વાનામેતદભવત્--યદુત બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
328.017. એકમિદં સર્વમિદમેકમ્॥
328.019. અથ બ્રાહ્મણ સત્ત્વાનામસદૃશાનાં ચોભયથા સદૃશાનાં તતો ઽન્યે સત્ત્વાઃ શાલિક્ષેત્રાણિ કેલાયન્તિ ગોપાયન્તિ વાપયન્તિ વા, તે ઽમી ક્ષત્રિયા ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ।
328.020. અથાત્ર બ્રાહ્મણ તદન્યતમાનાં સત્ત્વાનામેતદભવત્--પરિગ્રહો રોગઃ પરિગ્રહો ગણ્ડઃ પરિગ્રહઃ શલ્યઃ।
328.021. યન્નુ વયં સ્વપરિગ્રહમપહાય અરણ્યાયતનં ગત્વા તૃણકાષ્ઠશાખાપર્ણપલાશકાનુપસંહૃત્ય તૃણકુટિકાં વા પર્ણકુટિકાં વા કૃત્વા પ્રવિશ્ય ધ્યાયેમ ઇતિ।
328.023. અથ તે સત્ત્વાસ્તં પરિગ્રહમપહાયા અરણ્યાયતનં ગત્વા તૃણકાષ્ઠશાખાપત્રપર્ણપાલાશકૈસ્તૃણકુટિં વા પર્ણકુટિકાં વા કૃત્વા તત્રૈવ પ્રવિશ્ય ધ્યાયન્તિ સ્મ।
328.025. તે તત્ર સાયમાસનહેતોઃ પ્રાન્તવાટિકાં પ્રાતરશનહેતોશ્ચ ગ્રામં પિણ્ડાય પ્રવિશન્તિ સ્મ॥
328.027. અથ તેષાં ગ્રામવાસિનાં સત્વાનામેતદભવત્--દુષ્કરકારકા બત ભોઃ સત્ત્વા યે સ્વકં પરિગ્રહમુત્સૃજ્ય ગ્રામનિગમજનપદેભ્યો બહિર્ નિર્ગતાઃ।
328.028. તેષાં બહિર્મનસ્કા બ્રાહ્મણા ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ।
328.029. તે ચ પુનર્ગ્રામવાસિનઃ સત્ત્વાસ્તાનતીવ સત્કુર્વન્તિ સ્મ।
328.029. તેષાં ચ દાતવ્યં મન્યન્તે સ્મ॥
329.001. <329>અથ એત્ષામેવ સત્ત્વાનામન્યતમે સત્ત્વાસ્તાનિ ધ્યાનાન્યસમ્ભાવયન્તો ગ્રામેષ્વવતીર્ય મન્ત્રપદાન્ સ્વાધ્યાયન્તિ સ્મ।
329.002. તાંસ્તે ગ્રામનિવાસિન આહુહ્--ન કેવલમિમે સત્ત્વાઃ, ઇમે ઽધ્યાપકાઃ, તેષામધ્યાપકા ઇતિ લોકે સંજ્ઞા ઉદપાદિ।
329.003. અયં હેતુરયં પ્રત્યયો બ્રાહ્મણાનાં લોકે પ્રાદુર્ભાવાય॥
329.005. અથાન્યતમે સત્ત્વા વિવેકકાલપ્રતિસમ્યુક્તાન્ કાર્માન્તાન્ વિવિધાનર્થપ્રતિસમ્યુક્તાન્ કુર્વન્તિ સ્મ।
329.006. તેષાં વૈશ્યા ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ॥
329.007. અથાન્યતમે સત્ત્વાઃ ક્ષુદ્રેણ કર્મણા જીવિકાં કલ્પયન્તિ સ્મ।
329.007. તેષાં શૂદ્રા ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ॥
329.009. ભૂતપૂર્વં બ્રાહ્મણ અન્યતમઃ સત્ત્વો વધૂમાદાય રથમારુહ્ય અન્યતમસ્મિન્નરણ્યપ્રદેશે ગતઃ।
329.010. તત્ર ચ રથો ભગ્નઃ।
329.010. તસ્માન્માતઙ્ગમ્ {મા ત્વં ગામહ્} ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ॥
329.011. ક્ષેત્રં કર્ષન્તિ યે તેષાં કર્ષકા ઇતિ સંજ્ઞા પ્રવૃત્તા॥
329.012. ભાષ્યેણ ચ પર્ષદં રઞ્જયતિ ધર્મેણ શીલવ્રતસમાચારેણ સમ્યક્, તસ્ય રાજા ઇતિ સંજ્ઞાભૂત્॥
329.014. તતો ઽન્યે સત્ત્વા વાણિજ્યયા જીવિકાં કલ્પયન્તિ, તેષાં વણિજ ઇતિ સંજ્ઞા ઉદપાદિ॥
329.015. તતશ્ચાન્યે સત્ત્વાઃ પ્રવ્રજન્તિ સ્મ।
329.015. પ્રવ્રજિત્વા પરાઞ્ જયન્તિ ક્લેશાઞ્ જયન્તીતિ તેષાં પ્રવ્રજિતા ઇતિ લોકે સંજ્ઞા ઉદપાદિ॥
329.017. અપિ તુ બ્રાહ્મણ એકૈવ સંજ્ઞા લોક ઉદપાદિ।
329.017. તાં તે પ્રવક્ષ્યામિ--
329.018. બ્રહ્મા લોકે ઽસ્મિન્ન્ ઇમાન્ વેદાન્ વાચયતિ।
329.018. બ્રહ્મા દેવાનાં પરમતાપસઃ।
329.018. ઇન્દ્રસ્ય કૌશિકસ્ય વેદાન્ વાચયતિ સ્મ।
329.019. ઇન્દ્રઃ કૌશિકો ઽરણેમિ--ગૌતમં વેદાન્ વાચયતિ।
329.019. અરણેમિ--ગૌતમઃ શ્વેતકેતું વેદાન્ વાચયતિ।
329.020. શ્વેતકેતુઃ શુકં પણ્ડિતં વાચયતિ।
329.020. શુકઃ પણ્ડિતશ્ચ વેદાન્ વિભજતિ સ્મ।
329.021. તદ્યથા પુષ્યો બહ્વૃચાનાં પઙ્ક્તિશ્છન્દોગાનામેકવિંશતિરધ્વર્યવઃ।
329.022. ક્રતુરથર્વાણિકાનામ્।
329.022. બ ઋ??? ચાનામેતે બ્રાહ્મણ।
329.022. સર્વે તે વ્યાખ્યાયન્તે।
329.022. પુષ્ય એકો ભૂત્વા પઞ્ચવિંશતિધા ભિન્નઃ।
329.023. તદ્યથા શુક્લા વલ્કલા માણ્ડવ્યા ઇતિ।
329.023. તત્ર દશ શુક્લાઃ।
329.023. અષ્ટૌ વલ્કલાઃ।
329.024. સપ્ત માણ્ડવ્યાઃ।
329.024. ઇતીયં બ્રાહ્મણ બહ્વૃચાનાં શાખા।
329.024. પુષ્ય એકો ભૂત્વા પઞ્ચવિંશતિધા ભિન્નઃ॥
329.026. અનુમાનમપિ બ્રાહ્મણ પ્રમાણં છન્દોગાનામ્।
329.026. બ્રાહ્મણાઃ સર્વ એતે છન્દોગાઃ।
329.026. પઙ્ક્તિરિત્યેકા ભૂત્વા સાશીતિસહસ્રધા ભિન્ના।
329.027. તદ્યથા શીલવલ્કા અરણેમિકા લૌકાક્ષાઃ કૌથુમા બ્રહ્મસમા મહાસમા મહાયાગિકાઃ સાત્યમુગ્રાઃ સમન્તવેદાઃ॥
329.029. તત્ર શીલવલ્કા વિંશતિઃ।
329.029. અરણેમિકા વિંશતિઃ।
329.029. લૌકાક્ષાશ્ચત્વારિંશત્।
329.029. કૌથુમાનાં શતમ્।
329.030. બ્રહ્મસમાનાં શતમ્।
329.030. સાત્યમુગ્રાણાં શતમ્।
329.031. સમન્તવેદાનાં શતમ્।
329.031. ઇતીયં બ્રાહ્મણ ચ્છન્દોગનાં શાખા।
329.031. પઙ્ક્તિરિત્યેકા ભૂત્વા સાશીતિસહસ્રધા ભિન્ના॥
330.001. <330>અનુમાનમપિ પ્રમાણમધ્વર્યૂણામ્।
330.001. એતે બ્રાહ્મણા એકવિંશત્યધ્વર્યવો ભૂત્વા એકોત્તરશતધા ભિન્નાઃ।
330.002. તદ્યથા કઠાઃ કણિમા વાજસનેયિનો જાતુકર્ણાઃ પ્રષ્ઠપદા ઋષયઃ।
330.002. તત્ર દશ કઠાઃ।
330.003. દશ કણિમાઃ।
330.003. એકાદશ વાજસનેયિનઃ।
330.003. ત્રયોદશ જાતુકર્ણાઃ।
330.003. ષોડશ ષોષ્ઠપદાઃ।
330.004. એકચત્વારિંશદૃષયઃ।
330.004. ઇતીયં બ્રાહ્મણ અધ્વર્યૂણાં શાખા।
330.004. એકવિંશત્યધ્વર્યવો ભૂત્વા એકોત્તરશતધા ભિન્નાઃ॥
330.006. અનુમાનમપિ બ્રાહ્મણ પ્રમાણમથર્વણિકાનામ્।
330.006. એતે મન્ત્રાઃ સર્વે તે ઽથર્વણિકાઃ।
330.007. ક્રતુરેકો ભૂત્વા દ્વિધા ભિન્નઃ।
330.007. ચતુર્ધા ભૂત્વા અષ્ટધા ભિન્નઃ।
330.008. અષ્ટધા ભૂત્વા {નવ}દશધા ભિન્નઃ।
330.008. ઇતીયં બ્રહ્મણ અર્હર્વણિકાનાં શાખા।
330.008. ક્રતુરેકઃ ષોડશોત્તરદ્વાદશશતધા ભિન્નઃ॥
330.010. અનુમાનમપિ બ્રાહ્મણ પ્રમાણં પ્રતીત્ય એતાનિ દ્વાદશભેદશતાનિ ષોડશભેદાશ્ચ યે બ્રાહ્મણૈઃ પૌરણૈઃ સમ્યગ્ દૃષ્ટાઃ।
330.011. છન્દસિ વા વ્યાકરણે વા લોકયતે વા પદમીમાંસાયાં વા।
330.012. ન ચૈષામૂહાપોહઃ પ્રજ્ઞાયતે।
330.012. યદુત એકજાત્યો નામેતિ વિદિત્વા બન્ધુર્ભવિતુમર્હતિ।
330.012. તત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ--સંજ્ઞામાત્રકમેતલ્લોકસ્ય યદુત બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
330.014. એકમિદં સર્વમિદમેકમ્।
330.014. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતમુત્સૃજ ભાર્યાર્થાય।
330.015. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવન્તમનુપ્રદાસ્યામિ॥
330.016. ઇદં પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી તૂષ્ણીમ્ભૂતો મદ્ગુભૂતઃ સ્રસ્તસ્કન્ધો ઽધોમુખો નિષ્પ્રતિભઃ પ્રધ્યાનપરો ઽસ્થાત્॥
330.018. દદર્શ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજો બ્રાહ્મણં પુષ્કરસારિણં તૂષ્ણીમ્ભૂતં મદ્ગુભૂતં સ્રસ્તસ્કન્ધમધોમુખં નિષ્પ્રતિભં પ્રધ્યાનપરં સ્થિતમ્।
330.019. દૃષ્ટ્વા ચ પુનરિદમબ્રવીત્--યદપિ તે બ્રાહ્મણ એવં સ્યાદસદૃશેન સહ સંબન્ધો ભવિષ્યતીતિ।
330.020. ન પુનસ્ત્વયા બ્રાહ્મણ એવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
330.020. તત્કસ્ય હેતોહ્? યે પ્રમાણશ્રુતિશીલપ્રજ્ઞાદયો ગુણા અગ્ર્યા લોકસ્ય તે મમ પુત્રસ્ય શાર્દૂલકર્ણસ્ય સંવિદ્યન્તે।
330.022. યદપિ તે બ્રાહ્મણ એવં સ્યાત્--યે વાજપેયમ્ યજ્ઞમ્ યજન્તિ, અશ્વમેધં પુરુષમેધં શામ્યપ્રાશં નિરર્ગડમ્ યજ્ઞમ્ યજન્તિ, સર્વે તે કાયસ્ય ભેદાત્સુગતૌ સ્વર્ગલોકે દેવેષૂપપદ્યન્ત ઇતિ।
330.024. ન પુનર્બ્રાહ્મણ ત્વયૈવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
330.024. તત્કસ્ય હેતોહ્? વાજપેયં બ્રાહ્મણ યજ્ઞમ્ યજમાના અશ્વમેધં પુરુષમેધં શામ્યપ્રાશં નિરર્ગડમ્ યજ્ઞ ચ યજમાના બહુધા મન્ત્રાન્ પ્રવર્તયન્તઃ પ્રાણિહિંસાં ચ પ્રવર્તયન્તિ।
330.026. તસ્માત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ--ન હ્યેષ માર્ગઃ સ્વર્ગાય।
330.026. અહં તે બ્રાહ્મણ માર્ગં સ્વર્ગાય વ્યાખ્યામિ।
330.027. તચ્છૃણુ--
330.028. શીલં રક્ષેત મેધાવી પ્રાર્થયાનઃ સુખત્રયમ્।
330.029. પ્રશંસાં વિત્તલાભં ચ પ્રત્ય સ્વર્ગે ચ મોદનમ્
330.030. યૈર્બ્રાહ્મણ ઇતઃ પૂર્વં વાજપેયો યજ્ઞ ઇષ્ટઃ, યૈરશ્વમેધો યૈઃ પુરુષમેધો યૈઃ શામ્યપ્રાશો યૈર્ નિરર્ગડો યજ્ઞ ઇષ્ટઃ, પરિગૃહીતસ્તૈર્ નિરર્ગલં ચ કામૈઃ કામઃ।
330.031. ઇતો નાકઃ પર્યેષ્યતે।
330.031. યે <331>બ્રાહ્મણ ઇતઃ પશ્ચાદ્વાજપેયમ્ યજ્ઞમ્ યક્ષ્યન્તિ, યે ઽશ્વમેધમ્ યે શામ્યપ્રાશં નિરર્ગડમ્ યજ્ઞમ્ યક્ષ્યન્તિ, તે નિરર્થકં મહાવિઘાતં સમ્યોક્ષ્યન્તિ।
331.002. તસ્માત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ--એહિ ત્વં મયા સાર્ધં સંબન્ધમ્ યોજનયસ્વ।
331.003. તત્કસ્ય હેતોહ્? ધર્મેણ હિ ચણ્ડાલા અજુગુપ્સનીયા ભવન્તિ।
331.004. અપિ ચ।
331.005. શ્રદ્ધા શીલં તપસ્ત્યાગઃ શ્રુતિર્જ્ઞાનં દયૈવ ચ॥
331.006. દર્શનં સર્વવેદાનાં સ્વર્ગવ્રતપદાનિ વૈ
331.007. પ્રમાણમષ્ટપ્રકારં સ્વર્ગાય।
331.008. તદેભિરષ્ટાભિઃ પ્રકારૈર્ દ્વર્ગગમનમિષ્યતે।
331.008. યે પ્રાયેણ જાનન્તિ વિશેષેણ ખલ્વપ્યનેકૈર્વિવિધૈર્યજ્ઞૈઃ।
331.008. અષ્ટૌ ચેમા બ્રાહ્મણ નિર્દિષ્ટા માતૃતુલ્યા ભગિન્યો લોકે પ્રવર્તન્તે।
331.009. તદ્યથા--અદિતિર્દેવાનાં માતા।
331.009. દુતુર્દાનવાનામ્।
331.009. મનુર્માનવાનામ્।
331.010. સુરભિઃ સૌરભેયાનામ્।
331.010. વિનતા સુપર્ણાનામ્।
331.010. કદ્રુનાગાનામ્।
331.010. પૃથિવી ભૂતાનાં માતા સર્વબીજાનામ્।
331.011. મરુતાં મહામહ।
331.011. મહાકાશ્યપં મનસા વિદન્તિ ઋષયઃ॥
331.012. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ બ્રાહ્મણાનાં સપ્ત ગૌત્રાણિ સ્વાખ્યાસ્યામિ, તાનિ શ્રૂયન્તામ્--તદ્યથા ગૌતમા વાત્સ્યાઃ કૌત્સાઃ કાશ્યપા વાસિષ્ઠા માણ્ડવ્યા ઇત્યેતાનિ બ્રાહ્મણ સપ્ત ગોત્રાણિ।
331.014. એષામેકૈકં ગોત્રં સપ્તધા ભિન્નમ્।
331.014. અત્ર યે ગૌતમાસ્તે કૌથુમાસ્તે ગગર્સ્તે ભારદ્વાજાસ્ત આર્ષ્ટિષેણાસ્તે વૈખાનસાસ્તે વજ્રપાદાઃ।
331.015. તત્ર યે વાત્સ્યાસ્ત આત્રેયાસ્તે મૈત્રેયાસ્તે ભાર્ગવાસ્તે સાવર્ણ્યાસ્તે બહુજાતાઃ।
331.016. તત્ર યે વાત્સ્યાસ્ત આત્રેયાસ્ત મૈત્રેયાસ્તે ભાર્ગવાસ્તે સાવર્ણ્યાસ્તે સલીલાસ્તે બહુજાતાઃ।
331.016. તત્ર યે કૌત્સાસ્તે મૌદ્ગલ્યાયનાસ્તે ગૌણાયનાસ્તે લાઙ્ગલાસ્તે લગ્નાસ્તે દણ્ડલગ્નાસ્તે સોમભુવાહ્{વહ્}।
331.017. તત્ર યે કૌશિકાસ્તે કાત્યાયનાસ્તે દર્ભકાત્યાયનાસ્તે વલ્કલિનસ્તે પક્ષિણસ્તે લૌકાક્ષાસ્તે લોહિતાયનાહ્ (લોહિત્યાયનાઃ।)।
331.018. તત્ર યે કાશ્યપાસ્તે મણ્ડનાસ્ત ઇષ્ટાસ્તે શૌણ્ડાયનાસ્તે રોચનેયાસ્તે ઽનપેક્ષાસ્તે ઽગ્નિવેશ્યાઃ।
331.019. તત્ર યે કાશ્યપાસ્તે જાતુકર્ણ્યાસ્તે ધાન્યાયનાસ્તે પારાશરાસ્તે વ્યાઘ્રનખાસ્તે આણ્ડાયનાસ્ત ઔપમન્યવાઃ।
331.021. તત્ર યે માણ્ડવ્યાસ્તે ભાણ્ડાયનાસ્તે ધોમ્રાયણાસ્તે કાત્યાયનાસ્તે ખલ્વવાઅહનાસ્તે સુગન્ધારાયણાસ્તે કાપિષ્ઠલાયનાઃ।
331.022. ઇત્યેતાનિ બ્રાહ્મણ એવમેકોનપઞ્ચાશદ્ગોત્રાણિ બ્રાહ્મણૈઃ પૌરાણૈઃ સમ્યગ્ દૃષ્ટાનિ ચ્છન્દસિ વ્યાકરણે પદમીમાંસાયામ્।
331.023. અન્યાનિ ચ ગોત્રાણિ વિસ્તરતો મયા વાચિતાનિ।
331.024. તાનિ અન્યૈર્ ન જ્ઞાયન્તે॥
331.025. યદુતૈકત્વમિતિ વિદિત્વા ભવાન્ બન્ધુર્ભવિતુમર્હતિ।
331.025. તસ્માત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ સામાન્યં સંજ્ઞામાત્રકમિદં લોકસ્ય યદુત બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
331.027. એકમિદં સર્વમિદમેકમ્।
331.027. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતરમુત્સૃજ ભાર્યાર્થાય।
331.028. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવન્તમનુપ્રદાસ્યામિ॥
331.029. ઇદં પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી તૂષ્ણીમ્ભૂતો મદ્ગુભૂતઃ સ્રસ્તસ્કન્ધો ઽધોમુખો નિષ્પ્રતિભઃ પ્રધ્યાનપરઃ સ્થિતો ઽભૂત્।
331.030. અદ્રાક્ષીત્ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગરાજહ્ <332>પુસ્કરસારિણં બ્રાહ્મણં તૂષ્ણીમ્ભૂતં મદ્ગુભૂતં સ્રસ્તસ્કન્ધમધોમુખં નિષ્પ્રતિભં પ્રધ્યાનપરં સ્થિતમ્। દૃષ્ટ્વા ચ પુનરિદમવોચત્--
332.003. યાદૃશં વાપ્યતે બીજં તાદૃશં લભ્યતે ફલમ્।
332.004. પ્રજાપતેર્હિ ચૈકત્વે નિર્વિશેષો ભવત્યતઃ
332.005. ન ચેન્દ્રિયાણાં નાનાત્વં ક્રિયાભેદશ્ચ દૃશ્યતે।
332.006. બ્રાહ્મણે વાન્યજાતૌ વા નૈષાં કિંચિદ્વિશિષ્યતે
332.007. ન હ્યાત્મનઃ સમુત્લર્ષઃ શ્રેષ્ઠત્વમિહ યુજ્યતે।
332.008. શુક્રશોણિતસમ્ભૂતમ્ યોનિતો હ્યુભયં સમમ્
332.009. ચાતુર્વર્ણ્યં પ્રવક્ષ્યામિ પશુધર્મકથાં તવ।
332.010. ભવેત્તે ભવિની ભાર્યા નૈતદ્ બ્રાહ્મણ યુજ્યતે
332.011. યદિ તાવદયં લોકો બ્રહ્મણા જનિતઃ સ્વયમ્।
332.012. બ્રાહ્મણી બ્રાહ્મણસ્વસા ક્ષત્રિયા ક્ષત્રિયસ્વસાઅ
332.013. અથ વૈશ્યસ્ય વૈશ્યા વૈ શૂદ્રા વા પુનઃ।
332.014. ન ભાર્યા ભગિની યુક્તા બ્રહ્મણા જનિતા યદિ
332.015. ન સત્ત્વા બ્રહ્મણો જાતાઃ ક્લેશજાઃ કર્મજાસ્ત્વમી।
332.016. નીચૈશ્ચોચ્ચૈશ્ચ દૃશ્યન્તે સત્ત્વા નાનાશ્રયાઃ પૃથક્
332.017. તેષાં ચ જાતિસામાન્યાદ્ બ્રાહ્મણે ક્ષત્રિયે તથા।
332.018. અથ વૈશ્યે ચ શૂદ્રે ચ સમં જ્ઞાનં પ્રવર્તતે
332.019. ઋગ્વેદો ઽથ યજુર્વેદઃ સામવેદો ઽપ્યથર્વણમ્।
332.020. ઇતિહાસો નિઘણ્ટશ્ચ કુતશ્છન્દો નિરર્થકમ્
332.021. અસ્માકમપ્યધ્યયને મૈત્રી વિદ્યા તથા શિખી।
332.022. સંક્રામણી પ્રક્રામણી સ્તમ્ભની કામરૂપિણી
332.023. મનોજવા ચ ગાન્ધારી ઘોરી વિદ્યા વશંકરી।
332.024. કાકવાણી ચ મન્ત્રં ચ ઇન્દ્રજાલં ચ ભઞ્જની
332.025. અસ્માકમાસીત્પુરુષા વિદ્યાસ્વાખ્યાતપણ્ડિતાઃ।
332.026. મણિપુષ્પાશ્ચ ઋષયો ભાસ્વરાશ્ચ મહર્ષયઃ
332.027. સંલ્પ્રાપ્તા દેવતાઋદ્ધિં કિં ચિકિત્સસિ વિદ્યયા।
332.028. અશિક્ષિતાશ્ચ ચણ્ડાલા બ્રાહ્મણા વેદપારગાઃ
332.029. કિપિંજલાદ્યો જનિતો મન્ત્રાણાં પારમિં ગતઃ।
332.030. ન હ્યસૌ બ્રાહ્મણીપુત્રઃ કિં વા બ્રાહ્મણ મન્યસે
333.001. <333>નિષદ્યજનયત્કાલી પુત્રં દ્વૈપાયનં મુનિમ્।
333.002. ઉગ્રં તેજસ્વિનં ભીષ્મં પઞ્ચાભિજ્ઞં મહાતપમ્।
333.003. ન હ્યસૌ બ્રાહ્મણીપુત્રઃ કિં વા બ્રાહ્મણ વક્ષ્યસિ
333.004. ક્ષત્રિયા રેણુકા નામ જજ્ઞે રામં મહામુનિમ્।
333.005. પણ્ડિતં ચ વિનીતં ચ સર્વશાસ્ત્રવિશારદમ્।
333.006. ન હ્યસૌ બ્રાહ્મણીપુત્રઃ કિં વા બ્રાહ્મણ વક્ષ્યસિ
333.007. યે ચ તે મનુજા આસંસ્ તેજસા તપસા યુતાઃ।
333.008. પણ્ડિતાશ્ચ વિનીતાશ્ચ લોકે ચ ઋષિસંમતાઃ।
333.009. ન હિ તે બ્રાહ્મણીપુત્રાઃ કિં વા બ્રાહ્મણ વક્ષ્યસિ
333.010. સંજ્ઞા કૃતેયં લોકસ્ય બ્રાહ્મણાઃ ક્ષત્રિયાસ્તથા।
333.011. વૈશ્યાશ્ચૈવ તથા શૂદ્રાઃ સંજ્ઞેયં સંપ્રકીર્તિતા
333.012. તસ્માત્તે બ્રાહ્મણ બ્રવીમિ સંજ્ઞામાત્રકમિદં લોકસ્ય યદુત બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
333.013. એકમિદં સર્વમિદમેકમ્।
333.013. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતરમનુપ્રયચ્છ ભાર્યાર્થાય।
333.014. યાવન્તં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવન્તમનુપ્રદાસ્યામિ॥
333.015. ઇદં ચ પુનર્વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી ત્રિશઙ્કું માતઙ્ગરાજમિદમવોચત્--કિંગોત્રો ભવાન્? આહ--આત્રેયગોત્રો ઽસ્મિ।
333.016. કિમ્પૂર્વહ્? આહ--આત્રેયઃ।
333.017. કિંચરણમ્? આહ--કાલેય--મૈત્રાયણીયઃ।
333.017. કતિ પ્રવરાહ્? આહ--ત્રયઃ પ્રવરાઃ।
333.017. તદ્યથા વાત્સ્યાઃ કૌત્સ્યા ભરદ્વાજાશ્ચ।
333.018. કે ભવન્તઃ સબ્રહ્મચારિણહ્? છન્દોગાઃ।
333.018. કતિ ચ્છન્દોગાનાં ભેદાહ્? ષટ્।
333.019. તે કતમે? આહ--તદ્યથા।
333.019. કૌથુમાઃ।
333.019. ચારાયણીયાઃ।
333.019. લાઙ્ગલાઃ।
333.019. સૌવર્ચસાઃ।
333.020. કાપિંજલેયાઃ।
333.020. આર્ષ્ટિષેણા ઇતિ॥
333.021. કિં ભવતો માતૃજં ગોત્રમ્? આહ--પારાશરીયમ્।
333.021. પઠતુ ભવાન્ સાવિત્રીમ્।
333.021. કથં ભવતિ? કત્યક્ષરા સાવિત્રી? કતિગણ્ડા? કતિપદા?
333.023. ચતુર્વિંશત્યક્ષરા સાવિત્રી।
333.023. ત્રિગણ્ડા।
333.023. અષ્ટાક્ષરપદા।
333.023. ઉચ્ચારયતુ ભવાન્ સાવિત્રીમ્।
333.024. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્, સોત્પત્તિકાં સાવિત્રીં પ્રવક્ષ્યામિ।
333.024. તચ્છ્રૂયતામ્।
333.024. કથયતુ ભવાન્।
333.025. ભૂતપૂર્વં બ્રાહ્મણ અતીતે ઽધ્વનિ વસુર્ નામ ઋષિર્બભૂવ।
333.026. પઞ્ચાભિજ્ઞ ઉગ્રતેજા મહાનુભાવો ધ્યાનાનાં લાભી।
333.026. તેન તત્ર તક્ષકદુહિતા કપિલા નામ આસદિતા ભાર્યાર્થમ્।
333.026. સ તત્ર સંરક્તચિત્તસ્તયા કન્યયા સાર્ધં મૈથુનમગચ્છત્।
333.027. સ ઋષિરૃદ્ધ્યા ભ્રષ્ટો ધ્યાનેભ્યો વઞ્ચિતઃ।
333.028. ઋદ્ધિપરિહીનઃ સ વિપ્રતિસારી આત્મનો દુશ્ચરિતં વિગર્હાણસ્તસ્યાં વેલાયાં સાવિત્રીં ભાષતે સ્મ।
333.029. તદ્યથા--
333.030. ભૂર્ભુવઃ સ્વઃ।
333.030. તત્સવિતુર્વિરેણ્યં ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ।
333.030. ધિયો યો નઃ પ્રચોદયાત્।
333.031. ઇતિ હિ બ્રાહ્મણ અજ્ઞાનશોધનાર્થમિમમેવ મન્ત્રં સ બ્રાહ્મણો દિવારાત્રં જપતિ સ્મ।
333.032. ઇયં બ્રાહ્મણાનાં સાવિત્રી।
333.032. પૂર્વજઃ પ્રજાપતિહ્--
334.001. <334>જટિલસ્તાપસો ભૂત્વા ગહનં વનમાશ્રિતઃ।
334.002. ગમ્ભીરાવભાસે તત્ર હ્યાત્મસ્તપોરતઃ
334.003. દેવસ્ય શ્રેષ્ટકં ભોજનમુપનામ્યોપવિષ્ટ ઇમં મન્ત્રમજપત્।
334.003. ઇયં ક્ષત્રિયાણાં સાવિત્રી।
334.004. ચિત્રં હિ વૈશ્યકન્યકા।
334.004. અથ સા કન્યા અર્થતઃ પ્રવીણા।
334.004. ઇયં વૈશ્યાનાં સાવિત્રી।
334.005. અતપઃ સુતપઃ।
334.005. જીવેમ શરદાં શતમ્।
334.005. પશ્યેમ શરદાં શતમ્।
334.005. ઇયં શૂદ્રાણાં સાવિત્રી।
334.006. ભૂર્ભુવઃ સ્વઃ।
334.007. કામા હિ લોકે પરમાઃ પ્રજાનાં ક્લેશપ્રહાણે ભૂતા અન્તરાયાઃ।
334.009. તસ્માદ્ભવન્તઃ પ્રજહન્તુ કામાંસ્ તતો ઽતુલં પ્રાપ્સ્યથ બ્રહ્મલોકમ્
334.011. ઇતીયં બ્રાહ્મણ બ્રહ્મણા સહાપતિના સાવિત્રી ભાષિતા, પૂર્વકૈશ્ચ સમ્યક્સમ્બુદ્ધૈરભ્યનુમોદિતા॥
334.013. પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો નક્ષત્રવંશમ્।
334.013. અથ કિમ્? ભોઃ કથયતુ ભવાન્।
334.013. શ્રૂયતામ્।
334.014. ભોઃ પુષ્કરસારિન્, નક્ષત્રવંશં કથયિષ્યામિ।
334.014. તદ્યથા--
334.015. કૃત્તિકા રોહિણી મૃગશિરા આર્દ્રા પુનર્વસુઃ પુષ્યહ્ આશ્લેષા મઘા પૂર્વફલ્ગુની ઉત્તરફલ્ગુની હસ્તા ચિત્રા સ્વાતી વિશાખા અનુરાધા અનુરાધા જ્યેષ્ટા મૂલા પૂર્વાષાઢા ઉત્તરાષાઢા અભિજિત્ શ્રવણા ધનિષ્ઠા શતભિષા પૂર્વભાદ્રપદા ઉત્તરભાદ્રપદા રેવતી અશ્વિની ભરણી।
334.017. ઇત્યેતાનિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ટાવિંશતિનક્ષત્રાણિ॥
334.019. કતિતારકાણિ કતિસંસ્થાનાનિ કતિમુહૂર્તયોગાનિ કિમાહારાણિ કિંદૈવતાનિ કિંગોત્રાણિ?
334.021. કૃત્તિકા ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રં ષટ્તારં ક્ષુરસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં દધ્યાહારમગ્નિદૈવતં વૈશ્યાયનીયં ગોત્રેણ।
334.022. રોહિણીનક્ષત્રં પઞ્ચતારકં શકટાકૃતિસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં મૃગમાંસાહારં પ્રજાપતિદૈવતં ભારદ્વાજં ગોત્રેણ।
334.023. મૃગાશિરાનક્ષત્રં ત્રિતારં મૃગશીર્ષસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં ફલમૂલાહારં સોમદૈવતં મૃગાયણીયં ગોત્રેણ।
334.024. આર્દ્રાનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગં સર્પિર્મણ્ડાહારં સૂર્યદૈવતં હારીતાયનીયં ગોત્રેણ।
334.026. પુનર્વસુનક્ષત્રં દ્વિતારં પદસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં મધ્યાહારમ્ અદિતિદૈવતં વાસિષ્ઠં ગોત્રેણ।
334.027. પુષ્યનક્ષત્રં ત્રિતારં વર્ધમાનસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં મધુમણ્ડાહારં બૃહસ્પતિદૈવતમ્ ઔપમન્યવીયં ગોત્રેણ।
334.028. આશ્લેષાનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગં પાયસભોજનં સર્પદૈવતં મૈત્રાયણીયં ગોત્રેણ।
334.029. ઇતીમાનિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સપ્ત નક્ષત્રાણિ પૂર્વદ્વારકાણિ॥
334.031. મઘાનક્ષત્રં પઞ્ચતારં નદીકુબ્જસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં તિલકૃસરાહારં તિતૃદૈવતમ્ <335>પિઙ્ગલાયનીયં ગોત્રેણ।
335.001. પૂર્વફલ્ગુનીનક્ષત્રં દ્વિતારં પદકસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં બિલ્વભોજનં ભવદૈવતં ગૌતમીયં ગોત્રેણ।
335.002. ઉત્તરફલ્ગુનીનક્ષત્રં દ્વિતારં પદકસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં ગોધૂમમત્સ્યાહારમર્યમાદૈવતં કૌશિકં ગોત્રેણ।
335.003. હસ્તનક્ષત્રં પઞ્ચતારં હસ્તસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં શ્યામાકભોજનં સૂર્યદૈવતં કાશ્યપં ગોત્રેણ।
335.004. ચિત્રાનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં મુદ્ગકૃસરઘૃતપૂપાહારં ત્વષ્ટૃદૈવતં કાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.005. સ્વાતીનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગં મુદ્ગકૃસરફલાહારં વાયુદૈવતં કાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.007. વિશાખાનક્ષત્રં દ્વિતારં વિષાણસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં તિલપુષ્પાહારમિન્દ્રાગ્નિદૈવતં શાખાયનીયં ગોત્રેણ।
335.008. ઇત્યેતાનિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સપ્તનક્ષત્રાણિ દક્ષિણદ્વારકાણિ॥
335.009. અનુરાધાનક્ષત્રં ચતુસ્તારં રત્નાવલીસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં સુરામાંસાહારં મિત્રદૈવતમાલમ્બાયનીયં ગોત્રેણ।
335.010. જ્યેષ્ઠાનક્ષત્રં ત્રિતારમ્ યવમધ્યસંસ્થાનં પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગં શાલિયવાગૂભોજનમિન્દ્રદૈવતં દીર્ઘકાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.011. મૂલનક્ષત્રં સપ્તતારં વૃશ્ચિકસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં મૂલફલાહારં નૈરૃતિદૈવતં કાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.012. પૂર્વાષાઢાનક્ષત્રં ચતુસ્તારં ગોવિક્રમસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં ન્યગ્રોધકષાયાહારં તોયદૈવતં દર્ભકાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.013. ઉત્તરાષાઢાનક્ષત્રં ચતુસ્તારં ગજવિક્રમસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં મધુલાજાહારં વિશ્વદૈવતં મૌદ્ગલાયનીયં ગોત્રેણ।
335.015. અભિજિન્નક્ષત્રં ત્રિતારં ગોશીર્ષસંસ્થાનં ષણ્મુહૂર્તયોગં વાય્વાહારં બ્રહ્મદૈવતં બ્રહ્માવતીયં ગોત્રેણ।
335.016. શ્રવણાનક્ષત્રં ત્રિતારમ્ યવમધ્યસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં પક્ષિમાંસાહારં વિષ્ણુદૈવતં કાત્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.017. ઇત્યેતાનિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સપ્ત નક્ષત્રાણિ પશ્ચિમદ્વારકાણિ॥
335.019. ધનિષ્ઠાનક્ષત્રં ચતુસ્તારં શકુનસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં કુલત્થપૂપાહારં વસુદૈવતં કૌણ્ડિન્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.020. શતભિષાનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગમ્ યવાગુભોજનં વરુણદૈવતં તાણ્ડ્યાયનીયં ગોત્રેણ।
335.021. પૂર્વભાદ્રપદાનક્ષત્રં દ્વિતારં પદકસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં માંસરુધિરાહારમહિર્બુધ્ન્યદૈવતં જાતૂકર્ણ્યં ગોત્રેણ।
335.022. ઉત્તરભાદ્રપદાનક્ષત્રં દ્વિતારં પદકસંસ્થાનં પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગં માંસાહારમ્ અર્યમાદૈવતં ધ્યાનદ્રાહ્યાયણીયં ગોત્રેણ।
335.024. રેવતીનક્ષત્રમેકતારં તિલકસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં મધુપાયસભોજનં ગન્ધર્વદૈવતં મૈત્રાયણીયં ગોત્રેણ।
335.026. ભરણીનક્ષત્રં ત્રિતારં ભગસંસ્થાનં ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગં તિલતણ્ડુલાહારમ્ યમદૈવતં ભાર્ગવીયં ગોત્રેણ।
335.027. ઇત્યેતાનિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સપ્ત નક્ષત્રાણિ ઉત્તરદ્વારકાણિ॥
335.028. અમીષાં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ટવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં ષણ્નક્ષત્રાણિ પઞ્ચચત્વારિંશન્મુહૂર્તયોગાનિ।
335.029. તદ્યથા--રોહિણી પુનર્વસુ ઉત્તરફલ્ગુની વિશાખા ઉત્તરાષાઢા ઉત્તરભાદ્રપદા ચેતિ।
335.030. પઞ્ચનક્ષત્રાણિ પઞ્ચદશમુહૂર્તયોગાનિ।
335.030. તદ્યથા--આર્દ્રા આશ્લેષા સ્વાતી જ્યેષ્ઠા શતભિષા ચેતિ।
335.031. એકો ઽભિજિત્ ષણ્મુહૂર્તયોગમ્।
335.031. અવશિષ્ટાનિ ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગાનિ॥
336.001. <336>અમીષાં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સપ્તાનાં નક્ષત્રાણાં પૂર્વદ્વારિકાણાં કૃત્તિકા પ્રથમા નામા, આશ્લેષા પશ્ચિમા નામ।
336.002. અમીષાં સપ્તાનાં નક્ષત્રાણાં દક્ષિણદ્વારીકાણાં મઘા પ્રથમા નામ, વિશાખા પશ્ચિમાઅ નામ।
336.003. અમીષાં પશ્ચિમદ્વારિકાણાં સપ્તાનાં નક્ષત્રાણામનુરાધા પ્રથમા નામ, શ્રવણા પશ્ચિમા નામ।
336.004. અમીષાં સપ્તાનાં નક્ષત્રાણામુત્તરદ્વારિકાણાં ધનિષ્ઠા પ્રથમા નામ, ભરણી પશ્ચિમા નામ॥
336.006. અમીષાં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ટાવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં સપ્ત બલાનિ।
336.006. કતમાનિ સપ્ત? યદુત ત્રીણિ પૂર્વાણિ વિશાખાનુરાધા પુનર્વસુઃ પુનર્વસુઃ સ્વાતિશ્ચ।
336.007. ત્રિણિ દારુણાનિ।
336.007. આર્દ્રા આશ્લેષા ભરણી ચેતિ।
336.008. ચત્વારિ સંમાનનીયાનિ।
336.008. યદુત ત્રીણિ ઉત્તરાણિ રોહિણી ચેતિ।
336.008. પઞ્ચ મૃદુકાનિ।
336.009. શ્રવણા ધનિષ્ઠા શતભિષા જ્યેષ્ઠા મૂલા ઇતિ।
336.009. પઞ્ચ ધારણીયાનિ।
336.009. હસ્તા ચિત્રા આશ્લેષા મઘા અભિજિચ્ચેતિ।
336.010. ચત્વારિ ક્ષિપ્રકરણીયાનિ।
336.010. યદુત કૃત્તિકા મૃગશિરા પુષ્યા અશ્વિની ચેતિ॥
336.011. અમીષાં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ઠાવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં ત્રયો યોગા ભવન્તિ--ઋષભાનુસારી યોગઃ।
336.012. વત્સાનુસારી યોગઃ।
336.012. યુગનદ્ધો યોગઃ।
336.012. તત્ર નક્ષત્રમ્ યદિ પુરસ્તાદ્ગચ્છતિ ચન્દ્રશ્ચ પૃષ્ઠતઃ, અયમુચ્યતે ઋષભાનુસારી યોગ ઇતિ।
336.013. યદુત ચન્દ્રઃ પુરસ્તાદ્ ગચ્છતિ નક્ષત્રં ચ પૃષ્ઠતઃ, તદા ભવતિ વત્સાનુસારી યોગઃ।
336.014. યદિ પુનશ્ચન્દ્રો નક્ષત્રં ચોભૌ સમૌ યુગપદ્ ગચ્છતઃ, તદાયમુચ્યતે યોગ ઇતિ॥
336.016. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ગ્રહાન્ પ્રવક્ષ્યામિ।
336.016. તચ્છ્રૂયતામ્।
336.016. તદ્યથા શુક્રો બૃહસ્પતિઃ શનૈશ્ચરો બુધો ઽઙ્ગારકઃ સૂર્યસ્તારાધિપતિશ્ચેતિ॥
336.018. એવં વિપરિવર્તમાને લોકે નક્ષત્રેષુ પ્રવિભક્તેષુ કથં રાત્રિદિવસાનાં હ્રાસો વૃદ્ધિશ્ચ ભવતિ? તદુચ્યતે।
336.019. હેમન્તાનાં દ્વિતીયે માસિ રોહિણ્યામષ્ટભ્યાં દ્વાદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
336.020. અષ્ટાદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
336.020. ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે રોહિણ્યામષ્ટભ્યામષ્ટાદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
336.021. દ્વાદશમુહૂર્તો રાત્રિઃ।
336.021. વર્ષાણાં પશ્ચિમે માસે રોહિણ્યામષ્ટભ્યાં ચતુર્દશમુહૂર્તો દિવસે ભવતિ।
336.022. ષોડશમુહૂર્તા રાત્રિઃ॥
336.023. કિં ભોસ્ત્રિશઙ્કો રાત્રિદિવસાનાં પ્રસ્થાનમ્? દિવસાનુદિવસમ્।
336.023. કિં પક્ષસ્ય પ્રસ્થાનમ્? પ્રતિપદ્।
336.024. કિં સંવત્સરસ્ય પ્રસ્થાનમ્? પૌષઃ।
336.024. કિમૃતૂનાં પ્રસ્થાનમ્? પ્રાવૃટ્॥
336.025. કિં ભોસ્ત્રિશઙ્કો ક્ષણસ્ય પરિમાણમ્? કિં લવાસ્ય? કિં મુહૂર્તસ્ય? તદ્યથા ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સ્ત્રિયા નાતિદીર્ઘહ્રસ્વઃ કર્તિન્યાઃ સૂત્રોદ્યામઃ।
336.026. એવં દીર્ઘસ્તત્ક્ષણમ્।
336.026. વિંશત્યધિકં તત્ક્ષણશતમેકઃ ક્ષણઃ।
336.027. ત્રિંશલ્લવા એકો મુહૂર્તઃ।
336.027. એતેન ક્રમસમ્બન્ધેન ત્રિંશન્મુહૂર્તમેકં રાત્રિદિવસમનુમીયતે।
336.028. તેષાં મુહૂર્તાનામિમાનિ નામાનિ ભવન્તિ--
336.029. આદિત્ય ઉદયતિ ષણ્ણવતિપૌરુષાયાં છાયાયાં ચતુરોજા નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
336.029. ષષ્ટિપૌરુષાયાં છાયાયાં શ્વેતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
336.030. દ્વાદશપૌરુષાયાં છાયાયાં સમૃદ્ધો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
336.031. ષટ્પૌરુષાયાં છાયાયાં શરપથે નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
336.031. પઞ્ચપૌરુષાયાં છાયાયામતિસમૃદ્ધો<337> નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.001. ચતુઃપૌરુષાયાં છાયાયામુદ્ગતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.002. ત્રિપૌરુષાયાં છાયાયાં સુમુખો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.002. સ્થિતે મધ્યાહ્ને વજ્રકો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.003. પરિવૃતો મધ્યાહ્ને ત્રિપુરુષાયાં છાયાયાં રોહિતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.003. ચતુઃપૌરુષાયાં છાયાયાં બલો મુહૂર્તઃ।
337.004. પઞ્ચપૌરુષાયાં છાયાયાં વિજયો નામ મુહૂર્તઃ।
337.004. ષટ્પૌરુષાયાં છાયાયાં સર્વરસો નામ મુહૂર્તઃ।
337.005. દ્વાદશપૌરુષાયાં છાયાયાં વસુર્ નામ મુહૂર્તઃ।
337.005. ષષ્ટિપૌરુષાયાં છાયાયાં સુન્દરો નામ મુહૂર્તઃ।
337.006. અવતરમાણ આદિત્યે ષણ્ણવતિપૌરુષાયાં છાયાયાં પરભયો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
337.007. ઇત્યેતાનિ દિવસસ્ય મુહૂર્તાનિ॥
