દિવ્યાવદાન · અધ્યાય 28

299.020. તતઃ સા દ્રુતપદમભિક્રાન્તા।
299.020. કિન્નરાઃ કથયન્તિ--દેવ, અયં સુધનઃ કુમારો બલવીર્યપરાક્રમસમન્વિતો મનોહરાયાઃ પ્રતિરૂપઃ।
299.021. કિમર્થં વિપ્રલભ્ય? દીયતામસ્ય મનોહરેતિ।
299.022. તતો દ્રુમઃ કિન્નરરાજઃ કિન્નરગણેન સંવર્ણિતઃ સુધનં કિન્નરાભિમેતેન મહતા સત્કારેણ પુરસ્કૃત્ય મનોહરાં દિવ્યાલંકારવિભૂષિતાં વામેન પાણિના ગૃહીત્વા દક્ષિણેન સૌવર્ણભૃઙ્ગારં સુધનં કુમારમભિહિતહ્--કુમાર, એષા તે મનોહરા કિન્નરીપતિવૃતા ભાર્યાર્થાય દત્તા।
299.024. અપરિચિતા માનુષાઃ, યથૈનાં ન પરિત્યક્ષસીતિ।
299.025. પરં તાતેતિ સુધનઃ કુમારો દ્રુમસ્ય કિન્નરરાજસ્ય પ્રતિશ્રુત્ય કિન્નરભવનસ્થો મનોહરયા સાર્ધં નિષ્પુરુષેણ તૂર્યેણ ક્રીડતે રમતે પરિચારયતિ।
299.027. સો ઽપરેણ સમયેન સ્વદેશમનુસ્મૃત્ય માતાપિતૃવિયોગજેન દુઃખેનાત્યાહતો મનોહરાયા નિવેદયતિ--માતાપિતૃવિયોગજં મે દુઃખં બાધત ઇતિ।
299.028. તતો મનોહરયા એષ વૃત્તાન્તો વિસ્તરેણ પિતુર્ નિવેદિતઃ।
299.029. સ કથયતિ--ગચ્છ કુમારેણ સાર્ધમ્।
299.029. અપક્રાન્તયા તે ભવિતવ્યમ્।
299.029. વિપ્રલમ્ભકા મનુષ્યાઃ।
299.030. તતો દ્રુમેણ કિન્નરરાજેન પ્રભૂતં મણિમુક્તાસુવર્ણાદીન્ દત્ત્વા અનુપ્રેષિતઃ।
299.030. સ મનોહરયા સાર્ધમુપરિવિહાયસા કિન્નરખગપથેન સંપ્રસ્થિતઃ।
299.031. અનુપૂર્વેણ હસ્તિનાપુરનગરમનુપ્રાપ્તહ્<300>।
300.001. તતો હસ્તિનાપુરં નગરં નાનામનોહરેણ સુરભિના ગન્ધવિશેષેણ સર્વા દિગામોદિતમ્।
300.002. શ્રુત્વા ધનેન રાજ્ઞા આનન્દભેર્યસ્તાડિતાઃ, સર્વં ચ તન્નગરમપગતપાષાણશર્કરકઠલ્લં કારિતમ્।
300.003. ચન્દનવારિષિક્તમામુક્તપટ્ટદામકલાપસમુચ્છ્રિતધ્વજપતાકં સુરભિધૂપઘટિકોપનિબદ્ધં નાનાપુષ્પાવકીર્ણરમણીયમ્।
300.004. તતઃ કુમારો ઽનેકનરવરસહસ્રપરિવૃતો મનોહરયા સાર્ધં હસ્તિનાપુરં નગરં પ્રવિષ્ટઃ।
300.005. તતો માર્ગશ્રમં પ્રતિવિનોદ્ય વિવિધાનિ રત્નાન્યાદાય પિતુઃ સકાશમુપસંક્રાન્તઃ।
300.006. પિત્રા કણ્ઠે પરિષ્વક્તઃ।
300.006. પાર્શ્વે રાજાસને નિષણ્ણઃ।
300.006. કિન્નરનગરગમનાગમનં ચ વિસ્તરેણ સમાખ્યાતમ્।
300.007. તતો ધનેન રાજ્ઞા અતિબલવીર્યપરાક્રમ ઇતિ વિદિત્વા રાજ્યાભિષેકેણાભિષિક્તઃ।
300.008. સુધનઃ કુમારઃ સંલક્ષયતિ--યન્મમ મનોહરયા સાર્ધં સમાગમઃ સંવૃત્તો રાજ્યાભિષેકશ્ચાનુપ્રાપ્તઃ, તત્પૂર્વકૃતહેતુવિશેષાત્।
300.009. યન્ન્વહમિદાનીં દાનાનિ દદ્યામ્, પુણ્યાનિ કુર્યામિતિ।
300.010. તેન હસ્તિનાપુરે નગરે દ્વાદશ વર્ષાણિ નિર્ગટો યજ્ઞ ઇષ્ટઃ॥
