દિવ્યાવદાન · અધ્યાય 21

201.008. ઇત્યુક્ત્વા સ્વયમેવ સ્વશિરસો મૌલિમપનીતવાન્।
201.008. યદા ચ રાજા ચન્દ્રપ્રભેણ શિરસો મૌલિરપનીતઃ, તત્સમનન્તરમેવ સર્વેષાં જમ્બુદ્વીપકાનાં મનુષ્યાણાં મૌલયઃ પતિતાઃ।
201.010. ભદ્રશિલાયાં ચ રાજધાન્યાં ચતુર્દિશમુલ્કાપાતા દિશોદાહાશ્ચ પ્રાદુર્ભૂતાઃ।
201.010. નગરદેવતાભિશ્ચ શબ્દો નિશ્ચારિતહ્--અસ્ય રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય પાપબ્રાહ્મણો શિરશ્છેત્સ્યતીતિ।
201.011. તચ્છ્રુત્વા મહાચન્દ્રમહીધરૌ અગ્રામાત્યૌ રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્યેદમેવમ્રૂપં શરીરપરિત્યાગં વિદિત્વા સાશ્રુદુર્દિદવદનૌ રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય પાદૌ પરિષ્વજ્યાહતુહ્--ધન્યાસ્તે પુરુષા દેવ ય એવમત્યદ્ભુતરૂપદર્શનં વા દ્રક્ષ્યન્તીરિ।
201.014. તૌ અભિમુખમુદ્વીક્ષ્યમાણૌ રાજનિ ચન્દ્રપ્રભે ચિત્તમભિપ્રસાદ્ય રૌદ્રાક્ષે ચ બ્રાહ્મણે મૈત્ર્યચિત્તમુત્પાદ્ય નાવાં શક્ષ્યામો નિરુપમગુણાધારાસ્ય દેવસ્યાનિત્યતાં દ્રષ્ટુમિતિ તસ્મિન્નેવ મુહૂર્તે કાલગતૌ।
201.016. કામધાતુમતિક્રમ્ય બ્રાહ્મલોકમુપપન્નૌ।
201.016. રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્યેદમેવમ્રૂપં વ્યવસાયં બુદ્ધ્વા તાં ચ નગરનિવાસિનીનાં દેવતાનામાર્તધ્વનિમુપશ્રુત્ય ભૌમા યક્ષા અન્તરિક્ષચરાશ્ચ યક્ષાઃ ક્રિન્દિતુમારબ્ધાહ્--હા કષ્ટમિદાનીં રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય શરીરનિક્ષેપો ભવિષ્યતીતિ॥
201.019. અત્રાન્તરે ચ રાજકુલદ્વારે ઽનેકાનિ પ્રણિશતસહસ્રાણિ સંનિપતિતાન્યભૂવન્।
201.019. તતો રૌદ્રાક્ષો બ્રાહ્મણસ્તં મહાજનકાયમવેક્ષ્ય શિરો ગ્રહીતુમ્।
201.021. યદિ ચ તે શિરઃ પરિત્યક્તમ્, એકાન્તં ગચ્છાવ ઇતિ।
201.022. એવમુક્તે રાજા ચન્દ્રપ્રભો રૌદ્રાક્ષં બ્રાહ્મણમવોચત્--એવં મહાબ્રાહ્મણ ક્રિયતામ્।
201.023. ઋદ્ધ્યન્તાં તવ સંકલ્પાઃ, પરિપૂર્યન્તાં મનોરથા ઇતિ।
201.023. અથ રાજા ચન્દ્રપ્રભો રાજા આસનાદુત્થાય તીક્ષણમસિમાદાય યેન મણિરત્નગર્ભમુદ્યાનં તેનોપસંક્રાન્તઃ।
201.024. અથ રાજા ચન્દ્રપ્રભસ્ય ઇદમેવમ્રૂપં વ્યવસાયં દૃષ્ટ્વા ભદ્રશિલાયાં રાજધાન્યામનેકાનિ પ્રાણિશતસહસ્રાણિ વિક્રોશમાનાનિ પૃષ્ઠતઃ પૃષ્ઠતઃ સમનુબદ્ધાનિ।
201.026. સો ઽદ્રાક્ષીદ્રાજા ચન્દ્રપ્રભો મહાજનસંનિપાતં વિક્રોશાન્તમ્।
201.026. દૃષ્ટ્વા ચ પુનઃ સમાશ્વાસયન્નાહ--અપ્રમાદઃ કરણીયઃ કુશલેષુ ધર્મોષ્વિતિ।
201.027. સંક્ષેપેણ ધર્મદેશનાં કૃત્વા રૌદ્રાક્ષં બ્રાહ્મણમાદાય મણિરત્નગર્ભમુદ્યાનં પ્રવિષ્ટઃ।
201.028. સમનન્તરપ્રવિષ્ટસ્ય રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય મણિરત્નગર્ભ ઉદ્યાને ભદ્રશિલાયાં છત્રાણિ ધ્વજપતાકાશ્ચ યેન મણિરત્નગર્ભમુદ્યાનં તેનાવનામિતાઃ।
201.029. તતો રાજા ચન્દ્રપ્રભો મણિરત્નગર્ભસ્યોદ્યાનસ્ય દ્વારં પિધાય તં તં રૌદ્રાક્ષં બ્રાહ્મણમામન્ત્રયતે--પ્રતિગૃહ્યતાં બ્રાહ્મણ મમોત્તમાઙ્ગમિતિ।
201.031. એવમુક્તે રૌદ્રાક્ષો બ્રાહ્મણો રાજાનં ચન્દ્રપ્રભમુવાચ--નાહં શક્ષ્યામિ દેવસ્ય શિરશ્છેત્તુમિતિ।
201.032. મણિરત્નગર્ભસ્ય ચોદ્યાનસ્ય મધ્યે કુરબકઃ।
201.032. તત્ર સર્વકાલિકશ્ચમ્પકવૃક્ષો<202> જાતઃ।
202.001. તતો રાજા ચન્દ્રપ્રભસ્તીક્ષ્ણમસિં ગૃહીત્વા યેન સર્વકાલિકશ્ચમ્પકવૃક્ષસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ।
202.002. અથ યા દેવતાસ્તસ્મિન્નુદ્યાને ઽધ્યવસિતાઃ, તા રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્યેદમેવમ્રૂપં સ્વશરીરપરિત્યાગં વિદિત્વા વિક્રોષ્ટુમારબ્ધાઃ।
202.003. એવં ચાહુહ્--કથમિદાનીં ત્વં પાપબ્રાહ્મણ રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્યાદૂષિણો ઽનપકારિણો મહાજનવત્સલસ્યાનેકગુણસમ્પન્નસ્ય શિરશ્છેત્સ્યસીતિ? તતો રાજા ચન્દ્રપ્રભ ઉદ્યાનદેવતા નિવારયતિ--મા દેવતા મમ શિરોયાચનકસ્યાન્તરાયં કુરુત।
202.006. તત્કસ્ય હેતોહ્? ભૂતપૂર્વં દેવતા મમોત્તમાઙ્ગમ્ યાચનકસ્ય દેવતાયા અન્તરાયઃ કૃતઃ।
202.007. તયા દેવતયા બહુ અપુણ્યં પ્રસૂતમ્।
202.007. તત્કસ્ય દેતોહ્? યદિ તયા દેવતયા અન્તરાયો ન કૃતો ઽભવિષ્યત્, મયા લઘુ લઘ્વેવાનુત્તરજ્ઞાનમધિગતમભવિષ્યત્।
202.008. અતશ્ચ ત્વામહમેવં બ્રવીમિ--મા મે ત્વમુત્તમાઙ્ગયાચનકસ્યાન્તરાયં કુરુષ્વેતિ।
202.009. અસ્મિન્નેવ તે મણિરત્નગર્ભ ઉદ્યાને મયા સહસ્રશઃ શિરઃપરિત્યાગઃ કૃતઃ, ન ચ મે કેનચિદન્તરાયઃ કૃતઃ।
202.010. તસ્માત્ ત્વં દેવતે મમોત્તમાઙ્ગયાચનકસ્યાન્તરાયં મા કુરુ।
202.011. એષ એવ દેવતે સ પૃષ્ઠીભૂતો મૈત્રેયો યો વ્યાઘ્ર્યા આત્માનં પરિત્યજ્ય ચત્વારિંશત્કલ્પસમ્પ્રસ્થિતો મૈત્રેયો બોધિસત્ત્વ એકેન શિરઃપરિત્યાગેનાવપૃષ્ઠીકૃતઃ।
202.013. અથ સા દેવતા રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય મહર્દ્ધિતામવેત્ય તસ્મિન્ રાજનિ પરં પ્રસાદં પ્રવેદયન્તી તૂષ્ણીમવસ્થિતા।
