બૃહત્પારાશરહોરાશાસ્ત્રમ્ · અધ્યાય 55
અથ રહ્વન્તર્દશાફલાધ્યાયઃ
કુલીરે વૃશ્ચિકે રાહૌ કન્યત્યાં ચાપગેઽપિ વા ।
તદ્ભુક્તો રાજસમ્માનં વસ્ત્રવાહનભૂષણમ્
વ્યવસાયાત્ફલાધિક્યં ચતુષ્પાજ્જીવલાભકૃત્ ।
પ્રયાણં પશ્ચિમે ભાગે વાહનામ્બરલાભકૃત્
લગ્નાદુપચયે રાહૌ શુભગ્રહયુતેક્ષિતે ।
મિત્રાંશે તુઙ્ગભાગાંશે યોગકારકસંયુતે
રાજ્યલાભં મહોત્સાહં રાજપ્રીતિં શુભાવહમ્ ।
કરોતિ સુખસમ્પત્તિં દારપુત્રાદિવર્દ્ધનમ્
લગ્નાષ્ટ્મે વ્યયે રાહૌ પાપયુક્તેઽથ વીક્ષિતે ।
ચૌરાદિવ્રણપીડા ચ સર્વત્રૈવં ભવેદ્દ્વિજ
રાજદ્વારજનદ્વેષ ઇષ્ટબન્ધુવિનાશનમ્ ।
દારપુત્રાદિપીડા ચ ભવત્યેવ ન સંશયઃ
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે વા સપ્તમસ્થાનમાશ્રિતે ।
સદા રોગો મહાકષ્ટં શાન્તિં કુર્યાદ્યથાવિધિ ।
આરોગ્યં સમ્પદશ્ચૈવ ભવિષ્યન્તિ તદા દ્વિજ
રાહુરન્તર્ગતે જીવે લગ્નાત્કેન્દ્રત્રિકોણગે ।
સ્વોચ્ચે સ્વક્ષેત્રગે વાપિ તુઙ્ગસ્વર્ક્ષાંશગેઽપિ વા
સ્થાનલાભં મનોધૈર્યં શત્રુનાશં મહત્સુખમ્ ।
રાજપ્રીતિકરં સૌખ્યં જનોઽતીવ સમશ્નુતે
દિનેદિને વૃદ્ધિરપિ સિતપક્ષે શશી યથા ।
વાહનાદિધનં ભૂરિ ગૃહે ગોધનસંકુલમ્
નૈરૃત્યે પશ્ચિમે ભાગે પ્રયાણં રાજદર્શનમ્ ।
યુક્તકાર્યાર્થસિદ્ધિઃ સ્યાત્સ્વદેશે પુનરેષ્યતિ
ઉપકારો બ્રાહ્મણાનાં તીર્થયાત્રાદિકર્મણામ્ ।
વાહનગ્રામલાભશ્ચ દેવબ્રાહ્મણપૂજનમ્
પુત્રોત્સવાદિસન્તોષો નિત્યં મિષ્ઠાન્નભોજનમ્ ।
નીચે વાઽસ્તઙ્ગતે વાપિ ષષ્ઠાષ્ટવ્યયરાશિગે
શત્રુક્ષેત્રે પાપયુક્તે ધનહાનિર્ભવિષ્યતિ ।
કર્મવિઘ્નો ભવેત્તસ્ય માનહાનિશ્ચ જાયતે
કલત્રપુત્રપીડા ચ હૃદ્રોગો રાજકારકૃત્ ।
દાયેશાત્કેન્દ્રકોણે વા લાભે વા ધનગેઽપિ વા
દુશ્ચિક્યે બલસમ્પૂર્ણે ગૃહક્ષેત્રાદિવૃદ્ધિકૃત્ ।
ભોજનામ્બરપશ્વાદિદાનધર્મજપાદિકમ્
ભુક્ત્યન્તે રાજકોપાચ્ચ દ્વિમાસં દેહપીડનમ્ ।
જ્યેષ્ઠભ્રાતુર્વિનાશશ્ચ માતૃપિત્રાદિપીડનમ્
દાયેશાત્ષષ્ઠરન્ધ્રે વા રિઃફે વા પાપસંયુતે ।
તદ્ભુક્તૌ ધનહાનિઃ સ્યાદ્દેહપીડા ભવિષ્યતિ
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે વા હ્યપમૃત્યુર્ભવિષ્યતિ ।
