દશભૂમિકસૂત્ર · અધ્યાય 6

5 સુદુર્જયા નામ પઞ્ચમી ભૂમિઃ ।
ઉપક્રમગાથાઃ ।
ચરણમથ શ્રુણિત્વા ભૂમિશ્રેષ્ઠાં વિદૂનાં જિનસુત પરિતુષ્ટા હર્ષિતા ધર્મહેતોઃ ।
ગગનિ કુસુમવર્ષં ઉત્સૃજન્તી ઉદગ્રાઃ સાધુ સુગતપુત્ર વ્યાહૃતં તે મહાત્મા

મરુપતિ વશવર્તી સાર્ધ દેવાગણેન સ્વગગત સુગતસ્ય પૂજાનાર્થં ઉદગ્રા ।
વિવિધરુચિરમેઘાઃ સ્નિગ્ધ-આભા મનોજ્ઞાઃ અભિકિર સુગતસ્ય હર્ષિતાઃ પ્રીણિતાશ્ચ

ગીતરુત મનોજ્ઞા વાદ્યતૂર્યાભિનાદા દેવવધુપ્રયુક્તાઃ શાસ્તુ સંપૂજનાર્થમ્ ।
જિન પુન તથરૂપં દર્શયન્તિ સ્મ સ્થાનં સર્વરુતસ્વરેભી એવ શબ્દઃ પ્રયુક્તઃ

સુચિરેણ આશયુ પ્રપૂર્ણ મુનેઃ સુચિરેણ બોધિ શિવ પ્રાપ્ત જિનઃ ।
સુચિરેણ દૃષ્ટ નરદેવહિતઃ સંપ્રાપ્ત દેવપુરિ શાક્યમુનિઃ

સુચિરેણ સાગરજલાઃ ક્ષુભિતાઃ સુચિરેણ આભ શુભ મુન્નિ જને ।
સુચિરેણ સત્ત્વ સુખિતાઃ સુચિરેણ શાસુ શ્રુત કારુણિકઃ

સુચિરેણ સંગમુ મહામુનિના સંપ્રાપ્ત સર્વગૂણપારમિતઃ ।
મદ માન દર્પ પ્રજહિત્વ તમં પૂજાર્હુ પૂજિમ મહાશ્રમણમ્

(ઇહ પૂજિ કૃત્વ ખગમાર્ગગતા) ઇહ પૂજિ કૃત્વ સુખ નેકવિધમ્ ।
ઇહ પૂજિ કૃત્વ દુખસર્વક્ષયે ઇહ પૂજિ કૃત્વ જિન જ્ઞાનવરમ્

ગગનોપમઃ પરમુશુદ્ધુ જિનુ જગતી અલિપ્તુ યથ પદ્મુ જલે ।
અભ્યુદ્ગતો ઉદધિ મેરુરિવ હર્ષિત્વ ચિત્તુ જિન પૂજયથા

અથાબ્રવીદ્વજ્રગર્ભં વિમુક્તિચન્દ્રો વિશારદઃ ।
પઞ્ચમ્યા ભૂમ્ય આકરાન્ નિર્દિશસ્વ વિશારદ

ઉપસંહારગાથાઃ ।
એવં વિશોધિત ચતુર્ષુ જિનચરીષુ બુદ્ધયા ત્રિયાધ્વસમતા અનુચિન્તયન્તિ ।
શીલં ચ ચિત્તપ્રતિપત્તિતુ માર્ગશુદ્ધિઃ કાઙ્ક્ષાવિનીત વિદુ પઞ્ચમિ આક્રમન્તિ

સ્મૃતિ ચાપ ઇન્દ્રિય ઇષુ અનિવર્તિતાશ્ચ સમ્યક્પ્રહાણ હય વાહન ઋદ્ધિપાદાઃ ।
પઞ્ચ બલાઃ કવચ સર્વપિપૂ-અભેબ્યાઃ શૂરાણિવર્તિ વિદુ પઞ્ચમિ આક્રમન્તિ