202.014. અથ રાજા ચન્દ્રપ્રભઃ સમ્યક્પ્રણિધાનં કર્તુમારબ્ધહ્--શૃણ્વન્તુ ભવન્તઃ, યે દશાદિક્ષુ સ્થિતા દેવતાસુરગરુડગન્ધર્વકિન્નરા અધ્યુષિતાઃ, ઇહાહમુદ્યાને ત્યાગં કરિષ્યામિ, અસ્મિંસ્ ત્યાગં સ્વશિરઃપરિત્યાગમ્ યેન ચાહં સત્યેન સ્વશિરઃ પરિત્યજામિ, ન રાજ્યાર્થાય ન સ્વર્ગાર્થાય ન ભોગાર્થાય ન શક્રત્વાય ન બ્રહ્મત્વાય ન ચક્રવર્તિવિજયાય નાન્યત્ર કથમહમનુત્તરાં સમ્યક્સમ્બોધિમભિસમ્બુદ્ધ્ય અદાન્તાન્ સત્ત્વાન્ દમયેયમ્, અશાન્તાઞ્ શમયેયમ્, અતીર્ણાંસ્તારયેયમ્, અમુક્તાન્ મોચયેયમ્, અનાશ્વસ્તાનાશ્વાસયેયમ્, અપરિનિર્વૃતાન્ પરિનિર્વાપયેયમ્।
202.020. અનેન સત્યેન સત્યવચનેન સફલઃ પરિશ્રમઃ સ્યાત્, પરિનિર્વૃતાસ્ય ચ સર્ષપફલપ્રમાણધાતવો ભવેયુઃ, અસ્ય ચ મણિરત્નગર્ભસ્યોદ્યાનસ્ય મધ્યે મહાન્ સ્તૂપઃ સ્યાત્ સર્વસ્તૂપપ્રતિવિશિષ્ટઃ।
202.022. યે ચ સત્ત્વાઃ શાન્તકાયા મહાચૈત્યં વન્દિતુકામા ગચ્છેયુઃ, તે તં સર્વસ્તૂપપ્રતિવિશિષ્ટં ધાતુપરં દૃષ્ટ્વા વિશ્રાન્તા ભવેયુઃ।
202.023. પરિનિર્વૃતસ્યાપિ મમ ચૈત્યેષુ, જનકાયા આગત્ય કારાં કૃત્વા સ્વર્ગમોક્ષપરાયાણા ભવેયુરિતિ।
202.024. એવં સમ્યક્ પ્રણિધાનં કૃત્વા તસ્મિંશ્ચમ્પકવૃક્ષે શિખાં બદ્ધ્વા રૌદ્રાક્ષં બ્રાહ્મણમુવાચ--આગચ્છ મહાબ્રાહ્મણ, પ્રતિગૃહ્યતામ્।
202.026. મા મે વિઘ્નં કુરુષ્વેતિ।
202.027. તતો રાજા ચન્દ્રપ્રભ આત્મનઃ કાયસ્ય સ્થામ ચ બલં ચ સંજન્ય તસ્મિંશ્ચ બ્રાહ્મણે કરુણાસહગતં મૈત્રચિત્તમુત્પાદ્ય શિરશિછત્ત્વા રૌદ્રાક્ષાય બ્રાહ્મણાય નિર્યાતિતવાન્।
202.028. કાલં ચ કૃત્વા અતિક્રમ્ય બ્રહ્મલોકં પ્રણીતત્વાચ્છુભકૃત્સ્ને દેવનિકાયે ઉપપન્નઃ।
202.029. સમનન્તરપરિત્યક્તે રાજ્ઞા ચન્દ્રપ્રભેણ શિરસિ અયં ત્રિસાહસ્રમહાસાહસ્રો લોકધાતુસ્ ત્રિઃ કમ્પિતઃ સંકમ્પિતઃ સંપ્રકમ્પિતઃ, ચલિતઃ સંચલિતઃ સંપ્રચલિતઃ, વ્યધિતઃ પ્રવ્યાધિતઃ સંપ્રવ્યાધિતઃ।
202.031. ગગનતલસ્થાશ્ચ દેવતા દિવ્યાન્યુત્પલાનિ ક્ષેપ્તુમારબ્ધાઃ, પદ્માનિ કુમુદાનિ પુણ્ડરીકાન્યગરુચૂર્ણાનિ તગરચૂર્ણાનિ ચન્દનચૂર્ણાનિ તમાલપત્રાણિ દિવ્યાનિ <203>માન્દારવાણિ પુષ્પાણિ, દિવ્યાનિ ચ વાદ્યાનિ પ્રવાદયિત્મારબ્ધાઃ, ચૈલવિક્ષેપાંશ્ચ ચાકર્ષુઃ।
203.002. તતો રૌદ્રાક્ષો બ્રાહ્મણઃ શિરોગ્રહાયોદ્યાનાન્નિર્ગતઃ।
203.002. અથાસ્મિન્નન્તરે ઽનેકૈઃ પ્રાણિશતસહસ્રૈર્ નાદો મુક્તહ્--હા કષ્ટમ્।
203.003. પ્રઘાતિતો દેવઃ સર્વજનમનોરથપરિપૂરક ઇતિ।

203.003. તત એકત્યાઃ પૃથિવ્યામાવર્તન્તે પરિવર્તન્તે, એકે બાહુભિઃ પ્રક્રોશન્તિ, કાશ્ચિત્ પ્રકીર્ણકેશ્યો રુદન્તિ।
203.004. અનેકાનિ ચ પ્રાણિશતસહસ્રાણિ સંનિપતિતાનિ।
203.005. તત એકત્યાસ્તસ્મિન્નેવ પ્રદેશે સ્થિત્વા ધ્યાનાન્યુત્પાદ્ય તત્રૈવ કાલં કૃત્વા શુભકૃત્સ્ને દેવનિકાયે ઉપપન્ના રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય સભાગતાયામ્।
203.006. અપરે ધ્યાનાન્યુત્પાદ્ય તત્રૈવ કાલં કૃત્વા ભાસ્વરે દેવનિકાયે ઉપપન્નાઃ।
203.007. અપરે પ્રથમધ્યાનમુત્પાદ્ય કાલં કૃત્વા બ્રહ્મલોકસભાગતાયામુપપન્નાઃ।
203.008. અપરૈઃ સંનિપાત્ય રાજ્ઞશ્ચન્દ્રપ્રભસ્ય શરીરં સર્વગન્ધકાષ્ઠૈશ્ચિતાં ચિત્વા, ધ્માપિતાનિ ચ અસ્થીનિ સૌવર્ણકુમ્ભે પ્રક્ષિપ્ય, ચતુર્મહાપથે શરીરસ્તૂપઃ પ્રતિષ્ટાપિતઃ।
203.010. છત્રધ્વજપતાકાશ્ચારોપિતાઃ।
203.010. ગન્ધૈર્માલ્યૈર્ધૂપૈર્દીપૈઃ પુષ્પૈઃ પૂજાં કૃત્વા ચન્દ્રપ્રભે રાજનિ સ્વચિત્તમભિપ્રસાદ્ય કાલગતાઃ ષટ્સુ દેવનિકાયેષુ કામાવચરેષુ દેવેષૂપપન્નાઃ।
203.012. યૈશ્ચ તત્ર કારાઃ કૃતાઃ, સર્વે તે સ્વર્ગમોક્ષપરાયણાઃ સંવૃત્તા ઇતિ॥
203.013. સ્યાત્ખલુ યુષ્માકં ભિક્ષવઃ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા અન્યા સા તેન કાલેન સમયેનોત્તરાપથે ભદ્રશિલા નામ રાજધાન્યભૂદિતિ।
203.014. ન ખલુ એવં દ્રષ્ટ્વ્યમ્।
203.014. તત્કસ્ય હેતોહ્? એષૈવ સા તક્ષશિલા તેન કાલેન તેન સમયેન ભદ્રશિલા નામ રાજધાની બભૂવ।
203.015. સ્યાત્ખલુ યુષ્માકં ભિક્ષવઃ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેનોત્તરાપથે ભદ્રશિલા નામ રાજધાન્યભૂદિતિ।
203.014. ન ખલુ એવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
203.014. તત્કસ્ય હેતોહ્? એષૈવ સા તક્ષશિલા તેન કાલેન તેન સમયેન ભદ્રશિલા નામ રાજધાની બભૂવ।
203.015. સ્યાત્ખલુ યુષ્માકં ભિક્ષુવઃ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન ચન્દ્રપ્રભો નામ રાજાભૂદિતિ।
203.017. ન ખલુ એવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
203.017. તત્કસ્ય હેતોહ્? અહમેવ તેન કાલેન તેન સમયેન રાજા ચન્દ્રપ્રભો બભૂવ।
203.018. સ્યાત્ખલુ યુષ્માકં ભિક્ષવઃ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા--અન્યઃ સ તેન કાલેન તેન સમયેન રૌદ્રાક્ષો નામ બ્રાહ્મણો ઽભૂદિતિ।
203.019. ન ખલ્વેવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
203.019. તત્કસ્ય હેતોહ્? એષ એવ સ તેન કાલેન તેન સમયેન દેવદત્તો બભૂવ।
203.020. સ્યાત્ખલુ યુષ્માકં ભિક્ષવઃ કાઙ્ક્ષા વા વિમતિર્વા--અન્યૌ તૌ તેન સમયેન મહાચન્દ્રમહીધરૌ અગ્રામાત્યૌ બભૂવતુરિતિ।
203.020. ન ખલ્વેવં દ્રષ્ટવ્યમ્।
203.022. તત્કસ્ય હેતોહ્? એતાવેવ મહાચન્દ્રમહીધરૌ અગ્રામાત્યૌ શારિપુત્રમૌદ્ગલ્યાયનૌ બભૂવતુઃ।
203.023. તદાપ્યેતૌ તત્પ્રથમતઃ કાલગતૌ, ન ત્વેવ પુતૃમરણમારાગિતવન્તૌ ઇતિ॥