337.008. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ રાત્ર્યા મુહૂર્તાનિ વ્યાખ્યાસ્યામિ।
337.008. અસ્તંગત આદિત્યે રૌદ્રો નામ મુહૂર્તઃ।
337.009. તતસ્તારાવચરો નામ મુહૂર્તઃ।
337.009. સમ્યમો નામ મુહૂર્તઃ।
337.009. સામ્પ્રૈયકો નામ મુહૂર્તઃ।
337.010. અનન્તો નામ મુહૂર્તઃ।
337.010. ગર્દભો નામ મુહૂર્તઃ।
337.010. રાક્ષસો નામ મુહૂર્તઃ।
337.010. સ્થિતે ઽર્ધરાત્રે ઽવયવો નામ મુહૂર્તઃ।
337.011. અતિક્રાન્તે ઽર્ધરાત્રે બ્રહ્મા નામ મુહૂર્તઃ।
337.011. દિતિર્ નામ મુહૂર્તઃ।
337.011. અર્કો નામ મુહૂર્તઃ।
337.012. વિધમનો નામ મુહૂર્તઃ।
337.012. આગ્નેયો નામ મુહૂર્તઃ।
337.012. આતપાગ્નિર્ નામ મુહૂર્તઃ।
337.013. અભિજિન્નામ મુહૂર્તઃ।
337.013. ઇત્યેતાનિ રાત્રેર્મુહૂર્તનામાનિ।
337.013. ઇતિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ ઇમાનિ ત્રિંશન્મુહૂર્તાનિ યૈરહોરાત્રં પ્રજ્ઞાયતે॥
337.015. તત્ક્ષણઃ ક્ષણો લવો મુહૂર્તઃ।
337.015. તત્ર ત્રિંશતિતમો ભાગો મુહૂર્તસ્ય લવઃ।
337.015. ષષ્ટિતમો ભાગો લવસ્ય ક્ષણઃ।
337.016. વિંશત્યુત્તરભાગશતં ક્ષણસ્ય તત્ક્ષણઃ।
337.016. તદ્યથા સ્ત્રિયા નાતિદીર્ઘહ્રસ્વઃ કર્તિન્યાઃ સૂત્રોદ્યામઃ।
337.017. એવં દીર્ઘસ્તત્ક્ષણઃ।
337.017. વિંશત્યુત્તરક્ષણશતં તત્ક્ષણસ્યૈકઃ ક્ષણઃ।
337.017. ષષ્ટિઃ ક્ષણા એકો લવઃ।
337.018. ત્રિંશલ્લવા એકો મુહૂર્તઃ।
337.018. એતેન ક્રમયોગેન ત્રિંશન્મુહૂર્તમેકમહોરાત્રમ્।
337.019. ત્રિંશદહોરાત્રાણ્યેકો માસઃ।
337.019. દ્વાદશ માસાઃ સંવત્સરઃ।
337.019. ચતુરોજાઃ શ્વેતઃ સમૃદ્ધઃ શરપથો ઽતિસમૃદ્ધ ઉદ્ગતઃ સુમુખો વજ્રકો રોહિતો બલો વિજયઃ સર્વરસો વસુઃ સુન્દરઃ પરભયઃ।
337.020. રૌદ્રસ્તારાવચરઃ સમ્યમઃ સામ્પ્રૈયકો ઽનન્તો ગર્દભો રાક્ષસો ઽવયવો બ્રહ્મા દિતિરર્કો વિધમનો આગ્નેય આતપાગ્નિરભિજિત્।
337.022. ઇતીમાનિ મુહૂર્તાનાં નામાનિ॥
337.023. કાલોત્પત્તિમપિ તે બ્રાહ્મણ વક્ષ્યામિ, શૃણુ--
337.024. કાલસ્ય કિં પ્રમાણમિતિ તદુચ્યતે।
337.024. દ્વાવક્ષિનિમેષાવેકો લવઃ।
337.024. અષ્ટૌ લવા એકા કાષ્ઠા।
337.025. ષોડશ કાષ્ઠા એકા કલા।
337.025. કલાનાં ત્રિંશદેકા નાડિકા।
337.025. તત્ર દ્વે નાડિકે એકો મુહૂર્તઃ॥
337.026. નાડિકાયાઃ પુનઃ કિં પ્રમાણમ્? તદુચ્યતે--
337.027. દ્રોણં સલિલસ્યૈકમ્।
337.027. તદ્વરણતો દ્વે પલશતે ભવતઃ।
337.027. નાલિકાછિદ્રસ્ય કિં પ્રમાણમ્? સુવર્ણમાત્રમ્।
337.028. ઉપરિ ચતુરઙ્ગલા સુવર્ણશલાકા કર્તવ્યા।
337.028. વૃત્તપરિમણ્ડલા સમન્તાચ્ચતુરસ્રા આયતા।
337.029. યદા ચૈવં શીર્યેત તત્ તોયં ઘટસ્ય તદૈકા નાડિકા।
337.029. એતેન નાડિકાપ્રમાણેન વિભક્તે દ્વે નાડિકે એકો મુહૂર્તઃ।
337.030. એતેન ભો બ્રાહ્મણ ત્રિંશન્ંહૂર્તાઃ, યૈ રાત્રિદિવસા અનુમીયન્ત ઇતિ॥
338.001. <338>તતઃ ષોડશ નિમેષા એકા કાષ્ઠા।
338.001. ષોડશ કાષ્ઠા એકા કલા।
338.001. ષષ્ટિઃ કલા એકો મુહૂર્તઃ।
338.002. ત્રિંશન્મુહૂર્તા એકમહોરાત્રમ્।
338.002. ત્રિંશદહોરાત્રાણ્યેકો માસઃ।
338.002. દ્વાદશ માસાઃ સંવત્સરઃ॥
338.003. એતેન પુનરક્ષિનિમેષેણ ષોડશકોટ્યો ઽષ્ટપઞ્ચાશઞ્ચ શતસહસ્રાણિ અષ્ટાશીતિસહસ્રાણિ સ એવં માપિતઃ।
338.004. તચ્ચ બ્રાહ્મણ કાલોત્પત્તિર્વ્યાખ્યાતા॥
338.005. શૃણુ બ્રાહ્મણ ત્રોશયોજનાનામુત્પત્તિમ્।
338.006. વાતાયનરજાંસિ સપ્ત, શશક્રજઃ।
338.006. સપ્ત શશકરજાંસિ એડકરજઃ।
338.007. સપ્ત એડકરજાંસિ એકં ગોરજઃ।
338.007. સપ્ત ગોરજાંસિ એકા યૂકા।
338.007. સપ્ત યૂકા એકા લિક્ષા।
338.008. સપ્ત લિક્ષા એકો યવઃ।
338.008. સપ્ત યવા એકાઙ્ગુલિઃ।
338.008. દ્વાદશાઙ્ગુલયો વિતસ્તિઃ।
338.008. દ્વે વિતસ્તી એકો હસ્તઃ।
338.009. ચત્વારો હસ્તા એકં ધનુઃ।
338.009. ધનુઃસહસ્રમેકઃ ક્રોશઃ।
338.009. ચત્વારઃ ક્રોશા એકો માગધયોજનઃ।
338.010. યોજનસ્ય પ્રમાણં પિણ્ડિતમ્।
338.010. પરમાણૂનાં કોટિશતસહસ્રાણિ ચતુર્વિંશતિશ્ચૈકોનત્રિંશત્કોટિસહસ્રાણિ દ્વાદશ ચ શતસહસ્રાણિ।
338.011. એવં માપિતમ્ યોજનમિતિ॥
338.012. શૃણુ બ્રાહ્મણ સુવર્ણસ્ય પરિમાણોત્પત્તિમ્।
338.012. તત્કથયતુ ભવાન્--
338.013. દ્વાદશ યવા માષકઃ।
338.013. ષોડશ માષકા એકઃ કર્ષઃ।
338.013. સુવર્ણસ્ય પરિમાણં પિણ્ડિતમિતિ।
338.014. દ્વે કોટી પઞ્ચવિંશતિશ્ચ સહસ્રાણિ પઞ્ચશતાન્યષ્ટૌ ચ પરમાણવઃ।
338.014. એવં માપિતા બ્રાહ્મણ સુવર્ણસ્ય પરિમાણોત્પત્તિઃ॥
338.016. શૃણુ બ્રાહ્મણ પલપ્રમાણમ્।
338.016. ચતુઃષષ્ટિમાષકાઃ પલં માગધકમ્।
338.016. માગધકયા તુલયા પલસ્ય પરિમાણં પિણ્ડિતમ્।
338.017. પરમાણૂનામષ્ટકોટયઃ સપ્તચત્વારિંશચ્ચ શતસહસ્રાણિ સપ્ત ચ સહસ્રાણિ દ્વે શતે અશીતિશ્ચ પરમાણવઃ।
338.018. એવં માપિતં બ્રાહ્મણ પલસ્ય પરિમાણમિતિ।
338.019. શૃણુ બ્રાહ્મણ રસપરિમાણસ્યોત્પત્તિમ્।
338.019. ચતુર્વિંશતિપલાનિ માગધકઃ પ્રસ્થઃ।
338.019. તત્ રસપરિમાણમ્।
338.020. માગધકયા તુલયા પ્રસ્થસ્ય પરિમાણં પિણ્ડિતમ્।
338.020. દ્વે કોટિશતે તિસ્રશ્ચ કોટય એકોનત્રિંશચ્ચ શતસહસ્રાણિ ચતુઃસપ્તતિસહસ્રાણિ સપ્ત ચ શતાનિ વિંશતિશ્ચ પરમાણવઃ।
338.022. એવં માપિતા બ્રાહ્મણ રસમાનસ્યોત્પત્તિરિતિ॥
338.023. શૃણુ બ્રાહ્મણ ધાન્યપરિમાણસ્યોત્પત્તિમ્।
338.023. એકોનત્રિંશતિપલાન્યેકકર્ષેણોનાનિ માગધઃ પ્રસ્થઃ।
338.024. માપિતં ધાન્યપરિમાણમ્।
338.024. માગધકયા તુલયા પ્રસ્થસ્ય પરિમાણં પિણ્ડિતમ્।
338.024. કોટિશતમષ્ટપઞ્ચાશચ્ચ કોટયો દ્વિરશીતિશ્ચ શતાસ્હસ્રાણિ એકષષ્ટિશ્ચ સહસ્રાણિ પઞ્ચશતાનિ ત્રિંશચ્ચ પરમાણવઃ।
338.026. એવં માપિતં બ્રાહ્મણ ધાન્યસ્ય પરિમાણમિતિ॥
338.027. પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો નક્ષત્રવ્યાકરણં નામાધ્યાયમ્।
338.027. અથ ખલુ ભો બ્રાહ્મણ નક્ષત્રવ્યાકરણં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ તચ્છ્રૂયતામ્।
338.028. કથયતુ ભવાન્--
338.029. કૃત્તિકાસુ જાતો માનવો યશસ્વી ભવતિ।
338.029. રોહિણ્યાં જાતઃ સુભગો ભવતિ ભોગવાંશ્ચ।
338.030. મૃગશિરસિ જાતો યુદ્ધાર્થી ભવતિ।
338.030. આર્દ્રાયાં જાત ઉત્સો ઽન્નપાનાનાં ભવતિ।
338.031. પુનર્વસૌ જાતો ભવતિ ગોરક્ષશ્ચ।
338.031. પુષ્યે જાતઃ શીલવાન્ ભવતિ।
338.031. આશ્લેષાયામ્ <339>જાતઃ કામુકો ભવતિ।
339.001. મઘાયાં જાતો મતિમાન્ ભવતિ, મહાત્મા ચ।
339.001. પૂર્વફલ્ગુન્યાં જાતો ઽલ્પાયુષ્કો ભવતિ।
339.002. ઉત્તરફલ્ગુન્યાં જાત ઉપવાસશીલો ભવતિ, સ્વર્ગપરાયણશ્ચ।
339.003. હસ્તે જાતશ્ચૌરો ભવતિ।
339.003. ચિત્રાયાં જાતો નૃત્યગીતકુશલો ભવતિ, આભરણવિધિજ્ઞશ્ચ।
339.004. સ્વાત્યાં જાતો ગણકો ભવતિ, ગણકમહામાત્રો વા।
339.004. વિશાખાયાં જાતો રાજભટો ભવતિ।
339.005. અનુરાધાયાં જાતો વાણિજકો ભવતિ સાર્થિકઃ।
339.005. જ્યેષ્ઠાયાં જાતો ઽલ્પાયુષ્કો ભવતિ, અલ્પભોગશ્ચ।
339.006. મૂલે જાતઃ પુત્રવાન્ ભવતિ, યશસ્વી ચ।
339.006. પૂર્વાષાઢાયાં જાતો યોગાચારો ભવતિ।
339.007. ઉત્તરાષાઢાયાં જાતો ભક્તેશ્વરઃ કુલીનશ્ચ ભવતિ।
339.007. અભિજિતિ જાતઃ કીર્તિમાન્ પુરુષો ભવતિ।
339.008. શ્રવણે જાતો રાજપૂર્જિતો ભવતિ।
339.008. ધનિષ્ઠાયાં જાતો ધનાઢ્યો ભવતિ।
339.008. શતભિષાયાં જાતો મૂલિકો ભવતિ।
339.009. પૂર્વભાદ્રપદાયાં જાતશ્ચૌરસેનાપતિર્ભવતિ।
339.009. ઉત્તરભાદ્રપદાયાં જાતો ગન્ધિકો ભવતિ, ગન્ધર્વશ્ચ।
339.010. રેવત્યાં જાતો નાવિકો ભવતિ।
339.010. અશ્વિન્યાં જાતો ઽશ્વવાણિજકો ભવતિ।
339.011. ભરણ્યાં જાતો વધ્યઘાતકો ભવતિ।
339.011. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રવ્યાકરણો નામ॥
339.012. પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો નક્ષત્રનિર્દેશં નામાધ્યાયમ્।
339.012. અથ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રનિર્દેશં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
339.013. તચ્છ્રૂયતામ્।
339.013. કથયતુ ભવાન્--
339.014. કૃત્તિકાસુ નિવિષ્ટં વૈ નગરં જ્વલતિ શ્રિયા।
339.015. પ્રભૂતરત્નોજ્જ્વલં ચૈવં તન્નગરં વિનિર્દિશેત્
339.016. રોહિણ્યાં તુ નિવિષ્ટં વૈ નગરં તદ્ વિનિર્દિશેત્।
339.017. ધાર્મિકો ઽત્ર જનો ભૂયાત્પ્રભૂતધનસંચયઃ।
339.018. વિદ્યાપ્રકૃતિસમ્પન્નઃ સ્વદારાભિરતો ઽપિ ચ
339.019. મૃગશીર્ષે નિવિષ્ટં તુ સ્ત્રીભિર્ગોભિર્ધનૈસ્તથા।
339.020. માલ્યભોગૈશ્ચ સંકીર્ણમદ્ભુતૈશ્ચ પુરસ્કૃતમ્
339.021. આર્દ્રાયાં મત્સ્યમાંસાનિ ભક્ષ્યભોજ્યધનાનિ ચ।
339.022. ભવન્તિ ક્રૂરપુરુષા મૂર્ખપ્રકૃતયઃ પુરે
339.023. પુનર્વસૌ નિવિષ્ડે તુ નગરં દીપ્યતે શ્રિયા।
339.024. પ્રભૂતધનધાન્યં ચ ભૂત્વા ચાપિ વિનિશ્યતિ
339.025. શ્રીમત્પુષ્યે નિવિષ્ટે તુ પ્રજા દુષ્ટા પ્રસીદતિ।
339.026. યુક્તાઃ શ્રિયા ચ ધર્મિષ્ઢાસ્તથૈવ ચિરજીવિનઃ
339.027. તેજસ્વિનશ્ચ દીર્ઘાયુર્ધનધાન્યરસાન્વિતાઃ।
339.028. વનસ્પતિસ્તથા ક્ષિપ્રં પુષ્યેત્તત્ર પુનઃ પુનઃ
339.029. આશ્લેષાયાં નિવિષ્ટે તુ દુર્ભગાઃ કલહપ્રિયાઃ।
339.030. દુઃશીલા દુઃખભાજશ્ચ નિવસન્તિ નરાધમાઃ
339.031. મઘાયાં ચ નિવિષ્ટે તુ વિદ્યાવન્તો મહાધનાઃ।
339.032. સ્વદારાભિરતા મર્ત્યા જાયન્તે સુપરાક્રમાઃ
340.001. <340>ફાલ્ગુન્યાં તુ સ્ત્રિયો માલ્યં ભોજનાચ્છાદનં શુભમ્।
340.002. ગન્ધોપેતાનિ ધાન્યાનિ નિવિષ્ટે નગરે ભવેત્
340.003. ઉત્તરાયાં તુ ફલ્ગુન્યાં ધાન્યાનિ ચ ધનાનિ ચ।
340.004. મૂર્ખા જના સ્ત્રીભિર્ નિવિષ્ટે નગરે ભવેત્
340.005. હસ્તે ચ વિનિવિષ્ટે તુ વિદ્યાવન્તો મહાધનાઃ।
340.006. પરસ્પરં ચ રુચિતં શયનં નગરે ભવેત્
340.007. ચિત્રાયાં ચ નિવિષ્ટે તુ સ્ત્રીજિતાઃ સર્વમાનવાઃ।
340.008. શ્રીમત્કાન્તં ચ નગરં જ્વલન્તં તદ્વિનિર્દિશેત્
340.009. સ્વાત્યાં પુરે નિવિષ્ટે તુ પ્રભૂતધનસંચયાઃ।
340.010. લુબ્ધાઃ ક્રૂરાશ્ચ મૂર્ખાશ્ચ પ્રભૂતા નગરે ભવેત્
340.011. વિશાખાયાં નિવિષ્ટં તુ નગરં જ્વલતિ શ્રિયા।
340.012. યાયજૂકજનાકીર્ણં શસ્ત્રાન્તં ચ વિનિર્દિશેત્
340.013. અનુરાધાનિવિષ્ટે તુ ધર્મશીલા જિતેન્દ્રિયાઃ।
340.014. સ્વદારનિરતાઃ પુણ્યા જપહોમપરાયણાઃ
340.015. જ્યેષ્ઠાયાં સંનિવિષ્ટં તુ બહુરત્નધનાન્વિતૈઃ।
340.016. સત્ત્વૈર્વેદવિદૈઃ પૂર્ણં શશ્વત્સમભિવર્ધતે
340.017. મૂલેન સંનિવિષ્ટં તુ પુરં ધાન્યધનાન્વિતમ્।
340.018. દુઃશીલજનસંકીર્ણં પાંસુના ચ વિનશ્યતિ
340.019. પૂર્વાષાઢાનિવિષ્ટં તુ પુરં સ્યાદ્ધનધાન્યભાક્।
340.020. લુબ્ધાઃ ક્રૂરાશ્ચ મૂર્ખાશ્ચ નિવસન્તિ નરાધમાઃ
340.021. નિવિષ્ટે તૂત્તરાયાં ચ ધનધાન્યસમુચ્ચયઃ।
340.022. વિદ્યાપ્રકૃતિસમ્પન્નો જનશ્ચ કલહપ્રિયઃ
340.023. અભિજિતિ નિવિષ્ટે તુ નગરે તત્ર મોદિતાઃ।
340.024. નરાઃ સર્વે સદા હૃષ્ટાઃ પરસ્પરાનુરાગિણઃ
340.025. શ્રવણાયાં નિવિષ્ટં તુ પરં ધાન્યધનાન્વિતમ્।
340.026. અરોગિજનભૂયિષ્ઠસહિતં તદ્વિનિર્દિશેત્
340.027. ધનિષ્ઠાયાં નિવિષ્ટં તુ સ્ત્રીજિતં પુરમાદિશેત્।
340.028. પ્રભૂતવસ્ત્રમાલ્યં ચ કામભોગવિવર્જિતમ્
340.029. પુરે શતભિષાયુક્તે મૂર્ખશાઠ્યપ્રિયા જનાઃ।
340.030. સ્ત્રીષુ પાનેષુ સંસક્તાઃ સલિલેન વિનશ્યતિ
341.001. <341>પુરે પ્રોષ્ઠપદાધ્યક્ષે નરાસ્તત્ર સુખપ્રિયાઃ।
341.002. પરોપતાપિનો મૂર્ખા માનકામવિવર્જિતાઃ
341.003. ઉત્તરાયાં નિવિષ્ટે તુ શશ્વદ્વૃદ્ધિરનુત્તરા।
341.004. પૂર્ણં ચ ધનધાન્યાભ્યાં રત્નાઢ્યં ચ વિનિર્દિશેત્
341.005. પુરે નિવિષ્ટે રેવત્યાં સુન્દરી જનતા ભવેત્।
341.006. ખરોષ્ટ્રં ચૈવ ગાવશ્ચ પ્રભૂતધનધાન્યતા
341.007. અશ્વિન્યાં વિનિવિષ્ટં તુ નગરં શિવમાદિશેત્।
341.008. અરોગિજનસમ્પૂર્ણં દર્શનીયજનાકુલમ્
341.009. ભરણ્યાં સંનિવિષ્ટે તુ દુર્ભગાઃ કલહપ્રિયાઃ।
341.010. દુઃશીલા દુઃખભાજશ્ચ વસન્તિ પુરુષાધમાઃ
341.011. પુરાણિ રાષ્ટ્રાણિ તથા ગૃહાણિ નક્ષત્રયોગં પ્રસમીક્ષ્ય વિદ્વાન્।
341.013. ઇષ્ટે પ્રશસ્તે ચ નિવેશયેત્તુ પૂર્વે ચ જન્મે ઽધિગતં મયેદમ્
341.015. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્નક્ષત્રનિર્દેશો નામાધ્યાયઃ॥
341.016. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ટાવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં સ્થાનનિર્દેશં નામાધ્યાયં પ્રવક્ષ્યામિ।
341.017. તચ્છ્રૂયતામ્।
341.017. કથયતુ ભગવાન્--
341.018. કૃત્તિકા ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રં કલિઙ્ગમગધાનામ્।
341.018. રોહિણી સર્વપ્રજાયાઃ।
341.019. મૃગશિરા વિદેહાનાં રાજોપસેવકાનાં ચ।
341.019. એવમાર્દ્રા ક્ષત્રિયાણાં બ્રાહ્મણાનાં ચ।
341.019. પુનર્વસુઃ સૌપર્ણાનામ્।
341.020. પુષ્યનક્ષત્રં સર્વેષામવદાતવસનાનાં રાજપદસેવકાનાં ચ।
341.020. આશ્લેષા નાગાનાં હૈમવતાનાં ચ।
341.021. મઘાનક્ષત્રં ગૌડિકાનામ્।
341.021. પૂર્વફલ્ગુની ચૌરાણામ્।
341.021. ઉત્તરફલ્ગુની અવન્તીનામ્।
341.022. હસ્તા સૌરાષ્ટ્રિકાણામ્।
341.022. ચિત્રા પક્ષિણાં દ્વિપદાનામ્।
341.022. સ્વાતી સર્વેષાં પ્રવરજ્યાસમાપન્નાનામ્।
341.023. વિશાખા ઔદકાનામ્।
341.023. અનુરાધા વાણિજકાનાં શાકટિકાનાં ચ।
341.023. જ્યેષ્ઠા દૌવાલિકાનામ્।
341.024. મૂલા પથિકાનામ્।
341.024. પૂર્વાષાઢા બાહ્લીકાનાં ચ।
341.024. ઉત્તરાષાઢા કામ્બોજાનામ્।
341.025. અભિજિત્સર્વેષાં દક્ષિણાપથિકાનાં તામ્રપર્ણિકાનાં ચ।
341.025. શ્રવણા ઘાતકાનાં ચૌરાણાં ચ।
341.025. ધનિષ્ઠા કુરુપાઞ્ચાલાનામ્।
341.026. શતભિષા મૌલિકાનામાથર્વણિકાનાં ચ।
341.026. પૂર્વભાદ્રપદા ગન્ધિકાનામ્ યવનકામ્બોજાનાં ચ।
341.027. ઉત્તરભાદ્રપદા ગન્ધર્વાણામ્।
341.027. રેવતી નાવિકાનાં ચ।
341.027. અશ્વિની અશ્વવાણિજાનાં ચ।
341.028. ભરણી ભદ્રપદકર્મણાં ભદ્રકાયકાનાં ચ॥
341.028. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રાણાં સ્થાનનિર્દેશવ્યાકરણો નામાધ્યાયઃ॥
341.030. પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો ઋતુવષ નામાધ્યાયમ્।
341.030. તદહં વક્ષ્યે શ્રૂયતામ્।
341.030. કથયતુ ભગવાન્--
342.001. <342>કૃત્તિકાસુ ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.002. વર્ષો દશરાત્રિકઃ।
342.002. શ્રવણાયુક્તપ્રોષ્ઠપદાયામ્ અગ્રોદકો વર્ષારાત્રો ભવતિ।
342.003. અગ્નિભયં શસ્ત્રભયં ચોદકભયં ચ ભવતિ।
342.004. ઉક્તં કૃત્તિકાસુ॥
342.005. રોહિણ્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, એકવિંશત્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.006. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
342.006. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
342.006. એષ ચ વર્ષારાત્રઃ સારોપરોધઃ સસ્યં ચ સંપાદયતિ।
342.007. દ્વૌ ચાત્ર રોગૌ પ્રબલૌ ભવતઃ।
342.007. કુક્ષિરોગશ્ચક્ષૂરોગશ્ચ।
342.007. ચૌરબહુલાશ્ચાત્ર દિશો ભવન્તિ।
342.008. ઉક્તં ચ રોહિણ્યામ્॥
342.009. મૃગશીર્ષે ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.010. સારોપરોધો વર્ષારાત્રઃ।
342.010. પશ્ચાદ્વર્ષં સંજનયતિ।
342.010. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચાત્ર રાજાનો ભવન્તિ।
342.010. ક્ષેમિણઃ સુનીતિકાશ્ચ દિશો ભવન્તિ।
342.011. મુદિતાશ્ચાત્ર જનપદા ભવન્તિ।
342.011. ઉક્તં મૃગશિરસિ॥
342.012. આર્દ્રાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, અષ્ટાદશાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.013. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
342.013. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
342.013. નિધયશ્ચ રક્ષયિતવ્યાઃ।
342.014. ચૌરબહુલાશ્ચાત્ર દિશો ભવન્તિ।
342.014. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચ રજાનો ભવન્તિ।
342.014. ત્રયશ્ચાત્ર રોગાઃ પ્રબલા ભવન્તિ--જ્વરઃ શ્વાસો ગલગ્રહશ્ચ।
342.015. બાલાનાં દારકદારિકાણાં ચ મરણં ભવતિ।
342.015. ઇત્યુક્તમાર્દ્રાયામ્॥
342.016. પુનર્વસૌ ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, નવત્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.017. મહામેઘાનુત્પાદયતિ।
342.017. આષાઢાયાં પ્રવિષ્ટાયાં મૃદૂનિ પ્રવર્ષતિ।
342.017. અનન્તરં ચ નિરન્તરેણ પ્રવર્ષતિ।
342.018. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચાત્ર રાજાનો ભવન્તિ।
342.018. ઉક્તં પુનર્વસૌ॥
342.019. પુષ્યે ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, દ્વાત્રિંશદાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.019. અત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
342.020. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
342.020. વ્યક્તં પ્રધાનવર્ષાણિ ભવન્તિ।
342.020. સસ્યં ચ નિષ્પાદયતિ।
342.021. બ્રાહ્મણક્ષત્રિયાણાં ચ વિરોધો ભવતિ।
342.021. દંષ્ટ્રિણશ્ચાત્ર પ્રબલા ભવન્તિ।
342.021. તત્ર ત્રયો રોગાશ્ચ ભવન્તિ--ગાણ્ડાઃ પિટકાઃ પામાનિ ચ।
342.022. ઇત્યુક્તં પુષ્યે॥
342.023. આશ્લેષાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, એકવિંશત્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.024. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
342.024. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
342.024. વિષમાશ્ચ વાયવો વાન્તિ।
342.025. સંવિગ્નાશ્ચાત્ર જ્ઞાનિનો રાજાનશ્ચ ભવન્તિ।
342.025. એષો વર્ષઃ સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
342.025. જાયાપતિકાનાં રાજામાત્યાનાં ચ વિરોધો ભવતિ।
342.026. ઉક્તમાશ્લેષાયામ્॥
342.027. મઘાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.028. એષો વર્ષઃ સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
342.028. મૃગપક્ષિપશુમનુષ્યાણાં ચાત્ર ગર્ભા વિનશ્યન્તિ।
342.029. જનમરણં ચાત્ર ભવિષ્યતીતિ।
342.029. ઉક્તં મઘાયામ્॥
342.030. પૂર્વફલ્ગુન્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
342.031. એષો વર્ષઃ સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
342.031. તચ્ચ સસ્યં જનયિત્વા પરચક્રપીડિતા મનુષ્યા ન સુખેનોપભુઞ્જતે।
342.032. પશૂનાં મનુષ્યાણાં ચાત્ર ગર્ભાઃ સુખિનો ભવન્તિ।
342.032. ઉક્તં પૂર્વફલ્ગુન્યામ્॥
343.001. <343>ઉત્તરફલ્ગુન્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, અશીત્યાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.002. એકો વર્ષઃ સર્વસ્યાનિ ચ સંપાદયતિ।
343.002. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચાત્ર રાજાનો ભવન્તિ।
343.003. બ્રહ્મક્ષત્રિયયોશ્ચ વિરોધો ભવતિ।
343.003. ક્ષિપ્રં ચ અનીતિકાઃ પ્રજા વિનશ્યન્તિ।
343.003. ઉક્તમુત્તરફલ્ગુન્યામ્॥
343.005. હસ્તે ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે દેવઃ પ્રવર્ષતિ, એકોનપઞ્ચાશદાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.006. દેવશ્ચ તદ્યથા પરિક્ષિપ્તિ।
343.006. પતિતાનિ ચ સસ્યારસાગ્રાણિ અનુદગ્રાણિ અલ્પસારણ્યલ્પોદકાનિ।
343.007. દુર્ભિક્ષશ્ચાત્ર ભવિષ્યતિ।
343.007. ઉક્તં હસ્તે॥
343.008. ચિત્રાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.009. સારોપરોધાસ્તતઃ પશ્ચાદ્વર્ષં સંજનયતિ।
343.009. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચ રાજાનો ભવન્તિ।
343.009. મુદિતાશ્ચાત્ર જનપદા ભવન્તિ।
343.010. ઉક્તં ચિત્રાયામ્॥
343.011. સ્વાત્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, એકવિંશત્યાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.012. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચ રાજાનો ભવન્તિ।
343.012. ચૌરાશ્ચાત્ર બલવત્તરા ભવન્તિ।
343.012. ઉક્તં સ્વાત્યામ્॥
343.013. વિશાખાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, અશીત્યાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.014. એકો વર્ષઃ સર્વસ્યાનિ સંપાદયતિ।
343.014. રાજાનશ્ચાત્ર ચ્છિદ્રયુક્તા ભવન્તિ।
343.014. અગ્નિદાહાશ્ચાત્ર પ્રબલા ભવન્તિ।
343.015. દંષ્ટ્રિણશ્ચાત્ર બલવન્તો ઽપિ ક્ષયં ગચ્છન્તિ।
343.015. ઉક્તં વિશાખાયામ્॥
343.016. અનુરાધાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ષષ્ટ્યાડકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.017. જ્યેષ્ઠાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે ચાત્ર દૃડાનિ ભવન્તિ।
343.017. ઉક્તમનુરાધાયામ્॥
343.018. જ્યેષ્ઠાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ષોડશાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.019. તત્ર કૃષિકર્માન્તાનિ પ્રતિસંહર્તવ્યાનિ।
343.019. યુગવરત્રાણિ વર્જયિતવ્યાનિ।
343.019. સ્વધાન્યાનિ ઉપસંહર્તવ્યાનિ।
343.020. અગ્નયઃ પ્રતિસંહર્તવ્યાઃ।
343.020. લા.ઙ્ગલાનિ પ્રતિસંહર્તવ્યાનિ।
343.020. અવશ્યમનેન જનપદેન વિનષ્ટવ્યં ભવતિ।
343.021. પરચક્રપીડિતો ભવતિ।
343.021. ઉક્તં જ્યેષ્ઠાયામ્॥
343.022. મૂલે ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.022. એકઃ સસ્યં સંપાદયતિ।
343.022. ચૌરબહુલાશ્ચાત્ર દિશો ભવન્તિ।
343.023. ત્રયશ્ચાત્ર વ્યાધયો બલવન્તો ભવન્તિ--વાતગણ્ડઃ પાર્શ્વશૂલમક્ષિરોગશ્ચ।
343.024. પુષ્પફલાનિ ચાત્ર સમૃદ્ધાનિ ભવન્તિ।
343.024. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રાશ્ચાત્ર રાજાનો ભવન્તિ।
343.025. ઉક્તં મૂલે॥
343.026. પૂર્વસ્યામાષાઢાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
343.027. દ્વૌ ચાત્ર ગ્રાહૌ ભવતઃ।
343.027. પ્રોષ્ઠપદે વા આશ્વયુજૌ વા પક્ષે।
343.027. એકો વર્ષઃ સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
343.028. દ્વૌ ચાત્ર રોગૌ પ્રબલૌ ભવતહ્--કુક્ષિરોગો ઽક્ષિરોગશ્ચ।
343.028. ઉક્તં પૂર્વાષાઢાયામ્॥
343.029. ઉત્તરસ્યામાષાઢાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, પૂર્ણમાઢકશતં પ્રવર્ષતિ।
343.030. તત્ર સ્થલાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
343.030. નિંનાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
343.030. મહાસ્રોતાંસિ ચાત્ર પ્રવહન્તિ।
343.031. અગ્રોદકા ચાત્ર ભવન્તિ।
343.031. સર્વસસ્યાનિ નિષ્પાદયતિ।
343.031. ત્રયશ્ચાત્ર રોગાઃ પ્રબલા ભવન્તિ--ગણ્ડઃ કચ્છઃ કણ્ઠરોગ ઇતિ।
343.032. ઉક્તમુત્તરાષાઢાયામ્॥
344.001. <344>અભિજિતિ ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકનિ પ્રવર્ષતિ।
344.002. મણ્ડલવર્ષં ચ દેવઃ પ્રવર્ષતિ।
344.002. પશ્ચાદ્ વર્ષઃ સસ્યં જનયતિ।
344.002. ઔદકાનાં ભૂતાનામુત્સર્ગો ભવતિ।
344.003. ઉક્તમભિજિતિ॥
344.004. શ્રવણે તુ ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.005. મણ્ડલવર્ષં ચ દેવો વર્ષતિ।
344.005. પશ્ચાદ્ વર્ષા સસ્યં સંપાદયતિ।
344.005. ઔદકાનાં ભૂતાનામુત્સર્ગો ભવતિ।
344.006. વ્યાધિબહુલાશ્ચ નરા ભવન્તિ।
344.006. રાજાનશ્ચ તીવ્રદણ્ડા ભવન્તિ।
344.006. ઉક્તં શ્રવણે॥
344.007. ધનિષ્ઠાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, એકપઞ્ચાદાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.008. વિભક્તાશ્ચાત્ર વર્ષા ભવન્તિ।
344.008. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
344.008. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
344.009. દુર્મુખો રાત્રૌ વર્ષો ભવતિ।
344.009. સસ્યાનિ સંપાદયતિ।
344.009. એકશ્ચાત્ર રોગો ભવતિ--ગણ્ડવિકારઃ।
344.010. શસ્ત્રસમાદાનાશ્ચ રાજાનો ભવન્તિ।
344.010. ઉક્તં ધનિષ્ઠાયામ્॥
344.011. શતભિષાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર પ્રવર્ષતિ, ષોડશાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.012. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
344.012. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
344.012. એકો વર્ષઃ સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
344.013. ચક્રસમારૂઢા જનપદા ભવન્તિ।
344.013. મનુષ્યા દારકદારિકાશ્ચ સ્કન્ધે કૃત્વા દેશાન્તરં ગચ્છન્તિ।
344.014. ઉક્તં શતભિષાયામ્॥
344.015. પૂર્વસ્યાં ભાદ્રપદાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, ચતુઃષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.016. વર્ષામુખે ચાત્ર એકોનવિંશતિરાત્રિકો ઽવગ્રહો ભવતિ।
344.016. પુષ્પસસ્યં ચ નાશયતિ।
344.017. એતાશ્ચાદ્ વર્ષા બહુચૌરા ભવન્તિ।
344.017. દ્વૌ ચાત્ર મહાવ્યાધી ભવતહ્--પ્રથમં પિત્તતાપજ્વરો ભવતિ, પશ્ચાદ્ બલવાન્ મહાગ્રહો ભવતિ।
344.018. મર્ત્યાનાં નારીણાં ચ મરણં ભવતિ।
344.019. ઉક્તં પૂર્વભાદ્રપદાયામ્॥
344.020. ઉત્તરસ્યાં ભાદ્રપદાયાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, પૂર્ણમાઢકશતં પ્રવર્ષતિ।
344.021. મહાસ્રોતાંસિ પ્રવહન્તિ।
344.021. ગ્રામનગરનિગમાઃ સ્રોતસા ઉહ્યન્તે।
344.021. ચત્વારશ્ચાત્ર વ્યાધયઃ પ્રબલા ભવન્તિ।
344.022. તદ્યથા--કુક્ષિરોગો ઽક્ષિરોગઃ કાસો જ્વરશ્ચેતિ।
344.022. બાલાનાં દારકદારિકાણાં મરણં ભવતિ।
344.023. અત્ર સ્થલાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
344.023. નિંનાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
344.024. એતાશ્ચ વર્ષાઃ પુષ્પાણિ ફલાનિ ચ સંપાદયન્તિ।
344.024. ઉક્તમુત્તરભાદ્રપદાયામ્॥
344.025. રેવત્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવો પ્રવર્ષતિ, એકષષ્ટ્યાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.026. તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
344.026. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
344.026. એકા ચ વર્ષા સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
344.027. તચ્ચ સસ્યં મિત્રબાન્ધવા મનુષ્યાશ્ચ પરિભુઞ્જતે।
344.027. નિક્ષિપ્તશસ્ત્રદણ્ડાશ્ચ રાજાનો ભવન્તિ।
344.028. અનુદ્વિગ્નાશ્ચ જનપદા ભવન્તિ।
344.028. ઉદ્વિગ્નાશ્ચ ભવન્તિ।
344.028. ઉક્તં રેવત્યામ્॥
344.030. અશ્વિન્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે માસે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, અષ્ટચત્વારિંશદાઢકાનિ પ્રવર્ષતિ।
344.031. યચ્ચ મધ્યે વર્ષા ભવતિ, તત્ર નિંનાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
344.031. સ્થલાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
344.032. એકા વર્ષા સર્વસસ્યાનિ સંપાદયતિ।
344.032. ભયસમાયુક્તાશ્ચ જનપદા ભવન્તિ।
344.032. ચૌરાશ્ચ પ્રબલા ભવન્તિ।
344.033. ઉક્તમશ્વિન્યામ્॥
345.001. <345>ભરણ્યાં ગ્રીષ્માણાં પશ્ચિમે યદ્યત્ર દેવઃ પ્રવર્ષતિ, પૂર્ણમાઢકશતં પ્રવર્ષતિ।
345.001. તત્ર સ્થલાનિ કૃષિકર્તવ્યાનિ।
345.002. નિંનાનિ પરિવર્જયિતવ્યાનિ।
345.002. દુર્ભિક્ષશ્ચાત્ર ભવતિ।
345.002. જરામરણં જનાનાં ભવતિ।
345.003. રાજાનશ્ચાત્ર અન્યોન્યઘાતકા ભવન્તિ।
345.003. પુત્રપૌત્રાણાં ચ કલહો ભવતિ।
345.004. ઉક્તં ભરણ્યામ્॥
345.005. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્નક્ષત્રર્તુવર્ષાધ્યાયઃ॥
345.006. અમીષાં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અષ્ટાવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં રાહુગ્રહે ફલવિપાકં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
345.007. કૃત્તિકાસુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ યદિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, કલિઙ્ગમગધાનામુપપીડા ભવતિ।
345.008. યદિ રોહિણ્યાં ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, પ્રજાનામુપપીડા ભવતિ।
345.008. યદિ મૃગશિરસિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, વિદેહાનાં જનપદાનામુપપીડા ભવતિ રાજોપસેવકાનાં ચ।
345.009. એવમાર્દ્રાયાં પુનર્વસૌ પુષ્યે ચ વક્તવ્યમ્।
345.010. આશ્લેષાયામ્ યદિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, નાગાનાં હૈમવતાનાં ચ પીડા ભવતિ।
345.011. યદિ મધાસુ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, ગૌડિકાનામુપપીડા ભવતિ।
345.011. યદિ પૂર્વફલ્ગુન્યાં સોમો ગૃહ્યતે, ચૌરાણામુપપીડા ભવતિ।
345.012. યદ્યુત્તરફલ્ગુન્યાં સોમો ગૃહ્યતે, અવન્તીનામુપપીડા ભવતિ।
345.013. યદિ હસ્તેષુ સોમો ગૃહ્યતે, સૌરાષ્ટ્રિકાણામુપપીડા ભવતિ।
345.013. યદિ ચિત્રાયાં સોમો ગૃહ્યતે, પક્ષિણાં દ્વિપદાનાં ચ પીડા ભવતિ।
345.014. યદિ સ્વાત્યાં સોમો ગૃહ્યતે, સર્વેષાં પ્રવ્રજ્યાસમાપન્નાનામુપપીડા ભવતિ।
345.015. યદિ વિશાખાયાં સોમો ગૃહ્યતે, ઔદકાનાં સત્ત્વાનામુપપીડા ભવતિ।
345.016. યદ્યનુરાધાસુ સોમો ગૃહ્યતે, વણિજાનામુપપીડા ભવતિ શાકટિકાનાં ચ।
345.017. યદિ જ્યેષ્ઠાયાં સોમો ગૃહ્યતે, દૌવાલિકાનાં પીડા ભવતિ।
345.017. યદિ મૂલે સોમો ગૃહ્યતે, અધ્વગાનાં પીડા ભવતિ।
345.018. યદિ પૂર્વાષાઢાયાં સોમો ગૃહ્યતે, અવન્તીનાં પીડા ભવતિ।
345.019. યદ્યુત્તરાષાઢાયાં સોમો ગૃહ્યતે, કામ્બોજકાનાં પીડા ભવતિ વાહ્લીકાનાં ચ।
345.019. યદ્યભિજિતિ સોમો ગૃહ્યતે, દક્ષિણાપથિકાનાં પીડા ભવતિ તામ્રપર્ણિકાનાં ચ।
345.020. યદિ શ્રવણેષુ સોમો ગૃહ્યતે, ચૌરાણાં ઘાતકાનાં ચોપપીડા ભવતિ।
345.021. યદિ ધનિષ્ઠાયાં સોમો ગૃહ્યતે, કુરુપાઞ્ચાલાનાં પીડા ભવતિ।
345.022. યદિ શતભિષાયાં સોમો ગૃહ્યતે, મૌલિકાનામાથર્વણિકાનાં ચ પીડા ભવતિ।
345.023. યદિ પૂર્વભાદ્રપદાયાં સોમો ગૃહ્યતે, ગાન્ધિકાનામ્ યવનકામ્બોજકાનાં ચ પીડા ભવતિ।
345.024. યદ્યુત્તરભાદ્રપદાયાં સોમો ગૃહ્યતે, ગન્ધર્વાણાં પીડા ભવતિ।
345.024. યદિ રેવત્યાં સોમો ગૃહ્યતે, નાવિકાનાં પીડા ભવતિ।
345.025. યદ્યશ્વિન્યાં સોમો ગૃહ્યતે, અશ્વવણિજાનાં પીડા ભવતિ।
