બૃહત્પારાશરહોરાશાસ્ત્રમ્ · અધ્યાય 74

અથ સુદર્શનચક્રફલાધ્યાયઃ

અથોચ્યતે મયા વિપ્ર રહસ્યં જ્ઞાનમુત્તમમ્ ।
જગતામુપકારાય યત્ પ્રોક્તં બ્રહ્મણ સ્વયમ્

ચક્રં સુદર્શનં નામ યદ્વશાત્ પ્રસ્ફુટં ફલમ્ ।
નૃણાં તન્વાદિભાવાનાં જ્ઞાતું શક્નોતિ દૈવવિત્

જન્મતો મૃત્યુપર્યન્તં વર્ષમાસદિનોદ્ભવમ્ ।
શુભં વાઽપ્યશુભં સર્વં તચ્છૃણુષ્વૈકમાનસઃ

એકકેન્દ્રોદ્ભવં રમ્યં લિખેદ્ વૃત્તત્રયં દ્વિજ ।
દ્વાદશારં ચ તત્ કુર્યાદ્ ભવેદેવં સુદર્શનમ્

તત્રાદ્યવૃત્તે લગ્નાદ્યા ભાવા લેખ્યાઃ સખેચરાઃ ।
તદૂર્ધ્વવૃત્તે ચન્દ્રાચ્ચ ભવાઃ ખેટસમન્વિતાઃ

તદૂર્ધ્વવૃત્તે સૂર્યાચ્ચ ક્રમાત્ ભવા ગ્રહાન્વિતાઃ ।
એવમેકૈકભાવેઽત્ર ભવેદ્ભાનાં ત્રયં ત્રયમ્

અત્ર તુ પ્રથમો ભાવો લગ્નેન્દુરવિભિર્યુતઃ ।
તં પ્રકલ્પ્ય તનું ત્વગ્રે જ્ઞેયા ભાવા ધનાદયઃ

તત્ર તત્ર ગ્રહસ્થિત્યા જ્ઞેયં તત્તત્ફલં બુધૈઃ ।
તનુભાવે શુભઃ સૂર્યો જ્ઞેયોઽન્યત્રાશુભપ્રદઃ

પાપોઽપિ સ્વોચ્ચરાશિસ્થો ન ભવત્યશુભપ્રદઃ ।
એવં શુભાઽશુભં દૃષ્ટ્વા તત્તદ્ભાવફલં વદેત્

યો ભાવઃ સ્વામિસૌમ્યાભ્યાં યુક્તો દૃષ્ટોઽયમેધતે ।
પાપૈર્દૃષ્ટો યુતો યો વા તસ્ય હાનિઃ પ્રજાયતે

જ્ઞેયં સગ્રહભાવસ્ય ગ્રહયોગસમં ફલમ્ ।
અગ્રહસ્ય તુ ભાવસ્ય ગ્રહદૃષ્ટિસમં ફલમ્

શુભૈરેવ શુભં પાપૈર્શુભં મિશ્રખેચરૈઃ ।
શુભાધિકે શુભં જ્ઞેયમશુભં ત્વશુભાધિકે

એવં ભાવેષુ ખેટાનાં યોગં દૃષ્ટિં વિલોક્ય ચ ।
તારતમ્યેન વાચ્યાનિ ફલાનિ દ્વિજસત્તમ

યત્ર નૈવ ગ્રહઃ કશ્ચિન્ન દૃષ્ટિ કસ્યચિદ્ ભવેત્ ।
તદા તદ્ભાવજં જ્ઞેયં તત્સ્વામિવશતઃ ફલમ્

શુભોઽપિ શુભવર્ગેષુ હ્યધિકેષ્વશુભપ્રદઃ ।
પાપોઽપિ શુભવર્ગેષુ હ્યધિકેષુ શુભપ્રદઃ

સ્વભોચ્ચસ્ય શુભસ્યાત્ર વર્ગા જ્ઞેયાઃ શુભવાહાઃ ।
શત્રોઃ ક્રૂરસ્ય નીચસ્ય ષડ્વર્ગા અશુભપ્રદાઃ

એવં સર્વેષુ ખેટેષુ ભવેષ્વપિ દ્વિજોત્તમ ।
શુભાશુભત્વં સઞ્ચિન્ય્ત તતસ્તત્ફલમાદિશેત્

યદા સુદર્શનાદેવ ફલં સિદ્ધ્યતિ દેહનામ્ ।
તદા કિં મુનિભિઃ સર્વૈર્લગ્નાદેવ ફલં સ્મૃતમ્

ઇતિ મ સંશયો જાતસ્તં છેત્તુમર્હતિ ।
પૃથગ્ભગૌ યદાઽર્કેન્દૂ લગ્નાદન્યત્ર સંસ્થિતૌ

તદા સુદર્શનાચ્ચક્રાત્ ફલં વાચ્યં વિચક્ષણૈઃ ।
એકભે દ્વૌ ત્રયો વા ચેત્ તદા લગ્નાત્ ફલં વદેત્

અથ વિપ્ર પ્રવક્ષ્યેઽહં પ્રતિવર્ષાદિજં ફલમ્ ।
અસ્માત્ સુદર્શનાદેવ દશાન્તરદશાવશાત્

તન્વાદ્યૈર્વર્ષમાસ્સાર્ધદ્વિકધસ્રાન્ પ્રવર્તયેત્ ।
ભવેશાદિદ્વાદશાનાં દશા વર્ષેષુ કલ્પયેત્

તદાદ્યન્તર્દશાસ્તદ્વન્માસાદૌ તદ્બલૈઃ ફલમ્ ।
તં તં ભાવં પ્રકલ્પ્યાઙ્કં તત્તત્તન્વાદિજં દ્વિજ

તત્ તલ્લગ્નાત્ કેન્દ્રકોણાષ્ટમે સૌમ્યાઃ શુભપ્રદાઃ ।
યત્ર ભાવે સૈંહિકેયો ભવેત્ તદ્ભાવહાનિકૃત્

પાપા વા યત્ર બહવસ્તત્તદ્ભાવવિનાશનમ્ ।
વિરિષ્ફારિશુભૈઃ પાપૈસ્ત્રિષડાયસ્થિતૈઃ શુભમ્

એવં પ્રત્યબ્દમાસાદૌ ભાવાનાં ફલચિન્તનમ્ ।
દ્વાદશાનાં દશાઽવૃત્ત્યા દશાશ્ચાયુષિ ચિન્તયેત્

એવં સુદર્શનાચ્ચક્રાદ્ વર્ષમાસાદિજં ફલમ્ ।
જ્ઞાત્વા તથાષ્ટવર્ગોત્થમુભાભ્યાં ફલનિર્ણયઃ

ઉભયત્ર સમત્વે હિ સમ્પૂર્ણં તત્ ફલં વદેત્ ।
વિષમત્વે યદાધિક્યં તત્ફલં ચ બલક્રમાત્