203.024. ઇદમવોચદ્ભગવાન્।
203.024. આત્તમનસસ્તે ભિક્ષવો ઽન્યે ચ દેવનાગયક્ષગન્ધર્વાસુરગરુડકિન્નરમહોરગાદયો ભગવતો ભાષિતમભ્યનન્દન્॥
203.026. ચન્દ્રપ્રભબોધિસત્ત્વચર્યાવદાનં નામ દ્વાવિંશતિમમ્।
અfતેર્ થિસ્, ંસ્સ્. અદ્દ્:
તથા ચ ચન્દ્રપ્રભભૂપતિર્ભૂતે
મણિકનકરજતવૈડ્ર્રુયેન્દ્રનીલાદિદ્રવિણવસનયાનભોજનાલાંકારગ્રામનગરનિગમવિષયરાજ્યાદયો
રાજ્યરથસુતકલત્રમાંસરુધિરકરચરણશિરોક્ષિગ્રીવાદિસર્વપરિત્યાગમન્તરેણ
દુર્ગતિજનનમરણજરાકરચરણકરણવિકલતાપ્રિયવિયોગાદિતરદુઃખોપનિપાતભયાભિહતજનપરિત્રાણકરણસમર્થા
સકલભુવનાધિપત્યાભિષેકમહતી ગાથાધુની ગુણસમૃદ્ધિર્ ન
શક્યતે ઽધિગન્તુમિતિ
કારુણ્યાદશેષજગદ્દુઃખોપશમકૃતનિશ્ચયહ્
પ્રણતસકલસામન્તચૂડામણિમયૂખાવિચ્છુરિતપાદપીઠહ્
તુરગગજરથવસ્ત્રાલંકારાદિપરિત્યાગેન
પરીપૂરિતનિરવશેષજામ્બૂદ્વીપકજનમનોરથહ્
સકલજનમનોનયનહારી શિરઃ પરિત્યક્તવાન્।
કથમિત્યેવમનુશ્રૂયતે ઇતિ॥
********** અવદાન 23 **********
204.001. દિવ્23 સઙ્ઘરક્સિતાવદાનમ્।
204.002. કિં મહાલ્લેનાધિગતમ્? એકોત્તરિકા।
204.002. અયં તાવત્ ખુસ્તિકયા એકોત્તરિકયા ધર્મં દેશયતિ--અમી ભિક્ષવો ધર્મકથિકા યુંક્તમુત્કમુક્તપ્રતિભાનાઃ।
204.003. કસ્માન્નૈતાનધ્યેષયસિ? સ તૈરભિહિતહ્--મહલ્લ, કિં ત્વયા અધિગતમ્? સ કથયતિ--એકોત્તરિકા।
204.004. તે કથયન્તિ--ત્વં તાવન્મહલ્લ ખુસ્તિકયા એકોત્તરિકયા ધર્મં દેશયસિ।
204.005. અમી ભિક્ષવસ્તૃપિતા ધર્મકથિકા યુક્તમુક્તપ્રતિભાનાઃ।
204.006. કસ્માન્નૈતાનધ્યેષયસિ? સ કથયતિ--આર્યાઃ, યૂયં કસ્યાર્થે ન દેશયત? કિમહં નિવારયામીતિ? તે કથયન્તિ--નન્દોપનન્દ, પ્રતિવદત્યેષો ઽસ્માકં મહલ્લઃ।
204.007. કુરુત અસ્યોત્ક્ષેપણીયં કર્મ।
204.008. સ સંલક્ષયતિ--યદિ મે ઉત્ક્ષેપણીયં કર્મ કરિષ્યન્તિ, નાગભવને ઽપ્યહમવકાશં ન લપ્સ્યે।
204.009. સ તેષાં શયિતકાનાં તં વિહારમન્તર્હાપયિત્વા મહાસમુદ્રં પ્રવિષ્ટઃ।
204.009. તે વાલુકાસ્થલે શયિતકાસ્તિષ્ઠન્તિ।
204.010. નન્દોપનન્દ, ઉત્તિષ્ઠ સિંહાસનં પ્રજ્ઞાપય, ધર્મં દેશયામઃ।
204.010. તે કથયન્તિ--કો ઽપ્યસૌ દેવો વા નાગો વા યક્ષો વા ભગવત્યભિપ્રસન્નો બુદ્ધે ધર્મે સંઘે કારાન્ કુર્વન્, સો ઽસ્માભિર્વિહેઠિતઃ।
204.012. એતત્ પ્રકરણં ભિક્ષવો ભગવત આરોચયન્તિ।
204.012. ભગવાનાહ--યો ઽસૌ ભિક્ષવો નિર્મિતો યદિ ષડ્વર્ગિકૈર્ભિક્ષુભિર્ ન વિહેઠિતો ઽભવિષ્યત્, યાવચ્છાસનકોટિમુદ્ધાટકો બુદ્ધે ધર્મે સંઘે કારાનકરિષ્યત્।
204.014. ભગવાન્ સંલક્ષયતિ--યઃ કશ્ચિદાદીનવો ભિક્ષવઃ, અનધીષ્ટો ધર્મં દેશયતિ, તસ્માન્ન ભિક્ષુણા^નધીષ્ટેન ધર્મો દેશયિતવ્યઃ।
204.015. ભિક્ષુરનધીષ્ટો ધર્મં દેશયતિ, સાતિસારો ભવતિ।
204.016. અનાપત્તયસ્તન્મુખિકયા નિર્ગતા ભવન્તિ॥
204.017. શ્રાવસ્ત્યાં બુદ્ધરક્ષિતો નામ ગૃહપતિઃ પ્રતિવસતિ આઢ્યો મહાધનો મહાભોગઃ।
204.017. તેન સદૃશાત્ કુલાત્ કલત્રમાનીતમ્।
204.018. સ તયા સાર્ધં ક્રીડતે રમતે પરિચારયતિ।
204.018. તસ્ય ક્રીડતો રમતઃ પરિચારયતઃ પત્ની આપન્નસત્ત્વા સંવૃત્તા।
204.019. આયુષ્માઞ્ શારિપુત્રો વૈનેયાપેક્ષયા તત્કુલમુપસંક્રાન્તઃ।
204.020. તેન સ ગૃહપતિઃ સપત્નીકઃ શરણગમનશિક્ષાપદેષુ પ્રતિક્ષ્ઠાપિતઃ।
204.020. અપરેણ સમયેન સા તસ્ય પત્ની આપન્નસત્ત્વા સવૃત્તા।
204.021. આયુષ્માઞ્ શારિપુત્રસ્તસ્ય ચ વૈનેયકાલં જ્ઞાત્વા એકાક્યેવ તત્ કુલમુપસંક્રાન્તઃ।
204.022. સ ગૃહપતિઃ કથયતિ--નાસ્ત્યાર્યશારિપુત્રસ્ય કશ્ચિત્ પશ્ચાચ્છ્રમણહ્? સ કથયતિ--ગૃહપતે, કિમસ્માકં કાશધાનાદ્વા કુશધાનાદ્વા પશ્ચાચ્છ્રમણા ભવન્તિ? અપિ તુ યે ભવદ્વિધાનાં સકાશાલ્લભ્યન્તે, અસ્માકં તે પશ્ચાચ્છ્રમણા ભવન્તિ।
204.025. બુદ્ધરક્ષિતો ગૃહપતિહ્--આર્ય, મમ પત્ની આપન્નસત્ત્વા સંવૃત્તા।
204.025. યદિ પુત્રં જનયિષ્યતિ, તમહમાર્યસ્ય પશ્ચાચ્છ્રમણં દાસ્યામિ।
204.026. સ કથયતિ--ગૃહપતે, ઔપયિકમ્॥
204.027. સા અષ્ટાનાં વા નવાનાં વા માસાનામ્ {અત્યયાત્} પ્રસૂતા।

204.027. દારકો જાતો ઽભિરૂપો દર્શનીયઃ પ્રાસાદિકો ગૌરઃ કનકવર્ણશ્છત્રાકારશિરાઃ પ્રલમ્બબાહુર્વિસ્તીર્ણલલાટઃ સંગતભ્રૂસ્તુઙ્ગનાસઃ।
204.029. તસ્ય જ્ઞાતયઃ સંગમ્ય ત્રીણિ સપ્તકાન્યેકવિંશતિદિવસાનિ વિસ્તરેણ જાતસ્ય જાતિમહં કૃત્વા નામધેયં વ્યવસ્થાપયન્તિ--કિં ભવતુ દારકસ્ય નામ? અયં દારકો બુદ્ધરક્ષિતસ્ય ગૃહપતેઃ પુત્રઃ।
204.031. ભવતુ દારકસ્ય સંઘરક્ષિતો નામ।
204.031. યસ્મિન્નેવ દિવસે સંઘરક્ષિતો જાતઃ, તસ્મિન્નેવ દિવસે પઞ્ચાનાં વણિક્શતાનાં પઞ્ચ પુત્રશતાનિ જાતાનિ।
204.032. તેષામપિ કુલસદૃશાનિ <205>નામધેયાનિ વ્યવસ્થાપિતાનિ।
205.001. સંઘરક્ષિતો દારક ઉન્નીયતે વર્ધ્યતે ક્ષીરેણ દધ્ના નવનીતેન સર્પિષા સર્પિમણ્ડેન અન્યૈશ્ચોત્તપ્તોત્તપ્તૈરુપકરણવિશેષૈઃ।
205.002. આશુ વર્ધતે હ્રદસ્થમિવ પઙ્કજમ્।
205.003. યદા મહાન્ સમૃત્તઃ, તદા આયુષ્માઞ્ શારિપુત્રસ્તસ્ય વૈનેયકાલં જ્ઞાત્વા એકાક્યેવ તત્કુલમુપસંક્રમ્ય નિમિત્તમુપદર્શયિતુમારબ્ધઃ।
205.004. બુદ્ધરક્ષિતેન ગૃહપતિના સંઘરક્ષિતો ઽભિહિતહ્--પુત્ર, અજાત એવ ત્વં મયા આર્યશારિપુત્રસ્ય પશ્ચાચ્છ્રમણો દત્ત ઇતિ।
205.006. ચરમભવિકઃ સ આયુષ્મતા શારિપુત્રેણ પ્રવ્રાજિત ઉપસમ્પાદિત આગમચતુષ્ટયં ચ ગ્રાહિતઃ॥