345.025. યદિ ભરણ્યાં સોમો ગૃહ્યતે, ભરુકચ્છાનાં પીડા ભવતિ॥
345.027. એવં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ યસ્મિન્નક્ષત્રે ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ તસ્ય તસ્ય દેશસ્ય પીડા ભવતિ।
345.028. ઇત્યુક્તો રાહુગ્રહફલવિપાકાધ્યાયઃ॥
345.029. પ્રતિનક્ષત્રવંશશાસ્ત્રે યથોક્તં કર્મ તચ્છૃણુ।
345.030. ઉચ્યમાનમિદં વિપ્ર ઋષીણાં વચનમ્ યથા
345.031. ષટ્તારાં કૃત્તિકાં વિદ્યાદાશ્રયં તાસુ કારયેત્।
345.032. અગ્ન્યાધાનં પાકયજ્ઞઃ સમૃદ્ધિપ્રસવશ્ચ યઃ॥122 અ॥
346.001. <346>સર્પિર્વિલોડયેત્તત્ર ગવાં વેશ્મ ચ કારયેત્।
346.002. અજૈડકાશ્ચ ક્રેતવ્યા ગવાં ચ વૃષમુત્સૃજેત્
346.003. અશ્મસારમયં ભાણ્ડં સર્વમત્ર તુ કારયેત્।
346.004. હિરણ્યકારકર્માન્તમિષ્વસ્ત્રં ચોપકારયેત્
346.005. મેતૃકો માપયેદત્ર કુટિકાગ્નિનિવેશનમ્।
346.006. પીતલોહિતપુષ્પાણાં બીજાન્યત્ર તુ વાપયેત્
346.007. ગૃહં ચ માપયેદત્ર તથાવાસં પ્રકલ્પયેત્।
346.008. નવં ચ ચ્છાદયેદ્વસ્ત્રં ક્રયણં નાત્ર કારયેત્
346.009. ક્રૂરકર્માણિ સિધ્યન્તિ યુદ્ધસમ્રોધબન્ધનમ્।
346.010. પરપીડામથાત્રૈવ વિદ્વાન્નૈવ પ્રયોજયેત્
346.011. શસ્ત્રાણિ ક્ષુરકર્માણિ સર્વાણ્યત્ર તુ કારયેત્।
346.012. તૈજસાનિ ચ ભાણ્ડાનિ કારયેચ્ચ ક્રીણીત ચ
346.013. આયુષ્યં ચ શિરઃસ્નાનં સ્ત્રીણાં વિષ્કમ્ભણાનિ ચ।
346.014. પ્રવર્ષણં ચેદ્ દેવસ્ય નાત્ર વૈરં પ્રશામ્યતિ
346.015. ક્રોધનો હર્ષણઃ શૂરસ્તેજસ્વી સાહસપ્રિયઃ।
346.016. આયુષ્માંશ્ચ યશસ્વી ચ યજ્ઞશીલો ઽત્ર જાયતે
કૃત્તિકાસુ॥
346.017. સર્વં કૃષિપદં કર્મ રોહિણ્યાં સંપ્રયોજયેત્।
346.018. ક્ષેત્રવસ્તુવિહારાંશ્ચ નવં વેશ્મ ચ કારયેત્
346.019. પ્રયોજયેચ્ચક્રાન્ વારાન્ દાસાંશ્ચૈવ ગૃહે પશૂન્।
346.020. વાપયેત્સર્વબીજાનિ ધ્રુવં વાસાંસિ કારયેત્
346.021. ઋણં ન દદ્યાત્તત્રૈવ વૈરમત્ર તુ વર્ધતે।
346.022. સંગ્રામં ચ સુરાયોગં દ્વયમેવ વિવર્જયેત્
346.023. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય જન્મ ચાત્ર પ્રશસ્યતે।
346.024. સાનુક્રોશઃ ક્ષમાયુક્તઃ સ્ત્રીકામો ભક્ષલોલુપઃ।
346.025. આયુષ્માન્ પશુમાન્ ધન્યો મહાભોગો ઽત્ર જાયતે
રોહિણ્યામ્॥
346.026. સૌમ્યં મૃગશિરો વિદ્યાદ્ ઋજુ તિસ્રશ્ચ તારકાઃ।
346.027. મૃદૂનિ યાનિ કર્માણિ તાનિ સર્વાણિ કારયેત્।
346.028. યાનિ કર્માણિ રોહિણ્યાં તાનિ સર્વાણિ કારયેત્
346.029. સક્ષીરાન્ વાપયેદ્ વૃક્ષાન્ બીજાનિ ક્ષીરવન્તિ ચ।
346.030. રાજપ્રાસાદવલભીછત્રાણ્યપિ ચ કારયેત્
346.031. સર્વકર્મકથાઃ કુર્યાત્ ચર્યાવાસાન્ન કારયેત્।
346.032. અષ્ટ્રાંશ્ચ બલીવર્દાંશ્ચ દમયેદપિ કૃષ્ટયે
347.001. <347>આચ્છાદયેન્નવં વાસશ્ચાલંકારં ચ કારયેત્।
347.002. દ્વિજાતીનાં તુ કર્માણિ સર્વાણ્યેવાત્ર કારયેત્
347.003. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિં ચાત્ર નિર્દિશેત્।
347.004. સ્વપ્નશીલસ્તથા ત્રાસી મેધાવી સ ચ જાયતે
મૃગશિરસિ॥
347.005. આર્દ્રાયાં મૃગયેદર્થાન્ ભદ્રં કર્મ ચ કારયેત્।
347.006. ક્રૂરકર્માણિ સિધ્યન્તિ તાનિ વિદ્વાન્ વિવર્જયેત્
347.007. ઉદપાનપરીખાંશ્ચ તડાગાન્યત્ર કારયેત્।
347.008. ઊહેત (ઉહયેત્) પ્રથમાં વૃષ્ટિં વિક્રીણીયાચ્ચ નાત્ર ગામ્।
347.009. તિલપીડાનિ કર્માણિ શૌણ્ડિકાનાં તથાપણમ્
347.010. પીડયેદિક્ષુદણ્ડાનિ ઇક્ષુબીજાનિ વાપયેત્।
347.011. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વિદ્યાદ્બહુપરિસ્રવમ્।
347.012. ક્રોધનો મૃગયાશીલો માંસકામો ઽત્ર જાયતે
આર્દ્રાયામ્॥
347.013. પુનર્વસૌ તુ યુક્તે ઽત્ર કુર્યાદ્વૈ વ્રતધારણમ્।
347.014. ગોદાનં ચોપનાયનં સર્વમત્ર પ્રસિધ્યતિ
347.015. પ્રજાયમાનાં પ્રમદાં ગૃહીત્વા ગૃહમાનયેત્।
347.016. પુનઃ પુનર્યદીચ્છેત તત્ર કર્માણિ કારયેત્
347.017. ચિકિત્સનં ન કુર્વીત યદીચ્છેન્ન પરાભવમ્।
347.018. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય જન્મ ચાત્ર પ્રશસ્યતે
347.019. અલોલશ્ચાત્ર જાયેત સ્ત્રીલોલશ્ચાપિ માનવઃ।
347.020. ચિત્રશીલશ્ચ નૈકત્રાર્પિતચિત્તઃ સ ઉચ્યતે
પુનર્વસૌ॥
347.021. ધન્યમ્ યશસ્યમાયુષ્યં પુષ્યે નિત્યં પ્રયોજયેત્।
347.022. સર્વેષાં ચ દ્વિજાતીનાં સર્વકર્માણિ કારયેત્
347.023. રાજામાત્યં પ્રયુઞ્જીત શુશ્રૂષાં વિનયં ચરેત્।
347.024. રાજાનમભિષિઞ્ચેચ્ચ અલંકુર્યાત્સ્વકાં તનુમ્
347.025. શ્મશ્રુકર્માણિ કુર્યાચ્ચ વપનં નખલોમતઃ।
347.026. પુરોહિતં ચ કુર્વીત ધ્વજાગ્રં ચ પ્રકારયેત્
347.027. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય મન્દવર્ષં સમાદિશેત્।
347.028. ન ચ રોગો ન ચૌરશ્ચ ક્ષેમં ચાત્ર સદા ભવેત્
347.029. પુષ્યેણ નિત્યયુક્તઃ સન્ સર્વકર્માણિ સાધયેત્।
347.030. વૈરેણાત્રોપનાહૈશ્ચ યે જનાસ્તાન્ વિવર્જયેત્।
347.031. આયુષ્માંશ્ચ યશસ્વી ચ મહાભોગઃ પ્રજાયતે
પુષ્યે॥
348.001. <348>સિધ્યતે દારુણં કર્મ આશ્લેષાયાં ચ કારયેત્।
348.002. દુર્યાદાભરણાન્યત્ર પ્રાકારમુપકલ્પયેત્
348.003. દેહબન્ધં નદીબન્ધં સંધિકર્મ ચ કારયેત્।
348.004. પ્રભૂતદંશમશકં વર્ષં મન્દં ચ વર્ષતિ।
348.005. ક્રોધનઃ સ્વપ્નશીલશ્ચ કુહકશ્ચાત્ર જાયતે
આશ્લેષાયામ્॥
348.006. મઘાસુ સર્વધાન્યાનિ વાપયેત્સંહરેદપિ।
348.007. સંઘાતકર્મ કુર્વીત સુમુખં ચાત્ર કારયેત્
348.008. કોષ્ઠાગારાણિ કુર્વીત ફલં ચાત્ર નિવેશયેત્।
348.009. સર્વદા પિતૃદેવેભ્યઃ શ્રાદ્ધં ચૈવાત્ર કારયેત્
348.010. સસ્યાનાં બહુલીભાવો યદિ દેવો ઽત્ર વર્ષતિ।
348.011. સુહૃચ્ચ દ્વારિકશ્ચૈવ રસકામશ્ચ જાયતે।
348.012. આયુષ્માન્ બહુપુત્રશ્ચ સ્ત્રીકામો ભક્તલોલુપઃ
348.013. સંગ્રામં જીયતે તત્ર યદિ પૂર્વં પ્રવર્તતે।
348.014. દારુણાનિ ચ કર્માણિ તાનિ વિદ્વાન્ વિવર્જયેત્
મઘાસુ॥
348.015. ફલ્ગુનીષુ ચ પૂર્વાસુ સૌભાગ્યાર્થાનિ કારયેત્।
348.016. વિશેષાદામલક્યાદિફલાનામુપકારયેત્
348.017. કુમારીમઙ્ગલાર્થાનિ સ્નાપનાનિ ચ કારયેત્।
348.018. કન્યાપ્રવહનાર્થાય વિહારં ચૈવ કારયેત્
348.019. વેશ્માનિ કારયેત્તત્ર વૈશ્યમત્ર પ્રયોજયેત્।
348.020. ભાગમ્ યે ચોપજીવન્તિ તેષાં કર્મ પ્રયોજયેત્
348.021. અવ્યક્તકેશો ઽકેશઃ સુભગશ્ચાત્ર જાયતે।
348.022. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્।
348.023. નષ્ટં વિદ્ધં કૃતં ચાપિ ન તદસ્તીતિ નિર્દિશેત્
પૂર્વફલ્ગુન્યામ્॥
348.024. ઉત્તરાયાં તુ ફલ્ગુન્યાં સર્વકર્માણિ કારયેત્।
348.025. મેધાવી દર્શનીયશ્ચ યશસ્વી ચાત્ર જાયતે
348.026. અથાત્ર નષ્ટં દગ્ધં વા સર્વમસ્તીતિ નિર્દિશેત્।
348.027. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વિદ્યાત્સમ્પદનુત્તમામ્
ઉત્તરફલ્ગુન્યામ્॥
348.028. હસ્તેન લઘુકર્માણિ સર્વાણ્યેવ પ્રયોજયેત્।
348.029. સર્વેષાં ચ દ્વિજાતીનાં સર્વકર્માણિ કારયેત્
348.030. હસ્ત્યારોહં મહામાત્રં પુષ્કરિણીં ચ કારયેત્।
348.031. ચૌર્યં ચ સિધ્યતે તત્ર તચ્ચ વિદ્વાન્ વિવર્જયેત્
349.001. <349>પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વર્ષા વિશ્રાવણી ભવેત્।
349.002. અથાત્ર જાતં જાનીયાચ્છૂરં ચૌરં વિચક્ષણમ્।
349.003. કુશલં સર્વવિદ્યાસુ અરોગં ચિરજીવિનમ્
હસ્તે॥
349.004. ચિત્રાયામહતં વસ્ત્રં ભૂષણાનિ ચ કારયેત્।
349.005. રાજાનં ભૂષિતં પશ્યેત્ સેનાવ્યૂહં ચ દર્શયેત્
349.006. હિરણ્યં રજતં દ્રવ્યં નગરાણિ ચ માપયેત્।
349.007. અલંકુર્યાત્તથાત્માનં ગન્ધમાલ્યવિલેપનૈઃ
349.008. ગણકાનાં ચ વિદ્યાં ચ વાદ્યં નર્તનગાયનમ્।
349.009. પૂર્વિકાં રૂપકારાંશ્ચ રથકારાંશ્ચ શિક્ષયેત્।
349.010. ચિત્રકારાંશ્ચ લેખકાન્ પુસ્તકર્મ ચ કારયેત્
349.011. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય ચિત્રવર્ષં વિનિર્દિશેત્।
349.012. મેધાવી દર્શનીયશ્ચ ચિત્રાક્ષો ભક્તલોલુપઃ
349.013. મૃદુશીલશ્ચ ભીરુશ્ચ ચલચિત્તઃ કુતૂહલી।
349.014. આયુષ્માન્ સુભગશ્ચૈવ સ્ત્રીલોલશ્ચાત્ર જાયતે
ચિત્રાયામ્॥
349.015. સ્વાત્યાં પ્રયોજયેદ્યોધાન્ અશ્વાનશ્વતરીં ખરાન્।
349.016. ક્ષિપ્રં ગમનીયં ભક્ષ્યં લઙ્ઘકાનધ્વમાનિકાન્
349.017. ભેરીમૃદઙ્ગપણવાન્ મુરજાંશ્ચોપનાહયેત્।
349.018. આવાંહાશ્ચ વિવાહાંશ્ચ સૌહૃદ્યં ચાત્ર કારયેત્
349.019. નિર્વાસનમમિત્રાણાં સ્વયં ન પ્રવસેદ્ગૃહાત્।
349.020. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વાતવૃષ્ટિરભીક્ષ્ણશઃ।
349.021. મેધાવી રોગબહુલશ્ચલચિત્તશ્ચ જાયતે
સ્વાતૌ॥
349.022. લાઙ્ગલાનિ વિશાખાસુ કર્ષણં ચ પ્રયોજયેત્।
349.023. યવગોધૂમકર્માન્તાઞ્ શમીધાન્યં ચ વર્જયેત્
349.024. શાલયસ્તિલમાષાશ્ચ યે ચ વૃક્ષાઃ સુશાખિનઃ।
349.025. રોપયેત્તાન્ વિશાખાસુ ગૃહકર્મ ચ કારયેત્।
349.026. શિરઃસ્નાનાનિ કુર્વીત મેધ્યં પ્રાયશ્ચ કારયેત્
349.027. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વિદ્યાત્કલ્પપરિસ્રવમ્।
349.028. મનસ્વી દર્શનીયશ્ચ મેધાવી ચાત્ર જાયતે।
349.029. ક્રોધનો ઽલ્પસુતશ્ચૈવ દુર્ભગો ભક્તલોલુપઃ
વિશાખાસુ॥
349.030. અનુરાધાસુ કુર્વીત મિત્રૈઃ સદ્ભિશ્ચ સંગતિમ્।
349.031. સર્વાણિ મૃદુકર્માણિ માધુર્યં ચાત્ર કારયેત્
350.001. <350>ક્ષૌરં ચ કારયેદત્ર શસ્ત્રકર્માણિ કારયેત્।
350.002. સમ્યુક્તાન્તપ્રયોગાંશ્ચ સંધિં કુર્યાચ્ચ નિત્યશઃ।
350.003. નષ્ટં પર્યુપતપ્તં વા સ્વલ્પાયાસેન નિર્દિશેત્
350.004. સુહૃન્મિત્રકૃતશ્ચાત્ર ધર્મશીલશ્ચ જાયતે।
350.005. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
અનુરાધાયામ્॥
350.006. જ્યેષ્ઠાયાં પૂર્વકારી સ્યાદ્રાજાનં ચાભિષિઞ્ચયેત્।
350.007. નગરં નિગમં ગ્રામં માપયેદારભેત ચ।
350.008. ક્ષત્રિયાણાં ચ રાજ્ઞાં ચ સર્વકર્માણિ કારયેત્
350.009. ભ્રાતૃર્ણાં ભવતિ જ્યેષ્ઠો જ્યેષ્ઠાયામ્ યો ઽભિજાયતે।
350.010. આયુષ્માંશ્ચ યશસ્વી ચ વિદ્વત્સુ ચ કુતૂહલી
350.011. પ્રાસાદમારોહેચ્ચાત્ર ગજમશ્વં રથં તથા।
350.012. ગ્રામનિગમરાષ્ટ્રેષુ સ્થાપયેચ્છ્રેષ્ઠિના બલમ્
350.013. નષ્ટં પર્યુપતપ્તં વા ક્લેશેનૈવેતિ નિર્દિશેત્।
350.014. દારુણાન્યત્ર સિધ્યન્તિ તાનિ વિદ્વાન્ વિવર્જયેત્।
350.015. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
જ્યેષ્ઠાયામ્॥
350.016. મૂલે તુ મૂલજાતાનિ મૂલકન્દાલુકાન્યપિ।
350.017. મૂલાદ્યાનિ ચ સર્વાણિ બીજાન્યત્ર પ્રયોજયેત્
350.018. ઋણં વૈ યત્પુરાણં સ્યાદર્થો વાસ્યાગ્રતઃ સ્થિતઃ।
350.019. મૂલે સિદ્ધ્યર્થમારભ્યં તથા સર્વં બરાઙ્ગકમ્
350.020. ચિકિત્સિતાનિ યાનીહ સ્ત્રીણાં દારકકન્યયોઃ।
350.021. નદીષુ સ્નપનં ચૈવ મૂલે સર્વાન્ પ્રયોજયેત્
350.022. દારુણાન્યત્ર સિધ્યન્તિ મઙ્ગલાનિ ચ કારયેત્।
350.023. કિણ્વયોગાન્ સુરાયોગાન્ન કુર્યાચ્છત્રુભિઃ સહ
350.024. ધનવાન્ બહુપુત્રશ્ચ મૂલવાનત્ર જાયતે।
350.025. અથાત્ર નષ્ટં દગ્ધં વા નૈતદસ્તીતિ નિર્દિશેત્।
350.026. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
મૂલે॥
350.027. આષાઢાયાં ચ પૂર્વસ્યાં સરિતશ્ચ સરાંસિ ચ।
350.028. વાપીકૂપપ્રપાશ્ચૈવ તડાગાનિ ચ કારયેત્
350.029. ઉત્પાદ્યાનિ ચ પુષ્પાણિ તથા મૂલફલાનિ ચ।
350.030. આરામાંશ્ચ પ્રકુર્વીત ભૈક્ષકાંશ્ચ પ્રયોજયેત્।
350.031. યાનિ ચોગ્રાણિ કર્માણિ સિધ્યન્ત્યત્ર તુ તાનિ ચ
351.001. <351>નષ્ટં પર્યુપતાપ્તં વા નૈતદસ્તીતિ નિર્દિશેત્।
351.002. આયુષ્માન્ પુણ્યશીલશ્ચ દર્શનીયો ઽત્ર જાયતે
પૂર્વાષાઢાયામ્॥
351.003. ઉત્તરસ્યામાષાઢાયાં વૈરાણિ ન સમાચરેત્।
351.004. વાયયેત્સર્વવાસાંસિ નવં નાચ્છાદયેદિતિ
351.005. ન સંહરેદ્ભેદયેદ્વા વાસ્તુકર્મ ન સિધ્યતિ।
351.006. શાલાકર્મ ગવાદીનાં ગ્રામે ગ્રામણિનસ્તથા।
351.007. શ્રેણીબન્ધં ચ રાજા તુ સમયં ચાત્ર કારયેત્
351.008. પ્રગલ્ભશ્ચ સભાશીલઃ કૃતી ચાત્ર પ્રજાયતે।
351.009. સુહૃદામભિયોગી ચ મન્ત્રભાષ્યે વિચક્ષણઃ
351.010. નષ્ટં વાપ્યુપતપ્તં વા અસ્તીત્યેવં વિનિર્દિશેત્।
351.011. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
ઉત્તરાષાઢાયામ્॥
351.012. અભિજિતિ ન કુર્વીત બ્રહ્મદેવસ્ય હ્યર્ચનમ્
અભિજિતિ॥
351.013. શ્રવણે ન ચ કુર્વીત સર્વાઃ સંગ્રામિકાઃ ક્રિયાઃ।
351.014. ગીતશિક્ષાધ્યયનં ચ ન ચિરેણ હિ સિધ્યતિ
351.015. કર્ણયોર્વેધનં કુર્યાદ્રાજાનં ચાભિષિઞ્ચયેત્।
351.016. દ્વિજાતીનાં તુ કર્માણિ સર્વાણ્યેવ પ્રયોજયેત્
351.017. બલિકૃત્યાનિ કુર્વીત દર્શયેચ્ચ બલાન્યપિ।
351.018. મેધાવ્યરોગી બલવાન્ યજ્ઞશીલો ઽત્ર જાયતે
351.019. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્।
351.020. નષ્ટં ચ લભ્યતે તત્ર શ્રવણસ્થે નિશાકરે
શ્રવણે॥
351.021. ધનિષ્ઠા લઘુનક્ષત્રં સર્વકર્મસુ પૂજિતમ્।
351.022. અધીત્ય બ્રાહ્મણઃ સ્નાયાદ્રાજાન્મભિષિઞ્ચયેત્
351.023. સર્વેષાં ચ દ્વિજાતીનાં સર્વકર્માણિ કારયેત્।
351.024. શ્રેષ્ઠિનં સ્થાપયેદ્ દેશે ગણાધ્યક્ષં ગણેષ્વપિ
351.025. મેધાવી ચ યશસ્વી ચ મહાભોગી મહાધનઃ।
351.026. બહ્વપત્યો મૃદુર્દાન્તો મહાત્મા ચાત્ર જાયતે
351.027. નષ્ટં દગ્ધં પ્રવિદ્ધં વા ક્લેશેનૈવાત્ર લભ્યતે।
351.028. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય વિદ્યાચ્ચાત્ર સુવૃષ્ટિતામ્
ધનિષ્ઠાયામ્॥
351.029. નિત્યં શતભિષાયોગે ભૈષજ્યાનિ પ્રયોજયેત્।
351.030. કીર્તિકર્મ ચ કુર્વીત સિધ્યન્ત્યાથર્વણાનિ ચ
352.001. <352>પ્રસારયેચ્ચ પણ્યાનિ શૌણ્ડિકં ચ પ્રયોજયેત્।
352.002. ઉદધિં ખાનયેત્તત્ર તિલમાષાંશ્ચ વાપયેત્
352.003. સામુદ્રિકાણિ પણ્યાનિ નાવિનશ્ચ પ્રયોજયેત્।
352.004. આદેયં ચ તદાદદ્યાદ્ વ્યયં ચાત્ર ન કારયેત્
352.005. સાંધિપાલાન્ દ્વારપાલામ્લ્લેખકાંશ્ચ પ્રયોજયેત્।
352.006. ભિષક્કર્મ ચ કુર્વીત્ ભૈષજ્યાનિ ચ સંહરેત્
352.007. નિધિં વા ખાનયેત્તત્ર નિદધ્યાદપિ વા નિધિમ્।
352.008. ધનં ચાત્ર પ્રયુઞ્જીત્ ભિષક્કર્મ ચ શિક્ષયેત્
352.009. અથાત્ર મૃગયેન્નષ્ટં લભ્યતે તચ્ચિરાદપિ।
352.010. અરોગી ક્રોધનશ્ચાત્ર સ્વપ્નશીલશ્ચ જાયતે।
352.011. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
શતભિષાયામ્॥
352.012. પૂર્વભાદ્રપદાયોગે ક્રૂરાણાં સિદ્ધિરુચ્યતે।
352.013. નષ્ટવિદ્ધોપતપ્તં વા નૈતદસ્તીતિ નિર્દિશેત્
352.014. દીર્ઘશ્રોત્રો મહાભોગો જ્ઞાતીનાં ચ સદા પ્રિયઃ।
352.015. મહાધનો ઽક્રૂરકર્મા નિઃક્રોધશ્ચાત્ર જાયતે।
352.016. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય ચણ્ડાં વૃષ્ટિં સમાદિશેત્
પૂર્વભાદ્રપદે॥
352.017. ઉત્તરસ્યાં તુ કુર્વીત્ આયુષ્યં પુષ્ટિકર્મ ચ।
352.018. ન ચ દક્ષિણતો ગચ્છેત્પુરં ચાત્ર પ્રદાપયેત્
352.019. આયુષ્માંશ્ચ યશસ્વી ચ ધનવાંશ્ચાત્ર જાયતે।
352.020. અત્રાપિ ત્રિગુણં વિન્દેદાદાનમ્ યદિ વા વ્યયમ્।
352.021. પ્રવર્ષણં ચ દેવસ્ય સુવૃષ્ટિમભિનિર્દિશેત્
ઉત્તરભાદ્રપદે॥
352.022. રેવત્યાં રત્નરજતં ધનધાન્યં પ્રયોજયેત્।
352.023. કોષ્ઠાગારાણિ કુર્વીત્ કિણ્વં ચાત્ર ન કારયેત્
352.024. સુરાકર્મ ચ કુર્વીદ્ ધિરણ્યં ગોવ્રજાનિ ચ।
352.025. ગોસંઘં સ્થાપયેચ્ચાત્ર ગોશાલાં ચાત્ર કારયેત્।
352.026. આચ્છાદયેન્નવં વસ્ત્રં હિરણ્યમપિ ધારયેત્
352.027. ભિક્ષુકો દાનશીલશ્ચ દરિદ્રશ્ચાનસૂયકઃ।
352.028. જ્ઞાતીનાં સેવકો નિત્યં ધર્મજ્ઞશ્ચાત્ર જાયતે।
352.029. સુવૃષ્ટિં નષ્ટલાભં ચ રેવત્યામભિનિર્દિશેત્
રેવત્યામ્॥
352.030. સ્ત્રીપુંસમશ્વિના યુઞ્જાદશ્વશાલાં ચ કારયેત્।
352.031. અશ્વાન્ પ્રયોજયેદત્ર રથં ચાત્ર પ્રયોજયેત્
353.001. <353>ઋણપ્રયોગઃ કર્તવ્યો બીજાન્યત્ર પ્રવાપયેત્।
353.002. યાનાનિ ચ હયાન્ દમ્યાન્ દન્તિનશ્ચ પ્રયોજયેત્
353.003. ભૈષજ્યં ભોજયોદત્ર ભિષક્કર્મ ચ કારયેત્।
353.004. મધાવી દર્શનીયશ્ચ રાજયોગ્યશ્ચ સંપદા
353.005. આરોગી બલવાંચ્છૂરઃ સુભગો હ્યત્ર જાયતે।
353.006. સુવૃષ્ટિં નષ્ટલાભં ચ અશ્વિન્યામભિનિર્દિશેત્
અશ્વિન્યામ્॥
353.007. ત્રિતારાં ભરણીં વિદ્યાત્ક્રૂરકર્માણિ સાધયેત્।
353.008. ભૃત્યાંશ્ચ ભૃતકાંશ્ચાપિ વૃણુયાદ્દર્શયેત્તથા
353.009. ભૃતિં ચોપનયેદત્ર ભાર્યાં ચ ન વિવાહયેત્।
353.010. ઉત્કુટુકો વઞ્ચનકઃ કૂટસાક્ષી ચ તન્દ્રિજઃ
353.011. વિધિજ્ઞઃ પાપચારિત્રઃ કદર્યશ્ચાત્ર જાયતે।
353.012. જાયતે ચાત્ર દુઃશીલો ગુરૂણામભ્યસૂયકઃ।
353.013. પરોપતાપી લુબ્ધશ્ચ પરવ્યાહારગોચરઃ
ભરણ્યામ્॥
353.014. સપ્તવીંશતિનક્ષત્રે કૃત્તિકાદિ યદા ભવેત્।
353.015. ભરણ્યન્તાનિ ઋક્ષાણીમાં પ્રતિપાદયેત્ક્રિયામ્
353.016. તેષાં મધ્યે યદા સર્વે શસ્યાન્યોષધયો ઽપિ ચ।
353.017. વનસ્પતયશ્ચ પીડ્યન્તે યત્રાસૌ તિષ્ઠતે ગ્રહઃ।
353.018. સર્વં પ્રતિપાદયિતવ્યમુક્તનક્ષત્રકર્મસુ
353.019. ઉક્તો નક્ષત્રકર્મનિર્દેશો નામાધ્યાયઃ॥
353.020. ચત્વારિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રાણિ ધ્રુવાનિ ભવન્તિ।
353.020. તાનિ વ્યાખ્યાસ્યામિ।
353.020. તચ્છૃણુ।
353.021. તદ્યથા--ત્રીણિ ઉત્તરાણિ રોહિણી ચ।
353.021. ક્ષેમે ઽધ્યાવસેત્।
353.021. બીજાનિ ચાત્ર રોપયેત્।
353.021. નિવેશનં ચાત્ર કલ્પયેત્।
353.022. રાજાનં ચાભિષિઞ્ચયેત્।
353.022. યાનિ ચાન્યાનિ ઉક્તાનિ કર્માણિ તાનિ કારયેત્।
353.023. અથ નષ્ટં દગ્ધં વા વિદ્ધં ચાપિ હૃતં ચ વા।
353.024. એવમભિનિર્દિષ્ટં વા સ્વસ્તિ ક્ષિપ્રં ભવિષ્યતિ
353.025. અથાત્ર જાતો ધન્યો ઽસૌ વિદ્યાત્મા ચ યશસ્વી ચ।
353.026. મઙ્ગલીયો મહાભોગી મહાયોગી ભવિષ્યતિ
353.027. ચત્વારિ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રાણિ ક્ષિપ્રાણિ ભવન્તિ।
353.027. તદ્યથા--પુષ્યો હસ્તાભિજિદશ્વિની ચેતિ।
353.028. એષુ ક્ષિપ્રાણિ કર્માણિ કારયેચ્ચ વિચક્ષણઃ।
353.028. સ્વાધ્યાયં મન્ત્રસમારમ્ભં પ્રવાસપ્રસ્થાનં ગાશ્ચ તુરઙ્ગાનપ્યત્ર યોજયેત્।
353.029. ધૂર્યાણિ યુક્તકર્માણિ ચોષધીકર્માણિ ચ।
353.030. ભૈષજ્યાનિ સર્વાણ્યત્ર પ્રયોજયેત્॥
353.031. તત્ર યજ્ઞસમારમ્ભં ચાતુર્માસ્યં ચ કારયેત્।
353.031. અથાત્ર નષ્ટં દગ્ધં વા વિદ્ધં વા, સ્વસ્તિ ભવિષ્યતીતિ વક્તવ્યમ્॥
354.001. <354>અથાત્ર જાતકં વિદ્યાન્મઙ્ગલીયમ્ યશસ્વિનમ્।
354.002. મહાભોગં ચ રાજાનં મહાયોગિનમીશ્વરમ્
354.003. મહાધનં મહાભોગં તથા ચ મહદુત્તમમ્।
354.004. ક્ષત્રિયં દાનશીલં ચ બ્રાહ્મણં ચ પુરોહિતમ્
ઇતિ॥
354.005. પઞ્ચ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રાણિ દારુણાનિ ભવન્તિ।
354.005. તદ્યથા--
354.006. મઘા ત્રીણિ ચ પૂર્વાણિ ભરણી ચેતિ પઞ્ચમી।
354.007. અથાત્ર દગ્ધં નષ્ટં વા વિદ્ધં વા ન ભવિષ્યતિ
354.008. ઇતિ વક્તવ્યમ્।
354.008. અર્ધરાત્રિકાણિ ષટ્।
354.008. તદ્યથા--આર્દ્રા આશ્લેષા સ્વાતી જ્યેષ્ઠા શતભિષા ભરણી ચેતિ।
354.009. નવાંશાઃ ષડ્ગ્રાસા દ્વિક્ષેત્રાણિ।
354.009. રોહિણી પુનર્વસુર્વિશાખા ચ।
354.010. ત્રીણિ ઉત્તરાણિ ચેતિ ઉભયતોવિભાગાનિ।
354.010. પઞ્ચદશ ક્ષેત્રાણિ।
354.010. કૃત્તિકા ચ મઘા મૂલા ત્રીણિ પૂર્વાણિ।
354.011. ઇમાનિ ષટ્ પૂર્વભાગિકાનિ।
354.011. મૃગશિરા પુષ્યા હસ્તા ચિત્રા અનુરાધા શ્રવણા ધનિષ્ઠા રેવતી અશ્વિની ચેતિ ઇમાનિ નવ નક્ષત્રાણિ પઞ્ચાદ્ભાગીયાનિ ત્રિંશન્મુહૂર્તયોગાનિ ક્ષેત્રાણિ ચ॥
354.014. અપિ ચ બ્રાહ્મણ શુભાશ્ચ મુહૂર્તા ભવન્તિ, અશુભાશ્ચ મુહૂર્તા ભવન્તિ, શુભાશુભાશ્ચ મુહૂર્તા ભવન્તિ।
354.015. સંપ્રયુક્તનક્ષત્રેષુ સર્વેષુ યદા શુભમુહૂર્તસમાપત્તયો ભવન્તિ, તદા શોભના ભવન્તિ।
354.016. યદા અશુભમુહૂર્તસમાપત્તયો ભવન્તિ, તદા ન શોભના ભવન્તિ।
354.016. યદા તુ પુનઃ શુભાશ્ચાશુભાશ્ચ સમાપત્તયો, તદા સાધારણા ભવન્તિ॥
354.018. અથાત્ર કથં રાત્રિદિવસાનાં હ્રાસો વૃદ્ધિર્વા ભવતીતિ તદુચ્યતે।
354.018. વર્ષાણાં પ્રથમે માસે પુષ્યનક્ષત્રમમાવાસ્યાં ભવતિ, શ્રવણા પૂર્ણમાસ્યામ્।
354.019. અષ્ટાદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
354.020. દ્વાદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
354.020. ષોડશાઙ્ગુલકાષ્ઠસ્ય મધ્યાહ્ને ઽર્ધાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
354.021. આષાઢા રાત્રિં નયતિ।
354.021. મૃગશિરસિ આદિત્યો ગતો ભવતિ।
354.021. વર્ષાણાં દ્વિતીયે માસે મઘા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, ભાદ્રપદા પૂર્ણમાસ્યામ્।
354.022. સપ્તદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
354.022. ત્રયોદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
354.023. દ્વ્યઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
354.023. શ્રવણા રાત્રિં નયતિ।
354.023. પુષ્ય આદિત્યો ગતો ભવતિ।
354.024. વર્ષાણાં તૃતીયે માસે ફલ્ગુન્યમાવાસ્યાયાં ભવતિ, અશ્વિની પૂર્ણમાસ્યામ્।
354.025. ષોડશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
354.025. ચતુર્દશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
354.025. ચૌરઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
354.026. પૂર્વભાદ્રપદા રાત્રિં નયતિ।
354.027. મઘાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
354.027. વર્ષાણાં ચતુર્થે માસે ચિત્રા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, કૃત્તિકા પૂર્ણમાસ્યામ્।
354.027. પઞ્ચદશમુહૂર્તો ભવતિ દિવસઃ।
354.027. પઞ્ચદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
354.028. ષડઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
354.028. અશ્વિની રાત્રિં નયતિ।
354.028. ફલ્ગુન્યામાદિત્યો ગતો ભવતિ॥
354.030. હેમન્તાનાં પ્રથમે માસે ઽનુરાધા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, મૃગશિરા પૂર્ણમાસ્યામ્।
354.030. ચતુર્દશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
354.031. ષોડશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
354.031. અષ્ટાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.001. <355>કૃત્તિકા રાત્રિં નયતિ।
355.001. ચિત્રાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.001. હેમન્તાનાં દ્વિતીયે માસે અમાવાસ્યાયાં જ્યેષ્ઠા ભવતિ, પુષ્યઃ પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.002. ત્રયોદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
355.002. સપ્તદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.003. દશાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.003. મૃગશિરા રાત્રિં નયતિ।
355.003. વિશાખાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.004. હેમન્તાનાં તૃતીયે માસે પૂર્વાષાઢા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, મઘા પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.004. દ્વાદશમુહૂર્તો દિવસે ભવતિ।
355.005. અષ્ટાદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.005. દ્વાદશાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.006. પુષ્યો રાત્રિં નયતિ।
355.006. જ્યેષ્ઠાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.006. હેમન્તાનાં ચતુર્થે માસે શ્રવણા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ।
355.007. ફલ્ગુની પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.007. ત્રયોદશમુહૂર્તો દિવસે ભવતિ।
355.007. સપ્તદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.008. દશાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.008. મઘા રાત્રિં નયતિ।
355.008. આષાઢાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ॥
355.010. ગ્રીષ્માણાં પ્રથમે માસે ઉત્તરભાદ્રપદા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, ચિત્રા પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.011. ચતુર્દશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
355.011. ષોડશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.011. અષ્ટાઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.012. ફલ્ગુની રાત્રિં નયતિ।
355.012. શ્રવણાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.012. ગ્રીષ્માણાં દિવિતીયે માસે ઽશ્વિની અમાવાસ્યાયાં ભવતિ।
355.013. વિશાખા પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.013. પઞ્ચદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
355.014. પઞ્ચદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.014. ષડઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.014. ચિત્રા રાત્રિં નયતિ।
355.015. ઉત્તરાયાં ભાદ્રપદાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.015. ગ્રીષ્માણાં તૃતીયે માસે કૃત્તિકા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, જ્યેષ્ઠા પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.016. ષોડશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
355.016. ચતુર્દશમુહૂતા રાત્રિઃ।
355.017. ચતુરઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.017. વિશાખા રાત્રિં નયતિ।
355.017. કૃત્તિકાયામાદિત્યો ગતો ભવતિ।
355.018. ગ્રીષ્માણાં ચતુર્થે માસે મૃગશિરા અમાવાસ્યાયાં ભવતિ, ઉત્તરાષાઢા પૂર્ણમાસ્યામ્।
355.018. સપ્તદશમુહૂર્તો દિવસે ભવતિ।
355.019. ત્રયોદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
355.019. મધ્યાહ્ને દ્વ્યઙ્ગુલાયાં છાયાયામાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.020. જ્યેષ્ઠા રાત્રિં નયતિ।
355.020. પુષ્ય આદિત્યો ગતો ભવતિ॥
355.021. સંવત્સરમન્વેષણતો મુહૂર્તવિશેષણૈઃ સર્વાણિ ચૈતાનિ (નક્ષત્રાણિ) ભાગાનુભાગેન અમાવાસ્યાયાં પૂર્ણમાસ્યાં ચ જુજ્યન્તે।
355.022. ઊનરાત્રસ્ય પૂર્ણરાત્રસ્ય ચ ગ્રહીતવ્યમ્।
355.022. તત્ર તૃતીયે વર્ષે ઽધિકો માસો યુજ્યતે।
355.023. ષણ્ણાં માસાનામહોરાત્રાણિ સમાનિ ભવન્તિ।
355.023. અતઃ ષણ્માસાદ્ દિવસો વર્ધતે।
355.024. ષણ્માસાદ્રાત્રિર્વર્ધતે।
355.024. ષણ્માસાદ્દિવસો માસે માસે સમમેવ હીયતે।
355.024. ષણ્માસાદ્રાત્રિર્માસે માસે પરિહીયતે॥
355.026. ષણ્માસાદાદિત્યઃ પરિવર્તતે।
355.026. ઉત્તરાં દિશં સંચરતિ।
355.026. ષણ્માસાદ્દક્ષિણાં દિશમ્।
355.027. ષણ્માસાત્સમુદ્રે ઉદકપરિમાણસ્ય હ્રાસો વૃદ્ધિશ્ચ ભવતિ।
355.027. સૂર્યગત્યા ચન્દ્રગત્યા ચ સમુદ્રોદકવેલાભિવૃદ્ધિર્ભવતિ।
355.028. અત્ર ગણનાપ્રતિજાગરણાસ્મરમિત્યેવમ્।
355.028. એષ સંવત્સરો વ્યાખ્યાતો ભવતિ।
355.029. ચન્દ્ર આદિત્યઃ શુક્રો બૃહસ્પતિઃ શનૈશ્ચરો ઽઙ્ગારકો બુધશ્ચ ઇમે ગ્રહાઃ।
355.029. એષાં ગ્રહણાં બૃહસ્પતિઃ સંવત્સરસ્થાયી।
355.030. એવં શનૈશ્ચરો બુધો ઽઙ્ગારકઃ શુક્રશ્ચેમે મણ્ડલચારિણઃ॥
355.031. ભરણી કૃત્તિકા રોહિણી મૃગશિરા એતત્સાધારણં પ્રથમં મણ્ડલમ્।
355.031. આર્દ્રા પુનર્વસુઃ પુષ્યો ઽશ્લેષા એતત્સાધારણં દ્વિતીયં મણ્ડલમ્।
355.032. મઘા અથ ફલ્ગુનદ્વયં હસ્તા ચિત્રા એતત્સાધારણમ્ <356>તૃતીયં મણ્ડલમ્।
356.001. સ્વાતી વિશાખા અનુરાધા એતત્સાધારણં ચતુર્થં મણ્ડલમ્।
356.001. જ્યેષ્ઠા મૂલાષાઢા દ્વયમત્ર સર્વાણિ મહાભયાનિ ભવન્તિ।
356.002. ઇદં પઞ્ચમં મણ્ડલમ્।
356.002. અભિજિચ્છ્રવણા ધનિષ્ઠા શતભિષા ઉભે ભાદ્રપદે ચૈતત્સાધારણં ષષ્ઠં મણ્ડલમ્।
356.003. રેવતી અશ્વિની ચૈતત્સાધારણં સપ્તમં મણ્ડલમ્।
356.004. સંવત્સરમેતેષુ યદ્યન્નક્ષત્રમણ્ડલં પીડયતિ, તસ્ય તસ્ય જનપદસ્ય સત્ત્વસ્ય વા પીડા નિર્દેષ્ટવ્યા॥
356.006. દ્વાદશ મુહૂર્તાનિ દિવસે ધ્રુવાણિ, દ્વાદશ રાત્રૌ।
356.006. ષણ્મુહૂર્તાઃ સંચારિણઃ।
356.006. કતમે ષટ્? નૈરૃતો વરુણો વાયવો ભર્ગોદેવો રૌદ્રો વિચારી ચ।
356.007. ઇતીમે સંચારિણઃ ષટ્॥
356.008. અથાત્ર શ્રાવણે માસે પૂર્ણે ઽષ્ટાદશમુહૂર્તે દિવસે સૂર્યોદયે ચ ચતુરોજા નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.009. રોહિતસ્ય ચ મુહૂર્તસ્ય બલસ્ય ચાન્તરે મધ્યાહ્નો ભવતિ।
356.009. સૂર્યાવતારે તુ વિચારી નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.010. દ્વાદશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણે સૂર્યે ષષ્ઠે મુહૂર્તે નયમનો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.011. આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો રાત્ર્યવસાને ભવતિ।
356.011. ભાદ્રપદે માસે પૂર્ણે સપ્તદશમુહૂર્તે દિવસે સૂર્યોદયે ચ ચતુરોજા એવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.012. મધ્યાહ્ને ઽભિજિતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.013. સૂર્યાવતારે રૌદ્રો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.013. ત્રયોદશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણે સૂર્યે વિચારી નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.014. અર્ધરાત્રે મહાભયો વાયવો નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
356.015. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.015. આશ્વયુજે માસે પૂર્ણે ષોડશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ।
356.016. સૂર્યોદયે ચતુરોજા નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.016. સમુદ્ગતસ્ય ચ મુહૂર્તસ્ય અભિજિતસ્ય ત્વન્તરે મધ્યાહ્નો ભવતિ।
356.017. સૂર્યાવતારે ભર્ગોદેવો નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
356.018. ચતુર્દશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણે સૂર્યે રૌદ્રો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.018. અભિજિતસ્ય ચ મુહૂર્તસ્ય ભીષમાણસ્ય ચ મુહૂર્તસ્ય અન્તરેણાર્ધરાત્રં ભવતિ।
356.019. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
356.021. કાર્તિકે માસે પૂર્ણે દિવસઃ સમરાત્રિર્ભવતિ।
356.021. પઞ્ચદશમુહૂર્તો દિવસો ભવતિ, પઞ્ચદશમુહૂર્તા રાત્રિઃ।