300.011. સ્યાત્ખલુ તે મહારાજ અન્યઃ સ તેન કાલેન સમયેન સુધનઃ કુમારો વેતિ? ન ખલ્વેવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
300.012. અપિ ત્વહમેવ તેન કાલેન તેન સમયેન બોધિસત્ત્વચર્યાયાં વર્તમાનઃ સુધનો નામ રાજા બભૂવ।
300.013. યન્મયા મનોહરાનિમિત્તં બલવીર્યપરાક્રમો દર્શિતઃ, દ્વાદશ વર્ષાણિ નિરર્ગટો યજ્ઞ ઇષ્ટઃ, ન તેન મયા અનુત્તરા સમ્યક્સમ્બોધિરધિગતા, કિં તુ તદ્દાનં તચ્ચ વીર્યમનુત્તરાયાઃ સમ્યક્સમ્બોદેર્હેતુમાત્રકં પ્રત્યયમાત્રકં સંભારમાત્રકમ્॥
300.016. ઇત્યવોચદ્ભગવાન્।
300.016. આત્તમનસસ્તે ચ સર્વે લોકા ભગવતો ભાષિતમભ્યનન્દન્॥
300.017. ઇતિ સુધનકુમારાવદાનં સમાપ્તમ્॥
********** અવદાન 31 **********
301.001. દિવ્31 તોયિકામહાવદાનમ્।
301.002. તત્ર ભગવ્બાનાયુષ્મન્તમામન્ત્રયતે--સ્મ આગમય આનન્દ યેન શ્રાઅવસ્તીતિ।
301.002. એવં ભદન્તેત્યાયુચ્માનાનન્દો ભગવતઃ પ્રત્યશ્રૌષીત્।
301.003. અથ ભગવાન્ યેન શ્રાવસ્તી તેન ચારિકાં પ્રક્રાન્તઃ।
301.004. યાવદન્યતમસ્મિન્ પ્રદેશે બ્રાહ્મણશ્છિન્નભક્તો હલં વાહયતિ, તસ્યાર્થાય દારિકા પેયામાદાય ગતા।
301.005. ભગવાંશ્ચ પ્રદેશમનુપ્રાપ્તઃ।
301.005. દદર્શ સ બ્રાહ્મણો બુદ્ધં ભગવન્તં દ્વાત્રિંશતા મહાપુરુષલક્ચણૈઃ સમલંકૃતમશીત્યાનુવ્યઞ્જનૈર્વિરાજિતગાત્રં વ્યામપ્રભાલંકૃતં સૂર્યસહસ્રાતિરેકપ્રભં જઙ્ગમમિવ રત્નપર્વતં સમન્તતો ભદ્રકમ્।
301.007. સહદર્શનાચ્ચાસ્ય ભગવતિ પ્રસાદ ઉત્પન્નઃ।
301.008. ન તથા દ્વાદશવર્ષાભ્યસ્તઃ શમથશ્ચત્તસ્ય કલ્યતાં જનયતિ, અપુત્રસ્ય વા પુત્રપ્રતિલમ્ભઃ, દરિદ્રસ્ય વા નિધિદર્શનમ્, રાજ્યાભિનન્દનો વા રાજ્યાભિષેકઃ, યથોપચિતકુશલમૂલસ્ય સત્ત્વસ્ય તત્પ્રથમતો બુદ્ધદર્શનમ્।
301.010. સ તાં પેયામાદાય લઘુલધ્વેવ યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ।
301.011. ઉપસંક્રમ્ય ભગવન્તમેતદવોચત્--ઇયં ભો ગૌતમ પેયા।
301.011. યદ્યસ્તિ મમાન્તિકે ઽનુકમ્પા, પિબેદ્ભગવાન્ ગૌતમઃ પેયામિતિ।
301.012. તતો ભગવતા બ્રાહ્મણસ્ય જીર્ણકૂપો દર્શિતહ્--સચેત્તે બ્રાહ્મણ પરિત્યક્તા, અસ્મિઞ્ જીર્ણકૂપે પ્રક્ષિપેતિ।
301.013. તેન તસ્મિઞ્ જીર્ણકૂપે પ્રક્ષિપ્તા।
301.013. સ જીર્ણકૂપો વાપ્યાયમાનઃ પેયાપૂર્ણઃ, યથાપિ તદ્બુદ્ધાનાં બુદ્ધાનુભાવેન દેવતાનાં ચ દેવતાનુભાવેન।
301.014. તતો ભગવતા સ બ્રાહ્મણો ઽભિહિતહ્--ચારય મહાબ્રાહ્મણ પેયામિતિ।
301.015. સ ચારયિતુમારબ્ધઃ।
301.015. ભગવતા તથા અધિષ્ઠિતા યથા સર્વસંઘેન પીતા।