હ્યપત્રાપ્યવસ્ત્રવિદુનાં શુચિશીલગન્ધો બોધ્યઙ્ગમાલ્યવરધ્યાનવિલેપનં ચ ।
પ્રજ્ઞાવિચારણવિભૂષણુપાયશ્રેષ્ઠમ્ ઉદ્યાનધારણિત પઞ્ચમિમાક્રમન્તિ

ચતુઋદ્ધિપાદચરણાઃ સ્મૃતિશુદ્ધિગ્રીવાઃ કૃપમૈત્રશ્રેષ્ઠનયના વરપ્રજ્ઞદંષ્ટ્રા ।
નૈરાત્મ્યનાદ રિપુક્લેશ પ્રધર્ષમાણા નરસિંહ સમ્ય વિદુ પઞ્ચમિમાક્રમન્તિ

તે પઞ્ચમીમુપગતા વરભૂમિશ્રેષ્ઠાં પરિશુદ્ધમાર્ગ શુભમુત્તરિ ભાવયન્તિ ।
શુદ્ધાશયા વિદુ જિનત્વનુપ્રાપણાર્થી કૃપમૈત્રખેદવિગતા અનુચિન્તયન્તિ

સંભારપુણ્યુપચયા તથ જ્ઞાન શ્રેષ્ઠં નૈકા ઉપાય અભિરોચનભૂમ્ય ભાસાન્ ।
બુદ્ધધિષ્ઠાન સ્મૃતિમાં મતિબુદ્ધિપ્રાપ્તા ચત્ત્વારિ સત્ય નિખિલાનનુચિન્તયન્તિ

પરમાર્થસત્યમપિ સંવૃતિલક્ષણં ચ સત્યવિભાગમથ સત્યનિતીરણં ચ ।
તથ વસ્તુ સાસ્રવ ક્ષયં અપિ માર્ગસત્યં યાવન્તનાવરણસત્ય સમોસરન્તિ

એવં ચ સત્ય પરિમાર્ગતિ સૂક્ષ્મબુદ્ધિઃ ન ચ તાવદનાવરણપ્રાપ્તુ વિમોક્ષં શ્રેષ્ઠમ્ ।
જ્ઞાનાધિમુક્તિવિપુલાત્તુ ગુણાકરાણામ્ અતિભોન્તિ સર્વજગતો અર્હપ્રત્યયાનામ્

સો એવ સત્ય-અભિનિર્હૃત તત્ત્વબુદ્ધિઃ જાનાતિ સંસ્કૃત મૃષાપ્રકૃતી અસારમ્ ।
કૃપમૈત્ર-આભ લભતે સુગતાન ભૂયઃ સત્ત્વાર્થિકઃ સુગતજ્ઞાન ગવેષમાણઃ

પૂર્વાપરે વિદુ નિરીક્ષતુ સંસ્કૃતસ્ય મોહાન્ધકારતમસાવૃત દુઃખલગ્ના ।
અભ્યુદ્ધરોતિ જગતો દુખસ્કન્ધવૃદ્ધાન્ નૈરાત્મ્યજીવરહિતાંસ્તૃણકાષ્ઠતુલ્યાન્

ક્લેશાદ્વયેન યુગપત્પુનર્ભાસિ ત્ર્યધ્વં છેદો દુખસ્ય ન ચ અન્ત સમોસરન્તઃ ।
હન્તો પ્રણષ્ટ જન તે ઽતિદયાભિજાતા સંસારસ્રોત ન નિવર્તતિ નિઃસ્વભાવમ્

સ્કન્ધાલયા ઉરગધાતુ કુદૃષ્ટિશલ્યાઃ સંતપ્ત અગ્નિહૃદયાવૃત અન્ધકારે ।
તૃષ્ણાર્ણવપ્રપતિતા અવલોકનત્વાત્ જિનસાર્થવાહવિરહા દુખ-અર્ણવસ્થાઃ