356.022. સમાને ઽહોરાત્રે સૂર્યોદયે ચતુરોજા એવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.022. સંમુખો નામ મુહૂર્તો ભવતિ મધ્યાહ્ને।
356.023. સંતતો નામ મુહૂર્તઃ સૂર્યાવતારે।
356.023. રાત્રાવવતીર્ણમાત્રે સૂર્યે ભર્ગોદેવો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.024. આર્ધરાત્રે ઽભિજિન્મુહૂર્તો ભવતિ।
356.024. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
356.026. માર્ગશીર્ષે માસે ચ પૂર્ણે ચતુર્દશમુહૂર્તે દિવસે સૂર્યોદયે ચતુરોજા એવં નાં મુહૂર્તો ભવતિ।
356.027. વિરતસ્ય સંમુખસ્ય ચ મુહૂર્તસ્યાન્તરે મધ્યાહ્નો ભવતિ।
356.027. સૂર્યાવતારે વરુણો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.028. ષોડશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણમાત્રે સૂર્યે સંતાપનઃ સમ્યમો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
356.029. રાક્ષસસ્યાભિજિતસ્ય ચ મુહૂર્તસ્યાન્તરે ઽર્ધરાત્રં ભવતિ।
356.029. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
357.001. <357>પૌષમાસે પૂર્ણે ત્રયોદશમુહૂર્તે દિવસે સૂર્યોદયે ચતુરોજા એવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.002. મધ્યાહ્ને વિરતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.002. સૂર્યાવતારે નૈરૃતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.002. સપ્તદશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણમાત્રે સૂર્યે વરુણો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.003. અર્ધરાત્રે રાક્ષસો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.004. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
357.005. માઘમાસે પૂર્ણે દ્વાદશમુહૂર્તે દિવસે સૂર્યોદયે ચતુરોજા નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.005. સાવિત્રસ્ય ચ વિરતસ્ય ચ મુહૂર્તસ્યાન્તરેણ મધ્યાહ્નો ભવતિ।
357.006. સૂર્યાવતારે વિજયો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.007. અષ્ટાદશમુહૂર્તાયાં રાત્રાવવતીર્ણમાત્રે સૂર્યે નૈરૃતો નામ મુહૂર્તો ભવતિ।
357.007. ગર્દભસ્ય મુહૂર્તસ્ય ચ રાક્ષસસ્ય ચાન્તરમર્ધરાત્રં ભવતિ।
357.008. રાત્ર્યવસાને આતપાગ્નિરેવં નામ મુહૂર્તો ભવતિ॥
357.008. યથા શ્રાવણે તથા માઘે।
357.009. યથા ભાદ્રપદે તથા ફાલ્ગુને।
357.009. યથા આશ્વયુજે તથા ચૈત્રે।
357.010. યથા કાર્તિકે તથા વૈશાખે।
357.010. યથા માર્ગશીર્ષે તથા જ્યેષ્ઠે।
357.010. યથા પૌષે તથા આષાઢે।
357.010. એવમેતેષાં નક્ષત્રાણાં મુહૂર્તાનાં ચરિતં વિચરિતં ચ જ્ઞાતવ્યમ્॥
357.011. નક્ષત્રવિચરણં નામ પ્રથમો ઽધ્યાયઃ॥
357.012. યથામધ્યં નક્ષત્રાણાં રાત્રિવશેન દિવસવશેન ચોત્કર્ષાપકર્ષૌ કર્તવ્યૌ।
357.012. હીયમાને વર્ધમાને વા દિવસે વા માસે વા પૂર્ણે ઽર્ધમાસે વા।
357.013. દ્વિતીયા ષષ્ઠી નવમી દ્વાદશી ચતુર્દશી અત્રાન્તરે દિવસે કલા વર્ધતે, રાત્રૌ કલા હીયતે॥
357.015. ચત્વારો મહારાજાનો ધ્રિયતે યૈર્વસુંધરા।
357.016. અતિવૃદ્ધિર્વિશુદ્ધશ્ચ વર્ધમાનઃ પૃથક્શ્રવાઃ
357.017. મહાભૂતાનિ ચત્વારિ કમ્પયન્તિ વસુંધરામ્।
357.018. આપ ઇન્દ્રશ્ચ વાયુશ્ચ તથાગ્નિર્ભગવાનપિ
357.019. ત્રયસ્તુ તે યત્ર ભવન્તિ પક્ષે ષડેકમાસે તુ ભવન્તિ વેગાઃ।
357.021. પરસ્ય ચક્રસ્ય નિદર્શનં સ્યાત્પ્રકમ્પતે યત્ર મહી ત્વભીક્ષ્ણમ્
357.023. વિશાખા દશરાત્રી સ્યાજ્જેષ્ઠા દ્વાદશરાત્રિકા।
357.024. પઞ્ચવિંશતિરાષાઢા શ્રવણા પઞ્ચસપ્તતિઃ
357.025. રાત્રિશતં ભાદ્રપદે ક્રતુરશ્વયુજે સ્મૃતઃ।
357.026. અધ્યર્ધં કાર્તિકે માસે ક્રતુર્માર્ગશિરે સ્મૃતઃ
357.027. પૌષે તુ પઞ્ચપઞ્ચાશન્માઘે રાત્રિશતં સ્મૃતમ્।
357.028. અધ્યર્ધં ફલ્ગુને માસે ચૈત્રે ત્રિંશત્તુ રાત્રયઃ।
357.029. વિપાકો ભૂમિવેગાનામતઃ કમ્પઃ પ્રવર્તતે
357.030. યદા સર્વેષુ માસેષુ સતતં કમ્પતે મહી।
357.031. વૃક્ષાસ્તથા ચલન્તિ સ્મ જલમ્ યદિ કમ્પતે।
357.032. પર્વતઃ પર્ણવત્કમ્પેદ્ ભયમત્ર વિનિર્દિશેત્
358.001. <358>નગરાણ્યથ વા ગ્રામા ઘોષા યે ચાત્ર સંશ્રિતાઃ।
358.002. શીઘ્રં ભવન્તિ વિજનારણ્યભૂતા મૃગાશ્રયાઃ
358.003. અટવ્યઃ સંપ્રવર્તન્તે દશ વર્ષાણિ પઞ્ચ ચ।
358.004. અનાવાસા દિશો વિદ્યાદ્ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.005. કૃત્તિકાસુ ચલેદ્ ભૂમિર્ગ્રામેષુ નગરેષુ વા।
358.006. અભીષ્ક્ણં મુચ્યતે હ્યગ્નિર્દહતે સ તૃણાલયાન્
358.007. કૃષ્ણાગ્નિરશનેઃ પાતઃ કર્મારા આહિતાશ્રયાઃ।
358.008. અગારાશ્ચ નિવર્તન્તે સંવર્તેનેવ ધાતવઃ
358.009. યે જાતા યે ચ સંવૃદ્ધા યે ચ તં ગ્રામમાશ્રિતાઃ।
358.010. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.011. રોહિણ્યાં ચલિતા ભૂમિઃ સર્વબીજવિનાશનમ્।
358.012. પ્રોપ્તં શસ્યં ન રોહેત ભવેત્ ફલસ્ય કૃચ્છ્રતા
358.013. ગુર્વિણીનાં ચ નારીણાં ગર્ભો નિપીડ્યતે ભૃશમ્।
358.014. દુર્ભિક્ષવ્યસનાક્રાન્તા ત્રિભાગે તિષ્ઠતિ પ્રજા
358.015. મહાત્માનશ્ચ રાજાનઃ શ્રીમન્તશ્ચ નરોત્તમાઃ।
358.016. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.017. મૃગશીર્ષે ચલેદ્ભૂમિરોષધીનાં વિનાશનમ્।
358.018. ચિકિત્સકાઃ શ્રોત્રિયાશ્ચ ઘટકાઃ સોમયાજકાઃ
358.019. સોમપીતાશ્ચ યે વિપ્રા વાનપ્રસ્થાશ્ચ તાપસાઃ।
358.020. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.021. આર્દ્રાયાં ચલિતા ભૂમિર્વૃક્ષા નશ્યન્તિ ક્ષીરિણઃ।
358.022. અન્નપાનાનિ નશ્યન્તિ પથિકા દંષ્ટ્રિપાલિકાઃ
358.023. કૂપખાઃ પરિખાખાશ્ચ પાપકા યે ચ તસ્કરાઃ।
358.024. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.025. પુનર્વસૌ ચલેદ્ભૂમિર્મણ્ડલં કુણ્ડિકાપિ ચ।
358.026. વાગુરિકાઃ કારણ્ડવાશ્ચક્રિણઃ શુકસારિકાઃ
358.027. અર્ભકા ભ્રમકારાશ્ચ માંસિકાઃ શઙ્ખવાણિજાઃ।
358.028. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
358.029. પુષ્યેણ ચ ચલેદ્ ભૂમિર્બ્રાહ્મણા નાયકાસ્તથા।
358.030. દૂરંગમા વાણિજકાઃ સાર્થવાહાશ્ચ યે નરાઃ
359.001. <359>પાર્થિવાઃ પાર્વતીયાશ્ચ યે ચ તદ્ભક્તિગોચરાઃ।
359.002. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ।
359.003. શિલાવર્ષં પ્રવર્ષન્તિ શસ્યાનામનયો મહાન્
359.004. આશ્લેષાયાં ચલેદ્ભૂમિર્ નાગાઃ સર્વે સરીસૃપાઃ।
359.005. કીટાઃ પિપીલિકાઃ શ્વાના એકખુરાશ્ચ યે મૃગાઃ
359.006. વૈદ્યા વિષકરાશ્ચાપિ યે ચ સત્ત્વા દરીશ્રયાઃ।
359.007. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
359.008. મઘાસુ ચલિતા ભૂમિર્મહારાજો ઽત્ર તપ્યતે।
359.009. યે ચ શ્રાદ્ધા નિવર્તન્તે સમાજા ઉત્સવાસ્તથા।
359.010. યજ્ઞાશ્ચ દેવકૃત્યં ચ સર્વમત્ર નિવર્તતે
359.011. યે જાતા યે ચ સંવૃદ્ધા યે ચાન્યે ઽપ્યગ્રપણ્ડિતાઃ।
359.012. ગન્ધર્વાશ્ચ વિનશ્યન્તિ નરા યે ચ મહાકુલાઃ।
359.013. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
359.014. ફલ્ગુન્યાં ચલિતા ભૂમિરૃતુર્વ્યાવર્તતે તદા।
359.015. તિર્યગ્વાતશ્ચૈવ વાતિ કૃતં નશ્યતિ શાશ્વતમ્।
359.016. પથિકાશ્ચોપતપ્યન્તિ માષયાચ્યોપજીવિકાઃ
359.017. ધર્મે રતા આસનિકા યે ચ શુલ્કોપજીવિનઃ।
359.018. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
359.019. ચલત્યુત્તરફલ્ગુન્યાં વણિજા દ્વીપયાત્રિકાઃ।
359.020. સાર્થવાહા આસનિકા યે ચ શિલ્પોપજીવિનઃ
359.021. અઙ્ગા વિદેહમગધા નૈરૃતાઃ સ્ત્રીપરિગ્રહાઃ।
359.022. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
359.023. હસ્તેન ચલિતા ભૂમિઃ કુમ્ભકારચિકિત્સકાઃ।
359.024. ગણમુખ્યા મહામાત્રાઃ સેનાધ્યક્ષાશ્ચ યે નરાઃ
359.025. તારમકા(?) નારપટા(?) વિપ્સરહ્(?) કૌટિકા અપિ।
359.026. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
359.027. ચિત્રાયાં ચલિતા ભૂમિઃ કારુકા ઉપકલ્પકાઃ।
359.028. કુમાર્યઃ સર્વરત્નં ચ સસ્યાનાં બીજકૈઃ સહ
359.029. વઙ્ગા દશાર્ણકુરવશ્ચેદિમાહિષકાસ્તથા।
359.030. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
360.001. <360>સ્વાતૌ પ્રચલિતા ભૂમિશ્ચૌરા યે ચ કુશીલકાઃ।
360.002. હિંસકા યે ચ તત્કર્મરતા^ભ્યર્થિતમૂષકાઃ
360.003. હિમવત ઉત્તરેણ વાયુભક્ષાસ્તપસ્વિનઃ।
360.004. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
360.005. વિશાખાયાં ચલેદ્ ભૂમિર્મહાશૈલક્ષયો ભવેત્।
360.006. ઉગ્રા વાતાઃ પ્રવાન્ત્યત્ર અશ્મકૈરકુશલિનઃ
360.007. અનુરાધે ચલેદ્ ભૂમિર્દસ્યૂનામનયો મહાન્।
360.008. વિટા દ્યૂતકરાશ્ચૈવ ગ્રન્થિભેદાશ્ચ યે નરાઃ
360.009. અન્ધ્રાઃ પુણ્ડ્રાઃ પુલિન્દાશ્ચ ભયે તિષ્ઠન્ત્યનાશ્રિતાઃ।
360.010. મિત્રભેદશ્ચ બલવાંસ્ તદા જગતિ જાયતે
360.011. જ્યેષ્ઠાયાં ચલિતા ભૂમિર્મહારાજ પ્રતપ્યતે।
360.012. વાયસા વૃષભા વ્યાડાસ્તથા ચણ્ડમૃગાશ્ચ યે
360.013. કુરવઃ શૂરસેનાશ્ચ મલ્લા બાહ્લીકનિગ્રહાઃ।
360.014. પ્રત્યર્થિકેન શીઘ્રેણ યે ચ તદ્ભક્તિભાજનાઃ।
360.015. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
360.016. મૂલેન ચલિતા ભૂમિશ્ચતુષ્પદ્દ્વિપદાસ્તથા।
360.017. ગ્રહાશ્રયાઃ પિશાચાશ્ચ યે ચ સત્ત્વા દરીશ્રયાઃ।
360.018. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
360.019. દુર્ભિક્ષં ચ કરોત્યાશુ ધાન્યમલ્પોદકં ભવેત્।
360.020. દરીપર્વતમૂલાનિ ગચ્છન્તિ ચ તદા ભુવિ
360.021. પૂર્વાષાઢે ચલેદ્ ભૂમિર્જલજા મત્સ્યશુક્તિકાઃ।
360.022. શિશુમારા ઉદ્રકાશ્ચ નક્રા મકરકચ્છપાઃ
360.023. જાતિગોત્રપ્રધાનાશ્ચ ધનિનો ઽથ વિચક્ષણાઃ।
360.024. દ્વિતીયાભિજાતાશ્ચ મહાવિદ્યાકરાશ્ચ યે।
360.025. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
360.026. ઉત્તરસ્યાં ચલેદ્ ભૂમિઃ શિલ્પિનામનયો મહાન્।
360.027. અયસ્કારાઃ સ્થપતયસ્ત્રપુકારાશ્ચ તક્ષકાઃ
360.028. દરિદ્રા ધનિનશ્ચાપિ શિલ્પિનો વિવિધા અપિ।
360.029. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ।
360.030. ગ્રામકૂટાનિ ચ ઘ્નન્તિ સચલસ્થાવરાણિ ચ
361.001. <361>વૈષ્ણવે ચલિતા ભૂમિસ્તદેતિ યદનીપ્સિતમ્।
361.002. અધ્યાપકાઃ શાસ્ત્રવિદઃ કવયો મન્ત્રપારગાઃ।
361.003. યુગંધરાઃ શૂરસેના અભિરાજાઃ પટચ્ચરાઃ
361.004. કુશણ્ડાઃ શરદણ્ડાશ્ચ યે નરા રાજપૂજિતાઃ।
361.005. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
361.006. ધનિષ્ઠાયાં ચલેદ્ ભૂમિર્ધનિનામનયો મહાન્।
361.007. મહેશ્વરાસ્તથા મહાનાગરાઃ શ્રેષ્ઠિનસ્તથા
361.008. પ્રચણ્ડાઃ સ્વસ્તિમન્તશ્ચ ભદ્રકારા યુગંધરાઃ।
361.009. પારિકૂલાશ્ચ ભોજ્યાશ્ચ હ્યન્યે સન્નાગરા અપિ।
361.010. એતે વ્યસનમર્ચ્છન્તિ ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
361.011. વારુણ્યે ચલિતા ભૂમિરૌદકેષ્વનયો મહાન્।
361.012. હસ્તિનો ઽશ્વખરોષ્ટ્રાશ્ચ સ્પર્શમર્ચ્છન્તિ દારુણમ્
361.013. તદાસૌ વીરકાન્ મદ્રાન્ બાહ્લીકાન્ કેકયાનપિ।
361.014. અનાશ્રયાંશ્ચક્રવાકાઞ્ જનસ્થાનપિ પીડયેત્
361.015. સાજેન ચલિતા ભૂમી રાક્ષસાન્ ઘાતકાંસ્તથા।
361.016. ઔરભ્રિકાન્ સૌકરિકાન્ સૌવીરાંશ્ચ નિપાતયેત્
361.017. વણિજ્યજીવિનો વૈશ્યાઞ્ શૂદ્રાંશ્ચ કરીતીનપિ।
361.018. યવનાન્ માલવાદ્યાંશ્ચ ગન્થિભેદાંશ્ચ નાશયેત્
361.019. અહિર્બુધ્ન્યે ચલેદ્ ભૂમિર્વણિજામનયો મહાન્।
361.020. ધર્મે રતાશ્ચ યે સિદ્ધા યે ચ શૌક્તિકકર્મિણઃ
361.021. શિબીન્ વત્સાઅંસ્ તથા વાત્સ્યાન્ ક્ષત્રિયાનાર્જુનાયનાન્।
361.022. સિન્ધુરાજધનુષ્પાણીન્ સર્વાનર્દયતે ઽચિરાત્
361.023. રેવત્યાં ચલિતા ભૂમિઃ સંગ્રામઃ સ્યાત્સુદારુણઃ।
361.024. ગ્રામઘાતાશ્ચ વર્તન્તે ગ્રામો ગ્રામં ચ હિંસતિ
361.025. નૌચરાનુદકાજીવાન્ રમઠાન્ ભરુકચ્છકાન્।
361.026. સુધન્વાનભિસારાંશ્ચ સર્વસેનાંશ્ચ નિર્દહેત્
361.027. અશ્વિન્યાં ચલિતા ભૂમિરશ્વાનામનયો મહાન્।
361.028. ગ્રામઘાતશ્ચ વર્તન્તે ભ્રાતા ભ્રાતૃઞ્ જિઘાંસતિ
361.029. યા ચાત્ર ગર્ભમાધત્તે યે ચ જાતાશ્ચ તાનિહ।
361.030. ત્રીણિ વર્ષાણ્યતો દુઃખમુપૈતિ ચ નિરન્તરમ્
362.001. <362>સહિતાશ્ચિત્રગર્ભાશ્ચ યે હ્યન્યે ચાઙ્ગનાજનાઃ।
362.002. આર્જુનાયના રાજન્યાઃ સુષ્ઠુ ત્રીંશ્ચાપિ હિંસતિ
362.003. ભરણ્યાં ચલિતા ભૂમિશ્ચૌરાણામનયો મહાન્।
362.004. વિટા દ્યૂતકરાશ્ચૈવ ગ્રન્થિભેદાશ્ચ યે નરાઃ
362.005. આદર્શચક્રાટા ધૂર્તાસ્તથા બન્ધનરક્ષકાઃ।
362.006. અન્તાવશાયિનઃ પાપાશ્ચરન્તિ યે તુ દુર્જનાઃ।
362.007. તે ઽપિ તત્ર વિપદ્યન્તે ભૂમિચાલવિચાલિતાઃ
362.008. વેપિતાયાં તુ મેદિન્યાં ભવેદ્રૂપમનન્તરમ્।
362.009. સપ્તાહાભ્યન્તરાત્તત્ર મેઘો ભવતિ પ્રાર્થિતઃ
362.010. સ્નિગ્ધો હ્યઞ્જનસંકાશો મહાપર્વતસન્નિભઃ।
362.011. ઇન્દ્રશ્ચ વષતે તત્ર મહર્ષેર્વચનમ્ યથા।
362.012. {એવ નિગદિતં નાથૈરિન્દ્રશ્ચાત્ર પ્રવર્ષતિ
}
362.013. સ્વસ્તિકાકારસંકાશા ઇન્દ્રવજ્રધ્વજોપમાઃ।
362.014. દૃશ્યન્તે ઽભ્રા હિ સંધ્યાયાં ગ્રસ્ત્વા ચન્દ્રદિવાકરૌ
362.015. તદા નભસિ જાયન્તે મેઘા દાડિમસંનિભાઃ।
362.016. લક્ષણં તાદૃશં દૃષ્ટ્વા વિદ્યાત્તાનિન્દ્રકમ્પિતાન્।
362.017. સ નિર્દેશો ભવેત્તત્ર મહર્ષેર્વચનમ્ યથા
362.018. અતીવ તત્ર વિશ્વસ્તઃ સર્વબીજાનિ વાપયેત્।
362.019. વ્યવહારાંશ્ચ કુર્વીરન્નિર્ભયાસ્તત્ર વાણિજાઃ।
362.020. સર્વેષાં ભૂમિકમ્પાનાં પ્રશસ્તા ઇન્દ્રકમ્પિતાઃ
362.021. વેપિતાયાં તુ મેદિન્યાં ભવેદ્રૂપમનન્તરમ્।
362.022. સપ્તાહાભ્યન્તરે તત્ર મેઘાઃ સંછાદયેન્નભઃ
362.023. તતો ઽનુબદ્ધા જાયન્તે અભ્રાઃ કૌશેયસંનિભાઃ।
362.024. અનુલોમં ચ સમ્યાન્તિ ચરન્તઃ પશ્ચિમાં દિશમ્
362.025. શિશુમાર-ઉદ્રકાણાં મત્સ્યમકરસન્નિભાઃ।
362.026. દૃશ્યન્તે ઽભ્રાશ્ચ સંધ્યાયાં ગ્રસ્ત્વા ચન્દ્રદિવાકરૌ
362.027. લક્ષણં તાદૃશં દૃષ્ટ્વા વિદ્યાત્તાઞ્જલકમ્પિતાન્।
362.028. સ નિર્દેશો ભવેત્તત્ર મહર્ષેર્વચનમ્ યથા
362.029. સ્થલેષુ ગિરિકૂટેષુ ક્ષેત્રેષૂપવનેષુ ચ।
362.030. સ્થાપ્યન્તે તત્ર બીજાનિ નિંને નશ્યન્તિ વૈ તદા
363.001. <363>પઙ્કેનાપિ જલેનાપિ નશ્યેયૂ રજસાપિ વા।
363.002. એતેષાં ભૂમિકમ્પાનાં પ્રશસ્તા જલકમ્પિતાઃ
363.003. વેપિતાયાં તુ મેદિન્યાં ભવેદ્રૂપમનન્તરમ્।
363.004. સપ્તાહાભ્યન્તરે તત્ર વાતા વાન્તિ સુદારુણાઃ
363.005. દૃશ્યતે કપિલા સંધ્યા ચન્દ્રસૂર્યૌ તુ લોહિતૌ।
363.006. લક્ષણં તાદૃશં દૃષ્ટ્વા જાનીયાદ્વાયુકમ્પિતાન્
363.007. તતો ભવતિ નિર્દેશો મહર્ષેર્વચનમ્ યથા।
363.008. ન તત્ર પ્રવસેત્પ્રાજ્ઞ આત્માનં ચાત્ર ગોપયેત્
363.009. ગુહ્યમાવરણં કુર્યાત્પ્રાકારપરિખાં ખનેત્।
363.010. પ્રાતિસીમા વિરુધ્યન્તે નરાણાં જાયતે ભયમ્
363.011. એતેષાં ભૂમિકમ્પાનાં સર્વેષાં કીર્તિતા ગુણાઃ।
363.012. વિશેષેણ મનુષ્યાણાં નિર્મિતા વાયુકમ્પિતાઃ
363.013. કમ્પિતાયાં તુ મેદિન્યાં ભવેદ્રૂપમનન્તરમ્।
363.014. સપ્તાહાભ્યન્તરાત્તત્ર ઉલ્કાપાતાઃ સુદારુણાઃ
363.015. સંધ્યા ચ લોહિતા ભાતિ ચન્દ્રસૂર્યૌ તુ લોહિતૌ।
363.016. લક્ષણં તાદૃશં દૃષ્ટ્વા વિજ્ઞેયા અગ્નિકમ્પિતાઃ
363.017. અગ્નિર્દહતિ કાષ્ઠાનિ રક્ષિતાનિ ધનાનિ ચ।
363.018. દૃશ્યન્તે ધૂમશિખરાઃ શસ્ત્રં ચ સ્વિદ્યતે ભૃશમ્
363.019. વીણાશ્ચ દિવિ દૃશ્યન્તે નવ માસાન્ન વર્ષતિ।
363.020. એતેષાં ભૂમિકમ્પાનાં જઘન્યા અગ્નિકમ્પિતાઃ
363.021. જયતિ અહનિ પૂર્વે ક્ષત્રિયાન્ પાર્થિવાંશ્ચ હયગજરથમુખ્યાન્ મન્ત્રિણો મધ્યમાહ્ને।
363.023. વ્યથયતિ અપરાહ્ણે ગોપશૂન્ વૈશ્યશૂદ્રાન્ પ્રદહતિ નિશિસંધ્યા તસ્કરાનન્તવાસાન્
363.025. રજનિમિહ પ્રદોષે હિંસતે મ્લેચ્છસંઘાન્ સ્ત્રિયમપિ ચ નપુંસશ્ચાર્ધરાત્રેષ્વનન્તાન્।
363.027. કૃષિવણિગુપજીવ્યાન્ હન્તિ યામે તૃતીયે વ્યથયતિ સુરપક્ષં રૌદ્રકર્માન્તકૃષ્ણે
363.029. પ્રદહતિ શશિપક્ષે યાજ્ઞિકં બ્રહ્મક્ષત્ર શ્રપયતિ શુચિવૃત્તાનેવ ધર્મે પ્રધાનાન્।
363.031. વિદુષિ ચ મૃદુભાવં વિન્દતે યો હ્યધીતે સ ભવતિ નૃપપૂજ્યો બ્રાહ્મણો વેદદર્શી
364.001. <364>બૃહસ્પતેશ્ચ ચત્વારિ સમાનિ શુભકર્મણા।
364.002. ચત્વારિ સૂર્યકર્માણિ તુલ્યાનિ શુક્રકર્મણા।
364.003. સોમકર્માણિ ચત્વારિ બ્રહ્મકર્મ ચ તત્સમમ્
364.004. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ભૂમિકમ્પનિર્દેશો નામાધ્યાયઃ॥
364.005. અથ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ન્ અભિષામષ્ટાવિંશતીનાં નક્ષત્રાણાં રોગોત્પત્તિં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યામિ।
364.006. તચ્છ્રૂયતામ્।
364.006. કથયતુ ભગવાન્--
364.007. કૃત્તિકાસૂત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.008. ચતૂરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
364.009. અગ્નિર્હિ દેવતા તત્ર દધ્ના હ્યસ્ય બલિં હરેત્।
364.010. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
364.011. રોહિણ્યામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.012. પઞ્ચરાત્રં ભવેદ્વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
364.013. દેવઃ પ્રજાપતિસ્તત્ર શુદ્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
364.014. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
364.015. વ્યાધિર્મૃગશિરોભૂતઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.016. અષ્ટરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
364.017. સોમો હિ દેવતા તત્ર મણ્ડેન તુ બલિં હરેત્।
364.018. અનેન બલિદાનેન તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
364.019. આર્દ્રાયામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.020. દશરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
364.021. રુદ્રો હિ દેવતા તત્ર પાયસેન બલિં હરેત્।
364.022. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
364.023. પુનર્વસૌ ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.024. અષ્ટરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
364.025. આદિત્યો દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
364.026. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
364.027. પુષ્યે સમુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
364.028. સ્તોકકાલં ભવેત્તસ્ય પઞ્ચરાત્રાદ્વિમુચ્યતે
364.029. દેવો બૃહસ્પતિસ્તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
364.030. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
365.001. <365>આશ્લેષાયાં ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.002. ન તં વૈદ્યાશ્ચિકિત્સન્તુ સર્પસ્તત્ર તુ દૈવતઃ
365.003. મઘાસમુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.004. અષ્ટરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
365.005. પિતરો દેવતાસ્તત્ર કૃસરેણ બલિં હરેત્।
365.006. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
365.007. પૂર્વફાલ્ગુનિજો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.008. સપ્તરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
365.009. અર્યમા દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
365.010. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચય્તે
365.011. ઉત્તરાયાં ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.012. ન તં વૈદ્યાશ્ચિકિત્સન્તુ ભગો ઽપ્યત્ર તુ દેવતા
365.013. હસ્તેનાપ્યુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વ।
365.014. પઞ્ચરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
365.015. રવિર્હિ દેવતા તત્ર ગન્ધપુષ્પૈર્બલિં હરેત્।
365.016. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
365.017. ચિત્રાયામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.018. અષ્ટરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
365.019. ત્વષ્ટા હિ દેવતા તત્ર ઘૃતમુદ્ગૈર્બલિં હરેત્।
365.020. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
365.021. સ્વાત્યાં સમુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય।
365.022. ક્લેશિતો હિ ભવેદ્ વ્યાધિઃ પઞ્ચવિંશતિરાત્રિકઃ
365.023. દેવતાત્ર ભવેદ્ વાયુશ્ચિત્રમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
365.024. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
365.025. વિશાખાયાં ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.026. ગુરુકો ઽસૌ ભવેદ્ વ્યાધિરહાન્યેકોનવિંશતિઃ
365.027. ઇન્દ્રાગ્ની દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
365.028. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચય્તે
365.029. અનુરાધોત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
365.030. અર્ધમાસં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
366.001. <366>મિત્રો હિ દેવતા તત્ર ઘૃતપાત્રં બલિં હરેત્।
366.002. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.003. જ્યેષ્ઠાયામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.004. ક્લેશિકો હિ ભવેદ્ વ્યાધિરહોરાત્રત્રયોદશ
366.005. ઇન્દ્રો હિ દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
366.006. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.007. મૂલે સમુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.008. માસિકો હિ ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
366.009. નૈઋતિર્દેવતા તત્ર મદ્યમાંસૈર્બલિં હરેત્।
366.010. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.011. પૂર્વાષાઢે ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.012. સાંક્લેશિકો ભવેદ્ વ્યાધિરષ્ટૌ માસાન્ન સંશયઃ
366.013. આપો હિ દેવતાસ્તત્ર કૃસરેણ બલિં હરેત્।
366.014. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.015. ઉત્તરાયાં ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.016. સપ્તરાત્રં ભવેત્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
366.017. વિશ્વો હિ દેવતા તત્ર પાયસેન બલિં હરેત્।
366.018. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.019. અભિજિદુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.020. ષણ્માસાન્ સંભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
366.021. વિષ્ણુશ્ચ દેવતા તત્ર દધિમણ્ડં બલિં હરેત્।
366.022. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.023. શ્રવણેનોત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.024. ગુરુકો હિ ભવેદ્ વ્યાધિઃ પૂર્ણં દ્વાદશમાસિકમ્
366.025. વિષ્ણુર્હિ દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
366.026. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
366.027. ધનિષ્ઠાયાં ભવેદ્ વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
366.028. ત્રયોદશદિવસ્તત્ર તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
366.029. વરુણો દેવતા તત્ર પાયસેન બલિં હરેત્।
366.030. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
367.001. <367>પૂર્વભદ્રોત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
367.002. ન તં વૈદ્યાશ્ચિકિત્સન્તુ અહિર્બુધ્ન્યો ઽત્ર દૈવતઃ
367.003. ઉત્તરાભાદ્રજો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
367.004. સપ્તરાત્રં ભવેદ્ વ્યાધિસ્તતશ્ચોર્ધ્વં વિમુચ્યતે
367.005. અર્યમા દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
367.006. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
367.007. રેવત્યામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
367.008. મૃદુકો હિ ભવેદ્ વ્યાધિરષ્ટાવિંશતિરાત્રિકઃ
367.009. પૂષા હિ દેવતા તત્ર ગન્ધમાલ્યૈર્બલિં હરેત્।
367.010. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
367.011. અશ્વિન્યામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
367.012. સાંક્લેશિકો ભવેદ્ વ્યાધિઃ પઞ્ચવિંશતિરાત્રિકઃ
367.013. ગન્ધર્વો દેવતા તત્ર યાવકેન બલિં હરેત્।
367.014. અનેન બલિકર્મેણ તસ્માદ્રોગાદ્વિમુચ્યતે
367.015. ભરણ્યામુત્થિતો વ્યાધિઃ સ્ત્રિયા વા પુરુષસ્ય વા।
367.016. ન તં વૈદ્યાશ્ચિકિત્સન્તુ યમસ્તત્ર તુ દૈવતઃ।
367.017. શીલં રક્ષતુ મેધાવી તતઃ સ્વર્ગં ગમિષ્યતિ
367.018. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ વ્યાધિસમુત્થાનો નામાધ્યાયઃ॥
367.019. અયં ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ બન્ધનનિર્મોક્ષં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
367.019. તચ્છ્રૂયતામ્।
367.020. કથયતુ ભગવાન્--
367.021. કૃત્તિકાસુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ બદ્ધો વા રુદ્ધો વા ત્રિરાત્રેણ મોક્ષ્યતીતિ વક્તવ્યઃ।
367.021. રોહિણ્યાં બદ્ધો વા રુદ્ધો વા ત્રિરાત્રેણ મોક્ષ્યતીતિ।
367.022. મૃગશિરસિ બદ્ધો વા રુદ્ધો વા એકવિંશતિરાત્રેણ મોક્ષ્યતીતિ।
367.023. આર્દ્રાયાં બદ્ધો વા રુદ્ધો વા અર્ધમાસેન મોક્ષ્યતીતિ।
367.023. પુનર્વસ્સૌ રુદ્ધો વા બદ્ધો વા સપ્તરાત્રેણ।
367.024. પુષ્યે ત્રિરાત્રેણ।
367.024. આશ્લેષાયાં ત્રિંશદ્રાત્રેણ।
367.024. મઘાસુ ષોડશરાત્રેણ।
367.024. પૂર્વફાલ્ગુનીષુ દશરાત્રેણ।
367.025. વિશાખાયાં ષડ્વિંશદ્રાત્રેણ।
367.026. અનુરાધાયામેકત્રિંશદ્રાત્રેણ।
367.026. જ્યેષ્ઠાયામષ્ટાદશરાત્રેણ।
367.027. અભિજિતિ ષડ્રાત્રેણ।
367.027. પૂર્વાષાઢાયાં ચતુર્દશરાત્રેણ।
367.027. ઉત્તરાષાઢાયાં ચતુર્દશરાત્રેણ।
367.028. અભિજિતિ ષડ્રાત્રેણ।
367.028. શ્રવણે ધનિષ્ઠાયાં શતભિષાયાં પૂર્વભાદ્રપદે ઉત્તરભાદ્રપદે રેવત્યાં ચતુર્દશરાત્રેણ।
367.029. અશ્વિન્યાં ત્રિરાત્રેણ।
367.029. ભરણ્યાં બદ્ધો વા રુદ્ધો વા પરિક્લેશમાવાપ્સ્યતીતિ વક્તવ્યઃ॥
367.031. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ બન્ધનનિર્મોક્ષો નામાધ્યાયઃ॥
367.032. અથ ભોઃ પુષ્કરસારિંસ્ તિલકાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
367.032. તચ્છ્રૂયતામ્।
367.032. કથયતુ ભગવાન્--
368.001. <368>મૂર્ધ્નિ તુ યસ્યાસ્તિલકો ઽસ્તિ સૂક્ષ્મઃ ક્નિગ્ધો ભવેત્ પદ્મસમાનવર્ણઃ।
368.003. રાજા તુ તસ્યા ભવતીહ ભર્તા સ્તનોપરિષ્ટાત્પ્રતિબિમ્બમાહુઃ
368.005. શીર્ષે તુ યસ્યાસ્તિલકાલકઃ સ્યાત્ સૂક્ષ્મો ભવેદઞ્જનચૂર્ણવર્ણઃ।
368.007. સેનાપતિસ્તસ્યા ભવેદ્ધિ ભર્તા સ્તનાન્તરે ઽસ્યાઃ પ્રતિબિમ્બકં સ્યાત્
368.009. ભ્રુવોન્તરે ઽસ્યાસ્તિલકાલકઃ સ્યાદ્ દુશ્ચારિણીં તાં પ્રમદાં વદન્તિ।
368.011. પઞ્ચૈવ તસ્યાઃ પતયો ભવન્તિ બહ્વન્નપાનં લભતે નારી
368.013. ગણ્ડસ્ય નાસાદિકમધ્યદેશે ભવેચ્ચ બિમ્બં તિલકસ્ય યસ્યાઃ।
368.015. તાં શોકભાજં પ્રમદાં વદન્તિ રોમપ્રદેશે પ્રતિબિમ્બમાહુઃ
368.017. કર્ણે તુ યસ્યાસ્તિલકાલકઃ સ્યાદ્ બહુશ્રુતાં તાં પ્રમદાં વદન્તિ।
368.019. બહુશ્રુતાં તાં શ્રુતિધારિણીં ચ ત્રિકે તુ યસ્યાઃ પ્રતિબિમ્બકં સ્યાત્
368.021. યસ્યોત્તરોષ્ઠે તિલકાલકઃ સ્યાત્તાં ભિન્નસત્યાં પ્રમદાં વદન્તિ।
368.023. કૃચ્છ્રેણ સા વૈ લભતે હિ વૃત્તિમૂરૌ તુ તસ્યાસ્તિલબિમ્બમાહુઃ
368.025. યસ્યાધરોષ્ઠે તિલકાલકઃ સ્યાદ્ દુશ્ચારિણીં તાં પ્રમદાં વદન્તિ।
368.027. મિષ્ટાન્નપાનં બહુ ઋચ્છતે સા તથા હિ ગુહ્યે પ્રતિબિમ્બકં સ્યાત્
368.029. ચિબુકે તુ યસ્યાસ્તિલકાલકઃ સ્યાદ્ દુશ્ચારિણીં તાં પ્રમદાં વદન્તિ।
368.031. મિષ્ટાન્નપાનં બહુ સા લભેત ગુહ્યે દ્વિતીયં પ્રતિબિમ્બકં સ્યાત્
368.033. અયં ભો પુષ્કરસારિંસ્તિલકાધ્યાયો નામાધ્યાયઃ॥
369.001. <369>અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રજન્મગુણં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
369.001. તચ્છ્રૂયતામ્।
369.002. કથયતુ ભવાંસ્ ત્રિશઙ્કો--
369.003. કૃત્તિકાસુ નરો જાતસ્તેજસ્વી પ્રિયસાહસઃ।
369.004. ભવેચ્છૂરસ્તથા ચણ્ડઃ પ્રિયવાદી ચ માનવઃ
369.005. રોહિણ્યાં પુરુષો જાતો ધનવાન્ ધાર્મિકસ્તથા।
369.006. વ્યવસાયી સ્થિરઃ શૂરો ધ્રુવં ચાસ્ય સદા સુખમ્
369.007. જાતો મૃગશિરે યસ્તુ મૃદુઃ સૌમ્યસ્તુ માનવઃ।
369.008. દર્શનીયો ભવેચ્ચાસૌ સ્ત્રીકાન્તસ્તુ વિશેષતઃ
369.009. આર્દ્રાજાતસ્તુ હિંસાત્મા ચણ્ડઃ પરમજલ્પકઃ।
369.010. રૌદ્રકર્મા ભવેચ્ચાસાવીશ્વરશ્ચ શતૈર્મહાન્
369.011. જાતઃ પુનર્વસૌ યસ્તુ હ્યલોલો બુદ્ધિમાન્નરઃ।
369.012. ધર્મશીલો ભવેચ્ચાસૌ જાતક્રોધશ્ચ માનવઃ
369.013. પુષ્યેણ પુરુષો જાતસ્તેજસ્વી બ્રાહ્મણો ભવેત્।
369.014. ક્ષત્રિયશ્ચ ભવેદ્રાજા વૈશ્યશૂદ્રૌ ચ પૂજિતૌ
369.015. શ્વસનઃ ક્રોધનઃ ક્રૂતો હ્યાશ્લેષાસમ્ભવો નરઃ।
369.016. દુર્મનુષ્યશ્ચ ચણ્ડશ્ચ ઇતિ સર્વમિહાદિશેત્
369.017. બહુપ્રજ્ઞઃ શ્રાદ્ધકરો બહુભાગ્યસ્તથૈવ ચ।
369.018. ધનવાન્ ધાન્યવાન્ ભોગી મઘાસુ પુરુષો ભવેત્
369.019. પૂર્વફાલ્ગુનીજાતસ્તુ યઃ કશ્ચિત્પુરુષો ભવેત્।
369.020. અધર્મબુદ્ધિશીલશ્ચ ગુરુદારાભિમર્દકઃ
369.021. ઉત્તરાયાં તુ ફાલ્ગુન્યાં જાતો ભવતિ ભોગવાન્।
369.022. દિવ્યજ્ઞાનશ્ચ વિજ્ઞાને પુરુષઃ સુભગો ભવેત્
369.023. હસ્તે જાતશ્ચ શુદ્ધાત્મા વિક્રાન્તો મૃદુભોજનઃ।
369.024. સેનાપત્યં ચ કુરુતે ઽસ્તેયકર્મા ભવેદસૌ
369.025. ચત્રાસુ જાતશ્ચિત્રાક્ષસ્તથા ચિત્રકથાકરઃ।
369.026. દર્શનીયો બહુસ્ત્રીકશ્ચિત્રશીલો ભવેન્નરઃ
369.027. સ્વાત્યાં ચ પુરુષો જાતો બન્ધુશ્લાઘી વિચક્ષણઃ।
369.028. મૃદુકઃ પાનશૌણ્ડશ્ચ મિત્રકારી વિચારવાન્
369.029. વિશાખાસુ નરો જાતસ્તેજસ્વી દ્રવ્યવાન્ મહાન્।
369.030. શૂરો વિક્રમવાન્ દક્ષઃ સુભગશ્ચ ભવેદસૌ