301.016. સ ચ જીર્ણકૂપો વાપ્યાયમાનસ્તથૈવ પેયાપૂર્ણો ઽવસ્થિતઃ।
301.017. તતો ઽસૌ બ્રાહ્મણો ભૂયસ્યા માત્રયા અભિપ્રસન્નો ભગવતઃ પાદાભિવન્દનં કૃત્વા પુરસ્તાન્નિષણ્ણો ધર્મશ્રવણાય।
301.018. તસ્ય ભગવતા આશયાનુશયં ધાતું પ્રકૃતિં ચ જ્ઞાત્વા તાદૃશી ચતુરાયસત્યસમ્પ્રતિવેધિકી ધર્મદેશના કૃતા, પૂર્વવદ્યાવદનાદિકાલોપચિતં સત્કાયદૃષ્ટિશૈલં જ્ઞાનવજ્રેણ ભિત્ત્વા સ્રોતાઅપત્તિફલં સાક્ષાત્કૃતમ્।
301.020. અતિક્રાન્તો ઽહં ભદન્ત, અતિક્રાન્તઃ।
301.020. એષો ઽહં ભગવન્તં બુદ્ધં શરણં ગચ્છામિ ધર્મં ચ ભિક્ષુસંઘં ચ।
301.021. ઉપાસકં ચ માં ધારય અદ્યાગ્રેણ યાવજ્જીવં પ્રાણોપેતં શરણં ગતમભિપ્રસન્નમ્।
301.022. અથાસૌ બ્રાહ્મણો વણિગિવ લબ્ધલાભઃ શસ્યસમ્પન્ન ઇવ કૃષીવલઃ શૂર ઇવ વિજિતસંગ્રામઃ સર્વરોગનિર્મુક્ત ઇવાતુરો ભગવતો ભાષિતમભ્યાનન્દ્યાનુમોદ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા ભગવતો ઽન્તિકાત્ પ્રક્રાન્તો યાવત્ક્ષેત્રં ગતઃ।
301.025. પશ્યતિ તસ્મિન્ ક્ષેત્રે સૌવર્ણાન્ યવાન્ સંપન્નાન્।
301.025. દૃષ્ટ્વા ચ પુનર્વિસ્મયોત્ફુલ્લલોચનો ગાથાં ભાષતે--
301.027. અહો ગુણમયં ક્ષેત્રં સર્વદોષવિવર્જિતમ્।
301.028. અદ્યૈવ વાપિતં બીજમદ્યૈવ ફલદાયકમ્

301.029. તતો ઽસૌ બ્રાહ્મણસ્ત્વરિતત્વરિતં રાજ્ઞઃ સકાશમુપસંક્રાન્તઃ।
301.029. ઉપસંક્રમ્ય જયેનાયુષા વર્ધયિત્વા રાજાનમુવાચ--દેવ, મયા યવાઃ પ્રકીર્ણાઃ, તે સૌવર્ણાઃ સંવૃત્તાઃ।
301.030. તસ્યાધિષ્ઠાયકેન પ્રસાદઃ ક્રિયતામિતિ।
301.031. રાજ્ઞા અધિષ્ઠાયકો ઽનુપ્રેષિતઃ।
301.031. બ્રાહ્મણેન રાશીકૃત્ય ભાજિતઃ।
301.031. રાજભાગઃ સ્વાભાવિકા યવાઃ સંવૃત્તાઃ।
301.032. અધિષ્ઠાયકેન રાજ્ઞે નિવેદિતમ્।
301.032. રાજ્ઞા સમાદિષ્ટમ્--<302>પુનર્ભાજયતેતિ।
302.001. તૈઃ પુનર્ભાજિતમ્।
302.001. તથૈવ રાજભાગઃ સ્વાભાવિકા યવાઃ સંવૃત્તાઃ।
302.001. એવમ્ યાવત્ સપ્તકૃત્વો ભાજિતમ્।
302.002. તથૈવ।
302.002. રાજા કુતૂહલજાતઃ સ્વયમેવ પશ્યતિ--તથૈવ।
302.003. તેનાસૌ બ્રાહ્મણો ઽભિહિતહ્--બ્રાહ્મણ, તવૈતત્પુણ્યનિર્જાતમ્।
302.003. અલં રાજભાગેન, યથાભિપ્રેતં તન્મમાનુપ્રયચ્છેતિ।
302.004. તતસ્તેન બ્રાહ્મણેન પરિતુષ્ટેન યદ્દત્તમ્, તત્સૌવર્ણાઃ સંવૃત્તાઃ॥
302.005. તતો ભગવાન્ સંપ્રસ્થિતઃ।
302.005. યાવદન્યતમસ્મિન્ પ્રદેશે પઞ્ચકાર્ષશતાન્યુત્પાડૂત્પાણ્ડુકાનિ સ્ફુટિતપાણિપાદાનિ શણશાટીનિવાસિતાનિ લઙ્ગલાનિ વાહયન્તિ।