205.007. અથાપરેણ સમયેન તાનિ પઞ્ચ વણિક્શતાનિ મહાસમુદ્રગમનીયં પણ્યં સમુદાનીય મહાસમુદ્રમવતર્તુકામાનિ કથયન્તિ--કિંચિદ્વયં ભવન્ત આર્યકમવતારયામ યો ઽસ્માકં મહાસૌદ્રમધ્યગતાનાં ધર્મં દેશયિષ્યતિ।
205.009. તે કથયતિ--ભવન્તઃ, અયમસ્માકમાર્યસંઘરક્ષિતો વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકઃ।
205.010. એતમેવાવતારયામઃ।
205.010. તે તસ્ય સકાશમુપસંક્રાન્તાઃ।
205.010. આર્ય સંઘરક્ષિત, ત્વમસ્માકં વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકઃ।
205.011. વયં ચ મહાસમુદ્રં સંપ્રસ્થિતાઃ।
205.012. ત્વમપ્યસ્માભિઃ સાર્ધમવતર, સમુદ્રમધ્યગતાનાં ધર્મં દેશયિષ્યસિ।
205.012. સ કથયતિ--નાહં સ્વાધીનઃ।
205.013. ઉપાધ્યાયમવલોકયત।
205.013. તે યેનાયુષ્માઞ્ શારિપુત્રસ્તેનોપસંક્રાન્તાઃ।
205.013. ઉપસંક્રમ્ય કથયન્તિ--આર્ય શારિપુત્ર, અયમસ્માકમાર્યસંઘરક્ષિતો વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકઃ।
205.014. વયં મહાસમુદ્રં સંપ્રસ્થિતાઃ।
205.015. એષો ઽપ્યસ્માભિઃ સાર્ધમવતરતુ, અસ્માકં મહાસમુદ્રમધ્યગતાનાં ધર્મં દેશયિષ્યતિ।
205.016. સ કથયતિ--ભગવન્તમવલોકયત।
205.016. તે ભગવતઃ સકાશમુપસંક્રાન્તાઃ।
205.016. ભગવન્, વયં મહાસમુદ્રં સંપ્રસ્થિતાઃ।
205.017. અયમસ્માકમાર્યસંઘરક્ષિતો વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકઃ।
205.018. એષો ઽપ્યસ્માભિઃ સાર્ધં મહાસમુદ્રમવતરતુ।
205.018. અસ્માકં મહાસમુદ્રમધ્યગતાનાં ધર્મં દેશયિષ્યતિ।
205.019. ભગવાન્ સંલક્ષયતિ--અસ્ત્યેષાં કાનિચિત્ કુશલમૂલાનિ? અસ્તિ।
205.019. કસ્યાન્તિકે પ્રતિબુદ્ધાનિ? સંઘરક્ષિતસ્ય ભિક્ષોઃ।
205.020. તત્ર ભગવાન્ સંઘરક્ષિતમામન્ત્રયતે--ગચ્છ સંઘરક્ષિત, ભયભૈરવસહિષ્ણુના ભવિતવ્યમ્।
205.021. અધિવાસયત્યાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો ભગવતસ્તૂષ્ણીભાવેણ॥
205.023. અથ તાનિ પઞ્ચ વણિક્શતાનિ કૃતકૌતુકમઙ્ગલસ્વસ્ત્યયનાનિ શક્ટૈર્ભારૈર્મૂઢૈઃ પિટકૈરુષ્ટ્રૈર્ગોભિર્ગર્દભૈઃ પ્રભૂતં પણ્યમારોપ્ય મહાસમુદ્રં સંપ્રસ્થિતાનિ।
205.025. તે નિપુણતઃ સમુદ્રયાનપાત્રં પ્રતિપદ્ય મહાસમુદ્રમવતીર્ણા ધનહારકાઃ।
205.026. તેષાં મહાસમુદ્રમધ્યગતાનાં નાગૈર્વહનં વિધારિતમ્।
205.027. તે દેવતાયાચનં કર્તુમારબ્ધાહ્--યો ઽસ્મિન્ મહાસમુદ્રે દેવો વા નાગો વા યક્ષો વા પ્રતિવસતિ, સ આચક્ષતુ કિં મૃગયતીતિ।
205.028. મહાસમુદ્રાચ્છબ્દો નિશ્ચરતિ--આર્યસંઘરક્ષિતમસ્માકમનુપ્રયચ્છથેતિ।
205.029. તે કથયતિ--આર્યસંઘરક્ષિતો ઽસ્માકં વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકો ભદન્તશારિપુત્રેણાનુપ્રદત્તકો ભગવતાનુપરીતકઃ।
205.030. શ્રેયો ઽસ્માકમનેનૈવ સાર્ધં કાલત્રિયા, ન ત્વેન વયં સંઘરક્ષિતં પરિત્યક્ષ્યામઃ।
205.031. તે મન્ત્રયન્તે આયુષ્મતા સંઘરક્ષિતેન શ્રુતાઃ।
205.032. સ કથયતિ--ભવન્તઃ, કિં કથયન્તે? કથયન્તિ--આર્ય સંઘરક્ષિત મહાસમુદ્રાચ્છબ્દો <206>નિશ્ચરિતહ્--આર્યસંઘરક્ષિતમસ્માકમનુપ્રયચ્છથેતિ।
206.001. સ કથયતિ--કસ્માન્નાનુપ્રયચ્છધ્વમ્? તે કથયન્તિ--આર્ય, ત્વમસ્માકં વયસ્યકઃ સહજન્મિકઃ સહપાંશુક્રીડનકઃ।
206.002. ભદન્તશારિપુત્રેણાનુપ્રદત્તકો ભગવતાનુપ્રદત્તકઃ।
206.003. શ્રેયો ઽસ્માકં ત્વયૈવ સાર્ધં કાલક્રિયા।
206.003. ન ત્વેવ વયમાર્ય સંઘરક્ષિત ત્વાં પરિત્યક્ષ્યામઃ।
206.004. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ સંલક્ષયતિ--યદુક્તં ભગવતા ભયભૈરવસહિષ્ણુના તે ભવિતવ્યમિતીદં તત્।
206.005. સ પાત્રચીવરં ગૃહીત્વા આત્માનં મહાસમુદ્રે પ્રક્ષેપ્તુમારબ્ધઃ।
206.006. સ તૈર્દૃષ્ટઃ।
206.006. તે કથયન્તિ--આર્યસંઘરક્ષિત કિં કરોષિ, આર્યસંઘરક્ષિત કિં કરોષીતિ।
206.006. સ તેષ વિક્રોશતાં મહાસમુદ્રે પ્રપતિતઃ।
206.007. મુક્તં તદ્વહનમ્।
206.007. સ નાગૈર્ગૃહીત્વા નાગભવનં પ્રવેશિતઃ॥
206.008. આર્ય સંઘરક્ષિત, ઇયં વિપશ્યિતઃ સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય ગન્ધકુટી।
206.008. ઇયં શિખિનો વિશ્વભુવઃ ક્રકુચ્છન્દસ્ય કનકમુનેઃ કાશ્યપસ્યેયં ભગવતો ગન્ધકુટી।
206.009. આર્ય સંઘરક્ષિત, ભગવતઃ સૂત્રં માતૃકા ચ દેવમનુષ્યેષુ પ્રતિષ્ઠિતમ્।
206.010. વયં નાગા વિનિપતિતશરીરાઃ।
206.010. અહો બત, આર્યઃ સંઘાં રક્ષિત ઇહાપ્યાગમચતુષ્ટયં પ્રતિષ્ઠાપયેત્।
206.011. સ કથયતિ--એવં ભવતુ।
206.011. તેન ત્રયો નાગ્કુમારા ઉત્સાહિતાઃ।
206.012. એકો ઽભિહિતહ્--ત્વં તાવત્ સમ્યુક્તકમધીષ્વ।
206.012. દ્વિતીયો ઽભિહિતહ્--ત્વમપિ મધ્યમમ્।
206.013. તૃતીયો ઽભિહિતહ્--ત્વમપિ દીર્ઘમમધીષ્વ।
206.013. સ કથયતિ--અહમપિ તામેવૈકોત્તરિકાં વિમૃષ્ટરૂપાં પ્રજ્વાલયામિ।
206.014. તે ઽધ્યેતુમારબ્ધાઃ।
206.014. તત્રૈકશ્ચક્ષુષી નિમીલિયત્વોદ્વેશં ગૃહ્ણાતિ, દ્વિતીયઃ પૃષ્ઠતોમુખ ઉદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ, તૃતીયો દૂરતઃ સ્થિત્વોદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ।
206.015. સ એવ તેષામેકઃ સગૌરવઃ સપ્રતીશ ઇતિ કરણીયૈશ્ચ સર્વત્ર પૂર્વંગમઃ।
206.016. આર્ય ઉત્તિષ્ઠ, દન્તકાષ્ઠ, દન્તકાષ્ઠં વિસર્જય, ભગવતો મણ્ડલકમામાર્જય, ચૈત્યાભિવન્દનં કુરુ, ભુઙ્ક્ષ્વ, શય્યાં કલ્પયેતિ।