369.031. અનુરાધોદ્ભવો મર્ત્યો મિત્રવાન્ સંગ્રહી નરઃ।
369.032. શુચિશ્ચૈવ કૃતજ્ઞશ્ચ ધર્માત્મા ચ ભવેચ્ચ સઃ
370.001. <370>જ્યેષ્ઠાસુ પુરુષો જાતો મિત્રવાનભિજાયતે।
370.002. ધનુર્વેદાભિરામશ્ચ નારીષુ કુરુતે મનઃ
370.003. મૂલેષુ પુરુષો જાતો ઽકૃતજ્ઞઃ સ્યાદધાર્મિકઃ।
370.004. દૃઢો વીરો ભવેચ્ચાસૌ કિલ્બિષી ચ સ માનવઃ
370.005. આષાઢાસુ ચ પૂર્વાસુ મત્સરી ચલિતેન્દ્રિયઃ।
370.006. મત્સ્યમાંસપ્રિયશ્ચાપિ ઘાતકઃ સ્યાત્સ માનવઃ
370.007. સાનુક્રોશશ્ચ દાતા ચ વિદ્યાનિષ્ઠઃ સુહૃજ્જનઃ।
370.008. વિશ્વદૈવે નરો જાતો ભવેદપિ ચ નિશ્ચિતઃ
370.009. આચાર્યઃ શાસ્ત્રકર્તા ચ વિશ્ચ્વાસી ચ ક્રિયાપરઃ।
370.010. શ્રવણે જાત આયુષ્માઞ્ શ્રીમાંશ્ચ પુરુષો ભવેત્
370.011. અનવસ્થિતચિત્તશ્ચ ચિત્રદ્રવ્યશ્ચ માનવઃ।
370.012. ધનિષ્ઠાસુ ભવેજ્જાતઃ પુરુષઃ સર્વશઙ્કિતઃ
370.013. વારુણે યદિ નક્ષત્રે જાતો ભવતિ માનવઃ।
370.014. પુરુષો દ્વેષશીલશ્ચ પરિવાદી ચ સર્વશઃ
370.015. જાતો ભાદ્રપદાયાં તુ પૂર્વસ્યામિહ માનવઃ।
370.016. ચારિત્રગુણયુક્તશ્ચ કૃતજ્ઞો મુખરસ્તથા
370.017. ઉત્તરસ્યાં નરો જાતો ભવિષ્યતિ વિચક્ષણઃ।
370.018. મેધાવી બહ્વપત્યશ્ચ ધર્મશીલો મહાધનઃ
370.019. રેવત્યાં પુરુષો જાતો ધર્માત્મા જ્ઞાતિસેવકઃ।
370.020. દરિદ્રો ઽલ્પધનો નિત્યં દાયકો નાનસૂયકઃ
370.021. અશ્વિન્યાં પુરુષો જાતો ભવત્યતિવિચક્ષણઃ।
370.022. મહાજનપ્રિયશ્ચાપિ શૂરશ્ચ સુભગશ્ચ સઃ
370.023. ભરણ્યાં પુરુષો જાતઃ પાપાચારો ઽવિચક્ષણઃ।
370.024. કન્દર્પે દાતુકામશ્ચ પરતશ્ચોપજીવકઃ
370.025. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રજન્મગુણો નામાધ્યાયઃ॥
371.001. <371>પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો ઉત્પાતચક્રં નામાધ્યાયમ્।
371.001. કથયતિ ચ--
ઉત્પાતચક્રનિર્દેશઃ।
371.002. અષ્ટાવિંશતિપર્યન્તકૃત્સ્ને નક્ષત્રમણ્ડલે।
371.003. દિવ્યા વિકારા દૃશ્યન્તે સૂર્યચન્દ્રગ્રહાદિષુ
371.004. માઘસ્ય પ્રથમે પક્ષે શૈલો વા પાર્થિવો યદિ।
371.005. ધૂમવૃષ્ટિર્હિ આદિત્યે ઉદયતિ પ્રદૃશ્યતે।
371.006. વિદ્યુતો વાથ દૃશ્યન્તે તદા વિદ્યાજ્જનક્ષયમ્
371.007. અશ્વિન્યાઅમર્કતો ધૂમો નિર્ગચ્છન્નપિ ચ્છાદયેત્।
371.008. અનાવૃષ્ટિં તદા વિદ્યાત્પૂર્ણવર્ષાણિ દ્વાદશ
371.009. ભરણ્યાં માઘમાસે તુ પીતસૂર્યો ઽથ દૃશ્યતે।
371.010. સમન્તાદ્વધ્યતે રાષ્ટ્રં મધ્યે દુર્ભિક્ષમાદિશેત્
371.011. ફાલ્ગુને કૃત્તિકાયાં તુ આદિત્યે પરિખો યદિ।
371.012. નશ્યન્તિ કર્વટાસ્તત્ર યદિ દેવો ન વર્ષતિ
371.013. ચૈત્રમાસે યદા પુષ્યે સૂર્યે કૃષ્ણં પ્રદૃશ્યતે।
371.014. અચિરોદયકાલે તુ ક્ષિતિપાલો ઽવરુધ્યતે
371.015. વૈશાખમાસે ચાર્દ્રાયામાદિત્યઃ પ્રતિસૂર્યકઃ।
371.016. સંગ્રામં તત્ર જાનીયાદુભૌ ઘાત્યેતે પાર્થિવૌ
371.017. ગૃહ્યેતાં ચન્દ્રસૂર્યૌ વા જ્યૈષ્ટે ભરણિજ્યેષ્ઠયોઃ।
371.018. સામાત્યો વધ્યતે રાજા રાષ્ટ્રે દુર્ભિક્ષમાદિશેત્
371.019. આષાઢે ચ યદાદિત્યે પૂર્વભાદ્રપદે સ્થિતે।
371.020. સાયાહ્ને દૃશ્યતે ઽત્યર્થં લોહિતો મણ્ડલે વ્રણઃ
371.021. પરચક્રેણ તદ્રાષ્ટ્રં ષણ્માસાન્ પીડ્યતે તદા।
371.022. ક્ષિતિપાલશ્ચ સામાત્યઃ પુત્રદારેણ વધ્યતે
371.023. પૂર્વાયાં ચોત્તરાષાઢાયામાષાઢે ગૃહ્યતે શશી।
371.024. વિદ્યાદ્ દુર્ભિક્ષકલહરોગાંશ્ચાત્ર વિનિર્દિશેત્
371.025. માસે ઽથ શ્રાવણે મૂલે ચન્દ્રસૂર્યૌ ન ભાસતઃ।
371.026. સ્ફુલિઙ્ગાશ્ચાત્ર દૃશ્યન્તે વિદ્યાદ્રોગભયં મહત્
371.027. માસે ઽશ્વયુજિ ગૃહ્યેતામેકપક્ષેન્દુભાસ્કરૌ।
371.028. રાજપુત્રસહસ્રાણાં તદા જાયેત્ સંક્ષયઃ
371.029. અલક્ષણો નિઃપ્રકાશઃ પૂર્ણમાસ્યાં તુ કાર્તિકે।
371.030. ચન્દ્રસૂર્યાવગ્નિવર્ણૌ રક્તવર્ણે નભસ્તલે
372.001. <372>રવિવદ્ભાતિ તદ્રાષ્ટ્રં વિનશ્યેત પુનઃ પુનઃ।
372.002. રાજ્ઞાં વિદ્યાદ્ધતાનાં વૈ ભૂમિઃ પાસ્યતિ શોણિતમ્
372.003. ભરણ્યં માઘમાસે તુ કૃષ્ણો વાયુઃ સમુત્થિતઃ।
372.004. છાદયેચ્ચન્દ્રસૂર્યૌ તુ શીઘ્રં રાષ્ટ્રં વિનશ્યતિ
372.005. માસે તુ ફાલ્ગુને વાયુઃ પાંશુવર્ષં સવિદ્યુતમ્।
372.006. વધ્યન્તે પૂર્વરાજાનઃ પ્રતિષ્ઠન્તે તથાપરે
372.007. સહાદિત્યેન ચન્દ્રે ઽથ યદા કશ્ચિદ્ ગ્રહશ્ચરેત્।
372.008. વાયુર્વા વિષમો વાતિ વિદ્યાદ્રાજવધં તદા
372.009. અશન્યુલ્કે તુ વૈશાખે આદિત્યેન સહોત્થિતે।
372.010. ષણ્માસાભ્યન્તરેણાથ રાષ્ટ્રે વ્યસનમાદિશેત્
372.011. જ્યેષ્ઠમાસે યદાદિત્યો ગ્રહતો નિર્ગતો ભવેત્।
372.012. આદિત્યસ્યોપઘાતેન ગ્રહાઃ સર્વે ઽથ પીડિતાઃ
372.013. જ્યેષ્ઠે ચ પાંશુવર્ષેત આદિત્યઃ પરિવિષ્યતે।
372.014. ક્ષિતિપાલસહસ્રાણામેક એકસ્તુ વધ્યતે
372.015. આષાઢે વાયવો વાન્તિ ગચ્છન્તો ભરણીસ્થિતાઃ।
372.016. ઉદપાનાતિ શુષ્યન્તે સર્વશસ્યં ચ પુષ્યતિ
372.017. શ્રાવણે વાયવઃ પીતાઃ સદા કૃષ્ણં નભસ્તલમ્।
372.018. ભયં તત્ર વિજાનીયાત્સમન્તાત્ સમુપસ્થિતમ્
372.019. શ્રાવણે વર્ષતે હ્યગ્નિઃ પૂર્વભાદ્રપદે દિવા।
372.020. મેઘાઃ શબ્દમુત્કુર્વન્તિ રોગદુર્ભિક્ષમાદિશેત્
372.021. યદા ભાદ્રપદે માસે નભઃ સ્યાચ્છન્નગર્જિતમ્।
372.022. પરચક્રં તદા રાષ્ટ્રે હરતે ધનસંચયમ્
372.023. અશ્વયુજિ વાતવૃષ્ટિઃ સ્યાદાગત્યોત્તરાં દિશમ્।
372.024. પાતયેચ્ચૈવમાઘાતં કૃત્સ્નં રાષ્ટ્રં વિનશ્યતિ
372.025. કાર્તિકે શુક્લત્રયોદશ્યામ્ યદા ચન્દ્રે ધનુર્ભવેત્।
372.026. સમન્તાન્નશ્યતે રાષ્ટ્રં મધ્યે દુર્ભિક્ષમાદિશેત્
372.027. ઉલ્કાપાતા હ્યશનયો માઘમાસે ભવન્તિ વા।
372.028. અશ્વિન્યાં વિષયે તત્ર પ્રજા શ્વાસેન વધ્યતે
372.029. માસે તુ ફાલ્ગુને યત્ર અગ્નિવર્ષં નભસ્તલાત્।
372.030. ભવેચ્છબ્દસ્તદાકાશે તદ્રાષ્ટ્રં નશ્યતે લઘુ
372.031. સ્વાત્યાં ચૈત્રે યદા વર્ષં નિરુદ્ધં વાતવર્ષિતમ્।
372.032. દૃશ્યતેન્દ્રધનુઃ ક્ષિપ્રં નગરં તદ્વિનશ્યતિ
373.001. <373>ભરણ્યાં જ્યેષ્ઠમાસે તુ શબ્દ ઉત્તરતો ભવેત્।
373.002. પીતવર્ણં તદાકાશં પરચક્રભયં ભવેત્
373.003. આષાઢે માસિ પુણ્યે ઽથ દૃશ્યન્તે વ્યોંનિ વિદ્યુતઃ।
373.004. સતૃણોદકવૃષ્ટિભિસ્ત્રિભાગં મુચ્યતે પ્રજા
373.005. શ્રાવણે તુ યદા મૂલે બહુ દેવઃ પ્રવર્ષતિ।
373.006. દૃશ્યતેન્દ્રધનુસ્તત્ર ક્ષત્રિયાણાં મહદ્ભયમ્
373.007. માસે ભાદ્રપદે યત્ર નિર્ઘાતઃ પતતિ ક્ષિતૌ।
373.008. સુકૃચ્છ્રા વાયવો વાન્તિ મહદ્રોગભયં તદા
373.009. માસે ભાદ્રપદે પુષ્યે વિદિગ્ભ્યો નિશ્ચરેદ્ ધ્વનિઃ।
373.010. ક્ષત્રિયઃ કુપ્યતે ક્ષિપ્રં વિપક્ષા તુ તદા પ્રજા
373.011. ભરણ્યામશ્વયુજે શબ્દ ઉપરિષ્ટાદ્ભવેદ્યદિ।
373.012. સતૃણં ચોત્સૃજેત્પાંશુ તાપસાનાં મહદ્ભયમ્
373.013. કાર્તિકે તુ યદાર્દ્રાયાં શબ્દઃ શ્રૂયેત ભૈરવઃ।
373.014. ચતુષ્પદઃ કાર્ષકાણાં મૃત્યું તત્ર વિનિર્દિશેત્
373.015. માર્ગશીર્ષે ધનિષ્ઠાયાં તૂર્યશબ્દો ઽમ્બરે ભવેત્।
373.016. વાતાતુરસ્તદા રાષ્ટ્રે વ્યાધિર્ભવતિ દારુણઃ
373.017. પૌષમાસે યદા સ્વાત્યાં શબ્દો ભવતિ ભૈરવઃ।
373.018. અભીક્ષ્ણં વિંદ્યુદાકાશે પણ્ડિતાનાં મહદ્ભયમ્
373.019. માઘે શુક્લે તુ નિર્ઘાતો નિત્યં શામ્યેદ્વસુંધરામ્।
373.020. જાનીયાત્તૃતીયે વર્ષે સકલં રાષ્ટ્રવિભ્રમમ્
373.021. જ્યેષ્ઠાયાં ફાલ્ગુને માસે કૃષ્ણવાયુઃ સમાકુલઃ।
373.022. અભીક્ષ્ણં કમ્પતે ભૂમિર્બ્રહ્મચારિભયં તદા
373.023. પૂર્વભાદ્રપદાયાં તુ ચૈત્રે કમ્પેત્ક્ષિતિર્દિવા।
373.024. તસ્મિન્ વર્ષે ચ તદ્રાષ્ટ્રે પરસૈન્યાન્મહદ્ભયમ્
373.025. પૂર્વાયાં ચેદાષાઢાયાં રાત્રૌ ચૈત્રે ચ નિશ્ચલેત્।
373.026. અસિભિર્હન્યતે રાજા હન્યતે ચ મહાજનઃ
373.027. વૈશાખે કમ્પિતા ભૂમિઃ કૃષ્ણપક્ષે હ્યભીક્ષ્ણશઃ।
373.028. અનાવૃષ્ટ્યા તુ દુર્ભિક્ષં માસાન્ ષટ્ તત્ર નિર્દિશેત્
373.029. જ્યેષ્ઠે માસે ભરણ્યાં તુ દિવા કમ્પેદ્વસુંધરા।
373.030. વિદ્યાદ્યોધસહસ્રાણાં મહી પાસ્યતિ શોણિતમ્
373.031. જ્યેષ્ઠે માસે યદા મૂલે રાત્રૌ ભૂમિઃ પ્રકમ્પતે।
373.032. પ્રત્યન્તો વધ્યતે રાજા રાષ્ટ્રે બલિં સમાદિશેત્
374.001. <374>આષાઢે કમ્પતે ભૂમિઃ પુષ્યનક્ષત્રસંસ્થિતે।
374.002. શસ્યં વિનશ્યતે તત્ર કલિકર્મ ચ જાયતે
374.003. પ્રકમ્પન્તે યદા ચૈત્યા આર્દ્રાયાં વા મઘાસુ વા।
374.004. જ્વલેયુઃ પ્રપતેયુર્વા નશ્યેદ્રાષ્ટ્રં તદા લઘુ
374.005. ચૈત્યા યત્ર પ્રકમ્પન્તે હસન્તિ ચ નમન્તિ ચ।
374.006. સરાષ્ટ્રઃ ક્ષિતિપસ્તત્ર નચિરાન્નાશમર્ચ્છતિ
374.007. શ્રાવણે કમ્પતે ભૂમિઃ પૂર્વભાદ્રપદાસ્થિતે।
374.008. સદા પરાજિતો રાજા ચૌરૈ રાષ્ટ્રે ચ વધ્યતે
374.009. કાર્તિકે ક્ષિતિકમ્પેન યદા ચૈત્યં વિશીર્યતે।
374.010. દ્વારં વા નગરસ્યાથ ભૂયિષ્ઠં નશ્યતે પ્રજા
374.011. વામે વા દક્ષિણે ચેન્દોઃ શૃઙ્ગે તિષ્ઠેદ્ બૃહસ્પતિઃ।
374.012. મહાભોગા વિનશ્યેયુઃ પ્રકાશાઃ પૃથિવીશ્વરાઃ
374.013. સૂર્યાચન્દ્રમસોઃ શૃઙ્ગે લોહિતાઙ્ગો યદારુહેત્।
374.014. શ્રૂરાક્ષમન્ત્રિકાત્પીડાં પ્રત્યન્તાનાં વિનિર્દિશેત્
374.015. શનૈશ્ચરો યદા શૃઙ્ગે સોમસ્યાભિરુહેત્તદા।
374.016. જ્ઞેયં રોગભયં ઘોરં દુર્ભિક્ષં ચાત્ર નિર્દિશેત્
374.017. રાહુણા નિગૃહીતસ્તુ ચોલ્કયા હન્યતે શશી।
374.018. ષણ્માસાભ્યન્તરાત્તત્ર રાજ્ઞો વ્યસનમાદિશેત્
374.019. યસ્ય ચૈવાથ નક્ષરે શશી સૂર્યો વિગૃહ્યતે।
374.020. રાહુણા ક્ષિતિપો રાજ્યૈઃ સહ પીડામવાપ્નુયાત્
374.021. રાજ્ઞો વૈ ચાથ નક્ષત્રે ચન્દ્રં કેતુર્યદા વિશેત્।
374.022. પ્રત્યન્તરાજભિઃ સાર્ધં શસ્ત્રમૂર્ચ્છાં વિનિર્દિશેત્
374.023. ચન્દ્રમધ્યગતઃ શુક્રઃ ફાલ્ગુન્યાથ મઘા યદા।
374.024. સર્વધાન્યાનિ શુષ્યેયુસ્તદા રોગં વિનિર્દિશેત્
374.025. બૃહસ્પતિશ્ચ શુક્રશ્ચ લોહિતાઙ્ગઃ શનૈશ્ચરઃ।
374.026. લિખ્યન્તિ સોમશૃઙ્ગસ્ય તદા વિદ્યાન્મહદ્ભયમ્
374.027. ધૂમકેતુર્મહાભાગઃ પુષ્યમારુહ્ય તિષ્ઠતિ।
374.028. ચતુર્દિશં તદા વિદ્યાત્પરચક્રૈઃ પ્રાભવમ્
374.029. મઘાયાં લોહિતાઙ્ગો વા શ્રવણે વા બૃહસ્પતિઃ।
374.030. તિષ્ઠેત્સંવત્સરસ્ત્રીણિ ભયં વિદ્યાત્સમાગતમ્
374.031. તિષ્ઠેચ્છુક્રો ઽથ રોહિણ્યાં જ્યેષ્ઠે માસે કથંચન।
374.032. વ્યાકુર્યાન્નિયતમત્ર ક્ષત્રિયાણાં મહદ્ભયમ્
375.001. <375>વિશાખાયાં સમીપસ્થૌ બૃહસ્પતિશનૈશ્ચરૌ।
375.002. સોમો વા રવિણા સાર્ધં પરચક્રભયં તદા
375.003. કાકાઃ શ્યેનાશ્ચ ગૃધ્રાશ્ચ વસેયુઃ સહિતા મુદા।
375.004. મૈથુનં વારિતં વેયુઃ પરૈઃ સહ રણસ્તદા
375.005. શ્યેનો હસ્તિનિવાસે વા અભિરોહેત્પુનઃ પુનઃ।
375.006. પરચક્રેણ યુદ્ધં તુ ભવેચ્ચાપિ પુનઃ પુનઃ
375.007. કન્યા પ્રસૂયતે યત્ર ચતુર્હસ્તા ચતુઃસ્તની।
375.008. સ્ત્રીણામેવ ભવેત્તત્ર મરણં હ્યતિદારુણમ્
375.009. ગર્ભસ્થા દારકા યત્ર હસન્તિ ચ વદન્તિ ચ।
375.010. તસ્ય દેશસ્ય જાનીયાદ્વિનાશં સમુપસ્થિતમ્
375.011. એકપાદાંસ્ત્રિપાદાંશ્ચ ચતુરઙ્ગાંસ્તથૈવ ચ।
375.012. નાર્યો યત્ર પ્રસૂયન્તે રાજ્ઞો વ્યસનમાદિશેત્
375.013. સૂયન્તે વિકૃતાન્ ગર્ભાન્ સંતાનાન્ ભયવ્યઞ્જનાન્।
375.014. પ્રમદા યત્ર દેશે તુ રાજા તત્ર વિનશ્યતિ
375.015. લઘુહસ્તશીર્ષમુખાન્ માનુષં કાયમાશ્રિતાન્।
375.016. પ્રમદા યત્ર સૂયન્તે રાષ્ટ્રં તત્ર વિનશ્યતિ
375.017. ખરાશ્ચ મહિષાશ્ચાપિ પશવો ઽથ તથાવિધાઃ।
375.018. દ્વિત્રિશીર્ષાઃ પ્રસૂયન્તે દેશે યત્ર સ નશ્યતિ
375.019. શૃગાલશ્વાનમકરહયરૂપાશ્ચ માનવાઃ।
375.020. જાયન્તે યત્ર દેશે તુ સ દેશો લઘુ નશ્યતિ
375.021. પાદાવુભૌ યદા વૈશ્યા ગુર્વિણી સંપ્રસૂયતે।
375.022. દેશસ્ય વિલયં બ્રૂયાત્પરચક્રેણ દારુણમ્
375.023. પૂર્વાર્ધઃ પક્ષિનરયોર્ગર્ભો યત્ર પ્રસૂયતે।
375.024. રાજા વા રાજામાત્યો વા સહ દેશેન નશ્યતિ
375.025. કુમ્ભાણ્ડો જાયતે યત્ર દ્વિમુખો ઽથ ચતુર્મુખઃ।
375.026. ત્રિનેત્રસ્ત્રિમુખો વાપિ વિદ્યાત્તત્ર મહદ્ભયમ્
375.027. સૌકરેણ તુ વક્ત્રેણ શરીરં માનુષમ્ યદિ।
375.028. સૂતં ચતુર્દિશં રાષ્ટ્રં હન્યાત્તત્ર ન સંશયઃ
375.029. આદિત્યસ્ય તુ રૂપેણ માનુષો યત્ર જાયતે।
375.030. વિભ્રમાત્સકલં રાષ્ટ્રં વિનાશમુપગચ્છતિ
376.001. <376>ઉત્તાનશાયી બાલસ્તુ દેશે યત્ર દ્વિજોત્તમઃ।
376.002. દૃષ્ટઃ પ્રવ્યાહરન્ વેદાન્ ક્ષિપ્રં દેશો વિનશ્યતિ
376.003. કુક્ષિં ભિત્ત્વા યદા બાલો ગર્ભાન્નિષ્ક્રમતે સ્વયમ્।
376.004. અત્રાણાં માતરં કૃત્વા સ દેશો નશ્યતે લઘુ
376.005. ગર્ભસ્થાઃ સૂકરા ઉષ્ટ્રાઃ સર્પાશ્ચ શકુનિસ્તથા।
376.006. સ્ત્રીણાં ગર્ભાત્પ્રસૂયન્તે દેશે તુ ભયમાદિશેત્
376.007. પૌરુષં ગાર્દભં ચાથ સૌકરં ચાર્થવિગ્રહમ્।
376.008. ગાવો યત્ર પ્રસૂયન્તે નિર્દિશેદ્ભયમાગતમ્
376.009. નારી ગૃહ્ણાતિ ગર્ભં વા અદૃષ્ટસ્તનરૂપિણી।
376.010. વિનાશં તસ્ય દેશસ્ય સનૃપસ્ય વિનિર્દિશેત્
376.011. જટી દીર્ઘનખો યત્ર સુકૃષ્ણઃ પરુષચ્છવિઃ।
376.012. સ જનો જાયતે યત્ર રાષ્ટ્રં સાધિપતિં દહેત્
376.013. અગ્રીવા દન્તસહિતા જાયન્તે યત્ર બાલકાઃ।
376.014. શુષ્યેત સકલં શસ્યં જનશ્ચ વિલયં વ્રજેત્
376.015. એકબાહુરશીર્ષો ઽથ ગર્ભો યત્ર પ્રસૂયતે।
376.016. સ્વયં ક્ષુભ્યેત તદ્રાષ્ટ્રં વિનશ્યેત ન સંશયઃ
376.017. ફલે ફલમ્ યદા પશ્યેત્પુષ્પે વા પુષ્પમાશ્રિતમ્।
376.018. ગર્ભાઃ સ્રવેયુર્ નારીણામ્ યુવરાજશ્ચ વધ્યતે
376.019. અકાલે પાદપા યત્ર પુષ્પ્યન્તિ ચ ફલન્તિ ચ।
376.020. લતા ગુલ્મો ઽથ વલ્લી વા દેશે તત્ર ભયં ભવેત્
376.021. વૃક્ષોપરિષ્ટાત્પશ્યેદ્વા સ્રવન્તમાત્મશોણિતમ્।
376.022. કૂજમાનં પતઙ્ગં વા તદા વિદ્યાન્મહદ્ભયમ્
376.023. વૃક્ષાણાં મણ્ડપાનાં વા છાયા ન પરિવર્તતે।
376.024. ચતુર્વર્ણભયં તત્ર કલિકર્મ ચ જાયતે
376.025. પુષ્પ્યેયુઃ પાદપા યત્ર વિવિધાઃ પુષ્પજાતયઃ।
376.026. કલ્પવૃક્ષપ્રકૃતયસ્તતો વિદ્યાન્મહદ્ભયમ્
376.027. અનાવર્તમ્ યદા પુષ્પં ફલં ચાપિ પ્રદૃશ્યતે।
376.028. વિનાશં તસ્ય દેશસ્ય દુર્ભિક્ષં કલહં વદેત્
376.029. સ્થાનાસ્થાનં ગતા વૃક્ષા દૃશ્યેયુર્યત્ર કુત્રચિત્।
376.030. પૂર્વપ્રતિષ્ઠિતો રાજા નચિરેણ વિચાલ્યતે
377.001. <377>દૈવાસુરં ચ સંગ્રામં પશ્યેદદ્ભુતદર્શનમ્।
377.002. શસ્ત્રં મૂર્ચ્છયતે તત્ર તસ્કરૈશ્ચાપિ પૂર્વવત્
377.003. કમ્પતે રુદતે શાસ્તા ગચ્છન્ વા યત્ર દૃશ્યતે।
377.004. પરચક્રાત્તદા વિદ્યાદત્યર્થં તત્પરાજયમ્
377.005. દેવતા યત્ર દેશે તુ નૃત્યન્તિ ચ હસન્તિ ચ।
377.006. અશ્રૂણિ પાતયેયુર્વા તદા વિદ્યાન્મહદ્ભયમ્
377.007. દેવતા યત્ર ક્રીડન્તિ જ્વલન્તિ નિમિષન્તિ વા।
377.008. ચલેયુરથવા યત્ર ક્ષિતિપો ઽન્યો ભવેત્તદા
377.009. શિવલિઙ્ગમ્ યદા કમ્પેદ્ગગને વાથ દૃશ્યતે।
377.010. નિમજ્જતે ધરણ્યાં વા ધ્રુવં રાજવધો ભવેત્
377.011. પ્રતિમાઃ પરિવર્તન્તે ધૂમાયન્તે રુદન્તિ ચ।
377.012. પ્રસ્વિદ્યેયુઃ પ્રધાવેયુરન્યો રાજા ભવિષ્યતિ
377.013. અચલો વા ચલેત્સ્થાનાચ્ચલં વાપ્યચલં ભવેત્।
377.014. અમાત્યો હન્તિ રાજાનં કલહં ચાત્ર નિર્દિશેત્
377.015. વમન્તિ રુધિરં કન્યા નમન્તે વા દિશો દશ।
377.016. અયુક્તા વા પ્રવર્તન્તે ક્ષત્રિયાણાં મહદ્ભયમ્
377.017. વર્ષતે કુસુમમ્ યત્ર રક્તબિન્દુમથાપિ વા।
377.018. પ્રાણિનો વિવિધાન્ વાપિ વિદ્યાચ્ચૌરભયં તદા
377.019. યૂપાઃ પુરાણા નિગમા દેવાગારાણિ ચેતિયાઃ।
377.020. નગરાણ્યથ ધૂમ્યન્તે ક્ષિપ્રં રાજા વિનશ્યતિ
377.021. ઇન્દુર્વા દીપવૃક્ષો વા દીપો યત્ર ન દીપ્યતે।
377.022. રાજ્યકામઃ કુમારો વા ક્ષુભ્યેદ્વિટપકો ઽપિ વા
377.023. અન્તઃપુરે યદા નીડં કુર્વતે મધુમક્ષિકાઃ।
377.024. અસ્ત્રં વાપિ ગૃહં દહ્યાદ્ રાજ્ઞો વ્યસનમાદિશેત્
377.025. પતેદન્તઃપુરે વિદ્યુદ્ વૃક્ષો વાપ્યાશ્રમે તથા।
377.026. પુરિ ચૈત્યચ્છાયાયાં વા રાજાર્થે પતિતા હિ સા
377.027. પ્રાકારે વાયુધાગારે ગોપુરાસ્થાનકેષુ વા।
377.028. વાયસઃ કુરુતે નીડં સામાત્યો ધ્વંસતે નૃપઃ
377.029. અનાહતેભ્યસ્તૂર્યેભ્યઃ સ્વયં શબ્દો વિનિશ્ચરેત્।
377.030. સ્વચક્રક્ષોભદોષેણ સર્વં રાષ્ટ્રં વિલુપ્યતે
378.001. <378>માસશોણિતવર્ષં વા પત્રપુષ્પફલાનિ વા।
378.002. યદાભિવર્ષેત્તદ્વર્ષં ચક્રૈ રાષ્ટ્રં વિલુપ્યતે
378.003. મધુફાણિતપુષ્પાણિ ગન્ધવર્ષાણ્યથાપિ વા।
378.004. દિશો દાહાશ્ચ દૃશ્યેયુર્મારદુર્ભિક્ષલક્ષણમ્
378.005. મેઘઃ સમન્તતો ગર્જેદુપવર્ષેત્સચાતકમ્।
378.006. શોણિતં સકરકં સ્યાત્તદા વિદ્યાત્પરાદ્ભયમ્
378.007. વિદ્યુચ્ચ પતતે ઘોરા કરકાણાં ચ વર્ષણમ્।
378.008. ગન્ધર્વનગરં ચાથ દૃષ્ટ્વા વિદ્યાન્મહદ્ભયમ્
378.009. શશી શોણિતસંકાશો મધ્યે કૃષ્ણો વિવર્ણવાન્।
378.010. સામન્તકેન પીડ્યતે વિદ્યાદ્રાષ્ટ્રે મહદ્ભયમ્
378.011. પ્રદીપિતાગ્નિસંકાશો યદા દૃશ્યેત ચન્દ્રમાઃ।
378.012. ગગનં દહ્યતે તત્ર લોકપીડા જ્વરેણ ચ
378.013. યદા ગૈરિકસંકાશઃ ક્ષિપ્રમેવોપશામ્યતિ।
378.014. વર્ષણસ્યાગમો વિદ્યાદ્યદિ વાયુઃ પ્રવાયતે
378.015. સંધ્યાયાં ધૂમ્રવાર્ણાયાં દૃશ્યેતેન્દુશ્ચ ભાસ્કરઃ।
378.016. વિચ્છિન્નો બ્રહ્મરૂપેણ વર્ષં તત્ર વિનિર્દિશેત્
378.017. નાપ્સુ મજ્જતિ નાપ્યગ્નૌ પૂર્વવચ્ચ ન દૃશ્યતે।
378.018. અગ્નિરુત્પત્સ્યતે તત્ર કોષ્ઠાગારં દહેત સઃ
378.019. ધ્વજાગ્રે વાયસો યત્ર લમ્બપક્ષો વિધાવતે।
378.020. ઉદકં સંહરેત્ક્ષિપ્રમગ્નિતઃ સુમહદ્ભયમ્
378.021. જલં જાજ્વલ્યમાનં તુ મત્સ્યો નિર્દહતિ સ્વયમ્।
378.022. અનાવૃષ્ટિં તદા બ્રૂયાદ્ દુર્ભિક્ષં ચ મહદ્ભયમ્
378.023. પુરદ્વારે યદાગચ્છેત્સ્વયમારણ્યકો મૃગઃ।
378.024. ચક્રદ્વયે ઽપિ દુર્ભિક્ષં રાષ્ટ્રે રોગં ચ નિર્દિશેત્
378.025. ત્રિશીર્ષઃ પઞ્ચશીર્ષો વા યદા સર્પો ઽથ દૃશ્યતે।
378.026. અનાવૃષ્ટ્યા તદા વિદ્યાત્સર્વશસ્યં વિનશ્યતિ
378.027. કુશૂલો યત્ર દૃશ્યેત કમ્પયસ્તુ વસુંધરામ્।
378.028. કોષ્ઠાગારાણિ નશ્યેયુર્યે ચાન્યે ધનસંચયાઃ
378.029. સર્પ ઉદ્યતશીર્ષસ્તુ યુધ્યતે પુરુષૈઃ સહ।
378.030. ચક્રદ્વયાદ્રોગતશ્ચ વિદ્યાત્તત્ર મહદ્ભયમ્
379.001. <379>બિલ એકત્ર બહવઃ સર્પાઃ સુપરિવેષ્ટિતાઃ।
379.002. શસ્ત્રમૃત્યું તદા વિદ્યાત્ ક્ષત્રિયાણાં મહદ્ભયમ્
379.003. નિશ્ચરન્ત્યવધાનેન ખડ્ગાઃ પ્રજ્વલિતા યદા।
379.004. તતસ્તં નચિરાત્પશ્યેત્સંગ્રામં પ્રત્યુપસ્થિતમ્
379.005. કાકઃ શ્યેનશ્ચ ગૃધ્રો વા યસ્ય નીયેત મૂર્ધનિ।
379.006. ષણ્માસાભ્યન્તરે રાજા મ્રિયતે સપુરોહિતઃ
379.007. પ્રાસાદાશ્ચ પ્રકમ્પન્તે શરણાનિ ગૃહાણિ ચ।
379.008. મહાબલં ચ વધ્યેત રાષ્ટ્રસ્ય રાજપાલકઃ
379.009. વજ્રોદ્ધૃતા દિશઃ સર્વાઃ કૃષ્ણપક્ષે ચતુર્દિશમ્।
379.010. વર્ષેયુઃ શોણિતમ્ યત્ર ક્ષિતિપાલો ઽત્ર વધ્યતે
379.011. સૂર્યસ્યોદયકાલે તુ મહોલ્કા નિપતેદ્યદા।
379.012. રાજપુત્રાસ્હસ્રાણાં ભૂમિઃ પાસ્યતિ શોણિતમ્
379.013. વૃક્ષાઃ સર્પાઃ પ્રકમ્પેયુર્મુચ્યેયુસ્ત્વચો વા તથા।
379.014. સર્વસ્મિન્નેવ રાષ્ટ્રે તુ વિદ્યાચ્છત્રુભયં મહત્
379.015. દિને હ્યુલ્કાપ્રયુક્તિર્વા જ્વલન્તી યદિ દૃશ્યતે।
379.016. રક્તોત્પાદં તદા વિદ્યાત્સંગ્રામં ભીમદર્શનમ્
379.017. અસિં પ્રજ્વલિતં પ્રશ્યેત્તોમરં ચક્રમેવ ચ।
379.018. વિદ્યાત્પશ્યન્તિ શસ્ત્રાણિ સંગ્રામં ભીમદર્શનમ્
379.019. દીર્ઘમુચ્છ્વસતે વાશ્વહ્ અશ્રૂણિ ચ નિપાતયેત્।
379.020. પાદેન કર્ષતે શીઘ્રમ્ યુદ્ધે રાજવધો ધ્રુવમ્
379.021. કાકશ્ચેદ્ ગૃહમારુહ્ય હા પુત્ર ઇતિ વાશતિ।
379.022. સર્વઃ પ્રણશ્યતે દેશો નગરગ્રામકર્વટઃ
379.023. અનગ્નૌ જાયતે ધૂમઃ સ્થલે પદ્માનિ વા યદા।
379.024. વિનાશં તસ્ય દેશસ્ય નિયમાચ્છીઘ્રમાદિશેત્
379.025. આરવન્તિ યદા ઘોરં મેઘા વૃકમૃગાસ્તથા।
379.026. વિનાશં તસ્ય દેશસ્ય વિદ્યાચ્છીઘ્રમુપસ્થિતમ્
379.027. છિન્નસ્રોતા ભવેન્નદ્યશ્ચિરકાલવહા અપિ।
379.028. ગૃહાઃ શૂન્યોદકેનાપિ શુષ્કાસ્તત્ર ભયં ભવેત્
379.029. પ્રતિસ્રોતા યદા નદ્યો વહન્ત્યપ્રતિવારિતાઃ।
379.030. નિત્યોદ્વિગ્ના જનપદા નિર્દિશેચ્ચ જનક્ષયમ્
380.001. <380>ધનૂંષ્યાકૃષ્યમાણાનિ ધૂમાયન્તિ જ્વલન્તિ ચ।
380.002. અન્યદ્વાપિ પ્રહરણં પરેભ્યો જાયતે ભયમ્
380.003. મયૂરગ્રીવસંકાશઃ પરિવેશો નિશાકરે।
380.004. વિદ્યાદ્રાજસહસ્રાણાં મહી પાસ્યતિ શોણિતમ્
380.005. નરાણાં પ્રમદાનાં ચ રતિહર્ષો ન જાયતે।
380.006. સર્વત્ર શોકચિન્તા વા મહત્તત્ર ભયં ભવેત્
380.007. નિર્ગ્રન્થા ઋષયઃ સન્તો દેશાત્પ્રક્રમેયુર્યતઃ।
380.008. નદીં ભિત્ત્વા નિકુઞ્જાન્ વા સ દેશો નશ્યતે ઽચિરાત્
380.009. યત્રૌષધ્યશ્ચ વિરસા જલં ચ પરિહીયતે।
380.010. વિદ્યાદ્દેશં તમુત્સૃષ્ટં દેવતા-ઋષિસાધુભિઃ
380.011. મત્સ્યાઃ કૂર્માશ્ચ સર્પાશ્ચ મ્રિયન્તે યત્ર જાઙ્ગલાઃ।
380.012. ધનસ્કન્ધઃ સ્ત્રિયાસ્તત્ર સપત્નૈર્વિપ્રલોપ્સ્યતે
380.013. અપૂર્વાઃ પક્ષિણો યત્ર સ્થલે વારિણિ એવ વા।
380.014. દૃશ્યેયુઃ પરચક્રેણ ધનસ્કન્ધો વિલોપ્સ્યતે
380.015. મહાપથો યદા કક્ષૈઃ પ્રસૃતૈરપથો ભવેત્।
380.016. સગ્રામકર્વટં રાષ્ટ્રં પુત્રેણ સહ નશ્યતિ
380.017. નાનોત્પાતચક્રનિર્દેશો નામાધ્યાયઃ।
380.018. પઠ ભોસ્ત્રિશઙ્કો પુરુષપિન્યાધ્યાયમ્।
380.018. અથ કિમ્।
380.018. કથયતુ ભગવાન્--અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ પુરુષપિન્યાધ્યાયં વ્યાખ્યામિ।
380.019. તચ્છ્રૂયતામ્।
380.019. કથયતુ ભગવાન્--
380.020. અષ્ટાવિંશતિઃ પુષ્કરસારિન્ નક્ષત્રાણિ પ્રકીર્તિતાનિ, યાનિ ચન્દ્રસૂર્યનિઃસૃતાન્યનુવહન્તિ।
380.021. તત્ર સુકુગૃષ્ટ્યા અષ્ટાઙ્ગલપ્રમાણયા દ્વાદશાક્ષગૃષ્ટયઃ સ્વશરીરં દૈર્ધ્યેણ જ્ઞાતવ્યમ્॥
380.022. એકાક્ષગૃષ્ટિઃ શીર્ષમૂર્ધ્નિ એકપાદતલં ભવેત્।
380.022. ચતુર્દશગૃષ્ટયો નક્ષત્રાણાં પદમ્ યત્ર સંદૃશ્યન્તે, તદન્યથા ન ભવતિ।
380.023. નક્ષત્રે યત્ર યો જાતસ્તત્ર તત્ર સંદૃશ્યતે॥
380.024. પુરુષપિન્યઃ।
380.025. કૃત્તિકાયાં હિ જાતસ્ય મુખે વૈ ચતુરઙ્ગલઃ।
380.026. પિન્યો દક્ષિણતો યસ્ય લોમશઃ કૃષ્ણલોહિતઃ
380.027. ભોગવાન્ યશસા યુક્તઃ પિણ્ડતો જ્વલતિ શ્રિયા।
380.028. કૃત્તિકાસ્વથ જાતસ્ય ભવત્યેતદ્ધિ લક્ષણમ્
380.029. દૃશ્યતે વ્રણ એવાયમ્ યસ્ય વૈ ચતુરઙ્ગલઃ।
380.030. રોહિણ્યાં જાતકઃ સો ઽપિ વિદ્વાન્ ધર્મરતઃ સદા
380.031. મણ્ડિતો ભોગસમ્પન્નો હ્રીયુક્તશ્ચાપિ સર્વતઃ।
380.032. શૂરો વિજયસમ્પન્નો નિત્યં શત્રુપ્રમર્દકઃ
381.001. <381>ગ્રીવાયામર્ધગૃષ્ટ્યા તુ દાહો યસ્ય પ્રદૃશ્યતે।
381.002. મૃગશીર્ષે હ્યસૌ જાતઃ શૂરો ભોગસમર્પિતઃ
381.003. અર્ધદ્વિતીયગૃષ્ટ્યા તુ પિન્યો વામે હિ યસ્ય તુ।
381.004. આર્દ્રાયાં ક્રોધનો જાતો મૂર્ખો ગોપતિકશ્ચ સઃ
381.005. વામે કક્ષે વ્રણો યસ્ય કૃષ્ણશ્ચૈવ પુનર્વસૌ।
381.006. ધનધાન્યસમૃદ્ધો હિ જાયતે સ્વલ્પમેધસઃ
381.007. તથૈવ પુષ્યે જાતો ઽસૌ દૃશ્યતે વરલકણઃ।
381.008. ચક્રમધ્યે ચ હસ્તે ચ સૂર્યશ્ચન્દ્રો વિરાજતે
381.009. અર્ધપ્રદક્ષિણાવર્તાઃ કેશાઃ સર્વે હિ સંસ્થિતાઃ।
381.010. પરિમણ્ડલશ્ચ કાયેન જિતક્લેશો ઽપિ નાયકઃ
381.011. હૃદયે યસ્ય દાહઃ સ્યાદાશ્લેષાયાં કલિપ્રિયઃ।
381.012. દુઃશીલો દુઃખસંવાસો મૈથુનાભિરતશ્ચ સઃ
381.013. અધ ઉરસિ પૃષ્ઠે વા યસ્ય વ્રણઃ પ્રદૃશ્યતે।
381.014. મઘાયાં ધનવાઞ્ જાતો મહાત્મા ધારિમિકો નરઃ
381.015. નાભ્યાં દક્ષિણવામાભ્યાં વ્રણો યસ્ય પ્રદૃશ્યતે।
381.016. પૂર્વફાલ્ગુનીજાતે ઽસૌ મત્સરી ચાલ્પજીવિતઃ
381.017. ચતુરઙ્ગુલતો નાભ્યા યસ્ય પિન્યઃ પ્રદૃશ્યતે।
381.018. ઉત્તરફાલ્ગુનીજાતો ભોગશીલઃ શ્રુતોદ્યતઃ
381.019. શ્રોણ્યામલોહિતઃ પિન્યો હસ્તે જાતસ્ય દૃશ્યતે।
381.020. ચૌરઃ શઠશ્ચ માયાવી મન્દપુણ્યો ઽલ્પમેધસઃ
381.021. વ્યઞ્જને યસ્ય પિન્યસ્તુ દૃશ્યતે નિયમેન હિ।
381.022. ચિત્રાજાતઃ સ ચેદ્રોગી નૃત્યગીતરતસ્તથા
381.023. વ્યઞ્જને ઽપિ ચ ઊર્ધ્વે વા પીતઃ પિન્યઃ પ્રદૃશ્યતે।
381.024. જાતઃ સ્વાત્યામસૌ લુબ્ધો ગુણદ્વિષ્ટો હ્યપણ્ડિતઃ
381.025. કુગૃષ્ટ્યા યસ્ય ઊરુભ્યાં પિન્યો લોહિત એવ હિ।
381.026. આકીર્ણો નરનારીભિર્વિશાખાયાં ભટો ઽગ્રણીઃ
381.027. વિદ્વાઞ્ શૂરો જિતામિત્રો નિત્યં સૌખ્યપરાયણઃ।
381.028. શ્રિયા ધૃત્યા ચ સંપન્નો ઽચ્યુતઃ સ્વરુપપદ્યતે
381.029. દ્વિતીયગૃષ્ટ્યામૂરુભ્યામઙ્ગે યસ્ય પ્રદૃશ્યતે।
381.030. શીલવાનનુરાધાયાં ધર્મભોગસમન્વિતઃ
382.001. <382>અધો યસ્યેહ ચોરુભ્યાં પિન્યો જ્યેષ્ઠે સ જાયતે।
382.002. અલ્પાયુરપ્રિયો દુઃખી દુઃશીલઃ કૃપણસ્તથા
382.003. જાનુભ્યામૂર્ધ્વતઃ સૂક્ષ્મો વ્રણો યસ્યેહ દૃશ્યતે।
382.004. મૂલેન ભાગ્યવાઞ્ જાતઃ સ્વગૃહં નાશયેલ્લઘુ
382.005. પૂર્વાષાઢાસુ જાતસ્ય પિન્યઃ સ્યાજ્જાનુમણ્ડલે।
382.006. દાયકો ધર્મ આસઙ્ગ્યચ્યુતઃ સ્વર્ગપરાયણઃ
382.007. ઉત્તરાયામાષાઢાયાં જાતસ્ય તિલકસ્ત્રિકે।
382.008. યદિ દૃશ્યેત્સ મેધાવી ભોગવાન્સ્યાજ્જનપ્રિયઃ
382.009. દ્વિતીયઃ પિન્યો દૃશ્યેત ધનવાન્ ભોગવાન્ સદા।
382.010. સત્યપ્રિયસ્તથારોગો ઽચ્યુતઃ સ્વર્ગં ચ ગચ્છતિ
382.011. ધનિષ્ઠાયાં ચ જઙ્ઘાયામ્ યસ્ય પિન્યઃ પ્રદૃશ્યતે।
382.012. ક્રોધનો મન્દરાગશ્ચ પ્રાજ્ઞો ભોગવિવર્જિતઃ
382.013. દ્વિકુગૃષ્ટ્યા ચ જઙ્ઘાયાં કૃષ્ણઃ પિન્યઃ પ્રદૃશ્યતે।
382.014. મૂર્ખઃ શતભિષાયાં તુ મ્રિયતે હ્યુદકેન સઃ
382.015. અધો જઙ્ઘાં કુગૃષ્ટ્યા તુ પૂર્વભાદ્રપદે વ્રણઃ।
382.016. પરોપતાપકો મૂર્ખો દરિદ્રશ્ચૌર ઇત્યપિ
382.017. કુગૃષ્ટ્યા યસ્ય પિન્યઃ સ્યાજ્જાતો ભાદ્રપદોત્તરે।
382.018. દાનશીલઃ સ્મૃતિપ્રાપ્તો દયાપન્નો વિશારદઃ
382.019. ઉભયોઃ પાદયોઃ સૂક્ષ્મઃ પિન્યો યસ્ય પ્રદૃશ્યતે।
382.020. રેવત્યાં જાયતે નીચો નાપિતઃ સ ભવત્યપિ
382.021. અઙ્ગુષ્ઠવિવરે પિન્યો નીલો યસ્ય પ્રદૃશ્યતે।
382.022. અરોગો બલવાન્નિત્યમશ્વિન્યાં જાત એવ સઃ
382.023. અથ પાણિતલે પિન્યો ભરણ્યામક્ષયઃ સ્મૃતઃ।
382.024. વધ્યઘાતશ્ચ દુઃશીલઃ સ્યાન્નરકપરાયણઃ
382.025. નક્ષત્રાણાં પદં હ્યેતદ્યેન ચર્યા પ્રજાયતે।
382.026. એતદ્ધિ લોકપ્રજ્ઞાનં લોકો યત્ર સમાશ્રિતઃ
382.027. ઇતિ પિન્યાધ્યાયઃ॥
382.028. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ પિટકાધ્યાયં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
382.028. તચ્છ્રૂયતામ્।
382.029. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
382.030. પિટકાધ્યાયઃ।
382.031. અત ઊર્ધ્વં પ્રવક્ષ્યામિ સર્વસ્થાનગતં પુનઃ।
382.032. સ્ત્રીણાં ચ પુરુષાણાં ચ પિટકં સર્વકર્મકમ્
383.001. <383>લાભાલાભં સુખં દુઃખં જીવિતં મરણં તથા।
383.002. પ્રાજ્ઞા યેનાભિજાનન્તિ તં ચ સર્વં નિબોધતામ્
383.003. તત્રાભિઘાતદગ્ધા વા તિલાસ્તદ્રૂપકા અપિ।
383.004. વિસ્ફોટવર્ણભેદાશ્ચ પિટકાભિહિતાઃ સ્મૃતાઃ
383.005. શ્વેતવર્ણેન પિટકો વિપ્રાણાં પૂજિતો ભવેત્।
383.006. ક્ષતોપમઃ ક્ષત્રિયાણાં વૈશ્યાનાં પીતકઃ સ્મૃતઃ
383.007. શૂદ્રાણામસિતઃ શ્રેષ્ઠો વિવર્ણો મ્લેચ્છજાતિષુ।
383.008. યદા સવર્ણપિટકો મૂર્ધ્નિ રાજા મહાન્ સ્મૃતઃ
383.009. શીર્ષે તુ ધનધાન્યાભ્યાં કાન્તયે સુભગાય ચ।
383.010. ઉપઘાતં ભ્રુવોર્વિદ્યાત્સ્ત્રીલાભો ભ્રુવસંગમે
383.011. અક્ષિસ્થાને તુ પિટકઃ કરોતિ પ્રિયદર્શનમ્।
383.012. અક્ષિભ્રૂભાગે શોકાય ગણ્ડે પુત્રવધો ધ્રુવમ્
383.013. અશ્રુપાતો ધ્રુવં શોકઃ શ્રવણે ગોષુ નાશકઃ।
383.014. કર્ણપીઠે વિભૂષાય નાસાવંશે તુ જાતયે
383.015. નાસાગણ્ડે પુત્રલાભં વસ્ત્રલાભં ધ્રુવં વદેત્।
383.016. નાસાગ્રે જાતે નાપ્નોતિ ગન્ધભોગાનભીપ્સિતાન્
383.017. ઉત્તરોષ્ઠે તથાધરે ચાન્નપાનં શુભાશુભમ્।
383.018. ચિબુકે હનુદેશે ચ ધનં ગાવઃ સતાં શ્રિયઃ
383.019. ગલે તુ દાનમાપ્નોતિ પાનમાભરણાનિ ચ।
383.020. શિરઃસંધૌ ચ ગ્રીવાયાં શિરશ્છેદનમાદિશેત્
383.021. જાતો ઽયં શિરસો મૂલે હનુનિ ચ ધનક્ષયઃ।
383.022. ભૈક્ષચર્યા ભવેત્સંધૌ હૃદયે પ્રિયસંગમઃ
383.023. પૃષ્ઠે તુ દુઃખશય્યાયૈ અન્નપાનક્ષયાય ચ।
383.024. પાર્શ્વે તુ સુખશય્યાયૈ સ્તને તુ સુતજન્યતા
383.025. જાતેન શિવમાપ્નોતિ ન ચાપ્રિયસમાગમઃ।
383.026. બાહ્વોઃ શત્રુવિનાશાય યુક્તં સ્ત્રીલાભ એવ ચ
383.027. દદાત્યાભરણં જાતઃ પ્રબાહ્વોઃ કૂર્પરે ક્ષુધા।
383.028. મણિબન્ધે નિયમનમંસાભ્યાં હર્ષ એવ ચ
383.029. સૌભગં ધનલાભં ચ જાતઃ પાણૌ દદાતિ ચ।
383.030. પુષ્પિતો હ્યેકદેશે તુ દશનેષુ નખેષુ ચ
384.001. <384>જાતેન હૃદિ જાનીયાદ્ ભ્રાતૃપુત્રસમાગમમ્।
384.002. જઠરે સોમદાનાય નાભ્યાં સ્ત્રીલાભમાદિશેત્
384.003. જઘને વ્યસનં વિદ્યાન્નાર્યા દૌઃશીલ્યમેવ ચ।
384.004. પુત્રોત્પત્તિસ્તુ વૃષણે લિઙ્ગે ભાર્યા તુ શોભના
384.005. પૃષ્ઠાન્તે સુખભાગિત્વં સ્ફિચિ ચાપિ ધનક્ષયઃ।
384.006. ઊરુજાતાશ્ચ પિટકા ધનસૌભાગ્યદાયકાઃ
384.007. જાનૌ શત્રુભયં વિદ્યાત્તથૈવ ચ ધનક્ષયમ્।
384.008. જાનુસંધૌ વિજાનીયાન્મેઢ્રકે હ્યથ જાતકૈઃ।
384.009. વિજયં જ્ઞાનલાભં ચ પુત્રજન્મ વિનિર્દિશેત્
384.010. સ્ત્રીલાભં વક્ષસિ ચૈવ ભવેદન્યો નિરર્થકઃ।
384.011. જઙ્ઘાયાં પરસેવા તુ પરદેશાત્તુ ભુજ્યતે
384.012. મણિબન્ધે તુ પિટકો બન્ધનં નિર્દિશેદ્ ધ્રુવમ્।
384.013. પરિબાધં સ લભતે બન્ધનં ચ ન સંશયઃ
384.014. પાર્શ્વે ગુલ્ફે ચ જાનીયાચ્છસ્ત્રેણ મરણં ધ્રુવમ્।
384.015. અઙ્ગુલીષુ ધ્રુવં શોકો વ્યાધિશ્ચાઙ્ગુલિપર્વસુ।
384.016. પ્રવાસં પ્રવસેન્નિત્યં તથૈવોત્તરપાદકે
384.017. યસ્ય પાદતલે જાતસ્તથા હસ્તલે ઽપિ ચ।
384.018. ધનં ધાન્યં સુતા ગાવઃ સ્ત્રિયો યાનાનિ ચાપ્નુયાત્
384.019. સ્નિગ્ધં સ્નિગ્ધેષુ વિજ્ઞેયં ચલેષુ ચ ચલં ફલમ્।
384.020. સ્થાનસ્થે વિપુલં દદ્યાત્ ફલં નૃણાં શુભોદયમ્
384.021. વિવર્ણો વિપરીતશ્ચ ફલં સર્વં પ્રયચ્છતિ।
384.022. પુંસાં મધ્યે યે સ્નિગ્ધાશ્ચ દેશે દક્ષિણતશ્ચ યે।
384.023. તથા ચાભ્યન્તરે ચૈવ સ્થાને તુ પ્રતિપૂજિતાઃ
384.024. સ્ત્રીણાં મૃદુષુ દેશેષુ વક્ત્રાન્તેષુ ચ પર્વતઃ।
384.025. તત્ત્વં વિજ્ઞાય પિન્યાનાં સ્થાનં વર્ણં ચ જન્મ ચ
384.026. સ્થાનાસ્થાનં ચ મતિમાન્ વિકારં ગતિમેવ ચ।
384.027. આદિશેત્તુ નરઃ પશ્ચાદ્યથૈવં સમુદાહૃતમ્
384.028. વામભાગે તુ નારીણાં વિજ્ઞેયાઃ પિટકાઃ શુભાઃ।
384.029. દક્ષિણે તુ મનુષ્યાણાં ભવન્તિ હ્યર્થસાધકાઃ
384.030. વિપરીતાસ્તુ પિટકા મોઘાસ્તુ બહવઃ સ્મૃતાઃ।
384.031. યથોક્તાનાં ચ સંધિસ્થાઃ સર્વે વિફલદાઃ સ્મૃતાઃ