302.006. તે ઽપિ બલીવર્દા બદ્ધૈઃ પ્રયોક્ત્રૈઃ પ્રતોદયષ્ટિભિઃ ક્ષતવિક્ષતગાત્રા મુહુર્મુહુર્ નિશ્વસન્તો વહન્તિ।
302.007. તદૃશુસ્તે કાર્ષાકા બુદ્ધં ભગવન્તં દ્વાત્રિંશતા મહાપુરુષલક્ષણૈઃ સમલંકૃતં પૂર્વવદ્યાવદુપચિતકુશલમૂલસત્ત્વસ્ય તત્પ્રથમતો બુદ્ધદર્શનમ્।
302.009. તતો યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તાઃ।
302.009. અદ્રાક્ષીદ્ભગવાંસ્તાન્ કાર્ષકાન્ દૂરાદેવ।
302.010. દૃષ્ટ્વા ચ પુનર્વિનેયાપેક્ષયા માર્ગાદપક્રમ્ય પુરસ્તાદ્ભિક્ષુસંઘસ્ય પ્રજ્ઞપ્ત એવાસને નિષણ્ણઃ।
302.010. એત કાર્ષકા ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તનિષણ્ણાઃ।
302.011. તતો ભગવતા તેષાં કાર્ષકાણામાશયાનુશયં ધાતું પ્રકૃતિં ચ જ્ઞાત્વા તાદૃશી ચતુરાર્યસત્યસમ્પ્રતિવેધિકી ધર્મદેશના કૃતા, પૂર્વવદ્યાવદનાદિકાલોપચિતં સત્કાયદૃષ્ટિશૈલં જ્ઞાનવજ્રેણ ભિત્ત્વા સ્રોતાઅપત્તિફલં સાક્ષાત્કૃતમ્।
302.014. તે દૃષ્ટસત્યા યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ।
302.014. પ્રણમય્ય ભગવન્તમિદમવોચત્--દેશય ભદન્ત, સ્વાખ્યાતે ધર્મવિનયે પ્રવ્રજ્યામુપસમ્પદં ભિક્ષુભાવમ્।
302.015. ચરેમ ભગવતો ઽન્તિકે બ્રહ્મચર્યમિતિ।
302.016. તે ભગવતા એહિભિક્ષુકયા પ્રવ્રાજિતાઃ પૂર્વવદ્યાવત્તે ઽવસ્થિતા બુદ્ધમનોરથેન।
302.017. તેષાં ભગવતા અવવાદો દત્તઃ।
302.017. તૈર્યુજ્યમાનૈઃ પૂર્વવદભિવાદ્યાશ્ચ સંવૃત્તાઃ।
302.017. તે ઽપિ બલીવર્દા યોક્ત્રાણિ વરત્રાણિ ચ ચ્છિત્ત્વા યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તાઃ।
302.018. ઉપસંક્રમ્ય ભગવન્તં સામન્તકેન અનુપરિવાર્યાવસ્થિતાઃ।
302.019. તેષાં ભગવતા ત્રિભિઃ પદાર્થૈર્ધર્મો દેશિતઃ પૂર્વવદ્યાવદ્યથા ગઙ્ગાવતારે હંસમત્સ્યકૂર્માણામ્ યાવદ્ દૃષ્ટસત્યાઃ સ્વર્ભવનં ગતાઃ॥
302.021. ભિક્ષવઃ સંશયજાતાઃ સર્વસંશયચ્છેત્તારં બુદ્ધં ભગવન્તં પપ્રચ્છુહ્--કિં નુ તૈઃ કાર્ષકપૂર્વકૈર્ભિક્ષુભિઃ કર્મ કૃતમ્ યેન કાર્ષકાઃ સંવૃત્તાઃ, ભગવતશ્ચ શાસને પ્રવ્રજ્ય સર્વક્લેશપ્રહાણાદર્હત્ત્વં સાક્ષાત્કૃતમ્? તૈર્બલીવર્દપૂર્વકૈર્દેવપુત્રૈઃ કિં કર્મ કૃતમ્, યન બલીવર્દેષૂપપન્નાઃ, સત્યદર્શનં ચ કૃતમિતિ? ભગવાનાહ--એભિરેવ ભિક્ષવઃ કર્માણિ કૃતાન્યુપચિતાનિ લબ્ધસમ્ભારાણિ પૂર્વવદ્યાવત્ફલન્તિ ખલુ દેહિનામ્॥
302.026. ભૂતપૂર્વં ભિક્ષવો ઽસ્મિન્નેવ ભદ્રકલ્પે વિંશતિવર્ષસહસ્રાયુષિ પ્રજાયાં કાશ્યપો નામ શાસ્તા લોક ઉદપાદિ।
302.027. પૂર્વવત્।
302.027. સ વારાણસીનગરીમુપનિશ્રિત્ય વિહરતિ ઋષિવદને(પતને) મૃગદાવે।