206.017. સર્વૈસ્તૈરાગમાન્યધીતાનિ।
206.018. સ કથયતિ--આર્ય, અધીતાન્યેભિરાગમાનિ।
206.018. કિં ધારયિષ્યન્તિ આહોસ્વિન્નધારયિષ્યન્તિ? સ કથયતિ--સ્મૃતિમત્તકા હ્યેતે ધારયિષ્યન્તિ, અપિ તુ દોષો ઽસ્ત્યેષામ્।
206.019. સ કથયતિ--આર્ય, કો દોષહ્? સર્વે હ્યેતે ઽગૌરવા અપ્રતીશાઃ।

206.020. એકસ્તાવચ્ચક્ષુષી નિમીલયિત્વોદ્વેશં ગૃહ્ણાતિ, દ્વિતીયઃ પૃષ્ટતોમુખ ઉદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ, તૃતીયો દૂરતઃ સ્થિત્વોદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ।
206.021. ત્વમેવૈકઃ સગૌરવઃ સપ્રતીશ ઇતિ કરણીયૈશ્ચ સર્વત્ર પૂર્વંગમઃ।
206.022. સ કથયતિ--આર્ય, ન હ્યેતે ઽગૌરવા અપ્રતીશાઃ।
206.023. યસ્તાવદયં ચક્ષુષી નિમીલયિત્વોદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ, અયં દૃષ્ટિવિષઃ।
206.023. યો ઽપ્યયં પૃષ્ષ્ઠતોમુખ ઉદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ, એષો ઽપિ શ્વાસવિષઃ।
206.024. યો ઽપ્યેષ દૂરતઃ સ્થિત્વોદ્દેશં ગૃહ્ણાતિ, એષો ઽપિ સ્પર્શવિષઃ।
206.025. અહમેકો દંષ્ટ્રાવિષઃ।
206.025. સ ભીત ઉત્પાણ્ડૂત્પાણ્ડુકઃ કૃશાલુકો દુર્બલકો મ્લાનકો ઽપ્રાપ્તકાયઃ સંવૃત્તઃ।
206.026. સ કથયતિ--આર્ય, કસ્માત્ ત્વમુત્પાણ્ડૂત્પાણ્ડુકઃ કૃશાલુકો દુર્બલકો મ્લાનકો ઽપ્રાપ્તકાયઃ સંવૃત્તહ્? સ કથયતિ--ભદ્રમુખ, અમિત્રમધ્યે ઽહં વાસં કલ્પયામિ।
206.028. સચેત્ યુષ્માકમન્યતમો ઽન્યતમં પ્રકુપ્યેત, માં નામાવશેષં કુર્યાત્।
206.028. સ કથયતિ--આર્યાસ્ય વયં ન પ્રહરામઃ।
206.029. અપિ તુ ઇચ્છસિ ત્વં જમ્બુદ્વીપં ગન્તુમ્? ભદ્રમુખ, ઇચ્છામિ।
206.030. તચ્ચ વહનમાગતમ્।
206.030. સ તૈરુત્ક્ષિપ્તઃ॥
206.031. વિણિગ્ભિર્દૃષ્ટઃ।
206.031. તે કથયન્તિ--સ્વાગતમાર્યસંઘરક્ષિતાય।
206.031. સ કથયતિ--અનુમોદન્તાં ભવન્તઃ।
206.032. મયા નાગોષ્વાગમચતુષ્ટયં પ્રતિષ્ઠાપિતમ્।
206.032. તે કથયન્તિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, અનુમોદયામહ્<207>।
207.001. તે તં વહને પ્રક્ષિપ્ય સંપ્રસ્થિતાઃ।
207.001. તે ઽનુપૂર્વેણ સમુદ્રતીરં ગત્વા સર્વે તે વણિજઃ શયિતાઃ।
207.002. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો મહાસમુદ્રં દ્રષ્ટુમારબ્ધઃ।
207.002.ઉક્તં ભગવતા--પઞ્ચસેચનકા દર્શનેન।
207.004. હસ્તિનાગશ્ચ રાજા ચ સાગરશ્ચ શિલોચ્ચયઃ।
207.005. અસેચનકા દર્શનેન બુદ્ધશ્ચ ભગવતાં વરઃ

ઇતિ।
207.006. ચિરં મહાસમુદ્રં પશ્યઞ્ જાગરિતઃ।
207.006. સો ઽપશ્ચિમે યામે ગઢનિદ્રાવષ્ટબ્ધઃ શયિતઃ।
207.007. તે ઽપિ વણિજઃ સરાત્રમેવોત્થાય સ્થોરામ્લ્લર્દયિત્વા સંપ્રસ્થિતાઃ।
207.007. તે કથયન્તિ પ્રભાતાયાં રજન્યામ્--કુત્રાયં સંઘરક્ષિતહ્? તત્રૈક એવમાહુહ્--પુરસ્તાદ્ગચ્છતિ।
207.009. અપર એવમાહુહ્--પૃષ્ઠત આગચ્છતિ।
207.009. તે કથયન્તિ--આર્યસંઘરક્ષિતો ઽસ્માભિશ્છોરિતઃ।
207.010. ન શોભનમસ્માભિઃ કૃતમ્।
207.010. પ્રતિનિવર્તયામઃ।
207.010. આર્યસંઘરક્ષિતો ભવન્તો મહર્દ્ધિકો મહાનુભાવો યઃ સમુદ્રમધ્યે ન કાલગતઃ।
207.011. સ ઇદાનીં કાલં કરિષ્યતિ? સ્થાનમેતદ્વિદ્યતે યદસૌ અગ્રત એવ યાસ્યતિ।
207.012. આગચ્છત, ગમિષ્યામઃ।
207.012. તે સંપ્રસ્થિતાઃ॥
207.013. આયુષ્માનપિ સંઘરક્ષિતઃ સૂર્યસ્યાભ્યુદ્ગમનસમયે સૂર્યાંશુભિસ્તાડિતઃ પ્રતિબુદ્ધો યાવન્ન કિંચિત્પશ્યતિ।
207.014. પ્રક્રાન્તા વણિજઃ।
207.014. સો ઽપિ પન્થલિકાં ગૃહીત્વા સંપ્રસ્થિતઃ।
207.014. યાવદન્યતમસ્યાં સાલાટવ્યાં વિહારં પશ્યત્યુદ્ગતં મઞ્ચપીઠવેદિકાજાલવાતાયનગવાક્ષપરિમણ્ડિતમ્, ભિક્ષૂંશ્ચ સંપ્રાવૃતાન્ સંપ્રચ્છન્નાઞ્ શાન્તેનેર્યાપથેનાવસ્થિતાન્।
207.016. સ તેષાં સકાશમુપસંક્રાન્તઃ।
207.016. સ તૈરુક્તહ્--સ્વાગતં ભદન્તસંઘરક્ષિતાય।
207.017. સ તૈર્વિશ્રામિતઃ।
207.017. વિશ્રામયિત્વા વિહારં પ્રવેશિતો યાવત્ પશ્યતિ શોભનાં શયનાસનપ્રજ્ઞપ્તિં કૃતાં પ્રણીતં ચાહારમુપહૃતમ્।
207.018. સ તૈરુક્તહ્--ભદન્ત સંઘરક્ષિત, મા તૃષિતો ઽસિ, મા બુભુક્ષિતો ઽસિ? કથયતિ--આર્યાઃ, તૃષિતો ઽસ્મિ, બુભુક્ષિતો ઽસ્મિ।
207.019. ભદન્ત સંઘરક્ષિત ભુઙ્ક્ષ્વ।
207.020. સ કથયતિ--સંઘમધ્યે મોક્ષ્યામિ।
207.020. તે કથયન્તિ--ભદન્ત સંઘરક્ષિત, મુઙ્ક્ષ્વ, આદીનવો ઽત્ર ભવિષ્યતિ।
207.021. તેન મુક્તમ્।
207.021. સ ભુક્ત્વા એકાન્તે ઽપક્રમ્યાવસ્થિતઃ।
207.021. યાવત્ તેષાં ગણ્ડરાકોટિતા।
207.022. તે સ્વકાસ્વકાનિ પાત્રાણ્યાદાય યથાગત્ય નિષણ્ણઃ।
207.022. સ ચ તેષાં વિહારો ઽન્તર્હિતઃ।
207.023. અયોમુદ્ગતાઃ પ્રાદુર્ભૂતમ્।
207.023. તૈસ્તાવદયોમુદ્ગરૈઃ પરસ્પરમાર્તસ્વરં ક્રન્દદ્ભિઃ શિરાંસિ ભગ્નાનિ, યાવત્ કાલાદકાલીભૂતમ્।
207.024. તતઃ પશ્ચાત્ પુનરપિ તેષાં વિહારઃ પ્રાદુર્ભૂતઃ, તે ચ ભિક્ષવઃ શાન્તેનેર્યાપથેનાવસ્થિતાઃ।
207.025. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતસ્તેષાં સકાશમુપસંક્રાન્તઃ।
207.026. કે યૂયમાયુષ્મન્તઃ, કેન વા કર્મણા ઇહોપપન્નાહ્? ભદન્ત સંઘરક્ષિત, દુષ્કુહકા જમ્બુદ્વીપકા મનુષ્યાઃ।
207.027. નાભિશ્રદ્દધાસ્યસિ।