385.001. <385>સિદ્ધા ધ્રુવા વ્રણા ભિદ્યાસ્તથા સદ્યઃકૃતાશ્ચ યે।
385.002. ધર્મકીલસમાશ્ચૈવ સર્વે તે પિટકાઃ સ્મૃતાઃ
385.003. ગુણદોષાશ્ચ સર્વેષાં તથાપ્યન્યે પ્રકીર્તિતાઃ।
385.004. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ શિષ્યેભ્યો નિત્યદર્શનમ્
385.005. ન નખેન ન શસ્ત્રેણ નાયસેન કથંચન।
385.006. કાઞ્ચનેન સુવર્ણેન દહેદ્વિપ્રાંશ્ચ ભોજયેત્
385.007. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ પિટકાધ્યાયનામાધ્યાયઃ॥
385.008. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સ્વપ્નાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
385.008. તચ્છ્રૂયતામ્।
385.008. અથ કિમ્।
385.009. કથયતુ ભગવાન્--
385.010. સ્વપ્નાધ્યાયઃ।
385.011. શુભાશુભં ચ સ્વપ્નાનામ્ યત્ફલં સમુદાહૃતમ્।
385.012. દેવતાબ્રાહ્મણૌ ગાવૌ વહ્નિં પ્રજ્વલિતં તથા।
385.013. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે કુટુમ્બં તસ્ય વર્ધતે
385.014. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે રાજાનં કુઞ્જરં હયમ્।
385.015. સુવર્ણં વૃષભં ચૈવ કુટુમ્બં તસ્ય વર્ધતે
385.016. સારસાંશ્ચ શુકાન્ હંસાન્ ક્રૌઞ્જાઞ્ શ્વેતાંશ્ચ પક્ષિણઃ।
385.017. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્ને વૈ કુટુમ્બં તસ્ય વર્ધતે
385.018. સમૃદ્ધાનિ ચ શસ્યાનિ નવાનિ સુરભીણિ ચ।
385.019. પદ્મિનીં પુષ્પિતાં ચાપિ પૂર્ણકુમ્ભાંસ્તથૈવ ચ
385.020. પ્રસન્નમુદકં ચૈવ પુષ્પાણિ વિવિધાનિ ચ।
385.021. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે કુટુમ્બં તસ્ય વર્ધતે
385.022. પાણૌ પાદે ઽથ વા જાનૌ શસ્ત્રેણ ધનુષાપિ વા।
385.023. પ્રહારા યસ્ય દીયન્તે તસ્યામ્બરો ઽભિવર્ધતે
385.024. તારાચન્દ્રમસૌ સૂર્યં નક્ષત્રાણિ ગ્રહાંસ્તથા।
385.025. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે કુટુમ્બં તસ્ય વર્ધતે
385.026. અશ્વપૃષ્ઠં ગજસ્કન્ધમ્ યાનાનિ શયનાનિ ચ।
385.027. યો ઽભિરોહતિ સ્વપ્નાન્તે મહદૈશ્વર્યમાપ્નુયાત્
385.028. પતિતશ્ચારુહેદ્ ભૂયસ્તત્રસ્થશ્ચ વિબુધ્યતે।
385.029. એશ્વર્યધનલાભાય નષ્ટલાભાય નિર્દિશેત્
385.030. ગોયુતં ચ રથં સ્વપ્ને હયં વા યો ઽભિરોહતિ।
385.031. તત્રસ્થશ્ચ વિબુધ્યેત એશ્વર્યમધિગચ્છતિ
386.001. <386>પ્રપાતં પર્વતં ચૈવ યો ઽભિરોહતિ માનવઃ।
386.002. તત્રસ્થશ્ચ વિબુધ્યેત એશ્વર્યમધિગચ્છતિ
386.003. આસને શયને યાને તેષામારોહણાત્ક્ષયઃ।
386.004. યેષામારોહણં શસ્તં તેષામારોહણાત્ક્ષયઃ
386.005. યેષામારોહણાદ્દોષાસ્તેષામારોહણાદ્ ગુણાઃ।
386.006. ત્રિસાહસ્રં ભવેત્કણ્ઠે દશ શીર્ષસ્ય ચ્છેદને।
386.007. રાજ્યં શતસહસ્રં વા લભતે શીર્ષભક્ષણે
386.008. શુષ્કાં નદીં હ્રદં વાપિ શૂન્યાગારપ્રવેશનમ્।
386.009. શુષ્કોદપાનં તુ લભતે સ્વપ્ને દૃષ્ટ્વા ધ્રુવં ભયમ્
386.010. શૃગાલં માનુષં નગ્નં ગોધાવૃશ્ચિકસૂકરમ્।
386.011. અજાં વા પશ્યતઃ સ્વપ્ને વ્યાધિક્લેશં વિનિર્દિશેત્
386.012. કાકં શ્યેનમુલૂકં વા ગૃધ્રં વાપ્યથ વર્તકમ્।
386.013. મયૂરં પશ્યતઃ સ્વપ્ને તસ્ય વ્યસનમાદિશેત્
386.014. નગ્નં પશ્યતિ હ્યાત્માનં પાંશુના ધ્વસ્તમેવ વા।
386.015. કર્દમેનોપલિપ્તં વા વ્યાધિક્લેશમવાપ્નુયાત્
386.016. કુષ્ઠાઃ સ્ત્રિયો ઽથ સંલોક્ય ચૌરાન્ દ્યૂતકરાંસ્તથા।
386.017. કુશીલાંશ્ચારણાન્ ધૂર્તાન્ સ્વપ્ને દૃષ્ટ્વા ધ્રુવં ભયમ્
386.018. વમિમૂત્રપુરીષાણિ વિરેકં વસાનો જનઃ।
386.019. ઉદ્વર્તનં વા કુર્વાણઃ સ્વપ્નાન્તે રોગમર્ચ્છતિ
386.020. ધ્વજં છત્રં વિતાનં વા સ્વપ્નાન્તે યસ્ય ધાર્યતે।
386.021. તત્રસ્થો ઽપિ વિબુધ્યેત મહદૈશ્વર્યમાદિશેત્
386.022. અન્ત્રૈસ્તુ યસ્ય નગરં સમન્તાત્પરિવાર્યતે।
386.023. ગ્રસતે ચન્દ્રસૂર્યૌ તુ મહદૈશ્વર્યમાદિશેત્
386.024. મનુષ્યં ભૂમિભાગં વા સ્વપ્નાન્તે ગ્રસતે યદિ।
386.025. હ્રદશ્ચ વા સમુદ્રો ઽયં મહદૈશ્વર્યમાપ્નુયાત્
386.026. ધનુઃ પ્રહરણં શસ્ત્રં રક્તમાભરણં ધ્વજમ્।
386.027. કવચં વા લભેત્સ્વપ્ને ધનલાભં વિનિર્દિશેત્
386.028. પ્રપાતં પર્વતં તાલં વૃષભં કુઞ્જરં હયમ્।
386.029. તોરણં નગરં દ્વારં ચન્દ્રાદિત્યૌ સતારકૌ।
386.030. સ્વપ્ને પ્રપતિતૌ દૃષ્ટ્વા રાજ્ઞાં વ્યસનમાદિશેત્
386.031. ઉદયં ચન્દ્રસૂર્યાણાં સ્વપ્ને દૃષ્ટં પ્રશસ્યતે।
386.032. તયોરસ્તં ગતં દૃષ્ટ્વા રાજ્ઞો વ્યસનમાદિશેત્
387.001. <387>શ્મશાનવૃક્ષયૂપં વા નરો યદ્યભિરોહતિ।
387.002. વલ્મીકં ભસ્મરાશિં વા સ્વપ્ને વ્યસનમાદિશેત્
387.003. કૃષ્ણવસ્ત્રા તુ યા નારી કાલી કામયતે નરમ્।
387.004. કરવીરસ્રજા સ્વપ્ને તદન્તં તસ્ય જીવિતમ્
387.005. તમસિ પ્રવિશેત્ સ્વપ્ને શમ્ભોર્વા ચામરં તથા।
387.006. વૃક્ષાદ્વા પ્રપતેત્ સ્વપ્ને મરણં તસ્ય નિર્દિશેત્
387.007. વૃક્ષં કાષ્ઠં તૃણં વાપિ વિરુચમ્ યસ્તુ પશ્યતિ।
387.008. સ્વપ્ને શીર્ષં શરીરં વા મરણં તસ્ય નિર્દિશેત્
387.009. દેવો વા વર્ષતે યત્ર યત્ર ચૈવાશનિઃ પતેત્।
387.010. ભૂમિર્વા કમ્પતે યત્ર સ્વપ્ને વ્યસનમાદિશેત્
387.011. ચન્દ્રદિત્યૌ યદિ સ્વપ્ને ખણ્ડૌ ભિન્નૌ ચ પશ્યતિ।
387.012. પતિતૌ પતમાનૌ વા ચક્ષુસ્તસ્ય વિનશ્યતિ
387.013. કાષાયપ્રાવૃતાં મુણ્ડાં નારીં મલિનવાસસમ્।
387.014. નીલરક્તામ્બરાં દૃષ્ટ્વા આયાસમધિગચ્છતિ
387.015. ત્રપુસીસે અયસ્તામ્રલોહરજતમઞ્જનમ્।
387.016. લબ્ધ્વા તુ પુરુષઃ સ્વપ્ને ધનનાશં સમર્ચ્છતિ
387.017. ગાયન્તી વા હસન્તી વા નૃત્યન્તી વા વિબુધ્યતે।
387.018. વાદિત્રવાદ્યમાનૈર્વા આયાસં તત્ર નિર્દિશેત્
387.019. કર્દમે યદિ વા પઙ્કે સિકતાસ્વવસીદતિ।
387.020. તત્રસ્થો વા વિબુધ્યેત વ્યાધિં સમધિગચ્છતિ
387.021. અષ્ટાપદૈરથાન્યૈર્વા ક્રીડેજ્જયપરાજયે।
387.022. ક્રીડેદકુશલાઙ્કૈર્વા સ્વપ્ને દૃષ્ટ્વા ધ્રુવં કલિઃ
387.023. આસને શયને યાને વસ્ત્રે સાભરણે ગૃહે।
387.024. નષ્ટે ભ્રષ્ટે વિશીર્ણે વા આયાસમધિગચ્છતિ
387.025. સુરામૈરેયપાનાનિ શાર્કરમાસવં મધુ।
387.026. પિબતે પુરુષઃ સ્વપ્ને આયાસમધિગચ્છતિ
387.027. પ્રસન્ને ઽમ્ભસિ ચાદર્શે છાયાં પશ્યતિ નાત્મનઃ।
387.028. ઉત્પદ્યતે ધ્રુવં તસ્ય સ્કન્ધન્યાસો ન સંશયઃ
387.029. અભીક્ષ્ણં વર્ષતે દેવો જલં પાંશુમથાપિ વા।
387.030. અઙ્ગારં વાપિ વર્ષેત મરણં તત્ર નિર્દિશેત્
387.031. જનઘાતં વિજાનીયાત્તત્ર દેશે મહાભયમ્।
387.032. રજ્જુજાલેન વા સ્વપ્ને પરચક્રાદ્ વિનિર્દિશેત્
388.001. <388>ઉદકેન સમન્તાદ્વૈ નગરં પરિવાર્યતે।
388.002. જાલેનાન્યેન વા સ્વપ્ને પરચક્રોદ્ગમો ભવેત્
388.003. તૈલકર્દમલિપ્તાઙ્ગો રક્તકણ્ઠગુણો નરઃ।
388.004. ગાયતે હસતે ચૈવ પ્રહારં તસ્ય નિર્દિશેત્
388.005. યં કૃષ્ણવસના નારી આર્દ્રા વા મલિનાથ વા।
388.006. પરિષ્વજેન્નરં સ્વપ્ને બન્ધનં તસ્ય નિર્દિશેત્
388.007. કૃષ્ણસાર્પો યદિ સ્વપ્ને હ્યભિરોહતિ યં નરમ્।
388.008. ગાત્રાણિ વેષ્ટયેદ્વાપિ બન્ધનં તસ્ય નિર્દિશેત્
388.009. લતાભિઃ સ્થાણુવૃન્દૈર્વા યન્ત્રૈર્વા પરિવાર્યતે।
388.010. સ્વપ્નાન્તે પુરુષો યસ્તુ બન્ધનં તસ્ય નિર્દિશેત્
388.011. યન્ત્રાણિ યદિ સર્વાણિ વાગુરાબન્ધનાનિ વા।
388.012. યસ્ય ચ્છિદ્યેરન્ સ્વપ્નાન્તે બન્ધનાત્સ વિમુચ્યતે
388.013. વિષમાણિ ચ નિંનાનિ પર્વતાન્નગરાણિ ચ।
388.014. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે ક્ષિપ્રં ક્લેશાદ્વિમુચ્યતે
388.015. પૂતના વા પિશાચા વા દુશ્ચલા મલિનાથ વા।
388.016. એવમ્રૂપાણિ રૂપાણિ દૃષ્ટ્વા સ્વપ્ને ધ્રુવં કલિઃ
388.017. સુસ્નાતં ચ સુવેશં ચ સુગન્ધં શુક્લવાસસમ્।
388.018. પુરુષં વાથ નારીં વા દૃષ્ટ્વા સ્વપ્ને મહત્સુખમ્।
388.019. તૃણં વૃક્ષમથો કાષ્ઠં વિરૂઢમ્ યત્ર દૃશ્યતે।
388.020. ગૃહે વા યદિ વા ક્ષેત્રે ક્ષિપ્રં દ્રવ્યક્ષયો ભવેત્
388.021. ભદ્રાસને વાભ્યાસીનો શયને વા સુસંસ્કૃતે।
388.022. નરો વા લભતે નારીં નારી વા લભતે નરમ્
388.023. નરઃ શુક્લમથો વસ્ત્રં શુક્લગન્ધાનુલેપિતમ્।
388.024. સ્વપ્નાન્તે યસ્તુ પશ્યેત સ્ત્રીલાભં તસ્ય નિર્દિશેત્
388.025. યસ્તુ હ્યન્નાનિ પશ્યેત ભૂષણં નિગડૈસ્તથા।
388.026. નરસ્તુ લભતે ભાર્યાં નારી વા લભતે પતિમ્
388.027. મેખલાં કર્ણિકાં માલાં સ્ત્રીણામાભરણાનિ ચ।
388.028. લબ્ધ્વા નરો લભેદ્ ભાર્યાં નારી ચ લભતે પતિમ્
388.029. કુઞ્જરં વૃષભં નાગં ચન્દ્રાદિત્યૌ સતારકૌ।
388.030. અભિવન્દેત યા નારી પતિં સા લભતે ઽચિરાત્
388.031. એષામન્યતમઃ કુક્ષૌ પ્રવિશેચ્ચ યદિ સ્ત્રિયાઃ।
388.032. સા કાલે સર્વપૂર્ણાઙ્ગં શ્રીમત્પુત્રં પ્રસૂયતે
389.001. <389>ફલાનિ ચ સમગ્રાણિ વનાનિ હરિતાનિ ચ।
389.002. સ્વપ્નાન્તે લભતે નારી શ્રીમત્પુત્રં પ્રસૂયતે
389.003. ઉત્પલં કુમુદં પદ્મં પુણ્ડરીકં સકુડ્મલમ્।
389.004. લબ્ધ્વા નારી તુ સ્વપ્નાન્તે શ્રીમત્પુત્રં પ્રસૂયતે
389.005. ઉપાયનસૂત્રયોરન્તઃ સજ્જં તત્ર તુ પિણ્ડકમ્।
389.006. સ્વપ્ને યા લભતે નારી સાપિ પુત્રં પ્રસૂયતે।
389.007. યમં તુ ભાજનં ચાપિ યમં તુ સા પ્રસૂયતે।
389.008. મ્લાયન્તીમથ ગ્રીષ્માન્તે તરુણીમાત્મિકામપિ।
389.009. શુષ્કાં દૃષ્ટ્વા તથા સ્વપ્ને સ્વપક્ષમરણં ભવેત્
389.010. બાહવો યસ્ય વર્ધન્તે ચક્ષુરઙ્ગુલયોપિ વા।
389.011. જ્ઞાતયસ્તસ્ય વર્ધન્તે શત્રૂણાં મરણં ભવેત્
389.012. બધ્યન્તે બાહવો યસ્ય ચક્ષુશ્ચ વ્યાકુલં ભવેત્।
389.013. બાહુર્વા પ્રપતેદ્યસ્ય સ્વપક્ષમરણં ભવેત્
389.014. દેવો વા યદિ વા પ્રેતો નાર્યા વસ્ત્રં ફલાનિ વા।
389.015. સ્વપ્ને પ્રયચ્છતે યસ્યાઃ પુત્રસ્તસ્યાઃ પ્રજાયતે
389.016. અપકૃષ્ટો રુદન્ યો વા નગ્નો ઽથ મલિનઃ કૃશઃ।
389.017. ક્રોધં વા .................. વિનિર્દિશેત્
389.018. ચર્મ યન્ત્રં ગણિતં વા કીલં વાથ કિલાટકમ્।
389.019. સ્વપ્ને લબ્ધ્વા ચ પ્રાપ્નુ{જાની}યાદ્ ધ્રુવં વસ્ત્રાગમો ભવેત્
389.020. અમાનુષો ઽથ રાજા વા દેવઃ પ્રેતો ઽથ બ્રાહ્મણઃ।
389.021. સ્વપ્ને યથા તે જલ્પન્તે સ તથાર્થો ભવિષ્યતિ
389.022. .................. પૂર્વવિચિન્તિતમ્।
389.023. યચ્ચાનુસ્મરતે દૃષ્ટ્વા યચ્ચાપિ બહુ પશ્યતિ
389.024. અભ્યુત્થિતો યથા માર્ગે સ્વપ્નાન્તે પ્રતિબુધ્યતે।
389.025. વિષમં વા તથાધ્વાનં છિદ્રં વા પ્રતિપદ્યતે
389.026. અગ્નિં પ્રજ્વલિતં તપ્તં શમિત્વા તુ પ્રશસ્યતે।
389.027. ગૃહાણાં કરણં શસ્તં ભેદનં ન પ્રશસ્યતે
389.028. નિર્મલં ગગનં શસ્તં સમેધં ન પ્રશસ્યતે।
389.029. પ્રસન્નમુદકં શસ્તં કલુષં ન પ્રશસ્યતે
389.030. અધ્વાનં ગમનં શસ્તં ન ક્વચિત્સંનિવર્તનમ્।
389.031. સુવર્ણદર્શનં શસ્તં ધારણં ન પ્રશસ્યતે
390.001. <390>માંસસ્ય દર્શનં સાધુ ભક્ષણં ન પ્રશસ્યતે।
390.002. મદ્યસ્ય દર્શનં શસ્તં પાનં તુ ન પ્રશસ્યતે
390.003. પૃથિવી હરિતા શસ્તા વિવર્ણા ન પ્રશસ્યતે।
390.004. યાનસ્યારોહણં શાસ્તં પતનં ન પ્રશસ્યતે
390.005. સ્વપ્નેષુ રુદિતં શસ્તં હસિતં ન પ્રશસ્યતે।
390.006. પ્રચ્છન્નદર્શનં શસ્તં નગ્નં નૈવ પ્રશસ્યતે
390.007. માલ્યસ્ય દર્શનં શસ્તં ધારણં ન પ્રશસ્યતે।
390.008. ગાત્રં વિકર્તિતં સાધુ પ્રોક્ષિતં ન પ્રશસ્યતે
390.009. મૃદુઃ પ્રશસ્યતે વાતો નાતિવાતઃ પ્રશસ્યતે।
390.010. વ્યાધિતો મલિનઃ શસ્તો ભૂષિતો ન પ્રશસ્યતે।
390.011. પર્વતારોહણં શસ્તં ન તુ તત્રાવતારણમ્
390.012. ધૂમ્રા ઘના દુન્દુભિશઙ્ખશબ્દો વાતો ઽભ્રવૃષ્ટિશ્ચ તથા સમન્તાત્।
390.014. સર્વસ્થિરાણાં ચ ચલશ્ચ યઃ સ્યાદ્યે ચાન્તરે દોષકૃતા વિકારાઃ
390.016. પૂર્વેષુ રૂપેષુ યથાવદિષ્ટા રાજર્ષયો દેવગણાશ્ચ સર્વે।
390.018. યદ્ બ્રાહ્મણ ગાત્રવિકર્તનં ચ એતાનિ સર્વાણ્યપિ શોભનાનિ
390.020. યત્પૂર્વરૂપેષુ ભવેત્પ્રશસ્તં દુઃસ્વપ્નમેતાનિ શમં નયન્તિ।
390.022. ગાવઃ પ્રદાનં દ્વિજપૂજનં ચ દુઃસ્વપ્નમેતેન પરાજિતં સ્યાત્
390.024. દેવં ચ યં ભક્તિગતો મનુષ્યસ્તં તુ પરાંશ્ચાર્ચયિતુમ્ યતેન।
390.026. સ્વપ્નં તુ દૃષ્ટ્વા પ્રથમે પ્રદોષે સંવત્સરાન્તે ઽસ્ય વિપાકમાહુઃ
390.028. ષણ્માસિકમ્ યચ્ચ ભવેદ્ દ્વિતીયે ષટ્પાક્ષિકમ્ યત્તુ ભવેત્ તૃતીયે।
390.030. અધ્યર્ધમાસેતરમેવ યત્સ્યાત્ ફલેચ્ચતુર્થે રજનીપ્રભાતે
391.001. <391>દ્વિજોત્તમે વા તિલપાત્રદાનં શાન્તિક્રિયાઃ સ્વસ્ત્યયનપ્રયોગાઃ।
391.003. પૂજા ગુરૂણાં પરિમિષ્ટમન્નં દુઃસ્વપ્નમેતાનિ વિનાશયન્તિ
391.005. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ સ્વપ્નાધ્યાયનામાધ્યાયઃ।
391.006. અથ ખલુ ભો પુષ્કરસારિન્ન્ અપરમપિ સ્વપ્નાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
391.006. તચ્છ્રૂયતામ્।
391.007. અથ કિમ્।
391.007. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુહ્--
391.008. અપરઃ સ્વપ્નાધ્યાયઃ।
391.009. શુભાશુભાનાં સ્વપ્નાનામ્ યત્ફલં સમુદાહૃતમ્।
391.010. નિમિત્તમ્ યાદૃશમ્ યસ્ય શૃણુ વક્ષ્યામિ તત્ત્વતઃ
391.011. જાગ્રતો યદિ વા ત્રસ્તો દિવા સ્વપ્નાનિ પશ્યતિ।
391.012. ન તુ ભયં ભવેત્તસ્ય જાનીયાદેવ બુદ્ધિમાન્
391.013. યસ્ય તુ યો ભવેચ્છત્રુર્યસ્ય વિધેયમિચ્છતિ।
391.014. સ્વપ્ને તુ કલહં દૃષ્ટ્વા ક્ષિપ્રં પ્રીતિર્ભવિષ્યતિ
391.015. રજન્યાં પુરિમે યામે યો ઽદ્રાક્ષીત્સુખદુઃખદમ્।
391.016. અધ્વાનં ચિરકાલેન તથા હ્યેષ નિવર્તતે
391.017. મધ્યમે ભવતે નૈવ ક્ષિપ્રં ભવતિ પશ્ચિમે।
391.018. વૈમાર્ગં ત્વરિતં દૃષ્ટ્વા સ્ત્રીલાભમભિનિર્દિશેત્
391.019. દૃષ્ટ્વા જલચરાન્ મત્સ્યાનેવં જાનીત બુદ્ધિમાન્।
391.020. યત્કિંચિદારભિષ્યામિ ક્ષિપ્રમેવ ભવિષ્યતિ
391.021. ચમ્પાયાં વૃષણં હસ્તે ઘૃષેત્સ્વપ્નાન્તરેષુ વા।
391.022. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્ વર્ણમેવં ભવિષ્યતિ
391.023. સર્વાણિ ખલુ પાનાનિ મધુરાણિ સુખાનિ ચ।
391.024. યસ્તુ પિબતિ સ્વપ્નાન્તે સ ચ લાભૈઃ પ્રયુજ્યતે
391.025. શ્વશૃગાલૈર્ભક્ષ્યતે ઽત્ર સ્વપ્ને સંપરિવાર્યતે।
391.026. પ્રતિબુદ્ધસ્તુ જાનીયાત્ શત્રુરેવ પ્રમૂર્ચ્છતિ
391.027. ઉપરિ કાકા ગૃધ્રાશ્ચ ધાવન્ત્યુપરિ યાન્તિ ચ।
391.028. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાચ્છત્રુર્મા વધયિષ્યતિ
391.029. યસ્ય પરગૃહશ્વાનો દ્વારે મૂત્રં પ્રકુર્વતે।
391.030. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્ભાર્યા મે જારમિચ્છતિ
391.031. એકશ્ચ ધરણૌ પાદો દ્વિતીયઃ શિરસિ સ્થિતઃ।
391.032. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્રાજ્યલાભો ભવિષ્યતિ
392.001. <392>સમુદ્રમ્ યદિ પશ્યેદ્વા પાતુમિચ્છતિ તજ્જલમ્।
392.002. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્રાજ્યલાભો ભવિષ્યતિ
392.003. વૃક્ષં પર્વતમારુહ્ય નાગં ચ તુરગં તથા।
392.004. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્રાજ્યલાભો ભવિષ્યતિ
392.005. યસ્તુ સ્વપ્નાન્તરે પશ્યેત્ પિતૃર્ન્ યાનિહ ચાન્યથા।
392.006. તથા માતા પિતા ચૈવ તસ્ય જીવન્તિ તે ચિરમ્
392.007. યસ્તુ સ્વપ્નાન્તરે પશ્યેત્કેશશ્મશ્રુ વિકર્તિતમ્।
392.008. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદર્થસિદ્ધિર્ભવિષ્યતિ
392.009. અનાનં ચોદકે દૃષ્ટ્વા મધ્યે ઽગ્નૌ ચ વિધાવિતમ્।
392.010. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાત્ કુલવૃદ્ધિર્ભવિષ્યતિ
392.011. ધાવનં લઙ્ઘનં ચૈવ ગ્રામાણાં પરિવર્તનમ્।
392.012. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદાત્માનં શાતિતમિતિ
392.013. ચૌરાણામપિ સામગ્રીં સ્વપ્નાન્તે યસ્તુ પશ્યતિ।
392.014. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદાત્માનં શાતિતમિતિ
392.015. કૃષ્ણસર્પગૃહીતં તુ સ્વપ્નાન્તે યસ્તુ પશ્યતિ।
392.016. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાચ્છત્રુપીડા ભવિષ્યતિ
392.017. કટકાન્ કર્ણિકાશ્ચૈવ હંસકેયૂરકુણ્ડલમ્।
392.018. યસ્તુ ચાભરણં પશ્યેદ્ બન્ધુવર્ગો ભવિષ્યતિ
392.019. કુડ્યે ચ ગૃહપ્રાકારે ધાવતીહ પરસ્પરમ્।
392.020. નાવિકે ધનસમ્યોગે અઙ્ગતે ક્ષણયમ્(?) ખજઃ
392.021. યસ્તુ સ્વપ્નાન્તરે પશ્યેચ્ચાત્માનમગ્નિતાપિતમ્।
392.022. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાજ્જ્વરં ક્ષિપ્રં ભવિષ્યતિ
392.023. રાજાનં કુપિતં દૃષ્ટ્વા આત્માનં મલિનીકૃતમ્।
392.024. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાત્કુટુમ્બં તસ્ય નશ્યતિ
392.025. કાષ્ઠભારં તૃણં ચૈવ બહુભારમભીક્ષ્ણશઃ।
392.026. આત્મનઃ શિરસો દૃષ્ટ્વા ગુરુવ્યાધિર્ભવિષ્યતિ
392.027. યસ્તુ વાનરયુક્તેન ગચ્છતે પુરિમાં દિશમ્।
392.028. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્રાત્રિરેષા હ્યપશ્ચિમા
392.029. ચન્દ્રસૂર્યૌ ચ સંગૃહ્ય પાણિના પરિમાર્જતિ।
392.030. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદાયધર્માગમો હિ સઃ
392.031. સુમનાં વાર્ષિકમ્ {કીમ્} ચૈવ કુમુદાન્યુત્પલાનિ ચ।
392.032. યસ્તુ પશ્યતિ સ્વપ્નાન્તે દક્ષિણીયસમાગમઃ
393.001. <393>બ્રાહ્મણં શ્રમણં દૃષ્ટ્વા ક્ષપણં સુરનાયકમ્।
393.002. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદ્યક્ષા મે હ્યનુકમ્પકાઃ
393.003. રુધિરેણ વિલુપ્તસ્ય સ્નાત્વા ચૈવાત્મલોહિતૈઃ।
393.004. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદૈશ્વર્યાધિસમાગમઃ
393.005. મુદ્ગમાષયવાંશ્ચૈવ ધાન્યં જ્વલનદર્શનમ્।
393.006. યસ્તુ સ્વપ્નાનતરે પશ્યેત્સુભિક્ષં તત્ર નિર્દિશેત્
393.007. સુવર્ણં ચ તથા રૂપ્યં મુક્તાહારં તથૈવ ચ।
393.008. યસ્તુ સ્વપ્નાન્તરે પશ્યેન્નિધિં તત્ર વિનિર્દિશેત્
393.009. બન્ધનં બહુ દૃષ્ટ્વા તુ ચ્છેદનં કુટ્ટનં તથા।
393.010. પ્રતિબુદ્ધો વિજાનીયાદર્થસિદ્ધિર્ભવિષ્યતિ
393.011. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્નપરઃ સ્વપ્નાધ્યાયઃ॥
393.012. અથ ખલુ પુષ્કરસારિન્ માસપરીક્ષાનામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
393.012. તચ્છ્રૂયતામ્।
393.013. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુહ્--
393.014. માસપરીક્ષા।
393.015. યદિ ફાલ્ગુને માસે નિર્ઘોષ ઉપરિ ભવેત્, મનુષ્યાણાં મરણં ચોદયતિ।
393.015. નવચન્દ્રો લોહિતાભાસો દૃશ્યતે, સર્વસસ્યાનુત્પત્તિં ચોદયતિ।
393.016. યદિ દેવો ગર્જતિ, પ્રથમં મહાસસ્યાનિ ભવન્તિ।
393.017. પશ્ચિમસસ્યં ન ભવેત્।
393.017. કલહં ચોદયતિ॥
393.018. યદિ ચૈત્રે માસે દેવો ગર્જતિ, તદા સર્વસસ્યમુત્પત્તિં ચોદયતિ।
393.018. યદિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, મહાન્ સંનિપાતો ભવતિ।
393.019. શૂન્યાનિ ગ્રામક્ષેત્રાણિ ભવિષ્યન્તિ।
393.019. યદિ નીહારં ભૂમિં છાદયતિ, સુભિક્ષં ચોદયતિ॥
393.021. યદિ વૈશાખે માઅસે દેવો ગર્જતિ, સુભિક્ષં ચોદયતિ।
393.021. યદિ પૂર્વે પશ્ચિમે શઙ્ખે ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, ક્ષેમં ચોદયતિ।
393.022. યદિ ચોલ્કાપાતો ભવતિ, યસ્મિંશ્ચ જનપદે નિપતતિ, તત્ર દેશે પ્રધાનપુરુષસ્ય વિનાશો ભવતિ।
393.023. યદિ ભૂમિચાલો ભવતિ, સુભિક્ષં ચોદયતિ॥
393.024. યદિ જ્યેષ્ઠે માસે દેવો ગર્જતિ, રોગં ચોદયતિ।
393.024. યદિ સૂર્યગ્રહો ભવતિ, મનુષ્યાણાં વિનાશં ચોદયતિ।
393.025. પૂર્વે પશ્ચિમે વા શઙ્ખે યદિ ચન્દ્રસ્ય સૂર્યસ્ય કિંચિન્નિમિત્તં લક્ષ્યતે, તદા ક્ષેમં ચોદયતિ।
393.026. યદિ મધ્યરાત્રૌ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, મનુષ્યાણામન્યોન્યઘાતં ચોદયતિ।
393.026. યદિ ચોપરિ નિર્ઘોષો ભવતિ, અધ્યક્ષપુરુષસ્ય પીડાં ચોદયતિ, પરચક્રાગમં ચેતિ॥
393.028. આષાઢે માસે યદિ સૂર્યગ્રહો રુચિરાભાસો ભવતિ, સુભિક્ષં ચોદયતિ॥
393.028. યદિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, રોગં ચોદયતિ।
393.029. યદિ વિદ્યુન્નિશ્ચરતિ, કલ્યાણં ચોદયતિ।
393.029. યદિ નીહારં ભૂમિં છાદયતિ, સુભિક્ષં ચોદયતિ॥
393.031. શ્રાવણમાસે યદિ સૂર્યગ્રહો ભવતિ, રાજ્યં પરિવર્તતે।
393.031. યદિ ચન્દ્રગ્રહો ભવતિ, પ્રથમે માસે દુર્ભિક્ષં ચોદયતિ।
393.032. શરભૈઃ શોભનશસ્યનાશો ભવિષ્યતિ।
393.032. યદિ તારકા યત્ર દેશે પતન્તિ, <394>તત્ર યુદ્ધં ચોદયતિ।
394.001. યદિ ચાતિશયં ભૂમિચાલો ભવતિ, રોગં ચોદયતિ।
394.001. યદિ નિર્ઘોષો ભવતિ, તત્ર ગૃહે યો ગૃહસ્વામી ભવતિ તસ્ય વિનાશં ચોદયતિ।
394.002. અત્ર ચ માસે ઽભિનવં પ્રાવરણં ન પ્રાવરિતવ્યમ્।
394.003. આવાહો વિવાહો ન કર્તવ્યઃ।
394.003. પરિભૂતો ભવતિ॥
394.004. યદ્યાશ્વયુજે માસે દેવો ગર્જતિ, મનુષ્યાણાં વિનાશં ચોદયતિ।
394.004. યદિ સૂર્યોપરાગો ભવતિ, મહાપુરુષવિનાશં ચોદયતિ।
394.005. યદિ પૂર્વે યામે ચન્દ્રસ્ય નિમિત્તં દૃશ્યતે, સુભિક્ષં ચોદયતિ।
394.006. યદિ ભૂમિચાલો ભવતિ, આકુલં ચોદયતિ।
394.006. પરરાજા દેશં હનિષ્યતિ।
394.006. તત્ર ચ મનુષ્યા અન્યોન્યં વધયિષ્યન્તીતિ ચોદયતિ॥
394.008. યદિ કાર્તિકે માસે દેવો વર્ષતિ, મહદાકુલં ચોદયતિ।
394.008. પ્રાણકાશ્ચ ધાન્યં ખાદિષ્યન્તિ।
394.009. યદ્યેકાન્તરૂપં વાતો વાતિ, તત્ર ચ મનુષ્યા જલેન વિભ્રમિષ્યન્તિ।
394.009. મહાત્મનઃ પુરુષસ્ય વિનાશં ચોદયતિ।
394.010. યદિ પૂર્વે યામે ઉત્પાતો ભવતિ, મહાવર્ષં ભવતિ।
394.010. મહાપુરુષસ્ય ચ મરણં ભવતિ।
394.011. યદિ નિર્ઘોષો ભવતિ રોગં ચોદયતિ॥
394.012. યદિ માર્ગશીર્ષે માસિ દેવો ગર્જતિ, શસ્યવિનાશો ભવતિ।
394.012. અન્યશ્ચ તત્ર સ્વામી ભવતિ।
394.013. યદિ ચાકાશે નિર્ઘોષો ભવતિ, યત્પૂર્વભાગીયા મનુષ્યાસ્તેષામામયં ચોદયતિ।
394.013. યદિ ભૂમિચાલો ભવતિ, યસ્તત્ર જનપદે પ્રધાનપુરુષઃ સ વધાન્મોક્ષ્યતિ॥
394.015. યદિ પૌષે માસે દેવો ગર્જતિ, પ્રથમે જનપદનાશો ભવતિ।
394.015. દ્વિતીયે મહાત્મનઃ પુરુષસ્ય બન્ધનં ચોદયતિ।
394.016. પ્રથમે યામે ચ યદિ ચન્દ્રોપરાગો ભવતિ લોહિતવર્ણશ્ચ દૃશ્યતે, ઉદકાગમં ચોદયતિ।
394.017. મહાત્મમનુષ્યં ચોદય્તિ।
394.017. યદિ સૂર્યગ્રહો ભવતિ, શુદ્ધપુરુષાણાં રણમ્।
394.018. યદિ તારકાઃ પતન્ત્યો વિદૃશ્યન્તે, તત્ર જનપદે આકુલં ચોદયતિ।
394.018. યદ્યાકાશે નિર્ઘોષો ભવતિ, મનુષ્યાણાં મરણં ચોદયતિ।
394.019. યદિ દ્વિતીયે નિર્ઘોષો ભવતિ, મનુષ્યાશ્ચૌરૈર્હન્યન્તે।
394.020. યદ્યત્રૈવ માસે તારકા ઉત્સૃષ્ટા ન ચન્દ્રો દૃશ્યતે, સસ્યં સંચોદયતિ।
394.020. યદિ ભૂમિચાલો ભવતિ, મહામનુષ્યસ્ય મરણં ભવતિ।
394.021. અત્રૈવ માસે દેવસ્થાનં કર્તવ્યમ્।
394.021. વૃક્ષા રોપયિતવ્યાઃ।
394.022. મૂલવાસ્તુ પ્રતિષ્ઠાપયિતવ્યમ્।
394.023. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ માસપરીક્ષાનામાધ્યાયઃ॥
394.024. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ખઞ્જરીટકજ્ઞાનં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
394.024. તચ્છ્રૂયતામ્।
394.025. અથ કિમ્।
394.025. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
394.026. ખઞ્જરીટકજ્ઞાનમ્।
394.027. ખઞ્જરીટકશાસ્ત્રં વૈ પર્વતે ગન્ધમાદને।
394.028. કુચરૈર્દૃશ્યતે સૌમ્ય કુચરસ્ય મહાભયમ્
394.029. યાનિ તાનિ નિમિત્તાનિ દર્શયેત્ખઞ્જરીટકઃ।
394.030. પ્રચરતો ભવેદ્ દૃષ્ટ્વા પઞ્ચોત્તરપદો દ્વિજઃ
395.001. <395>તત્ર સર્વે પ્રવર્તેયુર્યત્ર યેષુ ભવેદ્ભવેત્।
395.002. શાદ્વલે બહુચેલત્વં ગોમયેષુ પ્રબન્ધતા
395.003. કઞ્ચારે બહુચેલત્વં કર્દમે બહુભક્ષતા।
395.004. કૃકરે સ્વલ્પચેલત્વં પુરીષે તુ કૃશં શ્રવઃ
395.005. ભસ્મે વિવાદમફલં વાલુકાયાં તુ સંભ્રમઃ।
395.006. દેવદ્વારે તુ સંમાનં પદ્મેષુ બહુવિત્તતા।
395.007. ફલે ઽર્થાનુગુણં પ્રોક્તં પુષ્પેષુ પ્રિયસંગમઃ
395.008. ભયં પ્રાકારશૃઙ્ગેષુ કટકેષ્વરિદર્શનમ્।
395.009. પક્ષયા ચરતે વ્યાધિઃ પતિતો મૃત્યુમાદિશેત્
395.010. સુગન્ધતૈલભૂતાનિ મૈથુને નિધિદર્શનમ્।
395.011. વૃક્ષાગ્રે વિદ્યતે પાનં ગૃહેષ્વથ ........ લસઃ
395.012. દેશભઙ્ગપ્રવાદે ચ બન્ધનં વિગ્રહીકૃતે।
395.013. અમૃતં ચ સ્થિતં દૃષ્ટ્વા ઓદનં નાત્ર સંશયઃ
395.014. ગવાં પૃષ્ઠે ધ્રુવં સિદ્ધિરશ્વપૃષ્ઠે ધ્રુવં જયઃ।
395.015. અવિકાનામજાનાં ચ પૃષ્ઠે સર્વત્ર શસ્યતે
395.016. ઉષ્ટ્રપૃષ્ઠે ધ્રુવં ક્લેશઃ શ્વાનપૃષ્ઠે ચ વિદ્રવઃ।
395.017. પૃષ્ઠે ચ ગર્દભસ્યેહ મરણં નાત્ર સંશયઃ
395.018. કીલે તુ મરણં વિદ્યાદ્ યૂપાગ્રે ચ ન સંશયઃ।
395.019. કુમ્ભસ્થાને શ્મશાને વા મૃતો વા યત્ર દૃશ્યતે
395.020. અન્તરીક્ષે પ્રડીનં તુ અફલં તુ વિનિર્દિશેત્।
395.021. દૃષ્ટ્વા સમાગતં વાસં પ્રહૃષ્ટં ખઞ્જરીટકમ્
395.022. યથાસ્થાનમ્ યથાવર્ણં મનુષ્યાણાં વિનિર્દિશેત્।
395.023. વિષમે સ્વલ્પકક્ષેષુ પ્રસક્તઃ કલહો ભવેત્।
395.024. સમેષુ સમકે ક્ષેત્રે સમાન્ વર્ણાન્ વિનિર્દિશેત્।
395.025. નદ્યાં તુ શૈલવાહિન્યાં પ્રવાસમભિનિર્દિશેત્
395.026. કાષ્ઠેષુ નાતિકા ચિન્તા તથાસ્થિષુ ધનક્ષયઃ।
395.027. યાં દિશં સમુદાગચ્છત્ પઞ્ચોત્તરપદઃ ખગઃ।
395.028. તાં દિશં ગમનં વિદ્યાદ્યથા તસ્ય તથા પુનઃ
395.029. કીટા વાથ પતઙ્ગા વા ભયમ્ યદિહ દૃશ્યતે।
395.030. પ્રચુરાપિ યદાજ્ઞેયા નરસ્યાસ્થીનિ નિર્દિશેત્
396.001. <396>અપાં સમીપે ગજમસ્તકે વા સૂર્યોદયે બ્રાહ્મણસંનિધૌ વા।
396.003. મુખ્યપ્રકાશે ઽપ્યહિમસ્તકે વા યઃ પશ્યતે ખઞ્જનકં સ ધન્યઃ
396.005. માતઙ્ગરાજો મતિમાંસ્ત્રિશઙ્કઃ પ્રોવાચ તત્ત્વં ખઞ્જનં ચ શાસ્ત્રમ્।
396.007. સ્નિગ્ધે સરૂક્ષે વિષમે સમે ચ ઓદેશયેદ્ દોષગુણૈર્યથોક્તૈઃ।
396.009. તમાદિશેત્તત્ર સમીક્ષ્ય વિદ્વાઞ્ શુભાશુભં તત્ફલમાદિશેચ્ચ
396.011. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ખઞ્જરીટકજ્ઞાનં નામાધ્યાયઃ॥
396.011. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિઞ્ શિવારુતં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
396.012. તચ્છ્રૂયતા।
396.012. અથ કિમ્।
396.013. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
396.014. શિવારુતમ્।
396.015. નમઃ સર્વેષામાર્યાણામ્।
396.015. નમઃ સર્વેષાં સત્યવાદિનામ્।
396.015. તેષાં સર્વેષાં તપસા વીર્યેણ ચ ઇમં શિવારુતં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
396.016. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ।
396.016. શાણ્ડિલ્યમિદમબ્રવીત્।
396.017. યાદૃશં ચ યથા વાશેત્તેષાં સર્વેષાં વાશાઞ્ શૃણોથ મે।
396.017. પૂર્વસ્યાં દિશિ યદિ વાશેત્, શિવા પૂર્વમુખં સ્થિત્વા ત્રીન્ વારાન્ વાશેત્, વૃદ્ધિં નિવેદયતિ।
396.018. ચતુરો વારાન્ યદિ વાશેત્, અત્ર મઙ્ગલં નિવેદયતિ।
396.019. પઞ્ચ વારાન્ વાશેત્, વર્ષાં નિવેદયતિ।
396.019. ષડ્વારાન્ વાશેત્, પરચક્રભયં નિવેદયતિ।
396.020. સપ્તવારાન્ વાશેત્, બન્ધનં નિવેદયતિ।
396.020. અષ્ટ વારાન્ વાશેત્, પ્રિયસમાગમં નિવેદયતિ।
396.021. અભીક્ષ્ણં વાશેત્, પરચક્રભયં નિવેદયતિ।
396.021. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
396.022. દક્ષિણાયાં દક્ષિણમુખં સ્થિત્વા ત્રિવારાન્ વાશેત્, ઽઅતૃ અતૃઽ કુરુતે મરણં તત્ર નિવેદયતિ।
396.023. ચતુરો વારાન્ વાશતિ, દક્ષિણમુખં સ્થિત્વા દક્ષિણાયા એવ દિશાયાઃ પ્રિયસમાગમં નિવેદયતિ।
396.024. અર્થલાભં ચ નિવેદયતિ।
396.024. પઞ્ચવારાન્ વાશેત્, અર્થં નિવેદયતિ।
396.024. ષડ્વારાન્ વાશેત્, સિદ્ધિં નિવેદયતિ।
396.025. સપ્તવારાન્ વાશેત્ વિવાદકલહં નિવેદયતિ।
396.025. અષ્ટવારાન્ વાશેત્, ભયં નિવેદયતિ।
396.026. અભીક્ષ્ણં વાશેત્, આકુલં નિવેદયતિ।
396.026. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
396.027. પશ્ચિમાયાં પશ્ચિમાભિમુખં સ્થિત્વા શિવા ત્રિવારાન્ વાશતિ, મરણં નિવદયતિ।
396.028. ચતુર્વારાન્ વાશતિ, બન્ધનં નિવેદયતિ।
396.028. પઞ્ચવારાન્ વાશતિ, વર્ષં નિવેદયતિ।
396.028. ષડ્વારાન્ વાશતિ, અન્નપાનં નિવેદયતિ।
396.029. સપ્તવારાન્ વાશતિ, મૈથુનં નિવેદયતિ।
396.029. અષ્ટવારાન્ વાશતિ, અર્થસિદ્ધિં નિવેદયતિ।
396.030. અભીક્ષ્ણં વાશતિ, મહામેઘં નિવેદયતિ।
396.030. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
397.001. <397>ઉત્તરસ્યાં દિશિ ઉત્તરાભિમુખં સ્થિત્વા ત્રિવારાન્ વાશતિ, પુરુષસ્ય પ્રસ્થિતસ્ય નિરર્થકં ગમનં ભવતિ।
397.002. ચતુર્વારાન્ વાશતિ, રાજપ્રતિભયં નિવેદયતિ।
397.002. પઞ્ચવારાન્ વાશતિ, વિવાદં નિવેદયતિ।
397.003. ષડ્વારાન્ વાશતિ, કુશલં નિવેદયતિ।
397.003. સપ્તવારાન્ વાશતિ, વર્ષાં નિવેદયતિ।
397.004. અષ્ટવારાન્ વાશતિ, રાજકુલદણ્ડં નિવેદયતિ।
397.004. અભીક્ષ્ણં વાશતિ, યક્ષરાક્ષસપિશાચકુમ્ભાણ્ડભયં નિવેદયતિ।
397.005. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
397.006. દિશિ વિદિશિ ચૈવ ગિરિપ્રાગ્ભારેષુ શિખરેષુ નિર્દેશં તં ચ શૃણોથ મે।
397.006. "અમૂં તુષ્યેત્ પિપાસાર્તાં વિદ્યાસિદ્ધ્યૈ તથૈવ ચ"।
397.008. વિદ્યાલમ્ભં ધનલમ્ભં નિર્દિશેચ્ચ વિચક્ષણઃ।
397.009. તીર્થાકારવૃક્ષમૂલે વાશતી યદિ દૃશ્યતે
397.010. સર્વત્ર સિદ્ધિં નિર્દિશેત્।
397.010. ન ચ શૃગાલભયે શિવા (વા)મે સમેતિ અપ્રમત્તેન સ્મૃતિમતા પૂજયિતવ્યા શિવા નિત્યમ્।
397.011. ગન્ધપુષ્પોપહારેણ શુશ્રૂષા કર્તવ્યા।
397.011. એવમર્ચ્યમાના સર્વસિદ્ધિં નિવેદયિષ્યતિ।
397.012. એવમ્ "સર્વે ઽર્થાસ્તસ્ય સિધ્યન્તિ ત્રિશઙ્કોર્વચનમ્ યથા"।
397.012. ક્રૌષ્ટ્રિકો યદિ વાશતિ, અર્થલમ્ભં નિવેદયતિ।
397.013. અધોમુખો યદિ વાશતિ, નિધાનં તત્ર નિવેદયતિ।
397.013. ઊર્ધ્વમુખો યદિ વાશતિ, વર્ષાં તત્ર નિવેદયતિ।
397.014. દ્વિપથે યદિ વાશતિ, પૂર્વમુખં સ્થિત્વા અર્થલાભં નિવેદયતિ।
397.015. દક્ષિણાભિમુખો યદિ વાશતિ, યથાપ્રિયસમાગમનં નિવેદયતિ।
397.015. દ્વિપથે પઞ્ચિમાભિમુખો યદિ વાશતિ, કલહં વિવાદં વિગ્રહં મરણં ચ ન્વિએદયતિ।
397.016. કૂપકણઠકે યદિ વાશતિ, અર્થં તત્ર નિવેદયતિ।
397.017. શાદ્વલે યદિ વાશતિ, અર્થસિદ્ધિં નિવેદયતિ।
397.017. અતિમૃદુકમ્ યદિ વાશતિ, વ્યાધિકં તત્ર નિવેદયતિ।
397.018. ગીતહારેણ યદિ વાશતિ, અર્થમનર્થં ચ નિવેદયતિ।