302.028. તસ્ય શાસને એતાનિ પઞ્ચ કર્ષકશતાનિ પ્રવ્રજિતાન્યભૂવન્।
302.028. તત્રૈભિર્ ન પઠિતં ન સ્વાધ્યાયિતં નાપિ મનસિકારો વિહિતઃ।
302.029. કિં તુ શ્રદ્ધાદેયં ભુક્ત્વા ભુક્ત્વા સંગણિકાભિરતૈઃ કૌસીદ્યેનાભિનામિતમ્॥
303.001. <303>કિં મન્યધ્વે ભિક્ષવો યાનિ તાનિ પઞ્ચ ભિક્ષુશતાનિ, એતાન્યેવ તાનિ પઞ્ચ કર્ષકશતાનિ।
303.002. યો ઽસૌ વિહારસ્વામી, સ એવાસૌ ગૃહપતિર્યસ્યૈતે કાર્ષહાઃ।
303.002. યદેભિર્વિહારસ્વામિસન્તકં શ્રદ્ધાદેયં પરિભુજ્ય ન પઠિતં ન સ્વાધ્યાયિતં નાપિ મનસિકારો વિહિતઃ, કિં તુ સંગણિકાભિરતૈઃ કૌસીદ્યેનાભિનામિતમ્, તેન કર્મણા પઞ્ચ જન્મશતાનિ તસ્ય વિહારસ્વામિનઃ કાર્ષકાઃ સંવૃત્તાઃ।
303.005. યાવદેતર્હ્યપિ તસ્યૈવ કાર્ષકા જાતાઃ।
303.005. યદેભિઃ કાશયપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધાસ્ય શાસને પ્રવ્રજ્ય બ્રહ્મચર્યં ચરિતમ્, તેનૈતર્હિ મમ શાસને પ્રવ્રજ્ય સર્વક્લેશપ્રહાણાદર્હત્ત્વં સાક્ષાત્કૃતમ્।
303.007. તે ચ બલીવર્દપૂર્વિણો દેવપુત્રાઃ કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શાસને પ્રવ્રજિતા આસન્।
303.008. તત્રૈભિઃ ક્ષુદ્રાનુક્ષુદ્રાણિ શિક્ષાપદાનિ ખણ્ડિતાનિ।
303.008. તેન કર્મણા બલીવર્દેષૂપપન્નાઃ।
303.009. યન્મમાન્તિકે ચિત્તમભિપ્રસાદિતમ્, તેન દેવેષૂપપન્નાઃ।
303.009. યત્કાશ્યપે સમ્યક્સમ્બુદ્ધે બ્રહ્મચર્યં વાસિતમ્, તેનેદાનીં દેવપુત્રભૂતૈઃ સત્યદર્શનં કૃતમ્।
303.010. ઇતિ ભિક્ષવ એકાન્તકૃષ્ણાનાં કર્મણામેકાન્તકૃષ્ણો વિપાકઃ, પૂર્વવદ્યાવદાભોગઃ કરણીયઃ।
303.011. ઇત્યેવં વો ભિક્ષવઃ શિક્ષિતવ્યમ્॥
303.013. તત્ર ભગવાનાયુચ્મન્તમામન્ત્રયતે સ્મ--આગમય આનન્દ યેન તોયિકા।
303.013. એવં ભદન્તેત્યાયુષ્માનાનન્દો ભગવતો ઽશ્રૌષીત્।
303.014. ભગવાંસ્તોયિકામનુપ્રાપ્તઃ।
303.014. તસ્મિંશ્ચ પ્રદેશે બ્રાહ્મણો લાઙ્ગલં વાહયતિ।
303.015. અથાસૌ દદર્શ બુદ્ધં ભગવન્તં દ્વાત્રિંશતા મહાપુરુષલક્ષણૈઃ સમલંકૃતગાત્રં પૂર્વવદ્યાવત્સમન્તતો ભદ્રકમ્।
303.016. દૃષ્ટ્વા સંલક્ષયતિ--યદિ ભગવન્તં ગૌતમમુપેત્ય અભિવાદયિષ્યામિ, કર્મપરિહાણિર્મે ભવિષ્યતિ।
303.017. અથ નોપેત્યાભિવાદયિષ્યામિ, પુણ્યપરિહાણિઃ।
303.018. તત્કો ઽસાવુપાયઃ સ્યાદ્યેન મે ન કર્મપરિહાણિ સ્યાન્નાપિ પુણ્યપરિહાણિરિતિ? તસ્ય બુદ્ધિરુત્પન્ના--અત્રસ્થ એવાભિવાદનં કરોમિ।
303.019. એવં ન કર્મપરિહાણિર્ભવતિ નાપિ પુણ્યપરિહાણિરિતિ।