207.027. સ કથયતિ--અહં પ્રત્યક્ષદર્શી, કસ્માન્નાભિશ્રદ્દધાસ્યે? તે કથયન્તિ--ભદન્ત સંઘરક્ષિત, વયં કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શ્રાવકા આસન્।
207.028. તૈરસ્માકં ભક્તાગ્રે રણમુત્પાદિતમ્।
207.029. તે વયં ભક્તાગ્રે રણમુત્પાદયિત્વા ઇહ પ્રત્યેકનરકેષૂપપન્નાઃ।
207.0સ્થાનમેતદ્વિદ્યતે યદસ્માભિરિતશ્ચ્યુતૈર્ નરકૃષૂપપત્તવ્યં ભવિષ્યતિ।
207.030. સાધુ સંઘરક્ષિત, જમ્બુદ્વીપં ગત્વા સબ્રહ્મચારિણામારોચય--મા આયુષ્મન્તઃ સંઘમધ્યે રણમુત્પાદયિષ્યથ।
207.031. મા અસ્યૈવમ્રૂપસ્ય દુઃખદૌર્મનસ્યસ્ય ભાગિનો ભવિષ્યથ તદ્યથા શ્રમણાઃ કાશ્યપીયાઃ॥
208.001. <208>સ સંપ્રસ્થિતઃ।
208.001. યાવત્ પશ્યતિ દ્વિતીયં વિહારમુદ્ગતં મઞ્ચપીઠવેદિકાજાલવાતાયનપરિક્ષિપ્તં ગવક્ષપરિમણ્ડિતં ભિક્ષૂંશ્ચ સુપ્રાવૃતાન્ સુપ્રતિચ્છન્નાઞ્ શાન્તાઞ્ શાન્તેર્યાપથે વ્યવસ્થિતાન્।
208.003. તેષામુપસંક્રાન્તઃ।
208.003. સ તૈરુક્તહ્--સ્વાગતં ભદન્તસંઘરક્ષિતાય।
208.003. સ તૈર્વિશ્રામિતઃ।
208.004. વિશ્રામયિત્વા વિહારં પ્રવેશિતો યાવત્ પશ્યતિ।
208.004. શોભનાં શયનાસનપ્રજ્ઞપ્તિઃ કૃત્વા પ્રણીતં ચાહારં સમન્વાહૃત્ય સ તૈરુક્તહ્--ભદન્ત સંઘરક્ષિત મુઙ્ક્ષ્વ।
208.005. તેન દૃષ્ટાદીનવેન ભુક્તમ્।
208.005. મુક્ત્વા એકાન્તે ઽપક્રમ્યાસ્થિતઃ।
208.006. તેષાં ગણ્ડ્યાકોટિતા।
208.006. તે સ્વકસ્વકાનિ પાત્રાણ્યાદાય યથાગત્ય નિષણ્ણાઃ।
208.007. સ ચ વિહારો ઽન્તર્હિતઃ, તદન્નપાનમયોરસં પ્રાદુર્ભૂતમ્।
208.007. તૈરાતસ્વરં ક્રન્દદ્ભિસ્તાવદયોરસેન પરસ્પરમાત્મા સિક્તો યાવત્ કાલદકાલીભૂતમ્।
208.008. તતઃ પશ્ચાત્ પુનરપિ સ તેષાં વિહારઃ પ્રાદુર્ભૂતઃ।
208.009. તે ચ ભિક્ષવઃ પુનરપિ શાન્તાઃ શાન્તેર્યાપથેનાવસ્થિતાઃ।
208.009. સ તેષાં સકાશમુપસંક્રાન્તહ્--કે યૂયમાયુષ્મન્તઃ, કેન વા કર્મણા ઇહોપપન્નાહ્? દુષ્કુહકા ભદન્ત સંઘરક્ષિત જમ્બુદ્વીપકા મનુષ્યાઃ, નાભિશ્રદ્દદ્ધાસ્યન્તિ।
208.011. સ કથયતિ--અહં પ્રત્યક્ષદર્શી, કસ્માન્નાભિશ્રદ્દધાસ્યે? તે કથયન્તિ--ભદન્ત સંઘરક્ષિત, વયં કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શ્રાવકા આસન્।
208.013. સંઘસ્ય ચ સ્નેહલાભે સંપન્ને આગન્તુકા ભિક્ષવ આગતાઃ।
208.013. તૈરસ્માભિરનાર્યપરિગૃહીતૈરેવં ચિત્તમુત્પાદિતમ્--ન તાવદ્ભોજયિષ્યામો યાવદેતે આગન્તુકા ભિક્ષવો ન પ્રક્રાન્તા ભવિષ્યન્તીતિ।
208.015. તૈરસ્માભિસ્તત્તથૈવ કૃતમ્।
208.015. સપ્તાહિકં ચાકાલદુર્દિનં પ્રાદુર્ભૂતમ્।
208.015. તેન તદન્નપાનં ક્લેદં ગતમ્।
208.016. વયં શ્રદ્ધાદેયં વિનિપાતયિત્વા ઇહ પ્રત્યેકનરકેષૂપપન્નાઃ।
208.016. સ્થાનમેતદ્વિદ્યતે યદસ્માભિરિહ ચ્યુતૈર્ નરકેષૂપપત્તવ્યં ભવિષ્યતિ।
208.017. સાધુ ભદન્ત સંઘરક્ષિત, જમ્બુદ્વીપં ગત્વા સબ્રહ્મચારિણામારઓચય--મા આયુષ્મન્તઃ શ્રદ્ધાદેયં વિનિપાતયિષ્યથ, મા અસ્ય એવમ્રૂપસ્ય દુઃખદૌર્મનસ્યસ્ય ભાગિનો ભવિષ્યથ, તદ્યથા બ્રાહ્મણાઃ કાશ્યપીયાઃ॥
208.020. સ સંપ્રસ્થિતો યાવત્ પશ્યતિ તૃતીયં વિહારમુદ્ગતં મઞ્ચપીઠવિદિકાજાલવાતાયનગવાક્ષપરિમણ્ડિતં પૂર્વવદ્યાવદાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો સંઘરક્ષિતો ભુક્ત્વા એકાન્તે ઽપક્રમ્યાવ્સ્થિતઃ।
208.021. ગણ્ડ્યાકોટિતા।
208.022. સ તેન વિહાર આદીપ્તઃ પ્રદીપ્તઃ સંપ્રજ્વલિત એકજ્વાલીભૂતો ધ્માયિતુમારબ્ધઃ।
208.022. તે ઽપિ તસ્મિન્નાર્તસ્વરં ક્રન્દતસ્તાવદ્દગ્ધા યાવત્ કાલાદકાલીભૂતમ્।
208.023. તતઃ પશ્ચાત્ પુનરપિ તેષાં વિહારઃ પ્રાદુર્ભૂતઃ, તે ચ ભિક્ષવઃ શાન્તશાન્તેનેર્યાપથેનાવસ્થિતાઃ।
208.024. સ તેષાં સકાશમુપસંક્રાન્તહ્--કે યૂયમાયુષ્મન્તઃ, કેન વા કર્મણા ઇહોપપન્નાહ્? દુષ્કુહકા ભદન્ત સંઘરક્ષિત જમ્બુદ્વીપકા મનુષ્યાઃ, નાભિશ્રદ્દધાસ્યસિ।
208.026. સ કથયતિ--અહં પ્રત્યક્ષદર્શી, કસ્માન્નાભિશ્રદ્દધાસ્યે? તે કથયન્તિ--ભદન્ત સંઘરક્ષિત વયં કાશ્યપસ્ય સમ્યક્સમ્બુદ્ધસ્ય શ્રાવકા આસન્।
208.027. દુઃશીલાસ્તે વયં શીલવદ્ભિર્ભિક્ષુભિર્ નિષ્કાસિતાઃ।
208.028. તૈરસ્માભિરેકઃ શૂન્યવિહાર આવાસિતઃ।
208.028. યાવત્ તત્રૈકઃ શીલવાન્ ભિક્ષુરાગતઃ।
208.029. અસ્માકં બુદ્ધિરુત્પન્ના--તિષ્ઠતુ અયં ભિક્ષુઃ।
208.029. અયમપ્યેકો ઽસ્માકં દક્ષિણાં શોધયિષ્યતિ।

208.030. સ તત્રૈવ સ્થિતો યાવત્ તસ્યાનિસઙ્ગેન(?) પુનરપિ બહવઃ શીલવન્તો ભિક્ષવ આગતાઃ।
208.031. તે વયં તત્રાપિ નિર્વાસિતાઃ।
208.031. તૈરસ્માભિરમર્ષજાતૈઃ શુષ્કાનિ કાષ્ઠાનિ શુષ્કાનિ તૃણાનિ શુષ્કાનિ ગોમયાનિ ઉપસંહૃત્ય તસ્મિન્ વિહારો ઽગ્નિર્દગ્ધઃ।
208.032. તત્ર પ્રભૂતાહ્ <209>શૈક્ષાશૈક્ષાઃ પુદ્ગલા દગ્ધાઃ।
209.001. <209>તે વયં શૈક્ષાશૈક્ષાન્ પુદ્ગલાન્ દગ્ધ્વા ઇહ પ્રત્યેકનરકેષૂપપન્નાઃ।
209.002. સ્થાનમેતદ્વિદ્યતે યદસ્માભિરિહ ચ્યુતૈર્ નરકેષૂપપત્તવ્યં ભવિષ્યતિ।
209.002. સાધુ ભદન્ત સંઘરક્ષિત, જમ્બુદ્વીપં ગત્વા સબ્રહ્મચારિણામારોચય--મા આયુષ્મન્તઃ સબ્રહ્મચારિણામન્તિકે પ્રદુષ્ટચિત્તમુત્પાદયિષ્યથ, મા અસ્યૈવમ્રૂપસ્ય દુઃખદૌર્મનસ્યસ્ય ભગિનો ભવિનો ભવિષ્યથ તદ્યથા શ્રમણઃ કાશ્યપીયાઃ॥