397.019. ત્રિભિર્વારૈરર્થં ચતુર્ભિરનર્થં પઞ્ચભિઃ પ્રિયસમાગમં ષડ્ભિર્ભોજનં સપ્તભિર્ભયમષ્ટભિર્વિગ્રહં વિવાદં ચ।
397.020. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
397.021. "અથ ભૂયઃ પ્રવક્ષ્યામિ અનુપૂર્વં શૃણોથ મે"।
397.021. નાનાહારે યદિ વાશતિ, માર્ગે સંસ્થિતસ્યાપિ સર્વં વક્ષ્યામિ તં શૃણોથ મે।
397.022. સંપ્રસ્થિતસ્ય પુરુષસ્ય શિવા વાશતિ વા, યા પૂર્વમુખં સ્થિત્વા ક્ષિપ્રગમનમર્થસિદ્ધિં નિવેદયતિ।
397.023. અથ દક્ષિણમુખં વાશતિ, યા અર્થસિદ્ધિં નિવેદયતિ।
397.024. પશ્ચાન્મુખં વાશતિ, ભયં નિવેદયતિ।
397.024. અથોત્તરમુખં વાશતિ, અર્થલાભં નિવેદયતિ।
397.025. અથ સંપ્રસ્થિતસ્ય વાશતિ, યા પુરતઃ સ્થિત્વા ઉપક્લેશં નિવેદયતિ।
397.025. અથ દક્ષિણે વાશતિ, યદિ દક્ષિણામુખા એવ દિશઃ કર્મસિદ્ધિં ચ નિવેદયતિ।
397.026. પશ્ચિમતો યદિ વાશતિ, ચૌરતો ઽહિતમસ્ય દુઃખદૌર્મનસ્યં નિવેદયતિ।
397.027. અથ માર્ગે વ્રજતો દક્ષિણતો વાશતિ, મહાવ્યાધિમનર્થં ચૌરા મુષન્તિ તન્નિવેદયતિ।
397.028. ગ્લાનસ્ય યદિ વાશતિ, દક્ષિણમુખમ્, "ન સ ચિકિત્સિતું શક્યો મૃત્યુદૂતેન ચોદિતહ્"।
397.029. ગ્લાનસ્ય યદિ વાશતિ, ઉત્તરમુખં સ્થિત્વા આરોગ્યધનલાભં ચ નિવેદયતિ।
397.030. અથ મૂર્ધ્ના વાશતિ, યા ઉપક્લેશં નિવેદયતિ।
397.030. અથ પશ્ચિમમુખં સ્થિત્વા યા અન્યોન્યં વ્યાહરતે, યમશાસનમ્ {નિવેદયતિ}।
397.031. નાનાહારે યદિ વાશતિ, યા સંક્ષોભં નિવેદયતિ।
397.032. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
398.001. <398>શિવા પુરતઃ પુરુષસ્ય માર્ગપ્રયાતસ્ય યદિ વાશતિ, યા અગ્રતઃ ક્ષેમમાર્ગં વિજ્ઞાપયતિ।
398.002. અર્થસિદ્ધિં નિવેદયતિ।
398.002. માર્ગં વ્રજતો ઽસ્ય શિવા વામેનાગત્ય ગચ્છતે, દક્ષિણમુખં ક્ષેમમાર્ગં વિજાનીયાદર્થસિદ્ધિં ચ નિવેદયતિ।
398.003. માર્ગે વ્રજતઃ પુરુષસ્ય શિવા વામેનાગત્ય પુરતો વાશતિ, યા તથા સભયં માર્ગં વિજ્ઞાપયતિ।
398.004. નિવર્તેત વિચક્ષણઃ।
398.004. દક્ષિણાં દિશં વામં ગત્વા વામતઃ પરિવર્તેત "ન તન્માર્ગેણ ગન્તવ્યં ત્રિશઙ્કુવચનમ્ યથા"।
398.005. પુરતઃ શિવા ગત્વા અગ્રતશ્ચ નિષીદતિ, સભયં માર્ગં વિજાનીયાત્।
398.006. નિવર્તેત વિચક્ષણઃ।
398.006. શિવા પુરત આગત્ય વામેન પરિવર્તતે, ઽભયમેતીહઽ તેનાપિ ભયં જાનીયાદ્વિચક્ષણઃ।
398.007. સેનાયામાવાહિતાયાં શિવા વાશતિ, પશ્ચિમં નિવર્તનં નિવેદયતિ।
398.008. યદિ ગચ્છેત્પરાજયઃ।
398.008. સેના ન ગચ્છેત્।
398.008. સેનાયાં વ્રજમાનાયાં શિવા આગચ્છેદગ્રતઃ સેનાજયં નિવેદયતિ।
398.009. પરચક્રપરાજયં ચ નિવેદયતિ।
398.009. સાર્થસ્ય વ્રજમાનસ્ય શિવા ગચ્છત્યગ્રતઃ ક્ષેમમાર્ગં નિવેદયતિ।
398.010. અર્થસિદ્ધિં તથૈવ ચ।
398.011. પુરુષસ્ય પથિ વ્રજતો વામતો વાશતિ, માર્ગં નિવેદયતિ।
398.011. "તન્માગેણ {હિ} ગન્તવ્યં ત્રિશઙ્કુવચનમ્ યથા"॥
398.012. "ગ્રામસ્ય નગરસ્યાપિ ચૈત્યસ્થાને તથૈવ ચ"।
398.012. પૂર્વેણોત્તરેણાપિ શિવા વાશતિ, ક્ષેમં તત્ર નિવેદયતિ।
398.013. દક્ષિણે પશ્ચિમે યદિ વાશતિ, યા ભયં તત્ર નિવેદયતિ।
398.014. વામતો ન પ્રશંસન્તિ તથૈવ વિદિશાસુ ચ।
398.015. અતિદીર્ઘાતિરૂક્ષા વા કાલે માસાન્તિકે તથા।
398.016. અધરાં તુ ભયં વક્ષ્યે ત્રિશઙ્કુવચનમ્ યથા
398.017. મધુસ્વરાં શિવાં જ્ઞાત્વા કાલે વેલે ઉપસ્થિતે।
398.018. ક્ષેમં ચૈવાર્થસિદ્ધિશ્ચ ચિન્તિતવ્યં વિચક્ષણૈઃ
398.019. વ્યાધિરુપદ્રવાશ્ચ, "સર્વં તુ પ્રશમમ્ યાન્તિ ત્રિશઙ્કુવચનમ્ યથા"।
398.020. શિવારુતસ્યોપચારો દિગ્વિદિશાસુ નિમિત્તા ગ્રહીતવ્યાઃ।
398.020. યઃ શિવાયા દિવસો ભવતિ, સ દિવસો જ્ઞાતવ્યઃ।
398.021. પુષ્પગન્ધમાલ્યોપહારસ્તદ્દિવસે ઉપપાદયિતવ્યઃ।
398.021. નિત્યં દેવતાગુરુકેણ ભવિતવ્યમ્।
398.021. દેવ્યા ગુરુકેણ ભવિતવ્યમ્।
398.022. દેવ્યૈ શુશ્રૂષા કર્તવ્યા।
398.022. સર્વાર્થાન્ સંપાદયિષ્યતિ।
398.022. સર્વકાર્યાણિ નિવેદયતિ॥
398.024. યત્કિંચિત્કાર્યમારભિષ્યતિ, તત્સર્વં નિવેદયતિ।
398.024. દેવ્યૈ સર્જરસો ગુગ્ગુલુ ચ ધૂપયિતવ્યમ્।
398.025. પુષ્પબલિશ્ચ યથાકાલે દાપયિતવ્યઃ।
398.025. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ॥
398.026. શિવારુતકથને ઽત્ર વિદ્યાં વક્ષ્યામિ યથાસત્યં ભવિષ્યતિ।
398.027. નમ આરણ્યાયૈ।
398.027. ચીરિણ્યૈ સ્વાહા સર્જરસધૂપમ્।
398.028. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિઞ્ શિવારુતનામાધ્યાયઃ॥
399.001. <399>અથાતઃ પુષ્કરસારિન્ પાણિલેખાનામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
399.001. તચ્છ્રૂયતામ્।
399.001. અથ કિમ્।
399.002. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુહ્--
399.003. પાણિલેખા।
399.004. અથાતઃ સંપ્રવક્ષ્યામિ નરાણાં કરસાંસ્થિતમ્।
399.005. લક્ષણં સુખદુઃખાનાં જીવિતં મરણં તથા
399.006. અઙ્ગુષ્ઠમૂલમાશ્રિત્ય ઊર્ધ્વરેખા પ્રવર્તતે।
399.007. તત્ર જાતં સુખતરં દ્વિતીયા જ્ઞાનમન્તરે
399.008. તૃતીય સા લેખા યત્ર પ્રદેશિન્યા પ્રવર્તતે।
399.009. તત્રોક્તા હેતવઃ શાસ્ત્રે સમાસેન ચતુર્વિધાઃ
399.010. અપર્વસુ ચ પર્વાણિ નક્ષત્રાણામુપદ્રવઃ।
399.011. દ્વિનિઃસૃતો વિશુદ્ધાત્મા જીવેદ્વર્ષશતં હિ સઃ
399.012. ત્રિંશત્ ગ્ત્રિભાગેન જાનીયાદર્ધે પઞ્ચાશદાયુષઃ।
399.013. સપ્તતિસ્ત્ર્યંશભાગેષુ અત્યન્તાનુગતે શતમ્
399.014. આયુર્લેખા પ્રદૃશ્યૈવ વ્યન્તરાયઃ પ્રકાશ્યતે।
399.015. નક્ષત્રસંજ્ઞયા જ્ઞેયા મનુજૈરર્થશસ્તથા
399.016. અઙ્ગુષ્ઠોદરમાર્ગે તુ યાવત્યો યસ્ય રાજયઃ।
399.017. તસ્યાપત્યાનિ જાનીયાત્ તાવન્તિ નાત્ર સંશયઃ
399.018. દીર્ઘાયુષં વિજાનીયાદ્ દીર્ઘલેખા તુ યા ભવેત્।
399.019. હ્રસ્વાયુષં વિજાનીયાદ્ધ્રસ્વલેખા તુ યા ભવેત્
399.020. અઙ્ગુષ્ઠમૂલે યવકો રાત્રૌ જન્માભિનિર્દિશેત્।
399.021. દિવા તુ જન્મ નિર્દિષ્ટમઙ્ગુષ્ઠયવકે ધ્રુવમ્
399.022. અવ્યક્તો યવકો યત્ર તત્ર લગ્નં વિનિર્દિશેત્।
399.023. લગ્નં પુંસંજ્ઞકો જ્ઞેયો ઽહોરાત્રં વિનિર્દિશેત્
399.024. દિવસં જન્મ નિર્દિશેદ્ રાત્રૌ સ્ત્રીસંજ્ઞકો ભવેત્।
399.025. રાત્રિઃ સંધ્યા સમાખ્યાતા ભાગૈરન્યૈર્ ન સંશયઃ।
399.026. પુંસંજ્ઞાદુદયં તેષામહોરાત્રાન્તિકં વદેત્
399.027. અઙ્ગુષ્ઢમૂલે યવકે શલે સૌખ્યં વિધીયતે।
399.028. અશ્વાદ્ ભદ્રં વિજાનીયાદઙ્ગુષ્ઠયવકેષ્વિહ
399.029. યવમાલા ચ મત્સ્યઃ સ્યાદઙ્ગુષ્ઠયવકો રતૌ।
399.030. બાલયૌવનમધ્યાન્તે સુખં તસ્યાભિનિર્દિશેત્
399.031. યસ્ય સ્યાદ્ યવકશ્ચાપિ ચાપો વા સ્વસ્તિકસ્તથા।
399.032. તલેષુ યેષુ દૃશ્યન્તે ધન્યન્તે ધન્યાસ્તે પુરુષા હ્યમી
400.001. <400>મત્સ્યો ધાન્યં ભવેદ્ ભોગાયામિષાદૌ યવે ધનમ્।
400.002. ભોગસૌભાગ્યં જાનીયાન્મીનાદૌ નાત્ર સંશયઃ
400.003. પતાકાભિર્ધ્વજૈર્વાપિ શક્તિભિસ્તોમરૈસ્તથા।
400.004. તલસ્થૈરઙ્કુશૈશ્ચાપિ વિજ્ઞેયઃ પૃથિવીપતિઃ।
400.005. રાજવંશપ્રસૂતં ચ રાજમાત્રં વિનિર્દિશેત્
400.006. પ્રેષ્ક્યન્તે શાખયા પઞ્ચ હસ્તે ચત્વાર એવ ચ।
400.007. ક્ષત્રિયો વા ભવેદ્ ભોગી રાજભિશ્ચાપિ સત્કૃતઃ
400.008. વૈશ્યો ઽથ ક્ષત્રિયો વાગ્મી ધનધાન્યં ન સંશયઃ।
400.009. શૂદ્રો વિપુલભાગી સ્યાત્ પર્વશીલો ઽથ નૈષ્ઠિકઃ
400.010. સતતમભિપૂજ્યઃ સ્યાત્ સર્વેષાં ચ પ્રિયંવદઃ।
400.011. વિશીલઃ શીલકુઞ્ચો વા બહુભિર્ ન બહુસ્તથા
400.012. શ્યામવર્ણાથ ભિન્ના વા સા લેખા દુઃખભાગિની।
400.013. ત્રિલેખા યસ્ય દૃશ્યન્તે યસ્ય પૂર્ણાઃ કરસ્થિતાઃ।
400.014. મહાભોગો મહાવિદ્વાઞ્ જીવેદ્વર્ષશતં ચ સઃ
400.015. અજપદં રાજચ્છત્રં શઙ્ખચક્રપુરસ્કૃતમ્।
400.016. તલેષુ યસ્ય દૃશ્યન્તે તં વિદ્યાત્ પૃથિવીપતિમ્
400.017. ભગસ્તુ ભાગ્યાય ધ્વજૈઃ પતાકૈર્હસ્ત્યશ્વમાલાઙ્કુશતશ્ચ રાજા।
400.019. મત્સ્યો નુ પાનાય યવો ધનાય વેદિસ્તુ યજ્ઞાય ગવાં ચ ગોષ્ઠઃ
400.021. અનામિકાપર્વ અતિક્રમેદ્ યદિ કનિષ્ઠિકા વર્ષશતં સ જીવતિ।
400.023. સમે ત્વશીતિર્વર્ષાણિ સપ્તભિર્યથા નદીનાં ભરિતાય નિર્દિશેદ્
400.025. શરીરવર્ણપ્રભવાં તુ લેખાં સવૈશિખાં વર્ણવિહીનકાં ચ।
400.027. સમીક્ષ્ય નીચોત્તમમધ્યમાનાં દારિદ્ર્યમધ્યે ચરતાં વિજાનતામ્
400.029. અભ્યઞ્જનોદ્વર્તનસત્કરી{ષૈ}રધ્યક્ષચુર્ણૈશ્ચ વિમૃજ્ય પાણિમ્।
400.031. પ્રક્ષાલ્ય ચૈકાન્તરઘૃષ્ટલેખામેકાગ્રચિત્તસ્તુ કરં પરીક્ષેત્
401.001. <401>વલયસમનરાધિપં ભજન્ત્યઃ સમનુગતા મણિબન્ધને તુ તિસ્રઃ।
401.003. દ્વિરપિ ચ {સ} ભવાન્તરે મહાત્મા વિપુલધનશ્રિય આહ વસ્ત્રલાભઃ
401.005. દદતિ સતતમુન્નતસ્તુ પાણિર્ભવતિ ચિરાય તુ દીર્ઘપીનપાણિઃ।
401.007. પરિપતતિ શિરાવિરુદ્ધપાણિર્ધનમધિગચ્છતિ માંસગૂઢપાણિઃ
401.009. સુદૃશ {કરતલૈશ્ચ} સાધવસ્તે કુટિલકૃતૈર્વિનિમીલિતૈશ્ચ ધૂર્તાઃ।
401.011. ભવતિ રુધિરસંનિભઃ સુરક્તશ્ચિરમિહ પિણ્ડિતપાણિરીશ્વરઃ સ્યાત્
401.013. ધૃતરુચિરમનાઃ શિલારવિન્દૈર્જ્વલનકષાયસુવર્ણપાણિરા{જિહ્}।
401.015. ભવતિ બહુધનો નિગૂઢપાણિશ્ચિરમિહ જીવતિ પાનભોગભોગી
401.017. સુભગ ઇહ તથોષ્ણદીર્ઘપાણિર્ધ્રુવમિહ શીતલપાણિકસ્તુ ષણ્ઢઃ।
401.019. ઇહ હિ બહુધનો બલેન યુક્તઃ સુતનુસુસંચિતપાણિરેખકો યઃ
401.021. ધનમુપનયતીહ પાણિલેખા કૃતજનિતા જલવચ્ચ યા સુદીર્ઘા।
401.023. જલવદનુગતા સુવર્ણવર્ણા ધનમધિગચ્છતિ નિંનશોન્નતા યા
401.025. ધનમુપલભતે સુરક્તપાણિર્વિપુલમથો ચ નિરન્તરાઙ્ગુલિઃ સ્યાત્।
401.027. બલિપુરુષમપિ ત્યજેદ્ધિ વિત્તં દિતવિવશા (?) ચ વિશીર્ણવર્ણલેખા
401.029. અપગતઘૃતવર્ણપાણિલેખો ભવતિ નરો ધનવાન્ બલેન યુક્તઃ।
401.031. અસુભૃતિસદૃશા ભવેત્તથા ભૂષણવૃત {રૂપવતી સુભા} એકભાર્યા
402.001. <402>ભવતિ બહુધનો ધનૈર્વિહીનઃ શ્રુતમધિગમ્ય વિશાલપાણિલેખઃ।
402.003. {સુ}ઋજુભિરહિનીલનિર્મલા{ભિહ્} કરતલરાજિ {ભિરીશ્વરઃ સ ધન્યહ્}
402.005. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ કરતલલેખાનામાધ્યાયઃ॥
402.006. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ વાયસરુતં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
402.006. તચ્છ્રૂયતામ્।
402.007. અથ કિમ્।
402.007. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ।
402.007. નમો ઽર્હતામ્।
402.007. તેષાં નમસ્કૃત્વા--
402.008. વાયસરુતમ્।
402.009. ઇદં શાસ્ત્રં પ્રવક્ષ્યામિ વાયસાનાં શુભાશુભમ્।
402.010. જયં પરાજયં ચૈવ લાભાલાભં તથૈવ ચ
402.011. સુખદુઃખં પ્રિયાપ્રિયં જીવિતં મરણં તથા।
402.012. વાયસાનાં વચઃસિદ્ધિં પ્રવક્ષ્યામિ યથાવિધિ
402.013. દેવાઃ પ્રવદન્તિ શ્રેષ્ઠા વાયસાનાં નમો નમઃ।
402.014. આગતા માનુષં લોકં વાયસા બલિભોજનાઃ
402.015. પ્રસ્થિતસ્ય યદાધ્વાનમગ્રતો વાયસો ભવેત્।
402.016. વ્યાહરન્ ક્ષીરિવૃક્ષસ્થો નિર્દિશેદર્થસિદ્ધિતામ્
402.017. સ્વરેણ પરિતુષ્ટેન ફલવૃક્ષસમાશ્રિતઃ।
402.018. પુનરાગમનં ચૈવ સિદ્ધમર્થનિવેદિતમ્
402.019. વિવૃદ્ધવૃક્ષપત્રાણિ મધુરં ચાનુવાસતિ।
402.020. અસૂપં નિર્દિશેદ્ ભોજ્યં ગુડમિશ્રં તુ ગોરસમ્
402.021. દૃષ્ટસ્તુ તુણ્ડપાદેન આત્મનઃ પરિમાર્જતિ।
402.022. પાયસં સર્પિષા મિશ્રં તત્ર વિદ્યાન્ન સંશયઃ
402.023. રૂક્ષં નિર્ઘર્ષતે તુણ્ડં શિરશ્ચ પરિમાર્જતિ।
402.024. સફલં વૃક્ષમાસ્થાય ધ્રુવં માંસેન ભોજનમ્
402.025. લોચયતિ વ્યાહરતિ ફલવૃક્ષસમાશ્રિતઃ।
402.026. વ્યાધેન ચ હતં માંસં નિવેદયતિ ભોજનમ્
402.027. ઘોરં વ્યાહરતે કાર્યં વાયસો વૃક્ષમાશ્રિતઃ।
402.028. કલહં સંગ્રામભયં તત્ર વિદ્યાન્ન સંશયઃ
402.029. શુષ્કવૃક્ષે નિષીદિત્વા ક્ષામં દીનં ચ વ્યાહરેત્।
402.030. કલહં સુમહત્ કૃત્વા ન ચાર્થં તત્ર સિધ્યતિ
402.031. ક્ષીરિવૃક્ષે નિષીદિત્વા ક્ષામં દીનં ચ વ્યાહરેત્।
402.032. ક્રમેણ યુગમાત્રેણ ન ચાર્થં તત્ર સિધ્યતે
403.001. <403>શુષ્કવૃક્ષે નિષીદિત્વા ઽકામુકાકમ્ઽ પ્રવાશતિ।
403.002. તત્ક્ષણં સંનિવેદેતિ તત્ર ચૌરભયં ભવેત્
403.003. શુષ્કવૃક્ષે નિષીદિત્વા ઽકામુકાકમ્ઽ પ્રવાશતિ।
403.004. પૃષ્ઠેન દર્શયેદ્ભારં ક્ષુધાપીડાં ચ નિર્દિશેત્
403.005. પક્ષં વિધૂયમાનો યઃ પશ્યન્ પથસ્ય વાશતિ।
403.006. ન તત્ર ગમનં કુર્યાચ્ચૌરૈઃ પથમુપદ્રુતમ્
403.007. રજ્જું વા ફલકં વાપિ યદિ કર્ષતિ વાયસઃ।
403.008. ન તત્ર ગમનં શ્રેયશ્ચૌરૈઃ પથમુપદ્રુતમ્
403.009. ગોમયે શુષ્કકાષ્ઠે વા યદિ વાશતિ વાયસઃ।
403.010. કલહઃ કુવચો વ્યાધિર્ ન ચાર્થં તત્ર સિધ્યતિ
403.011. તૃણં વા યદિ વા કાષ્ઠં દર્શયેચ્ચ સદા ખગઃ।
403.012. પુરતઃ શુષ્કપાણિસ્તુ તત્ર ચૌરભયં ભવેત્
403.013. સાર્થોપરિ નિષીદિત્વા ક્ષામં દીનં ચ વ્યાહરેત્।
403.014. નિપતેત્ સાર્થમધ્યે ઽસ્મિંશ્ ચૌરસૈન્યં ન સંશયઃ
403.015. યદા પ્રદક્ષિણં ત્રસ્તં વાશન્તિ વિવિધં ખગાઃ।
403.016. શુષ્કવૃક્ષે નિષીદિત્વા તત્ર વિદ્યાન્મહાભયમ્
403.017. ભીતસ્ત્રસ્તઃ પરીતશ્ચ યસ્તુ વ્યાહરતે ખગઃ।
403.018. પરિબાધન્ દિશઃ સર્વાસ્તત્ર ભયમુપસ્થિતમ્
403.019. ગચ્છન્તં સમનુગચ્છેત્પુરઃ સ્થિત્વા તુ વ્યાહરેત્।
403.020. ન તત્ર ગમનં કુર્યાન્માર્ગમત્ર પ્રશાતનમ્
403.021. વાસ્તુમધ્યે પ્રતિસ્થાને ક્ષામં દીનં ચ વ્યાહરેત્।
403.022. વ્યાધિં તત્ર વિજાનીયાદ્ વાસે વા ગૃહસ્વામિનામ્
403.023. શકટસ્ય યથા શબ્દં વિશ્રબ્ધં વાશતિ વાયસઃ।
403.024. દૂરાદભ્યાગતં જ્ઞાત્વા પ્રસિદ્ધિં ચાભિનિર્દિશેત્
403.025. ગર્ગરે ઘટકે ચૈવ સ્થાલિકપિઠરેષુ વા।
403.026. નિષણ્ણો વાશતિ કાકઃ પ્રસિદ્ધં ગમનં ધ્રુવમ્
403.027. આસને શયને વાપિ સ્થિતો વાશતિ વાયસઃ।
403.028. પ્રસિદ્ધં ગમનં બ્રૂયાત્પ્રોષિતેન સમાગમઃ
403.029. બ્રહ્મસ્થાને નિષીદિત્વા ધ્રુવં વાશતિ વાયસઃ।
403.030. અર્થલાભં વિજાનીયાદ્ધનલાભં ચ આકરેત્
403.031. બ્રહ્મસ્થાને નિષીદિત્વા ક્ષામં દીનં વાશતિ।
403.032. સંધિસ્થાને હરેચ્ચૌરસ્તત્ર વૈ નાસ્તિ સંશયઃ
404.001. <404>દેવતાદેવતાનાં ચ દેવસ્યોપવનાનિ ચ।
404.002. યસ્ય વાચં વદેત્તસ્ય અર્થલાભં વિનિર્દિશેત્
404.003. લાક્ષાહરિદ્રામઞ્જિષ્ઠાહરિતાલમનઃશિલાઃ।
404.004. યસ્યાહરેત્પુરસ્તસ્ય સ્વર્ણલાભં વિનિર્દિશેત્
404.005. પાત્રં ચ પાત્રકં ચૈવ મૃત્તિકાવરભાજનમ્।
404.006. યસ્ય યસ્ય હરેત્તસ્ય દ્રવ્યલાભં વિનિર્દિશેત્
404.007. સંઘીભૂત્વા યુગમાત્રં શુભં તિષ્ઠતિ વાયસઃ।
404.008. કાષ્ઠં વા વાયસા યત્ર ગૃહમારોપયન્તિ ચ।
404.009. નિગદન્ત્યત્ર વિજાનીયાદ્ યાચકાત્તુ મહાભયમ્
404.010. નીલં પીતં લોહિતં ચ પ્રતિસંહરણાનિ ચ।
404.011. નિગૃહ્ણન્તિ યત્ર કાકા વ્યાધિં તત્ર વિનિર્દિશેત્
404.012. ગ્રામાન્તે ભયમાખ્યાતિ કાકો વા વાશતિ ધ્રુવમ્।
404.013. પ્રત્યેકતો વા વાશતિ વિદ્યાત્તત્ર મહાભયમ્
404.014. વાયસો ઽસ્થ ગૃહીત્વા વૈ પ્રગચ્છેદનુદક્ષિણમ્।
404.015. નિષીદન્ સફલે વૃક્ષે સ વદેન્માંસભોજનમ્
404.016. યસ્ય શીર્ષે નિષીદિત્વા કર્ણં કર્ષતિ વાયસઃ।
404.017. અભ્યન્તરે સપ્તરાત્રાન્મરણં તસ્ય નિર્દિશેત્
404.018. કરકે ચોદકે ચૈવ સ્નિગ્ધદેશેષુ વાશતિ।
404.019. ઊર્ધ્વમુખં નિરીક્ષંસ્તુ જગદ્ વૃષ્ટિં વિનિર્દિશેત્
404.020. સ્વરેણ પરિતુષ્ટેન તીર્થવૃક્ષેષુ વાશતિ।
404.021. ઊર્ધ્વમુખં તથા વક્તિ વાતવૃષ્ટિં વિનિર્દિશેત્
404.022. કાયં કિલકિલાયંસ્તુ સ્નિગ્ધદેશેષુ વાશતિ।
404.023. વક્ષો વિધુન્વન્ વાયસઃ સદ્યો વૃષ્ટિં વિનિર્દિશેત્
404.024. સ્વરેણ પરિતુષ્ટેન સ્નિગ્ધં મધુરં વાશતિ।
404.025. સક્ષરસદ્રવં ભાગં વાશતિ ભોજનં ભવેત્
404.026. પ્રકારે તોરણાગ્રે વા યદિ વાશતિ વાયસઃ।
404.027. અભીક્ષ્ણં ઘર્ષતે તુણ્ડં સંગ્રામં તત્ર નિર્દિશેત્
404.028. મણ્ડલાનિ વાવર્તાનિ બહિર્વા નગરસ્ય ચ।
404.029. વૈરં ચ વિગ્રહં ઘોરં તત્ર ચૈવ વિનિર્દિશેત્
404.030. ગ્રામે વા નગરે વાપિ કુર્વતે યત્ર મણ્ડલમ્।
404.031. ઊર્ધ્વમુખં વાશન્તો વૈ વિષણ્ણત્વં સમુત્થિતમ્
405.001. <405>પૂર્વેણ ચૈવ ગ્રામસ્ય યદા સૂયતિ વાયસી।
405.002. અલ્પોદકેનોત્પ્લવન્તિ વનાનિ નગરાણિ ચ
405.003. પુરસ્તાદ્દક્ષિણે પાર્શ્વે યદિ સૂયતિ વાયસી।
405.004. વર્ષતિ પ્રથમે માસે પશ્ચાદ્દેવો ન વર્ષતિ।
405.005. કૃષ્ટધાન્યાનિ વર્ધન્તે માષધાન્યં વિનશ્યતિ
405.006. દક્ષિણે વૃક્ષશિખરે યદા સૂયતિ વાયસી।
405.007. મણ્ડૂકકીટકમક્ષા ચૌરશ્ચ બહુલીભવેત્
405.008. પશ્ચિમોત્તરપાશ્વ તુ યદા સૂયતિ વાયસી।
405.009. અશનિર્ નિપતેત્તત્ર ભયં ચ મૃગપક્ષિણામ્
405.010. ઉત્તરે વૃક્ષશિખરે યદા સૂયતિ વાયસી।
405.011. પૂર્વમુપ્તં વિજાનીયાચ્છસ્યં સમુપજાયતે
405.012. ઉપરિ વૃક્ષશિખરે યદા સૂયતિ વાયસી।
405.013. અલ્પોદકં વિજાનીયાત્સ્થલે બીજાનિ રોપયેત્
405.014. યદા તુ મધ્યે વૃક્ષસ્ય નિલયં કરોતિ વાયસી।
405.015. મધ્યં વર્ષતે વર્ષં મધ્યશસ્યં પ્રજાયતે
405.016. સ્કન્ધમૂલે તુ વૃક્ષસ્ય યદા સૂયતિ વાયસી।
405.017. અનાવૃષ્ટિર્ભવેદ્ ઘોરા દુર્ભિક્ષં તત્ર નિર્દિશેત્
405.018. ચતુરઃ પઞ્ચ વા પોતાન્ યદા સૂયતિ વાયસી।
405.019. સુભિક્ષં ચ ભવેત્તત્ર ફલાનામુદિતં ભવેત્
405.020. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ વાયસરુતં નામાધ્યાયઃ॥
405.021. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ દ્વારલક્ષણં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
405.021. તચ્છ્રૂયતામ્।
405.022. અથ કિમ્।
405.022. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
405.023. દ્વારલક્ષણમ્।
405.024. મોહેન્દ્રમથ દિવ્યં ચ માઙ્ગલ્યં પૂર્વતઃ સ્મૃતમ્।
405.025. દક્ષિણે તુ દિશો ભાગે પૂષા ચ પિત્ર્યમેવ ચ
405.026. સુગ્રીવં પુષ્પદન્તં ચ પશ્ચિમેનાત્ર નિર્દિશેત્।
405.027. ભલ્લાતકં રાજયક્ષ્મં વિદ્યાદુત્તરતઃ શુભમ્
405.028. જન્મસમ્પદ્વિપત્ક્ષેત્રક્ષેમપ્રત્યરિસાધનમ્।
405.029. અથ વૈ ધનમિત્રં ચ પરમં મૈરમેવ ચ
405.030. ઉવાચ વિધિવત્પ્રાજ્ઞો વિશ્વકર્મા મહામતિઃ।
405.031. વાસ્તૂનાં ગુણદોષૌ ચ પ્રવક્ષ્યામ્યનુપૂર્વશઃ
406.001. <406>સમં સ્યાચ્ચતુરસ્રં ચ વિસ્તીર્ણા ચૈવ મૃત્તિકા।
406.002. ક્ષીરિવૃક્ષાકુલં ધન્યં બ્રાહ્મણસ્ય પ્રશસ્યતે
406.003. પૂર્વાયતનતયા વાસ્તુ રથચક્રાકૃતિ ચ યત્।
406.004. રક્તપાંશુર્ભવેદ્યત્ર રાજ્ઞાં તત્તુ પ્રશસ્યતે
406.005. ત્રિકોણં કુશસંસ્ત્રીર્ણમુત્તાનં મધુરં ચ યત્।
406.006. વ્યાયમતો જલં ચૈવ વાસ્તુ તસ્ય ધનૌષધી
406.007. અઙ્ગારાકારસંસ્થાનં ગોમુખં શકટાકૃતિ।
406.008. અનાવાસ્યં ચ તત્ પ્રોક્તમ્ યચ્ચ પુત્રક્ષયાવહમ્
406.009. યત્તુ કઞ્જરકક્ષૈસ્તત્ ત્યક્તં વર્ષોદકેન ચ।
406.010. અપસવ્યોદકં ચૈવ દૂરતઃ પરિવર્જયેત્
406.011. વિપ્રસ્ય ચતુરસ્રં તુ ક્ષાત્રિયં પરિમણ્ડલમ્।
406.012. દશદ્વાદશકં વૈશ્યે શૂદ્રસ્ય તત્ર લેખનમ્
406.013. વાસ્તુપૂર્વોત્તરે દેશે ગોકુલં તત્ર કારયેત્।
406.014. તથૈવ ચાગ્નિશાલાં તુ પૂર્વદક્ષિણતો દિશિ
406.015. વર્ષવૃષ્યાયુધાગારાન્ દક્ષિણેન નિવેશયેત્।
406.016. પશ્ચિમોત્તરતશ્ચાત્ર વણિગ્ભાણ્ડં નિવેશયેત્
406.017. ઉત્તરાયાં તુ કર્તવ્યં વર્ચઃસ્થાનમનુત્તરમ્।
406.018. એશાન્યામેવ સર્વાણિ પ્રાસાદશ્ચ પુરોમુખઃ
406.019. અવિધિપરિવર્તેત તત્ર વૈરં વધો ભવેત્।
406.020. રચિતસર્વદ્વારાણામાયામો દ્વિગુણો મતઃ
406.021. કુર્યાત્સુરભવનાનામ્ યથેષ્ટં દ્વારકાણ્યપિ।
406.022. તદ્દ્વારબાહુપર્યન્તે સ્ત્રિયો દૃષ્ટા દોષાવહાઃ
406.023. વિદ્વિષસ્ય સલોકસ્ય દ્વારે સ્યાન્નુ કરગ્રહ।
406.024. મહેન્દ્રે પુરે વા રાજ્યં સૂર્યે સૂરપ્રભાવતા
406.025. સત્યે મૃદુર્મૃગો શૂરો ઽન્તરીક્ષે ધનક્ષયઃ।
406.026. વાયવ્યે તુ બહુવ્યાધિર્ભગે ભાગ્યવિપર્યયઃ
406.027. પુષ્પે તુ સુભગો નિત્યં વિતથે ઽપ્યશુભો ભવેત્।
406.028. શોકે ભૂતવિકારઃ સ્યાત્ શોષે તસ્ય વિષણ્ણતા
406.029. ભલ્લાતકે ગૃહે વાસો રાજયક્ષ્મે સમાવૃતિઃ।
406.030. હ્રદે રેણુપરિશ્રાવ આદિત્યે તુ કલિર્ધ્રુવમ્
406.031. નાગરાજે નાગભયં મહશ્ચેદ્ દીર્ઘમાયુષમ્।
406.032. ભવેદસ્ય ચ યદ્ દ્વારં તત્રાગ્નિભયમાદિશેત્
407.001. <407>ક્ષયં વિદ્યાત્તસ્ય તસ્ય ધનસ્ય કુલસ્ય ચ।
407.002. યમે મૃત્યું વિજાનીયાત્કુલે શ્રેષ્ઠોત્તમસ્ય ચ।
407.003. ભૃઙ્ગિરાજે તુ મતિમાન્ ગન્ધર્વે ગન્ધમાલ્યતા
407.004. ભૃઙ્ગે ક્રોધઃ કલિશ્ચૈવ પિતરિ ભોગસમ્પદઃ।
407.005. દૌવારિકે સ્વલ્પધનં સુગ્રીવે રાજપૂજિતઃ
407.006. પુષ્પદન્તે ધનાવાપ્તિર્વરુણે જલચિત્રતા।
407.007. અસુરે મરણં ઘોરં રોગે તુ બહુદોષતા
407.008. બલિંશ્ચ ઉપહારાંશ્ચ પ્રવક્ષ્યામિ યથાગૃહમ્।
407.009. વિચિત્રૈર્વિદિશૈર્ગન્ધૈઃ પરિપૂજ્ય બલિં હરેત્
407.010. કલત્રે હેતુબીજાનિ મધ્યમે ઽર્જિતમેવ તુ।
407.011. મહેન્દ્રે મુક્તપુષ્પાણિ પાવકે ચ પયો દધિ
407.012. આદિત્યે પરિદેયં તુ ભક્તં ચૈવ પ્રિયઙ્ગવઃ।
407.013. અન્તરીક્ષે જલં દિવ્યં પુષ્પાણિ જલજાનિ ચ
407.014. નન્દા પ્રતિપદા જ્ઞેયા ષષ્ઠી ત્રયોદશી જયા।
407.015. તાસુ તાસુ ધ્રુવં કુર્યાત્પ્રાજ્ઞો હ્યેવં વિચક્ષણઃ
407.016. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ દ્વારલક્ષણં નામાધ્યાયઃ॥
407.017. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ દ્વાદશરાશિકં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
407.017. તચ્છ્રૂયતામ્।
407.018. અથ કિમ્।
407.018. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
407.019. દ્વાદશરાશિકઃ।
407.020. અતઃ પરં પ્રવક્ષ્યામિ ચિત્તવિજ્ઞાનકાણ્ડકમ્।
407.021. યથાદૃષ્ટાન્તેનૈવેનં નરાણાં સમુદાહૃતમ્
407.022. તદહં સંપ્રવક્ષ્યામિ ચિત્તવિજ્ઞાનમુત્તમમ્।
407.023. દ્વાદશૈવ તુ ચિત્તાસ્તે યે લોકે પ્રચરન્તિ વૈ
407.024. તાનહં સંપ્રવક્ષ્યામિ શૃણુ તત્ત્વેન મે તતઃ।
407.025. દ્વાદશૈવ તુ કુર્યાચ્ચ મણ્ડલાનિ વિચક્ષણઃ
407.026. પ્રથમં મેષો નામ સ્યાદ્ દ્વિતીયં તુ વૃષઃ સ્મૃતઃ।
407.027. તૃતીયં મિથુનં નામ ચતુર્થં ચાપિ કર્કટઃ
407.028. પઞ્ચમં ચાપિ સિંહસ્તુ ષષ્ઠં કન્યા ઇતિ સ્મૃતમ્।
407.029. તુલા તુ સપ્તમં જ્ઞેયા વૃશ્ચિકસ્તુ તથાષ્ટમમ્
407.030. ધન્વી તુ નવમં જ્ઞેયા દશમં મકરઃ સ્મૃતઃ।
407.031. કુમ્ભશ્ચૈકાદશં જ્ઞેયો દ્વાદશં મીન ઉચ્યતે
408.001. <408>હોરા શરીરં જાતસ્ય દ્વિતીયે ચિન્તિતં ધનમ્।
408.002. તૃતીયે ભ્રાતરશ્ચૈવ ચતુર્થે સ્વજનસ્તથા
408.003. ચિન્ત્યતે પઞ્ચમે પુત્રઃ ષષ્ઠે મણ્ડલે શત્રુતા।
408.004. સપ્તમે દારસમ્યોગો હ્યષ્ટમે નૈધનં સ્મૃતમ્
408.005. નવમે ચિન્ત્યતે ધર્મો દશમે કર્મજં ફલમ્।
408.006. એકાદશે ચાર્થલાભો દ્વાદશે વ્યર્થસમ્ભવઃ
408.007. એતે દ્વાદશ ચિત્તાસ્તુ યથા દૃષ્ટા મહર્ષિભિઃ।
408.008. સર્વભૂતાત્મભૂતાશ્ચ યથાજ્ઞેયાસ્ત દેહિનામ્
408.009. આગત્ય પૃચ્છતે કશ્ચિત્ પ્રથમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
408.010. શિરસ્તુ સ્પૃશતે યશ્ચ શબ્દશ્ચ ઉપલક્ષ્યતે
408.011. વ્યાધિતં ચૈવ હ્યાત્માનમાગ્નેયાશ્ચ વિનષ્ટયઃ।
408.012. યદિ બ્રૂયાત્તદા તસ્ય આત્માર્થં ચિન્તિતં ભવેત્
408.013. કાઞ્ચનં રજતં તામ્રં લોહં ચૈવ ભૃશં ભવેત્।
408.014. સ ચ સર્વગતશ્ચૈવ અગ્નિરશ્નાતિ નિશ્ચિતમ્
408.015. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતમાગ્નેયં તસ્ય નિર્દિશેત્।
408.016. યાદૃશશ્ચ ભવેચ્છબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
408.017. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય દ્વિતીયં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
408.018. ગ્રીવાં વા પરિમાર્જયેદ્ ગલં ચ ચિબુકં પુનઃ
408.019. યદિ શબ્દશ્ચ શ્રૂયેત દૃષ્ટા ગાવસ્તથૈવ ચ।
408.020. ઈદૃશં ચ દૃષ્ટ્વોત્પાતં ગોશબ્દં તત્ર નિર્દિશેત્।
408.021. અથ વા યાદૃશઃ શબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
408.022. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય તૃતીયં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
408.023. માર્જયેન્મુખદેશં તુ સ્ત્રીચિત્તં તસ્ય નિર્દિશેત્
408.024. અથ શબ્દો ભવેત્તત્ર શ્રૂયન્તાં તાદૃશાસ્તુ તે।
408.025. જાતં પ્રજાતમુપજાતં તથા જાતો ભવિષ્યતિ
408.026. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં ગર્ભં તસ્ય વિનિર્દિશેત્।
408.027. અથ વા યાદૃશઃ શબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
408.028. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય ચતુર્થં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
408.029. કચ્છપં સ્પૃશતે યસ્તુ કલહં તત્ર નિર્દિશેત્।
408.030. સ્વજનવ્યવહારસ્તુ સતિ કલહ ન સંશયઃ
408.031. આકટ્ટા કટ્ટેતિ શબ્દા ભવન્તિ ચ નિરન્તરમ્।
408.032. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં કલહં તત્ર નિર્દિશેત્
409.001. <409>પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય પઞ્ચમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
409.002. હૃદયં સ્પૃશતે યસ્તુ અપત્યં તત્ર ચિન્તિતમ્
409.003. પ્રવાસકશ્ચ વિજ્ઞેયઃ પરગ્રામગતો મૃતઃ।
409.004. શસ્ત્રદ્રવ્યં ચ યત્તસ્ય બ્રાહ્મણાનાં કુલે સ્થિતમ્
409.005. અથ શબ્દો ભવેત્તત્ર યં દૃષ્ટ્વા તુ મહર્ષિભિઃ।
409.006. પુત્રપુત્રેતિ યચ્છબ્દો યદ્ગતં ગતમેવ ચ।
409.007. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં મરણં તત્ર નિર્દિશેત્
409.008. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય ષષ્ઠં તુ મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
409.009. સ્પૃશતે ચાપિ પાર્શ્વાનિ ગાત્રચિન્તા તુ ચિન્તિતા
409.010. વિગ્રહસ્તુ મહાઘોરઃ શત્રુશ્ચાપિ પ્રવધ્યતે।
409.011. અથ વા તત્ર યે શબ્દાઃ શ્રોતવ્યાસ્તે ન સંશયઃ
409.012. અયં તુ પ્રક્ષરશ્ચૈવં હતશ્ચ વિહતસ્તથા।
409.013. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતમરિવિગ્રહમાદિશેત્।
409.014. અથ વા યાદૃશઃ શબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
409.015. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય સપ્તમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
409.016. હસ્તેન મર્દયેદ્ હસ્તં તથા નાડીં ચ મર્દયેત્
409.017. નિવેશચિન્તા વિજ્ઞેયા અન્યગ્રામગતા ભવેત્।
409.018. તત્રેમે ભવન્તિ શબ્દાઃ શ્રોતવ્યા ભૂમિમિચ્છતા
409.019. સ્થિતં નિવિષ્ટં વર્તં ચ કૃતં હસ્તગતં તથા।
409.020. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં નિવેશં તસ્ય નિર્દિશેત્।
409.021. યાદૃશો વા શ્રુતઃ શબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
409.022. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય અષ્ટમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
409.023. ઉદરં ચૈવ ફિચકં દ્વે ઇમે પરિમાર્જયેત્
409.024. નિધનં દૃશ્યતે તસ્ય મરણં ચાપિ દૃશ્યતે।
409.025. યદિ ભવેદ્ ભવેન્મૃત્યુર્યશ્ચાન્યપ્રિયસંગમઃ
409.026. તત્રેમે શબ્દાઃ શ્રોતવ્યા મૃત એવ ભવિષ્યતિ।
409.027. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં વ્યાપત્તિં તસ્ય નિર્દિશેત્
409.028. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય નવમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
409.029. ઊરું ચ સ્પૃશતે ભૂયો ધર્મચિન્તા ચ ચિન્તિતા
409.030. તત્ર શબ્દાશ્ચ શ્રોતવ્યા ભવન્તિ હિ ન સંશયઃ।
409.031. યજન્ હિ યાજકશ્ચૈવ યજમાનસ્તથૈવ ચ।
409.032. શબ્દાનેવંવિધાઞ્ શ્રુત્વા યજ્ઞચિન્તાં તુ નિર્દિશેત્
410.001. <410>પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય દશમં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
410.002. કર્મચિન્તા વિચિન્ત્યેતિ ગૃહકર્મ ન સંશયઃ
410.003. સ્પૃશતે જાનુની ચૈવ કર્મચિન્તાં તુ નિર્દિશેત્।
410.004. તત્ર શબ્દા ભવન્તીમે શ્રોતવ્યાશ્ચ ન સંશયઃ
410.005. ભૂમિકર્મ ચ ક્ષેત્રં ચ ક્ષેત્રકર્મ તથૈવ ચ।
410.006. એતાદૃશં દૃષ્ટ્વોત્પાતં કર્મચિન્તાં વિનિર્દિશેત્
410.007. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય એકાદશં તુ સંસ્પૃશેત્।
410.008. જઙ્ઘે તુ સ્પૃશતે ભૂયો હ્યર્થલાભં વિનિર્દિશેત્
410.009. તત્રેમે શબ્દાઃ શ્રોતવ્યા ભવન્તીહ ન સંશયઃ।
410.010. પણસુવર્ણચેલાનિ ધાન્યં સમણિકુણ્ડલમ્
410.011. એતાદૃશં રવં શ્રુત્વા હિરણ્યં તસ્ય નિર્દિશેત્।
410.012. અથ વા યાદૃશઃ શબ્દસ્તાદૃશં ફલમાદિશેત્
410.013. પુરુષઃ કશ્ચિદાગત્ય દ્વાદશં મણ્ડલં સ્પૃશેત્।
410.014. પાદૌ ચ સ્પૃશતે પૃચ્છંશ્ ચિત્તં ચાપ્યનર્થિકમ્
410.015. યસ્તુ તચ્ચિન્તિતો હ્યર્થ આશા આગન્તુકા ચ યા।
410.016. અથ વા શબ્દાઃ શ્રોતવ્યા નિમિત્તજ્ઞાનપારગૈઃ
410.017. નિરાશશ્ચૈવ ઘોષશ્ચ નિરાશં તસ્ય નિર્દિશેત્।
410.018. અથ વા યાદૃશઃ શબ્દસ્તાદૃશં તેન ચિન્તિતમ્
410.019. અય ભોઃ પુષ્કરસારિન્ દ્વાદશરાશિકો નામાધ્યાયઃ॥
410.020. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ કન્યાલક્ષણં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
410.020. તચ્છ્રૂયતામ્।
410.021. અથ કિમ્।
410.021. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુહ્--
410.022. કન્યાલક્ષણમ્।
410.023. તત્ત્વં વિજ્ઞાયતે યેન યેન શુભમુપસ્થિતમ્।
410.024. નિન્દિતં ચ પ્રશસ્તં ચ સ્ત્રીણાં વક્ષ્યામિ લક્ષણમ્
410.025. પિતરં માતરં ચૈવ માતુલં ભ્રાતરં તથા।
410.026. વિમ્બાદ્વિમ્બં પરીક્ષ્યેત ત્રિશઙ્કુવચનમ્ યથા
410.027. મુહૂર્તે તિથિસમ્પન્ને નક્ષત્રે ચાપિ પૂજિતે।
410.028. તદ્વિજ્ઞૈઃ સહ સંગમ્ય કન્યાં પશ્યેત શાસ્ત્રવિત્
410.029. હસ્તૌ પાદૌ નિરીક્ષત નખાનિ હ્યઙ્ગુલીસ્તથા।
410.030. પાણિલેખાશ્ચ જઙ્ઘે ચ કટિ નાભ્યૂરુમેવ ચ
411.001. <411>ઓષ્ઠૌ જિહ્વાં ચ દન્તાંશ્ચ કપોલૌ નાસિકાં તથા।
411.002. અક્ષિભ્રુવૌ લલાટં ચ કર્ણૌ કેશાંસ્તથૈવ ચ
411.003. રોમરાજીં સ્વરં વર્ણં મન્ત્રિતં ગીતમેવ ચ।
411.004. મતિં સત્ત્વં સમીક્ષેત કન્યાનાં શાસ્ત્રકોવિદઃ।
411.005. તત્ર પૂર્વં પરીક્ષેત સ્વયમેવ વિચક્ષણઃ
411.006. હંસસ્વરા મેઘવર્ણા નારી મધુરલોચના।
411.007. અષ્ટૌ પુત્રાન્ પ્રસૂયેત દાસીદાસૈઃ સમાવૃતા
411.008. વ્યાવર્તાશ્ચત્વારો યસ્યાઃ સર્વે ચૈવ પ્રદક્ષિણાઃ।