303.020. તેન યથાગૃહીતયૈવ પ્રતોદયષ્ટ્યા તત્રસ્થેનાભિવાદનં કૃતમ્--અભિવાદયે બુદ્ધં ભગવન્તમ્।
303.021. તત્ર ભગવાનાયુષ્મન્તમાનન્દમામન્ત્રયતે--ક્ષણ આનન્દ એષ બ્રાહ્મણઃ।
303.022. સચેદસ્યૈવં સમ્યક્પ્રત્યાત્મજ્ઞાનદર્શનં પ્રવર્તતે।
303.022. એતસ્મિન્ પ્રદેશે કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્યાવિકોપિતો ઽસ્હ્તિસંઘાતસ્તિષ્ઠતીતિ।
303.023. અથાનેનોપસંક્રમ્ય વન્દિતો ભવેયમ્।
303.023. એવમનેન દ્વાભ્યાં સમ્યક્સમ્બુદ્ધાભ્યાં વન્દના કૃતા ભવેત્।
303.024. તત્કસ્ય હેતોહ્? અસ્મિન્ન્ આનન્દ પ્રદેશે કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્યાવિકોપિતો ઽસ્થિસંઘાતસ્તિષ્ઠતીતિ।
303.025. અથાયુષ્માનાનન્દો લઘુલઘ્વેવ ચતુર્ગુણમુત્તરાસઙ્ગં પ્રજ્ઞપ્ય ભગવન્તમિદમવોચત્--નિષીદતુ ભગવાન્ પ્રજ્ઞપ્ત એવાસને।

303.027. એવમયં પૃથિવીપ્રદેશો દ્વાભ્યાં સમ્યક્સમ્બુદ્ધાભ્યાં પરિભુક્તો ભવિષ્યતિ, યચ્ચ કાશ્યપેન સમ્યક્સમ્બુદ્ધેન, યચ્ચૈતર્હિ ભગવતેતિ।
303.028. નિષણ્ણો ભગવાન્ પ્રજ્ઞપ્ત એવાસને।
303.028. નિષદ્ય ભગવાન્ ભિક્ષૂનામન્ત્રયતે સ્મ--ઇચ્છથ યૂયં ભિક્ષવઃ કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શરીરસંઘાતમવિકોપિતં દ્રષ્ટુમ્? એતસ્ય ભગવન્ કાલઃ, એતસ્ય સુગત સમયો ઽયમ્।
303.030. ભગવાન્ ભિક્ષૂણાં કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્યાવિકોપિતં શરીરસંઘાતમુપદર્શયતુ, દૃષ્ટ્વા ભિક્ષવશ્ચિત્તમભિપ્રસાદયિષ્યન્તિ।
303.032. ભગવતા લૌકિકં ચિત્તમુત્પાદિતમ્।
303.032. ધર્મતા ખલુ યસ્મિન્ સમયે બુદ્ધા ભગવન્તો લૌકિકમ્ <304>
304.001. <304>ચિત્તમુત્પાદયન્તિ, તસ્મિન્ સમયે કુન્તપિપીલિકાદયો ઽપિ પ્રાણિનો ભગવતશ્ચેતસા ચિત્તમાજાનન્તિ।
304.002. નાગાઃ સંલક્ષયન્તિ--કિં કારણં ભગવતા લૌકિકં ચિત્તમુત્પાદિતમ્? ભગવાન્ કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શરીરસંઘાતમવિકોપિતં દ્રષ્ટુકામઃ।
304.003. તતસ્તૈઃ કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્યાવિકોપિતઃ શરીરસંઘાત ઉચ્છ્રાપિતઃ।
304.004. તત્ર ભગવાન્ ભિક્ષૂનામન્ત્રયતે સ્મ--ગૃહ્ણીત ભિક્ષવો નિમિત્તમ્।
304.005. અન્તર્ધાસ્યતીતિ।
304.005. અન્તર્હિતઃ॥
304.006. રાજ્ઞા પ્રસેનજિતા શ્રુતમ્--ભગવતા શ્રાવકાણાં દર્શનાય અવિકોપિતઃ કશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શરીરસંઘાત ઉચ્છ્રાપિત ઇતિ।
304.007. શ્રુત્વા ચ પુનઃ કુતૂહલજાતઃ સાર્ધમન્તહ્--પુરેણ કુમારૌરમાત્યૈર્ભટબલાગ્રૈર્ નૈગમજનપદૈશ્ચ દ્રષ્ટું સંપ્રસ્થિતઃ।