એવં વિદિત્વ પુનરારભતે ઽપ્રમત્તો
તચ્ચૈવ આરભતિ સર્વજગદ્વિમોક્ષી ।
સ્મૃતિમન્તુ ભોન્તિ મતિમાન્ ગતિમાન્ ધૃતીં ચ
હ્રીમાંશ્ચ ભોન્તિ તથ બુદ્ધિન પ્રજ્ઞવાંશ્ચ

અવિતૃપ્તુ પુણ્યુપચયે તથ જ્ઞાન શ્રેષ્ઠં નો ખેદવાન્ન શિથિલો બલમેષમાણઃ ।
ક્ષેત્રં વિધાય જિનલક્ષણબુદ્ધઘોષમ્ અવિતૃપ્તસર્વક્રિય સત્ત્વહિતાર્થયુક્તઃ

પરિપાચનાય જગતો વિદુ શિલ્પસ્થાનાન્ લિપિમુદ્રસંખ્યગણધાતુચિકિત્સતન્ત્રાન્ ।
ભૂતગ્રહાવિષમરોગનિવર્તનાર્થં સ્થાપેન્તિ શસ્ત્ર રુચિરાન્ કૃપમૈત્રબુદ્ધી

વરકાવ્યનાટકમતિં વિવિધપ્રહર્ષાન્ નદ્યોદિયાનફલપુષ્પનિપદ્યસ્થાનાન્ ।
સ્થાપેન્તિ નેકક્રિય સત્ત્વસુખાપનાર્થં રત્નાકરાંશ્ચ ઉપદર્શયિ નૈકરૂપાન્

ભૂમીચલં ચ ગ્રહ જ્યોતિષ ચન્દ્રસૂર્યૌ સર્વાઙ્ગલક્ષણવિચારણરાજ્યસ્થાનમ્ ।
આરૂપ્યધ્યાન તથભિજ્ઞ અથાપ્રમાણા અભિનિર્હરન્તિ હિતસૌખ્યજગાર્થકામાઃ

ઇહ દુર્જયામુપજતા વરપ્રજ્ઞચારી પૂજેન્તિ બુદ્ધ નયુતા શૃણુવન્તિ ધર્મમ્ ।
તેષાં શુભં પુનરુત્તપ્યતિ આશયશ્ચ સ્વર્ણં યથા મુસરગલ્વયસંવિમૃષ્ટમ્

રત્નામયા ગ્રહવિમાન્ વહન્તિ વાતા તે યેહિ તેહિ તુ વહન્તિ અસંહૃતાશ્ચ ।
તથ લોકધર્મિ ચરમાન જગાર્થચારી અસંહાર્ય ભોન્તિ યથ પદ્મ જલે અલિપ્તમ્

અત્ર સ્થિતા તુષિત ઈશ્વર તે કૃતાવી નાશેન્તિ તીર્થ્યચરણાન્ પૃથુદૃષ્ટિસ્થાનાન્ ।
યચ્ચાચરન્તિ કુશલં જિનજ્ઞાનહેતોઃ સત્ત્વાન ત્રાત ભવમો દશભિર્બલાઢ્યૈઃ

તે વીર્યમુત્તરિ સમારભિ અરમત્તાઃ કોટિસહસ્ર સુગતાનભિપૂજયન્તિ ।
લબ્ધ્વા સમાધિ વિદુ કમ્પયિ ક્ષેત્રકોટી પ્રણિધીવિશેષુ અનુભૂય ગુણાકરાનામ્

ઇત્યેષા પઞ્ચમી ભૂમિર્વિચિત્રોપાયકોટિભિઃ । નિર્દિષ્ટા સત્ત્વસારાણામુત્તમા સુગતાત્મજાઃ