411.009. સમગાત્રવિભક્તાઙ્ગી પુત્રાનષ્ટૌ પ્રસૂયતે
411.010. મણ્ડૂકકુક્ષિર્યા નારી સૈશ્વર્યમધિગચ્છતિ।
411.011. ધન્યાન્ સા જનયેત્પુત્રાંસ્તેષાં પ્રીતિં ચ ભુઞ્જતે
411.012. યસ્યાઃ પાણિતલે વ્યક્તઃ કચ્છપઃ સ્વસ્તિકો ધ્વજઃ।
411.013. અઙ્કુશં કુણ્ડલં માલા દૃશ્યન્તે સુપ્રતિષ્ઠિતાઃ।
411.014. એકં સા જનયેત્પુત્રં તં ચ રાજાનમાદિશેત્
411.015. યસ્યાઃ પાણૌ પ્રદૃશ્યેત કોષ્ઠાગારં સતોરણમ્।
411.016. અપિ દાસકુલે જાતા રાજપત્ની ભવિષ્યતિ
411.017. દ્વાત્રિંશદ્દશના યસ્યાઃ સર્વે ગોક્ષીરપાણ્ડરાઃ।
411.018. સમશિખરિસ્નિગ્ધાભા રાજાનં સા પ્રસૂયતે
411.019. સ્નિગ્ધા કારણ્ડવપ્રેક્ષા હરિણાક્ષી તનુત્વચા।
411.020. રક્તોષ્ઠજિહ્વા સુમુખી રાજાનમુપતિષ્ઠતિ
411.021. સૂક્ષ્મા ચ તુઙ્ગનાસા ચ મુક્તમારક્તિમોદરી।
411.022. સુભ્રૂઃ સુવરકેશાન્તા સા તુ કન્યા બહુપ્રજા
411.023. અઙ્ગુલ્યઃ સંહિતાઃ કાન્તા નખાઃ કમલસંનિભાઃ।
411.024. સુઋજુરક્તચરણા સા કન્યા સુખમેધતે
411.025. યસ્યાવર્તૌ સમૌ સ્નિગ્ધૌ ઉભૌ પાર્શ્વૌ સુસંસ્થિતૌ।
411.026. ...............ઋઆજપત્ની તુ સા ભવેત્
411.027. પ્રદક્ષિણં પ્રક્રમેત પ્રેક્ષતે ચ પ્રદક્ષિણમ્।
411.028. પ્રદક્ષિણસમાચારાં કન્યાં ભાર્યર્થમાવહેત્
411.029. ઊરૂ જઙ્ઘે ચ પાર્શ્વે ચ તથા વિક્રમઃ સંસ્થિતઃ।
411.030. રક્તાન્તે વિપુલે નેત્રે સા કન્યા સુખમેધતે
411.031. મૃગાક્ષી મૃગજઙ્ઘા ચ મૃગગ્રીવા મૃગોદરી।
411.032. યુક્તનામા તુ યા નારી રાજાનમુપતિષ્ઠતે
412.001. <412>યસ્યાગ્રલલિતાઃ કેશા મુખં ચ પરિમણ્ડલમ્।
412.002. નાભિઃ પ્રદક્ષિણાવર્તા સા કન્યા કુલવર્ધિની
412.003. નાતિદીર્ઘા નાતિહ્રસ્વા સુપ્રતિષ્ઠતનુત્વચા।
412.004. સુખસંસ્પર્શકેશાગ્રા સૌભાગ્યં નાતિવર્તતે
412.005. કાન્તજિહ્વા તુ યા નારી રક્તોષ્ઠી પ્રિયભાષિણી।
412.006. તાદૃશીં વરયેત્પ્રાજ્ઞો ગૃહાર્થં સુખમેધિનીમ્
412.007. નીલોત્પલસુવર્ણાભા દીર્ઘાઙ્ગુલિતલા તુ યા।
412.008. સહસ્રાણાં બહૂનાં તુ સ્વામિની સા ભવિષ્યતિ
412.009. ધનધાન્યૈઃ સમાયુક્તામાયુષા યશસા શ્રિયા।
412.010. કન્યાં લક્ષણસમ્પન્નાં પ્રાપ્ય વર્ધતિ માનવઃ
412.011. કીર્તિતાસ્તુ મયા ધન્યા મઙ્ગલ્યક્ષણાઃ સ્ત્રિયઃ।
412.012. અપ્રશસ્તં પ્રવક્ષ્યામિ યથોદ્દેશેન લક્ષણમ્
412.013. ઊર્ધ્વપ્રેક્ષી અધઃપ્રેક્ષી યા ચ તિર્યક્ ચ પ્રેક્ષિણી।
412.014. ઉદ્ભ્રાન્તા વિપુલાક્ષી ચ વર્જનીયા વિચક્ષણૈઃ
412.015. ભિન્નાગ્રશતિકા રૂક્ષાઃ કેશા યસ્યાઃ પ્રલમ્બિકાઃ।
412.016. ચિત્રાવલી ચિત્રગાત્રા ભવતિ કામચારિણી
412.017. કામુકા પિઙ્ગલા ચૈવ ગૌરી ચૈવાતિકાલિકા।
412.018. અતિદીર્ઘા અતિહ્રસ્વા વર્જનીયા વિચક્ષણૈઃ
412.019. યસ્યાસ્ત્રીણિ પ્રલમ્બન્તિ લલાટમુદરં સ્ફિચૌ।
412.020. ત્રીંશ્ચ સા પુરુષાન્ હન્તિ દેવરં શ્વશુરં પતિમ્
412.021. પાર્શ્વતો રોમરાજી તુ વિનતા ચ કટિર્ભવેત્।
412.022. દીર્ઘમાયુરવાપ્નોતિ દીર્ઘકાલં ચ દુઃખિતા
412.023. કાકજઙ્ઘા ચ યા નારી રક્તાક્ષી ઘર્ઘરસ્વરા।
412.024. નિઃસુખા ચ નિરાશા ચ વર્જિતા નષ્ટબાન્ધવા
412.025. અતિસ્થૂલોદરમ્ યસ્યાઃ પ્રલમ્બો નિંનસંનિભઃ।
412.026. અત્યન્તમવશા નારી બહુપુત્રા સુદુઃખિતા
412.027. યા તુ સર્વસમાચારા મૃદ્વઙ્ગી સમતાં ગતા।
412.028. સર્વૈઃ સમૈર્ગુણૈર્યુક્તા વિજ્ઞેયા કામચારિણી
412.029. યસ્યા રોમચિતે જઙ્ઘેમુખં ચ પરિમણ્ડલમ્।
412.030. પુત્રં વા ભ્રાતરં વાપિ જારમિચ્છતિ તાદૃશી
412.031. યસ્યા બાહુપ્રકોષ્ઠૌ દ્વૌ રોમરાજીસમાવૃતૌ।
412.032. ઉત્તરોષ્ઠે ચ રોમાણિ સા તુ ભક્ષયતે પતિમ્
413.001. <413>યસ્યા હસ્તૌ ચ પાદૌ ચ ચ્છિદ્રૌ દન્તાન્તરાણિ ચ।
413.002. પતિનોપાર્જિતં દ્રવ્યં ન તસ્યા રમતે ગૃહે
413.003. યસ્યાસ્તુ વ્રજમાનાયાઃ સ્ફુટન્તે પર્વસંધયઃ।
413.004. સા જ્ઞેયા દુઃખબહુલા સુખં નૈવાધિગચ્છતિ
413.005. યસ્યા કનિષ્ઠિકા પાદે ભૂમિં ન સ્પૃશતે ઽઙ્ગુલિઃ।
413.006. કૌમારં સા પતિં ત્યક્ત્વા આત્મનઃ કુરુતે પ્રિયમ્
413.007. અનામાઙ્ગુલિઃ પાદસ્ય મહીં ન સ્પૃશતે ઽઙ્ગુલિઃ।
413.008. ન સા રમતિ કૌમારં બન્ધકીત્વેન જીવતિ
413.009. યસ્યાઃ પ્રદેશિની પાદે ઽઙ્ગુષ્ઠં સમતિક્રમેત્।
413.010. કુમારી કુરુતે જારમ્ યૌવનસ્થા વિશેષતઃ
413.011. આવર્તઃ પૃષ્ઠતો યસ્યા નાભી સા ચાનુબન્ધતિ।
413.012. ન સા રમતિ કૌમારં દ્વિતીયં લભતે પતિમ્
413.013. વિકૃતા સ્થિરજાલા ચ રૂક્ષગણ્ડશિરોરુહા।
413.014. અપિ રાજકુલે જાતા દાસીત્વમધિગચ્છતિ
413.015. યસ્યાસ્તુ હસમાનાયા ગણ્ડે જાયતિ કૂપકમ્।
413.016. અગ્નિકાર્યે ઽપિ સા ગત્વા ક્ષિપ્રં દોષં કરિષ્યતિ
413.017. સમાસમગતા સુભ્રૂર્ગણ્ડાવર્તા ચ યા ભવેત્।
413.018. પ્રલમ્બોષ્ઠી તુ યા નારી નૈકત્ર રમતે ચિરમ્
413.019. લમ્બોદરી સ્થૂલશિરા રક્તક્ષી પિઙ્ગલાનના।
413.020. અષ્ટૌ ભક્ષયતે વીરાન્નવમે તિષ્ઠતે ચિરમ્
413.021. ન દેવિકા ન નદિકા ન ચ દૈવતનામિકા।
413.022. વૃક્ષગુલ્મસનામા ચ વર્જનીયા વિચક્ષણૈઃ
413.023. નક્ષત્રનામા યા નારી યા ચ ગોત્રસનામિકા।
413.024. સુગુપ્તા રક્ષિતા વાપિ મનસા પાપમાચરેત્
413.025. દારાન્ વિવર્જયેદેતાન્ યા મયા પરિકીર્તિતાઃ।
413.026. પ્રશસ્તા યાસ્તુ પૂર્વોક્તાસ્તાદૃશીયાન્નરહ્(?) સદા
413.027. પદ્માઙ્કુશસ્વસ્તિકવર્ધમાનૈશ્ચક્રધ્વજાભ્યાં કલશેન પાણૌ।
413.029. શઙ્ખાતપત્રોત્તમલક્ષણૈશ્ચ સંપત્તયે સાધુ ભવન્તિ કન્યાઃ
413.031. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ કન્યાલક્ષણં નામાધ્યાયઃ॥
414.001. <414>અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિન્ વસ્ત્રાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
414.001. તચ્છ્રૂયતામ્।
414.001. અથ કિમ્।
414.002. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
414.003. વસ્ત્રાધ્યાયઃ।
414.004. કૃત્તિકાસુ દહત્યગ્નિરર્થલાભાય રોહિણી।
414.005. મૃગશિરા મૂષીદંશા આર્દ્રા પ્રાણવિનાશિની
414.006. પુનર્વસુશ્ચ ધન્યા સ્યાત્પુષ્યે વૈ વસ્ત્રવાન્ ભવેત્।
414.007. આશ્લેષાસુ ભવેન્મોષઃ શ્મશાનં મઘયા વ્રજેત્
414.008. ફાલ્ગુનીષુ ભવેદ્ વિદ્યા ઉત્તરાસુ ચ વસ્ત્રવાન્।
414.009. હસ્તાસુ હસ્તકર્માણિ ચિત્રાયાં ગમનં ધ્રુવમ્
414.010. સ્વાત્યાં ચ શોભનં વસ્ત્રં વિશાખા પ્રિયદર્શનમ્।
414.011. બહુવસ્ત્રા ચાનુરાધા જ્યેષ્ઠા વસ્ત્રવિનાશિની
414.012. મૂલેન ક્લેદયેદ્વાસ આષાઢા રોગસમ્ભવા।
414.013. ઉત્તરા મૃષ્ટભોજી સ્યાચ્છ્રવણે ચક્ષુષો રુજમ્
414.014. ધનિષ્ઠા ધાન્યબહુલા વિદ્યાચ્છતભિષે ભયમ્।
414.015. પૂર્વભાદ્રપદે તોયં પુત્રલાભાય ચોત્તરા
414.016. રેવતી ધનલાભાય અશ્વિની વસ્ત્રલાભદા।
414.017. ભરણી ચ ભયાકીર્ણા ચૌરગમ્યા ચ સા ભવેત્
414.018. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ વસ્ત્રાધ્યાયઃ॥
414.019. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિંલ્ લુઙ્ગાધ્યાયં પ્રવક્ષ્યામિ।
414.019. તચ્છ્રૂયતામ્।
414.019. અથ કિમ્।
414.020. કથયતુ ભગવાંસ્ ત્રિશઙ્કુહ્--
414.021. લુઙ્ગાધ્યાયઃ।
414.022. કુત્રોત્પન્ના ઇમે બીજાહ્(?) શસ્યાનાં ચ યવાદયઃ।
414.023. યૈરિદં ધ્રિયતે વિશ્વં કૃત્સ્નં સ્થાવરજઙ્ગમમ્
414.024. વાપયેત્ તુ કથં બીજં લાઙ્ગલમ્ યોજયેત્કથમ્।
414.025. કેષુ નક્ષત્રયોગેષુ તિથિયોગેષુ કેષુ ચ
414.026. શારદં વાથ ગ્રૈષ્મં તુ કસ્મિન્ માસે તુ વાપયેત્।
414.027. નિમિત્તં કતિ શસ્યન્તે કાનિ વા પરિવર્જયેત્।
414.028. કસ્ય વા દાપયેદ્ ધૂપં કેન મન્ત્રેણ દાપયેત્
414.029. પ્રદક્ષિણસમાવૃત્તા યદિ લુઙ્ગા પ્રજાયતે।
414.030. તદા નાગમુખી લુઙ્ગા દહતિ ચિત્રમુખ્યપિ
415.001. <415>દર્ભસૂચીમુખી વાપિ કારણં તત્ર કો ભવેત્।
415.002. કતિ સૌભિક્ષિકો લુઙ્ગાઃ કતિ દૌર્ભિક્ષિકાઃ સ્મૃતાઃ।
415.003. કતિવર્ણાઃ સમાખ્યાતાઃ કતિવર્ણા નિદર્શિતાઃ
415.004. નષ્ટાપનષ્ટબીજસ્ય વર્ષતિ યદિ વાસવઃ।
415.005. નિર્ઘાતો વા ભવેત્તીવ્રો ઽથવાપિ મેદિની ચલેત્
415.006. શસ્યં ફલસ્ય કિં તત્ર નિમિત્તમુપલક્ષયેત્।
415.007. સર્વમેતત્સમાસેન શ્રોતુમિચ્છામિ તત્ત્વતઃ
415.008. પુષ્કરસારિણો બ્રાહ્મણસ્ય વચનં શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગાધિપતિરિદં વચનમબ્રવીત્--
415.009. પુરા દેવાસુરૈર્ નાગૈર્યક્ષરાક્ષસકિન્નરૈઃ।
415.010. સાગરાદમૃતં દૃષ્ટં મન્થિતે તુ સમુદ્ભવમ્
415.011. અમૃતે ભક્ષ્યમાણે તુ ભાગં પ્રાર્થિતવાન્ દ્વિજઃ।
415.012. તતો દત્તાઃ સુરૈર્ભાગા અમૃતાદ્દશબિન્દવહ્
415.013. તત ઉત્પન્ના ઇમે બીજા ભુવિ લોકસુખાવહાઃ।
415.014. યવવ્રીહિતિલાશ્ચૈવ ગોધૂમા મુદ્ગમાષકાઃ
415.015. શ્યામકં સપ્તમં વિદ્યાદિક્ષુશ્ચાષ્ટમકઃ સ્મૃતઃ।
415.016. શેષાસ્તુ સંગતા જાતા બહવઃ શસ્યજાતયઃ
415.017. હરિતકેષુ સર્વેષુ યે ચાન્યે સત્ત્વજાતયઃ।
415.018. પરિતો નવમો બિન્દુઃ સર્વદેહે ઽમૃતો ઽભવત્।
415.019. મૂલેષુ ચૈવ સર્વેષુ બિન્દુરેકઃ પ્રપાતિતઃ
415.020. આષાઢે શુક્લપક્ષે ઽસ્ય વ્રીહિધાન્યાનિ વાપયેત્।
415.021. શારદાદીનિ સર્વાણિ માસે ભાદ્રપદે તથા
415.022. કાર્તિકે માર્ગશીર્ષે વા ગ્રીષ્મધાન્યાનિ વાપયેત્।
415.023. પઞ્ચમ્યાં શુક્લસપ્તમ્યાં ષષ્ઠ્યામેકાદશીષુ ચ
415.024. ત્રયોદશ્યાં દ્વિતીયાયાં તથા હિ નવમીષુ ચ।
415.025. વિશેષતસ્તુ નિંનેષુ સર્વબીજાનિ હ્યુત્સૃજેત્
415.026. ભરણીપુષ્યમૂલેષુ હસ્તાશ્વિનીમઘાસુ ચ।
415.027. કૃત્તિકાસુ વિશાખાસુ વિશેષેણ તુ શારદમ્
415.028. સૌમ્યે મૈત્રે ઽનુરાધે ચ ધનિષ્ઠાશ્રવણાસુ ચ।
415.029. ઉત્સર્ગઃ સર્વબીજાનામુત્તરેષુ પ્રશસ્યતે।
415.030. વર્જયેજ્જન્મનક્ષત્રં સંગ્રહં ચ વિવર્જયેત્
415.031. ગ્રામક્ષેત્રે ચ યદ્ બીજં ગૃહે ચ ગૃહદેવતા।
415.032. નિમિત્તમુપલક્ષેત મઙ્ગલાનિ શુભાનિ ચ
416.001. <416>બ્રાહ્મણં ક્ષત્રિયં કન્યામર્ચિષ્મન્તં ચ પાવકમ્।
416.002. વારણેન્દ્રં વૃષં ચૈવ હયં વા સ્વભ્યલંકૃતમ્
416.003. પૂર્ણકુમ્ભં ધ્વજં છત્રમામમાંસં સુરાં તથા।
416.004. ઉદ્ધૃતાં ધારણીં ચૈવ બદ્ધમેકપશું દધિ
416.005. ચક્રારૂઢં ચ શકટં કાકારૂઢાં ચ સૂકરીમ્।
416.006. પરસ્યારોપણં દૃષ્ટ્વા સસ્યસમ્પત્તિમાદિશેત્
416.007. સર્વે દક્ષિણતો ધન્યાઃ પુરશ્ચ મૃગપક્ષિણઃ।
416.008. દર્શનં શુક્લપુષ્પાણાં ફલાનાં ચૈવ શસ્યતે
416.009. અજો વા વામતઃ શસ્યો જમ્બુકશ્ચ પ્રશસ્યતે।
416.010. વિકૃતં કુબ્જકુષ્ઠિં ચ મુખં શ્મશ્રુધરં તથા
416.011. નરં નિર્ભર્ત્સિતં દીનં શોકાર્તં વ્યાધિપીડિતમ્।
416.012. વરાહવૃન્દં સર્પં ચ ગર્દભં ભારહીનકમ્।
416.013. દૃષ્ટ્વા નિવર્તયેદ્ બીજં પુનર્ગ્રામં પ્રવેશયેત્
416.014. તિલસ્ય બહુપૂર્ણસ્ય ભાણ્:એ સ્યાદ્વપનં તથા।
416.015. શ્રુત્વા હ્યેતાનિ વ્રજતાં સસ્યસમ્પત્તિમાદિશેત્
416.016. રાશિસ્થં ગ્રથિતં ધૌતં સ્વસ્થમઙ્કુરિતં તથા।
416.017. શ્રુત્વા સંમાર્જિતં ચૈવ ઇત્યાશુકૃતિનં વિદુઃ
416.018. શ્રુત્વા મ્લાનં ચ શુષ્કં ચ મન્દવૃષ્ટિં ચ નિર્દિશેત્।
416.019. શ્રુત્વા નિવર્તયેદ્ બીજં પુનર્ગ્રામં પ્રવેશયેત્
416.020. નીયમાનં ચ યદ્ બીજં વર્ષતે યદિ વાસવઃ।
416.021. સ્વયમેવ તુ તચ્છસ્યં કામં કાલેન ભુજ્યતે
416.022. નીયમાનં ચ યદ્ બીજં કમ્પતે યદિ મેદિની।
416.023. ભ્રમ્યતે કર્ષકઃ સ્થાનાન્ન તચ્છક્યં તુ વાપિતુમ્
416.024. નીયમાનસ્ય બીજસ્ય નિર્ઘાતો દારુણો ભવેત્।
416.025. સ્વામિનો મરણં ક્ષિપ્રં શસ્યપાલસ્ય નિર્દિશેત્
416.026. અથ વા વ્યાકુલં કર્યાદ્રાજદણ્ડં નિકૃન્તતિ।
416.027. દૃષ્ટ્વા નિવર્તયેદ્ બીજં પુનર્ગ્રામં નિવેશયેત્
416.028. બ્રાહ્મણેભ્યો યથાશક્તિ દત્વા તુ સંપ્રયોજયેત્।
416.029. કૃત્વા સુવિપુલાં વેદીં દર્ભાનાસ્તીર્ય સર્વતઃ
416.030. સમિદ્ભિરગ્નિં પ્રજ્વાલ્ય જુહુયાદ્ ઘૃતસર્ષપમ્।
416.031. વેદશાન્તિં જપેત્પૂર્વં શસ્યશાન્તિમતઃ પરમ્
417.001. <417>જપેત્પારાશરં પૂર્વં પ્રિયતાં વાચયેદ્ દ્વિજૈઃ।
417.002. પ્રથમં પ્રાન્મુખં બીજં પ્રક્ષિપેદુત્તરે ઽથ વા
417.003. પિપીલિકા યદા ક્ષેત્રે બીજં કુર્વન્તિ સંચયમ્।
417.004. સુવૃષ્ટિં ચ સુભિક્ષં ચ સર્વસસ્યેષુ સંપદા
417.005. હરન્તિ ચેત્ તૃણાદ્ બીજં તૃણે શસ્યાપહા અપિ।
417.005. પરસ્પરં ચ હિંસન્તિ ધાન્યં ચ નિધનં વ્રજેત્
417.006. સ્થલેષુ સંચયં દૃષ્ટ્વા મહાવૃષ્ટિં વિનિર્દિશેત્।
417.007. દૃષ્ટ્વા તુ સંચયં નિંને ઽનાવૃષ્ટિં ચ નિર્દિશેત્
417.008. યદા તુ પ્રેષિતં બીજં સપ્તરાત્રેણ જાયતે।
417.009. સુવૃષ્ટિં ચ સુભિક્ષં ચ સર્વશસ્યેષુ સંપદા
417.010. યદા તુ પ્રોષિતં બીજમર્ધમાસેન જાયતે।
417.011. અલ્પં નિષ્પદ્યતે શસ્યં દુર્ભિક્ષં ચાત્ર જાયતે
417.012. ત્રિરાત્રાચ્ચતૂરાત્રાદ્વા યદિ લુઙ્ગઃ પ્રજાયતે।
417.013. અતિવૃષ્ટિર્ભવેત્તત્ર પરચક્રભયં વિદુઃ
417.014. લુઙ્ગસ્ય તુ યે પાદાઃ પઞ્ચ સપ્ત નવ તથા।
417.015. સુવૃષ્ટિં ચ સુભિક્ષં ચ સર્વસસ્યેષુ સંપદા
417.016. સ્યાલ્લુઙ્ગસ્ય તુ યે પાદાશ્ચત્વારો ઽષ્ટપદાથ વા।
417.017. અલ્પં નિષ્પદ્યતે શસ્યં દુર્ભિક્ષં ચાત્ર નિર્દિશેત્
417.018. લુઙ્ગસ્ય યદિ પાદાસ્તુ દૃશ્યન્તે દ્વાદશ ક્વચિત્।
417.019. ક્વચિન્નિષ્પદ્યતે શસ્યં દુભિક્ષં ક્વચિદાદિશેત્।
417.020. વામાવર્તાઃ પ્રદૃશ્યન્તે દુર્ભિક્ષં તત્ર નિર્દિશેત્
417.021. યદા પૂર્વમુખી લુઙ્ગા ક્ષેમં વૃષ્ટિં ચ નિર્દિશેત્।
417.022. યદા પશ્ચાન્મુખી લુઙ્ગા અતિવૃષ્ટિં ચ નિર્દિશેત્
417.023. ક્ષેમં સુભિક્ષં ચૈવાત્ર યદા લુઙ્ગોત્તરામુખી।
417.024. હરિતાલસુવર્ણાભા ભદ્રશોચિરિવોત્થિતા
417.025. દર્ભસૂચીમુખી ચાપિ દૃશ્યતે યત્ર કુત્રચિત્।
417.026. ક્વચિન્નિષ્પદ્યતે શસ્યં દુર્ભિક્ષં તત્ર નિર્દિશેત્
417.027. યદા નાગમુખી લુઙ્ગા દૃશ્યતે યત્ર વા ક્વચિત્।
417.028. ક્વચિન્નિષ્પદ્યતે શસ્યં દુર્ભિક્ષં ચાત્ર નિર્દિશેત્।
417.029. તત્રાશનિભયં ચાપિ ભયં મેઘાન્ન સંશયઃ
417.030. કૃષિમૂલમિદં સર્વં ત્રૈલોક્યં સચરાચરમ્।
417.031. નાસ્તિ કૃષિસમાવૃત્તિઃ સ્વયમુક્તં સ્વયમ્ભુવા
418.001. <418>નાકૃષેર્ધર્મમાપ્નોતિ નાકૃષેઃ સુખમાપ્નુયાત્।
418.002. ધર્મમર્થં તથા કામં સર્વં પ્રાપ્નોતિ કર્ષકઃ
418.003. ઇતિ લુઙ્ગાધ્યાયઃ॥
418.004. પુનરપિ પુષ્કરસારી બ્રાહ્મણસ્ત્રિશઙ્કુર્ માતઙ્ગાધિપતિમેતદવોચત્--
418.005. કથં પૃથિવ્યાં નાગાશ્ચ કેન વા વિનિવારિતાઃ।
418.006. કુતો મૂલસમુત્થાનં નિર્ઘાતઃ કુત્ર જાયતે
418.007. કુતશ્ચાભ્રાણિ જાયન્તે નાનાવર્ણા દિશો દશ।
418.008. કસ્યૈષ મહતઃ શબ્દઃ શ્રૂયતે દુન્દુભિસ્વરઃ
418.009. કો હિ સૃજતિ દુર્ભિક્ષં સુભિક્ષં ચૈવ પ્રાણિનામ્।
418.010. કસ્તત્ર સ મુનિશ્રેષ્ઠો નામ ગોત્રં બ્રવીહિ મે
418.011. દૈવતાનિ ચ મે બ્રૂહિ વિધાનાનિ સ્વયમ્ભુવઃ।
418.012. યજ્ઞં ચ યજ્ઞભાગં ચ હોતવ્યશ્ચ યથા બલિઃ
418.013. પૃથિવ્યાં દૈવતં બ્રૂહિ આશ્રમે દૈવતં બ્રૂહિ।
418.014. દેવે તુ દૈવતં બ્રૂહિ કેન દેવી સા કલ્પિતા
418.015. પાત્રસ્ય દૈવતં બ્રૂહિ પૂર્ણકુમ્ભસ્ય દૈવતમ્।
418.016. કરકે દૈવતં બ્રૂહિ તથા સ્થાલ્યાં ચ દૈવતમ્
418.017. શસ્યસ્ય દૈવતં બ્રૂહિ શસ્યપાલસ્ય દૈવતમ્।
418.018. વાયુસ્કન્ધૈશ્ચ કતિભિઃ શુક્રો વેગં પ્રમુઞ્ચતિ
418.019. અથ ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગાધિપતિર્બ્રાહ્મણં પુષ્કરસારિણમેતદવોચત્--
418.020. પૃથ્વી વા વાયુરાકાશમાપો જ્યોતિશ્ચ પઞ્ચમમ્।
418.021. તત્ર સંવર્તતે પિણ્ડં તતો મેઘઃ પ્રવર્તતે
418.022. એષ વ્યાપ્નોતિ ચાકાશં વાયુના જન્યતે ઘનઃ।
418.023. આદિત્યરશ્મયો વારિ સમુદ્રસ્ય નભસ્તલે
418.024. તજ્જલં નાગસંક્ષિપ્તં તતો વરુણસંક્ષયઃ।
418.025. વાયુર્ નભો ગર્જયતે અગ્નિર્વિદ્યોતતે દિશઃ
418.026. મરુતા ક્ષિપ્યતે પિણ્ડં સંનિપાતશ્ચ ગર્જતે।
418.027. વિરોધનં તુ વાયોશ્ચ અગ્નેશ્ચ અનિલસ્ય ચ
418.028. આકાશે વર્તતે પિણ્ડં પશ્ચાત્પતતિ મેદિનીમ્।
418.029. યદ્ ગ્રહાણામધિપતિર્ નક્ષત્રજ્યોતિષામપિ।
418.030. તતો મારુતસંસર્ગાત્પર્જન્યમપિ વર્ષ્ષતિ
418.031. વર્ષતે શૈલશિખરે યત્ર સંપ્રસ્થિતો જનઃ।
418.032. યત્ર સત્યં ચ ધર્મશ્ચ હવિર્મેઘશ્ચ વર્તતે
419.001. <419>તત્ર બીજાનિ રોહન્તિ અન્નપાનં સમૃધ્યતિ।
419.002. એવં પિણ્ડાશનિરાદ્યા તતો વાતાશની સ્મૃતા।
419.003. દન્તાશની તૃતીયા તુ અશનિસ્તુ ચતુર્થિકા
419.004. પઞ્ચમી ક્રિમયઃ પ્રોક્તાઃ ષષ્ઠી તુ શલભાસ્તથા।
419.005. સપ્તમી સ્યાદનાવૃષ્ટિરતિવૃષ્ટિસ્તસ્તથાષ્ટમી
419.006. નવમી સંબરઃ પ્રોક્તા ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ।
419.007. એતાસ્ત્વશન્યો વ્યાખ્યાતાસ્તાસાં વૈ દેવતાઃ શૃણુ।
419.008. પિણ્ડાશની બ્રહ્મસૃષ્ટા એષા જ્યેષ્ઠાદ્યદેવતા
419.009. દન્તાશની તુ સૈન્યાનાં ગ્રહા વાતાશની સ્મૃતા।
419.010. અદેશ.......................ડેવતાઃ
419.011. શલભાઃ કેતુદૈવત્યા આદિત્યા દિતિદેવતાઃ।
419.012. શંસકામતિવર્ષસ્ય અનાવૃષ્ટેસ્તુ જ્યોતિ{ષહ્}
419.013. {સમ્બ}રસ્ય તુ પર્જન્યમાખ્યાતા નવ દેવતાઃ।
419.013. અશન્યા દેવતાઃ પ્રોક્તા આકાશગમનાર્થં બોધત।
419.015. પૂર્વમધીન્દ્રદૈવત્યં દક્ષિણે યમદૈવતમ્।
419.016. વરુણં પશ્ચિમે વિદ્યાદુત્તરે ધનદઃ સ્મૃતઃ।
419.017. ..ટ્યા દૈવતં વિષ્ણુરાશ્રમં વિશ્વદૈવતમ્
419.018. સમિધાદૈવતા દેવાસ્તેભ્યો દેવી પ્રકલ્પિતા।
419.019. સમિધાદૈવતા...........ટોગ્નિહુતાશનમ્
419.020. વેદ્યાં તુ દૈવતમ્ ............કારાદિત્યદૈવતમ્।
419.021. પાત્રસ્ય દેવતા ધર્મઃ પૂર્ણકુમ્ભે જનાર્દનઃ
419.022. ચરું ચેતિ.....ઢૂપસ્થાનસ્ય જ્યોતિષઃ।
419.023. શસ્ય......શસ્યપાલો મહામતિઃ।
419.024. વાયુસ્કન્ધૈશ્ચતુર્ભિસ્તુ શુક્રો વેગં પ્રમુઞ્ચતિ
419.025. અત્ર મધ્યે પૃથિવ્યાપ આશ્રમો વિશ્વદૈવતઃ।
419.026. તસ્મિન્ દેશે......યસ્મિન્ પ્રીતો વૃષધ્વજઃ
419.027. ઇત્યાહ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુઃ।
419.027. પુનરપિ પુષ્કરસારી બ્રાહ્મણસ્ત્રિશઙ્કુમેવમાહ--
419.028. કિમર્થમાશ્રમે નિત્યં હૂયતે હવ્યવાહનઃ।
419.029. તૃણકાષ્ઠાનિ સંહૃત્ય મેઘં દૃષ્ટ્વા સમુત્થિતમ્
419.030. અતિ.....ણ્યતે અગ્નિં સુદારુણમ્।
419.031. સર્વલોકહિતાર્થાય ધ્યાત્વા દિવ્યેત ચક્ષુષા।
419.032. પ્રશમેચ્ચ સમાસેન તદ્ભવાર્થં તુ ......
420.001. <420>એવમુક્તે ત્રિશઙ્કુર્માતઙ્ગાધિપતિર્બ્રાહ્મણં પુષ્કરસારિણમેતદવોચત્--
420.002. ધૂમિકાધ્યાયઃ।
420.003. પુરા હિ ખાણ્ડવદ્વીપમર્જુનેન મહાત્મના।
420.004. .........જ્વલિતં જાતવેદસા
420.005. .........પ્રસન્નમાનાન્નિધિગતમ્।
420.006. તત્ર દગ્ધા અનેકા હિ નાગાઃ કોટિસહસ્રશઃ
420.007. પુરા મહોરગગણા યક્ષરાક્ષસપન્નગાઃ।
420.008. પાદહીનાઃ કૃતાઃ કેચિદ્ બાહુહીનાઃ કૃતાપરે
420.009. વૈકલ્યં કર્ણનાસાભ્યાં કૃતં ચૈવાક્ષિપાતનમ્।
420.010. તદાપ્રભૃતિ ભૂતાનાં દૃષ્ટં વૈ ત્રાસિતં મનઃ
420.011. અગ્નિના તાપિતાઃ કેચિદ્બાણૈરન્યે ચ સૂદિતાઃ।
420.012. વાચાટકેનાપિ પુરા કાદ્રવેયાઃ પ્રપાતિતાઃ
420.013. અર્ચિષા હવિગન્ધેન મુહ્યમાના નભોન્તરે।
420.014. તદ્વિહીનાઃ પતન્ત્યન્યે ગુહ્યકા ધરણીતલે
420.015. સહામ્પતિસ્તુ નાંના સ શસ્યકાલે તદાશ્રમે।
420.016. શસ્યપાલૈસ્તુ સતતં હોતવ્યો હવ્યવાહનઃ
420.017. ગૃહમેધી જ્વાલયેદગ્નિં નિર્મલે ઽપિ નભોન્તરે।
420.018. દિગ્ભાગેષુ ચ ભૂતાનાં તેષામર્થં દિને દિને
420.019. જાગ્રતં સતતં વહ્નિમાશ્રમસ્થો ઽપિ ધારયેત્।
420.020. મેઘં દૃષ્ટ્વા વિશેષેણ જ્વાલિતવ્યો હુતાશનઃ
420.021. સધૂમં જ્વલિતં દૃષ્ટ્વા દીપ્યમાનં તુ પાવકમ્।
420.022. ભયમાપતતે તેષાં નાગસૈન્યં વિમુહ્યતે
420.023. અગ્નિં પરિચરતો ઽસ્ય શસ્યપાલસ્ય ચાશ્રમે।
420.024. અગ્નિના હૂયમાનેન સિધ્યતે સર્વકર્મ ચ
420.025. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિન્ ધૂમિકાધ્યાયઃ॥
420.026. અથ ખલુ ભોઃ પુષ્કરસારિંસ્ તિથિકર્મનિર્દેશં નામાધ્યાયં વ્યાખ્યાસ્યામિ।
420.026. તચ્છ્રૂયતામ્।
420.027. અથ કિમ્।
420.027. કથયતુ ભગવાંસ્ત્રિશઙ્કુહ્--
420.028. તિથિકર્મનિર્દેશઃ।
420.029. નન્દાં પ્રતિપદામાહુઃ પ્રશસ્તાં સર્વકર્મસુ।
420.030. વિજ્ઞાનસ્ય સમારમ્ભે પ્રવાસે ચ વિગર્હિતા
420.031. દ્વિતીયા કથિતા ભદ્રા શસ્તા ભૂષણકર્મસુ।
420.032. જયા તૃતીયા વ્યાખ્યાતા પ્રશસ્તા જયકર્મસુ
421.001. <421>ચતુર્થી કથિતા રિક્તા ગ્રામસૈન્યવધે હિતા।
421.002. ચૌર્યાભિચારકૂટાગ્નિદાહગોરસસાધને
421.003. પૂર્ણા તુ પઞ્ચમી જ્ઞેયા ચિકિત્સાગમનાધ્વસુ।
421.004. દાનાધ્યયનશિલ્પેષુ વ્યાયામે ચ પ્રશસ્યતે
421.005. જયેતિ સંજ્ઞિતા ષષ્ઠી ગર્હિતાધ્વસુ શસ્યતે।
421.006. ગૃહે ક્ષેત્રે વિવાહે વા આવાહકર્મસુ મિત્રેતિ
421.007. ભદ્રા ચ સપ્તમી ખ્યાતા શ્રેષ્ઠા સા સૌકૃતે ઽધ્વનિ।
421.008. નૃપાણાં શાસને છત્રે શય્યાનાં કરણેષુ ચ
421.009. મહાબલાષ્ટમી સા ચ પ્રયોજ્યા પરિરક્ષણે।
421.010. ભયમન્દરબદ્ધેષુ યોગેષુ હરણેષુ ચ
421.011. ઉગ્રસેના તુ નવમી તસ્યાં કુર્યાદ્રિપુક્ષયમ્।
421.012. તથા વિષધ્નાવસ્કન્દવિદ્યાબન્ધવધક્રિયાઃ
421.013. સુધર્મા દશમી શસ્તા શાસ્ત્રારમ્ભે ધનોદ્યતે।
421.014. શાન્તિસ્વસ્ત્યયનારમ્ભે દાનયજ્ઞોદ્યતેષુ ચ
421.015. એકાદશી પુનર્માન્યા સ્ત્રીષુ ચ માંસમદ્યયોઃ।
421.016. કારયેન્નગરં ગુપ્તં વિવાહં શાસ્ત્રકર્મ ચ
421.017. યશેતિ દ્વાદશીમાહુર્વૈરે ઽધ્વનિ ચ ગર્હિતા।
421.018. વિવાહે ચ ગિરૌ ક્ષેત્રે ગૃહકર્મસુ પૂજિતા
421.019. જયા ત્રયોદશી સાધ્વી મણ્ડલેષુ ચ યોષિતામ્।
421.020. કન્યાવરણવાણિજ્યવિવાહાદિષુ ચેષ્યતે
421.021. ઉગ્રા ચતુર્દશી તુ સ્યાત્કારયેદભિચારિકમ્।
421.022. વધબન્ધપ્રયોગાંશ્ચ પૂર્વં ચ પ્રહરેદપિ
421.023. સિદ્ધા પઞ્ચદશી સાધ્વી દેવતાગ્નિવિધૌ હિતા।
421.024. ગોસંગ્રહવૃષોત્સર્ગબલિજપ્યવ્રતેષુ ચ
421.025. નન્દાદીનાં ક્રિયા પૂર્વે ષષ્ઠ્યાદીનાં તુ મધ્યમે।
421.026. સુનન્દાયાશ્ચ સંધ્યાભિર્દિનરાત્ર્યોઃ પ્રસિધ્યતિ
421.027. અયં ભોઃ પુષ્કરસારિંસ્ તિથિકર્મનિર્દેશો નામાધ્યાયઃ॥
421.028. અપિ ચ મહાબ્રાહ્મણ ઇદં પૂર્વનિવાસાનુસ્મૃતિજ્ઞાનસાક્ષાત્ક્રિયાયાં વિદ્યાયાં ચિત્તમભિનિર્ણયામિ નિવર્તયામિ, અનેકવિધપૂર્વનિવાસં સમનુસ્મરામિ॥
421.030. સ્યાત્તે બ્રાહ્મણ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન બ્રહ્મા દેવાનાં પ્રવરો ઽભૂત્।
421.031. નહ્યેવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
421.031. અહમેવ સ તેન કાલેન તેન સમયેન બ્રહ્મા દેવાનાં પ્રવરો ઽભૂવમ્।
421.032. સો ઽહં તતશ્ચ્યુતઃ સમાન ઇન્દ્રઃ કૌશિકો ઽભૂવમ્।
421.032. તતશ્ચ્યુતઃ સમાનો ઽરણેમિર્ગૌતમો ઽભૂવમ્<422>।
422.001. તતશ્ચ્યુતઃ સમાનઃ શ્વેતકેતુર્ નામ મહર્ષિરભૂવમ્।
422.001. તતશ્ચ્યુતઃ સમાનઃ શુકપણ્ડિતો ઽભૂવમ્।
422.002. મયા તે તદા બ્રાહ્મણ ચત્વારો વેદા વિભક્તાઃ।
422.002. તદ્યથા પુષ્યો બહ્વૃચાનાં પઙ્ક્તિશ્છન્દોગાનામ્।
422.003. એકવિંશતિચરણા અધ્વર્યવઃ।
422.003. ક્રતુરથર્વણિકાનામ્॥
422.004. સ્યાત્તવ બ્રાહ્મણ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન વસુર્ નામ મહર્ષિરભૂત્।
422.005. ન હ્યેવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
422.005. અહમેવ સ તેન કાલેન તેન સમયેન વસુર્ નામ મહર્ષિરભૂવમ્।
422.006. મયા સા તક્ષકવધૂકાયાઃ કપિલા નામ માણવિકા દુહિતા આસાદિતા ભાર્યાર્થાય।
422.007. સો ઽહં તત્ર સંરક્તચિત્ત ઋદ્ધ્યા ભ્રષ્ટો ધ્યાનેભ્યો વઞ્ચિતઃ પરિહીનઃ।
422.007. સો ઽહમાત્માનં જુગુપ્સમાનસ્તસ્યાં વેલાયામિમાં ગાથાં બભાષે--ઓં ભૂર્ભુવઃ સ્વઃ।
422.008. તત્સવિતુવરેણ્યં ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ।
422.009. ધિયો યો નઃ પ્રચોદયાત્॥
422.010. સો ઽહં બ્રાહ્મણ ત્વાં બ્રવીમિ--સામાન્યસંજ્ઞામાત્રકમિદં લોકસ્ય બ્રાહ્મણ ઇતિ વા ક્ષત્રિય ઇતિ વા વૈશ્ય ઇતિ વા શૂદ્ર ઇતિ વા।
422.011. એકમેવેદં સર્વં સર્વમિદમેકમ્।
422.011. પુત્રાય મે શાર્દૂલકર્ણાય પ્રકૃતિં દુહિતરમનુપ્રયચ્છ ભાર્યાર્થાય।
422.012. યાવતકં કુલશુલ્કં મન્યસે તાવતકમનુપ્રદાસ્યામિ।
422.013. ઇદં ચ વચનં પુનઃ શ્રુત્વા ત્રિશઙ્કોર્માતઙ્ગરાજસ્ય બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી ઇદમવોચત્--
422.014. ભગવાઞ્ શ્રોત્રિયઃ શ્રેષ્ઠસ્ત્વત્તો ભૂયાન્ન વિદ્યતે।
422.015. સદેવકેષુ લોકેષુ મહાબ્રહ્મસમો ભવાન્
422.016. પુત્રાય તે ભોઃ પ્રકૃતિં દદામિ શીલેન રૂપેણ ગુણૈરુપેતઃ।
422.018. શાર્દૂલકર્ણઃ પ્રકૃતિસ્તુ ભદ્રા ઉભૌ રમેતાં રુચિતં મમેદમ્
422.020. તત્ર તાનિ પઞ્ચમાત્રાણિ માણવકશતાનિ ઉચ્ચૈઃશબ્દાનિ પ્રોચુર્મહાશબ્દાનિ--મા ત્વં ભો ઉપાધ્યાય વિદ્યમાનેષુ બ્રાહ્મણેષુ ચાણ્ડાલેન સાર્ધં સંબન્ધં રોચય।
422.021. નાર્હસિ ભો ઉપાધ્યાય વિદ્યમાનેષુ બ્રાહ્મણેષુ ચાણ્ડાલેન સાર્ધં સંબન્ધં કર્તુમ્॥
422.023. અથ બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી તેષાં નિદાનં નિદાય શબ્દં સંસ્થાપ્ય નિપત્ય શ્લોકેનૈતાનર્થાનભાષત--
422.025. એવમેતદ્યથા હ્યેષ ત્રિશઙ્કુર્ભાષતે ગિરમ્।
422.026. તત્ત્વં હ્યવિતથં ભૂતં સત્યં નિત્યં તથા ધ્રુવમ્
422.027. અથ બ્રાહ્મણઃ પુષ્કરસારી તેષાં માણવકાનાં તં મહાન્તં શબ્દં સંસ્થાપ્ય ત્રિશઙ્કું માતઙ્ગરાજમિદમવોચત્--અયં ભોસ્ત્રિશઙ્કો બ્રહ્મણા સહાપતિના ચાત્રુમહાભૈતિકો મહાપુરુષઃ પ્રજ્ઞપ્તઃ।
422.029. યસ્ય
422.030. શિરઃ સતારં ગગનમાકાશમુદરં તથા।
422.031. પર્વતાશ્ચાપ્યુભાવૂરૂ પાદૌ ચ ધરણીતલમ્
423.001. <423>સૂર્યાચન્દ્રમસૌ નેત્રે રોમ તૃણવનસ્પતી।
423.002. સાગરાશ્ચાપ્યમેધ્યં વૈ નદ્યો મૂત્રસ્રવો ઽસ્ય તુ
423.003. અશ્રૂણિ વર્ષણં ચાસ્ય એષ બ્રહ્મા સહાપતિઃ।
423.004. ભવાંસ્તુ પરમજ્ઞો ઽસિ તન્મે બ્રૂહિ યથા તથા
423.005. ઇહ ભોસ્ત્રિશઙ્કો કિમાહ સ્વલક્ષણં બ્રહ્મણઃ પ્રત્યવેક્ષસ્વ।
423.005. પિત્રા ચ માત્રા ચ કૃતાનિ કર્માણિ ભવન્તિ।
423.006. અશ્વસ્તનાસ્તેન વઞ્ચિતાઃ।
423.007. ગચ્છન્તિ સત્ત્વા બહુગર્ભયોનિં ન ચૈવ કશ્ચિન્મનુજો હ્યયોનિઃ।
423.009. સમસ્તજાતૌ પ્રચરન્તિ સત્ત્વા ન મારુતાજ્જાયતે કશ્ચિદેવ
423.010. સ્વભાવભાવ્યં હ્યવગચ્છ લોકે કે બ્રાહ્મણક્ષત્રિયવૈશ્યશૂદ્રાઃ।
423.013. સર્વત્ર કાણાઃ કુણિનશ્ચ ખઞ્જાઃ કુષ્ઠી કિલાસી હ્યપસ્મારિણો ઽપિ
423.015. કૃષ્ણાશ્ચ ગૌરાશ્ચ તથૈવ શ્યામાઃ સત્ત્વાઃ પ્રજા હ્યન્યતમે વિશિષ્ટાઃ।
423.017. સહાસ્થિચર્માઃ સનખાઃ સમાંસા દુઃખી સુખી મૂત્રપુરીષયુક્તાઃ।
423.019. ન ચેન્દ્રિયાણાં પ્રવિવિક્તિરસ્તિ તસ્માન્ન વર્ણાશ્ચતુરો ભવન્તિ
423.021. મન્ત્રૈર્હિ યદિ લભ્યેત સ્વર્ગં તુ ગમનં દ્વિજઃ।
423.022. કૃષ્ણશુક્લાનિ કર્માણિ ભવેયુર્ નિષ્ફલાનિ હિ
423.023. યસ્માત્કૃષ્ણાનિ શુક્લાનિ કર્માણિ સફલાનિ હિ।
423.024. પચ્યમાનાનિ દૃશ્યન્તે ગતિષ્વેતાનિ પઞ્ચસુ
423.025. માણવકશતેષુ સ તત્ર વિનિહતો મહાયશસા ત્રિશઙ્કુના પુષ્કરસારી બ્રાહ્મણો ઽબ્રવીત્--બ્રાહ્મણો ઽસૌ માતઙ્ગરાજો હિ ત્રિશઙ્કુર્ નામ।
423.026. ભવાન્ હિ બ્રહ્મા ઇન્દ્રશ્ચ કૌશિકઃ।
423.026. ત્વમરણેમિશ્ચ ગૌતમઃ।
423.027. ત્વં શ્વેતકેતુશ્ચ શુકપણ્ડિતઃ।
423.027. વેદઃ સમાખ્યાતસ્ત્વયા ચતુર્ધા।
423.027. ભગવાન્વસૂ રાજર્ષિર્મહાયશા ભગવાન્।
423.029. જ્ઞાનેન હિ ત્વં પરમેણ યુક્તઃ સર્વેષુ શાસ્ત્રેષુ ભવાન્ કૃતાર્થઃ।
424.001. <424>શ્રેષ્ઠો વિશિષ્ટો પરમો ઽસિ લોકે ભવાન્ હિ વિદ્યાચરણેન યુક્તઃ
424.003. દદામિ તે ઽહં પ્રકૃતિં મમામલાં શીલેન રૂપેણ ગુણૈરુપેતઃ।
424.005. શાર્દૂલકર્ણઃ પ્રકૃતિશ્ચ ભદ્રા ઉભૌ રમેતાં રુચિતં મમેદમ્
424.007. પ્રગૃહ્ય ભૃઙ્ગારમુદકપ્રપૂર્ણમાવર્જિતો બ્રાહ્મણો હૃષ્ટચિત્તઃ।
424.008. અનુપ્રદાસીદુદકેન કન્યકાં શાર્દૂલકર્ણસ્ય ઇયમસ્તુ ભાર્યા
424.011. ઉદગ્રચિત્ત આસીન્માતઙ્ગરાજઃ।
424.012. કૃત્વા નિવેશં સ તદાત્મજસ્ય ગત્વાશ્રમે ઽસૌ નગરમ્ યશસ્વી।
424.014. ધર્મેણ વૈ કારયતિ સ્વરાજ્યં ક્ષેમં સુભિક્ષં ચ સદોત્સવાઢ્યમ્
ઇતિ।
424.016. સ્યાદ્ ભિક્ષવો યુષ્માકં કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા વિચિકિત્સા વા--અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન ત્રિશઙ્કુર્ નામ માતઙ્ગરાજો ઽભૂત્? નૈવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
424.017. અહમેવ સ તેન કાલેન તેન સમયેન ત્રિશઙ્કુર્ નામ માતઙ્ગરાજો ઽભૂવમ્।
424.018. સ્યાદેવં ચ ભિક્ષવો યુષ્માકમ્--અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન શાદૂલકર્ણો નામ માતઙ્ગરાજકુમારો ઽભૂત્।
424.019. નૈવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
424.019. એષ સ આનન્દો ભિક્ષુઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન શાર્દૂલકર્ણો નામ માતઙ્ગરાજકુમારો ઽભૂત્।
424.021. સ્યાદેવમ્ યુષ્માકમ્--અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન પુષ્કરસારી નામ બ્રાહ્મણો ઽભૂત્।
424.021. નૈવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
424.022. એષ શારદ્વતીપુત્રો ભિક્ષુઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન પુષ્કરસારી નામ બ્રાહ્મણો ઽભૂત્।
424.023. નાન્યા સા તેન કાલેન તેન સમયેન પુષ્કરસારિણો બ્રાહ્મણસ્ય પ્રકૃતિર્ નામ માણવિકા દુહિતાભૂત્।
424.024. નૈવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
424.024. એષા સા પ્રકૃતિર્ભિક્ષુણી તેન કાલેન તેન સમયેન પુષ્કરસારિણો બ્રાહ્મણસ્ય પ્રકૃતિર્ નામ માણવિકા દુહિતાભૂત્।
424.025. સા એતર્હિ તેનૈવ સ્નેહેન તેનૈવ પ્રેમ્ણા આનન્દં ભિક્ષું ગચ્છન્તમનુગચ્છતિ તિષ્ઠન્તમનુતિષ્ઠતિ।
424.026. યદ્યદેવ કુલં પિણ્ડાય પ્રવિશતિ, તત્ર તત્રૈવ દ્વારે તૂષ્ણીમ્ભૂતા અસ્થાત્॥
424.028. અથ ખલુ ભગવાનેતસ્મિન્નિદાને એતસ્મિન્ પ્રકરણે તસ્યાં વેલાયામિમાં ગાથામભાષત--
424.029. પર્વકેણ નિવાસેન પ્રત્યુત્પન્નેન તેન ચ।
424.030. એતેન જાયતે પ્રેમ ચન્દ્રસ્ય કુમુદે યથા
મૂળ પાઠ: Divyāvadāna · Edition: L. Vaidya, Mithila 1959 (Buddhist Sanskrit Texts ; 20) · Data entry Kensuke Okamoto · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0