304.008. એવં વિરૂઢકો ઽનાથપિણ્ડદો ગૃહપતિઃ, ઋષિદત્તઃ પુરાણસ્થપતિઃ, વિશાખા મૃગરમાતા, અનેકાનિ ચ પ્રાણિશતસહસ્રાણિ કુતૂહલજાતાનિ દ્રષ્ટું સંપ્રસ્થિતાનિ પૂર્વકૈશ્ચ કુશલમૂલૈઃ સંચોદ્યમાનાનિ।
304.010. યાવદસૌ અન્તર્હિતઃ।
304.011. તૈઃ શ્રુતમ્--અન્તર્હિતો ઽસૌ ભગવતઃ કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શીરરસંઘાત ઇતિ।
304.012. શ્રુત્વા ચ પુનસ્તેષાં દુઃખદૌર્મનસ્યમુત્પન્નમ્--વૃથા અસ્માકમાગમનં જાતમિતિ॥
304.013. અથાન્યતમેન ચોપાસકેન સ પ્રદેશઃ પ્રદક્ષિણીકૃતઃ।
304.013. એવં ચેતસા ચિત્તમભિસંસ્કૃતમ્--અસ્માન્મે પદાવિહારાત્ કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તસ્ય મહાજનકાયસ્યાવિપ્રતિસારસંજનનાર્થં તસ્ય ચોપાસકસ્ય ચેતસા ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષિતે--
304.016. શતંસહસ્રાણિ સુવર્ણનિષ્કા જામ્બૂનદા નાસ્ય સમા ભવન્તિ।
304.018. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્તઃ પદાવિહારં પ્રકરોતિ વિદ્વાન્

304.020. અન્યતમેનાપ્યુપાસકેન તસ્મિન્ પ્રદેશે મૃત્તિકાપિણ્ડો દત્તઃ।
304.020. એવં ચિત્તમભિસંસ્કૃતમ્--પદાવિહારસ્ય તાવદિયત્પુણ્યમાખ્યાતં ભગવતા।
304.021. અસ્ય તુ મૃત્તિકાપિણ્ડસ્ય કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્ તસ્યાપિ ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
304.023. શતંસહસ્રાણિ સુવર્ણપિણ્ડં જામ્બૂનદા નાસ્ય સમા ભવન્તિ।
304.025. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્ત આરોપયેન્મેત્તિકપિણ્ડમેકમ્

ઇતિ।
304.028. તચ્છ્રુત્વા અનેકૈઃ પ્રાણિશતસહસ્રૈર્મૃત્પિણ્ડસમારોપણં કૃતમ્।
304.028. અપરૈસ્તત્ર મુક્તપુષ્પાણિ ક્ષિપ્તાનિ, એવં ચિત્તમભિસંસ્કૃતમ્--પદાવિહારસ્ય મૃત્તિકાપિણ્ડસ્ય ચેયત્પુણ્યમુક્તં ભગવતા, અસ્માકં તુ મુક્તપુષ્પાણાં કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તેષામપિ ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
305.001. <305>શતંસહસ્રાણિ સુવર્ણમૂઢં જામ્બૂનદા નાસ્ય સમા ભવન્તિ।
305.003. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્ત આરોપયેન્મુક્તકપુષ્પરાશિમ્

ઇતિ।
305.005. અપરૈસ્તત્ર માલાવિહારઃ કૃતઃ, ચિત્તં ચાભિસંસ્કૃતમ્--મુક્તપુષ્પાણાં ભગવતા ઇયત્પુણ્યમુક્તમ્।
305.006. અસ્માકં માલાવિહારસ્ય કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તેષામપિ ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