209.006. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ સંપ્રસ્થિતો યાવત્ સત્ત્વાનદ્રક્ષીત્ સ્તમ્ભાકારાન્ કુડ્યાકારાન્ વૃક્ષાકારાન્ પત્રાકારાન્ પુષ્પાકારાન્ ફલાકારાન્ રજ્જ્વાકારાન્ સંમાર્જન્યાકારાનુદૂખલાકારાન્ ખટ્વાકારાન્ સ્થાલિકાકારાન્॥
209.009. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો જનપદાન્ ગતઃ।
209.009. અન્યતમસ્મિન્નાશ્રમપદે પઞ્ચમાત્રાણિ ઋષિશતાનિ પ્રતિવસન્તિ।
209.010. તૈરાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો દૂરત એવ દૃષ્ટઃ।
209.010. તે કથયન્તિ--ભવન્તઃ, ક્રિયાકારં તાવત્ કુર્મહ્--બહુબોલ્લકાઃ શ્રમણાઃ શાક્યપુત્રીયા ભવન્તિ।
209.011. નાસ્ય કેનચિદ્વચનં દાતવ્યમ્।
209.012. તે ક્રિયાકારં કૃત્વા અવસ્થિતાઃ।
209.012. આયુષ્માંશ્ચ સંઘરક્ષિતસ્તેષાં સકાશમુપસંક્રાન્તઃ।
209.013. ઉપસંક્રમ્ય પ્રતિશ્રયમ્ યાચિતુમારબ્ધઃ।
209.013. ન કશ્ચિદ્વાચમનુપ્રયચ્છતિ।
209.013. તત્રૈક ઋષિઃ સ શુક્લધર્મઃ।
209.014. કથયતિ--કિમ્ યુષ્માકં પ્રતિશ્રયં ન દીયતે? અપિ તુ યુષ્માકં દોષો ઽસ્તિ।
209.014. બહુબોલ્લકા યૂયમ્।
209.015. સમયેનાહં ભવતઃ પ્રતિશ્રયં દાસ્યે, સચેત્ કિંચિન્ન મન્ત્રયસિ।
209.015. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--ઋષે, એવં ભવતુ।
209.016. તત્રૈક ઋષિર્જનપદચારિકાં ગતઃ।
209.016. તસ્ય કુટિઃ શૂન્યાવતિષ્ઠતિ।
209.017. સ કથયતિ--અસ્યાં કુટિકાયાં શાય્યાં કલ્પય।
209.017. આયુષ્મતા સંઘરક્ષિતેન સા કુટિકા સિક્તા સંમૃષ્ટા સંમાર્જિતા સુકુમારીં ગોમયકાસિં ચાનુપ્રદત્તા।
209.018. તૈર્દૃષ્ટઃ।
209.018. તે કથયતિ--ભદન્ત, શુચ્યપિ માર્જન્ત્યેતે શ્રમણાઃ શાક્યપુત્રીયાઃ।
209.019. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો બહિઃ કુટિકાયાઃ પાદૌ પ્રક્ષાલ્ય કુટિકાં પ્રવિશ્ય નિષણ્ણઃ પર્યઙ્કમાભુજ્ય ઋજુકાયં પ્રણિધાય પ્રતિમુખં સ્મૃતિમુપસ્હ્તાપ્ય।
209.021. ય તસ્મિન્નાશ્રમપદે દેવતા પ્રતિવસતિ, સા રાત્ર્યાઃ પ્રથમે યામે યેનાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતસ્તેનોપસંક્રાન્તા।
209.022. ઉપસંક્રમ્ય કથયતિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, ધર્મં દેશય।
209.022. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--સુખિતા ત્વમ્।
209.023. ન પશ્યસિ મયા ત્રિયાકારેણ પ્રતિશ્રયં લબ્ધમ્, કિં નિષ્કાસાપયિતુમિચ્છસિ? સા સંલક્ષયતિ--શ્રાન્તકાયો ઽયમ્, સ્વપિતુ।
209.024. મધ્યમે યામે ઉપસંક્રમિષ્યામિ।
209.025. સા મધ્યમે યામ ઉપસંક્રાન્તા।
209.025. ઉપસંક્રમ્ય કથયતિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, ધર્મં દેશય।
209.025. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--સુખિતા ત્વમ્।
209.026. ન પશ્યસિ મયા ક્રિયાકારેણ પ્રતિશ્રયં લબ્ધમ્? કિં નિષ્કાસાપયિતુમિચ્છસિ? સા સંલક્ષયતિ--શ્રાન્તકાયો ઽયમ્, સ્વપિતુ।
209.027. પશ્ચિમે યામે ઉપસંક્રમિષ્યામિ।
209.028. સા પશ્ચિમે યામે ઉપસંક્રાન્તા।
209.028. ઉપસંક્રમ્ય કથયતિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, ધર્મં દેશય।
209.029. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--સુખિતા ત્વમ્।
209.029. ન પશ્યસિ મયા ક્રિયાકારેણ પ્રતિશ્રયં લબ્ધમ્? કિં નિષ્કાસાપયિતુમિચ્છસિ? સા કથયતિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, પ્રભાતમિદાનીમ્।
209.031. સચિન્નિષ્કાસયિષ્યન્તિ, ગમિષ્યસિ।
209.031. અપિ તુ નનૂક્તં ભગવતા ભયભૈરવસહિષ્ણુના તે ભવિતવ્યમિતિ।
209.032. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ સંલક્ષયતિ--શોભનં કથયતિ--સચેત્ સ નિષ્કાસયિષ્યતિ, <210>ગમિષ્યામિ।
210.001. સ સંલક્ષયતિ--બ્રાહ્મણા હ્યેતે।
210.001. બ્રાહ્મણપ્રતિસમ્યુક્તં ભાષયામીત્યાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો બ્રાહ્મણવર્ગં સ્વાધ્યાયિતુમારબ્ધહ્--
210.003. ન નગ્નચર્યા ન જટા ન પઙ્કો નાનાશનં સ્થણ્ડલશાયિકા વા।
210.005. ન રજોમલં નોત્કુટુકપ્રહાણં વિશોધયેન્મોહમવિશીર્ણકાઙ્ક્ષમ્

210.007. અલંકૃતશ્ચાપિ ચરેત ધર્મં દાન્તેન્દ્રયઃ શાન્તઃ સમ્યતો બ્રહ્મચારી।
210.009. સર્વેષુ ભૂતેષુ નિધાય દણ્ડં સ બ્રાહ્મણઃ સ શ્રમણ સ ભિક્ષુઃ

210.011. તૈઃ શ્રુતમ્।
210.011. તે સંલક્ષયન્તિ--બ્રાહ્મણપ્રતિસમ્યુક્તમ્।
210.011. ઇત્યેક ઉપસંક્રાન્તો દ્વિતીયસ્તૃતીયો યાવત્ સર્વે ઉપસંક્રાન્તાઃ।
210.012. તથા તયા દેવતયા અધિષ્ઠિતમ્, યથા પરસ્પરં ન પશ્યન્તિ।
210.013. તતઃ પશ્ચાદાયુષ્મતા સંઘરક્ષિતેન નગરોપમં સૂત્રમુપનિક્ષિપ્તમ્।
210.013. ગાથાં ચ ભાષતે--
210.014. યાનીહ ભૂતાનિ સમાગતાનિ સ્થિતાનિ ભૂમ્યામથવાન્તરિક્ષે।
210.016. કુર્વન્તુ મૈત્રીં સતતં પ્રજાસુ દિવા ચ રાત્રૌ ચ ચરન્તુ ધર્મમ્

ઇતિ।
210.018. અસ્મિન્ ખલુ ધર્મપર્યાયે ભાષ્યમાણે સર્વૈસ્તૈઃ સહસત્યાભિસમયાદનાગામિફલમનુપ્રાપ્તમ્।
210.019. ઋદ્ધિશ્ચાપિ નિર્હૃતા।
210.019. સર્વૈસ્તૈઃ સુભાષિતં ભદન્તસંઘરક્ષિતાયેત્યેકનાદો મુક્તઃ।
210.019. તયા દેવતયા ઋદ્ધ્યભિસંસ્કારાઃ પ્રતિપ્રસ્રબ્ધઃ।
210.020. પરસ્પરં દ્રષ્ટુમારબ્ધાઃ।
210.020. તે ઽન્યોન્યં કથયન્તિ--ત્વમપ્યાગતહ્?