305.008. શતસહસ્રાણિ સુવર્ણવાહા જામ્બૂનદા નાસ્ય સમા ભવન્તિ।
305.010. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્તો માલાવિહારં પ્રકરોતિ વિદ્વાન્

ઇતિ।
305.012. અપરૈસ્તત્ર દીપમાલા દત્તા, ચિત્તં ચાભિસંસ્કૃતમ્--માલાવિહારસ્ય ભગવતા ઇયત્પુણ્યમુક્તમ્।
305.013. અસ્માકં પ્રદીપદાનસ્ય કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તેષામપિ ચેતસા ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
305.015. શતંસહસ્રાણિ સુવર્ણકોટ્યો જામ્બૂનદા નાસ્ય્ ભવન્તિ।
305.017. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્તઃ પ્રદીપદાનં પ્રકરોતિ વિદ્વાન્

ઇતિ।
305.019. અપરૈસ્તત્ર ગન્ધાભિષેકો દત્તઃ, ચિત્તં ચાભિસંસ્કૃતમ્--પ્રદીપદાનસ્ય ભગવતા ઇયત્ પુણ્યમુક્તમ્।
305.020. અસ્માકં ગન્ધાભિષેકસ્ય કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તેષાં ચેતસા ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
305.022. શતસહસ્રાણિ સુવર્ણાશયો જામ્બૂનદા નાસ્ય સમા ભવન્તિ।
305.024. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્તો ગન્ધાભિષેકં પ્રકરોતિ વિદ્વાન્

ઇતિ।
305.026. અપરૈસ્તત્ર ધ્વજપતાકારોપણં કૃતમ્, ચિત્તં ચાભિસંસ્કૃતમ્--પદવિહારસ્ય મૃત્પિણ્ડદાનસ્ય, મુક્તપુષ્પાણાં માલવિહારસ્ય પ્રદીપદાનસ્ય ગન્ધાભિષેકસ્ય ચ ઇયત્પુણ્યમુક્તં ભગવતા, આસ્માકં છત્રધ્વજપતાકારોપણસ્ય કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ? અથ ભગવાંસ્તેષાં ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
306.001. <306>શતસહસ્રાણિ સુવર્ણપર્વતા મેરોઃ સમા નાસ્ય ભવન્તિ।
306.003. યો બુદ્ધચૈત્યેષુ પ્રસન્નચિત્ત આરોપયેચ્છત્રધ્વજપતાકમ્

306.005. એષાં હિ દક્ષિણા પ્રોક્તા અપ્રમેયે તથાગતે।
306.006. સમુદ્રકલ્પે સંબુદ્ધે સાર્થવાહે અનુત્તરે

ઇતિ।
306.007. તેષામેતદભવત્--પરિનિર્વૃતસ્ય તાવદ્ભગવતઃ પૂજાકરણાદિ યત્પુણ્યમુક્તં ભગવતા, તિષ્ઠતઃ કિયત્પુણ્યં ભવિષ્યતીતિ।
306.008. અથ ભગવાંસ્તેષામપિ ચેતસા ચિત્તમાજ્ઞાય ગાથાં ભાષતે--
306.009. તિષ્ઠન્તં પૂજયેદ્યચ્ચ યચ્ચાપિ પરિનિર્વૃતમ્।
306.010. સમં ચિત્તપ્રસાદેન નાસ્તિ પુણ્યવિશેષતા।
306.011. એવં હ્યચિન્તિયા બુદ્ધા બુદ્ધધર્માપ્યચિન્તિયા

306.012. અચિન્તિયૈઃ પ્રસન્નાનામપ્રતિહતધર્મચક્રપ્રવર્તિનામ્।
306.013. સમ્યક્સમ્બુદ્ધાનાં નાલં ગુણપારમધિગન્તુમ્