210.021. આગતો ઽહમ્।
210.021. શોભનમ્।
210.021. તે દૃષ્ટસત્યાઃ કથયન્તિ--લભેમો વયં ભદન્ત સંઘરક્ષિત સ્વાખ્યાતે ધર્મવિનયે પ્રવ્રજ્યામુપસમ્પદં ભિક્ષુભાવમ્।
210.022. ચરેમો વયં ભગવતો ઽન્તિકે બ્રહ્મચર્યમ્।
210.022. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--કિં મત્સકાશે પ્રવ્રજથ, આહોસ્વિદ્ભગવતહ્? તે કથયન્તિ--ભગવતઃ।
210.024. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ કથયતિ--યદ્યેવમ્, આગચ્છથ, ભગવતઃ સકાશં ગચ્છામઃ।
210.024. તે કથયન્તિ--ભદન્ત સંઘરક્ષિત, કિમસ્મદીયયા ઋદ્ધ્યા ગચ્છામઃ, આહોસ્વિત્ ત્વદીયયા? આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતઃ સંલક્ષયતિ--એભિર્મદીયેનાવવાદેનૈવંવિધા ગુણગણા અઘિગતાઃ, અહં લઙ્ઘનકોપમઃ સંવૃત્તઃ।
210.027. સ કથયતિ--તિષ્ઠન્તુ તાવદ્ભવન્તો મુહૂર્તમ્।
210.027. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો ઽન્યતમં વૃક્ષમૂલં નિશ્રિત્ય નિષણ્ણઃ પર્યઙ્કમાભુજ્ય ઋજું કાયં પ્રણિધાય પ્રતિમુખં સ્મૃતિમુપસ્થાપ્ય।
210.028. ઉક્તં ભગવતા--પઞ્ચાનુશંસા બાહુશ્રુત્યે।
210.029. ધાતુકુશલો ભવતિ, પ્રતીત્યસમુત્પાદકુશલો ભવતિ, સ્થાનાસ્થાનકુશલો ભવતિ, અપરપ્રતિબદ્ધા ચાસ્ય ભવતિ અવવાદાનુશાસનીતિ।
210.030. તેનોદ્યચ્છતા ઘટતા વ્યાયચ્છતા સર્વક્લેશપ્રહાણાદર્હત્ત્વં સાક્ષાત્કૃતમ્।
210.031. અર્હન્ સંવૃત્તસ્ત્રૈધાતુકવીતરાગહ્ <211>પૂર્વવદ્યાવન્માન્યઃ પૂજ્યશ્ચાભિવાદ્યશ્ચ સંવૃત્તઃ।
211.001. તે આયુષ્મતા સંઘરક્ષિતેનાભિહિતાહ્--ભવન્તઃ, ગૃહ્ણીધ્વં મદીયં ચીવરકર્ણિકમ્, યાસ્યામઃ।
211.002. આયુષ્મતઃ સંઘરક્ષિતસ્ય ચીવરકર્ણિકે લગ્નાઃ।
211.003. અથાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો વિતતપક્ષ ઇવ હંસરાજસ્તત એવ ઋદ્ધ્યા ઉપરિવિહાયસા પ્રક્રાન્તઃ॥
211.004. યાવત્ તાનિ પઞ્ચ વણિક્શતાનિ ભાણ્ડં પ્રતિસામયન્તિ।
211.004. તેષામુપરિ ચ્છાયા નિપતિતા।
211.005. સ તૈર્દૃષ્ટઃ।
211.005. તે કથયન્તિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, આગતસ્ત્વમ્? આગતો ઽહમ્।
211.005. કુત્ર ગચ્છસિ? સ કથયતિ--ઇમાનિ પઞ્ચ કુલપુત્રશતાન્યાકાઙ્ક્ષન્તિ સ્વાખ્યાતે ધર્મવિનયે પ્રવ્રજ્યામુપસમ્પદં ભિક્ષુભાવમ્।
211.007. તે કથયન્તિ--આર્ય સંઘરક્ષિત, વયમપિ પ્રવ્રજિષ્યામઃ।
211.007. અવારસ્વ યાવદ્ભાણ્ડં પ્રતિસામયામ ઇતિ।
211.008. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો ઽવતીર્ણઃ।
211.008. તૈર્ભાણ્ડં પ્રતિસામિતમ્।
211.008. અથાયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતસ્તત્ કુલપુત્રસહસ્રમાદાય યેન ભગવાંસ્તેનોઅસંક્રાન્તઃ॥
211.010. તેન ખલુ સમયેન ભગવાનનેકશતાયા ભિક્ષુપર્ષદઃ પુરસ્તાન્નિષણ્ણો ધર્મં દેશયતિ।
211.011. અદ્રાક્ષીદ્ભગવાનાયુષ્મન્તં સંઘરક્ષિતં દૂરાદેવ।
211.011. દૃષ્ટ્વા ચ પુનર્ભિક્ષૂનામન્ત્રયતે સ્મ--એષ ભિક્ષુવઃ સંઘરક્ષિતો ભિક્ષુઃ સપ્રાભૃત આગચ્છતિ।
211.012. નાસ્તિ તથાગતસ્યૈવંવિધં પ્રાભૃતમ્ યથા વૈનેયપ્રાભૃતમ્।
211.013. આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો યેન ભગવાંસ્તેનોપસંક્રાન્તઃ।
211.013. ઉપસંક્રમ્ય ભગવતઃ પાદૌ શિરસા વન્દિત્વા એકાન્તે નિષણ્ણઃ।
211.014. એકાન્તનિષણ્ણ આયુષ્માન્ સંઘરક્ષિતો ભગવન્તમિદમવોચત્--ઇદં ભદન્ત કુલપુત્રસહસ્રમાકાઙ્ક્ષતિ સ્વાખ્યાતે ધર્મવિનયે પ્રવ્રજ્યામુપસમ્પદં ભિક્ષુભાવમ્।
211.016. તં ભગવાન્ પ્રવ્રાજયતિ ઉપસમ્પાદયત્યનુકામ્પામુપાદાય।
211.016. તે ભગવતા એહિભિક્ષુકયા આભાષિતાહ્--એત ભિક્ષુવશ્ચરત બ્રહ્મચર્યમ્।
211.017. ભગવતો વાચાવસાને મુણ્ડાઃ સંવૃત્તાઃ સંઘાટીપ્રાવૃતાઃ સપ્તાહાવરોપિતકેશશ્મશ્રવઃ પાત્રકરકવ્યગ્રહસ્તા વર્ષશતોપસમ્પન્નસ્ય ભિક્ષોરીર્યાપથેનાવસ્થિતાઃ॥
211.020. એહીતિ ચઓક્તા હિ તથાગતેન મુણ્ડાશ્ચ સંઘાટિપરીતદેહાઃ।
211.022. સદ્યઃ પ્રશાન્તેન્દ્રિયા એવ તસ્થુરેવં સ્થિતા બુદ્ધમનોરથેન