સ્વર્ણસ્ય પ્ર્તિમાદાનં શિવપૂજં ચ કાર્યતે
સ્ર્।ઈશમ્ભોશ્ચ પ્રસાદેન ગ્રહસ્તુષ્ટો દ્વિજોત્તમ ।
દેહારોગ્યં પ્રકુરુતે શાન્તિં કુર્યાદ્વિચક્ષણમ્
રાહોરન્તર્ગતે મન્દે લગ્નાત્કેન્દ્રત્રિકોણગે ।
સ્વોચ્ચે મૂલત્રિકોણે વા દુશ્ચિક્યે લાભરાશિગે
તદ્ભુક્તૌ નૃપતેઃ સેવા રાજપ્રીતિકરી શુભા ।
વિવાહોત્સવકાર્યાણિ કૃત્વા પુણ્યાનિ ભૂરિશઃ
આરામકરણે યુક્તો તડાગં કારયિષ્યતિ ।
શૂદ્રપ્રભુવશાદિષ્ટલાભો ગોધનસંગ્રહઃ
પ્રયાણં પશ્ચિમે ભાગે પ્રભુમૂલાદ્ધનક્ષયઃ ।
દેહાલસ્યં ફલાલ્પત્વં સ્વદેશે પુનરેષ્યતિ
નીચારિક્ષેત્રગે મન્દે રન્ધ્રે વા વ્યયગેઽપિ વા ।
નીચારિરાજભીતિશ્ચ દારપુત્રાદિપીડનમ્
આત્મબન્ધુમનસ્તાપં દાયાદજનવિગ્રહમ્ ।
વ્યવહારે ચ કલહમકસ્માદ્ભૂષણં લભેત્
દાયેશાત્ષષ્ઠરિષ્ફે વા રન્ધ્રે વા પાપસંયુતે ।
હૃદ્રોગો માનહાનિશ્ચ વિવાદઃ શત્રુપીડનમ્
અન્યદેશાદિસઞ્ચારો ગુલ્મવદ્વયાધિભાગ્ભવેત્ ।
કુભોજનં કોદ્રવાદિ જાતિદુઃખાદ્ભયં ભવેત્
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે તુ હ્યપમૃત્યુર્ભવિષ્યતિ ।
કૃષ્ણાં ગાં મહિષીં દદ્યાદ્દાનેમારોગ્યમાદિશેત્
રાહોરન્તર્ગતે સૌમ્યે ભાગ્યે વા સ્વર્ક્ષગેઽપિ વા ।
તુઙ્ગે વા કેન્દ્રરાશિસ્થે પુત્રે વા બલગેઽપિ વા
રાજયોગં પ્રકુરુતે ગૃહે કલ્યાણવર્દ્ધનમ્ ।
વ્યાપારેણ ધનપ્રાપ્તિવિદ્યાવાહનમુત્તમમ્
વિવાહોત્સવકાર્યાણિ ચતુષ્પાજ્જીવલાભકૃત્ ।
સૌમ્યમાસે મહત્સૌખ્યં સ્વવારે રાજદર્શનમ્
સુગન્ધપુષ્પશય્યાદિ સ્ત્રીસૌખ્યં ચાતિરોભનમ્ ।
મહારાજપ્રસાદેન ધનલાભો મહદ્યશઃ
દાયેશાત્કેન્દ્રલાભે વા દુશ્ચિક્યે ભાગ્યકર્મગે ।
દેહારોગ્યં હૃદુત્સાહ ઇષ્ટસિદ્ધિઃ સુખાવહા
પુણ્યશ્લોકાદિકીર્તિશ્ચ પુરાણશ્રવણાદિકમ્ ।
વિવાહો યજ્ઞદીક્ષા ચ દાનધર્મદયાદિકમ્
ષષ્ઠાષ્ટમવ્યયે સૌમ્યે મન્દેનાપિ યુતેક્ષિતે ।
દાયેશાત્ષષ્ઠરિઃફે વા રન્ધ્રે વા પાપસંયુતે
દેવભાહ્મણનિન્દા ચ ભોગભાગ્યવિવર્જિતઃ ।
સત્યહીનશ્ચ દુર્બુદ્ધિશ્ચૌરાહિનૃપપીડનમ્
અકસ્માત્કલહશ્ચૈવ ગુરુપુત્રાદિનાશનમ્ ।
અર્થવ્યયો રાજકોપો દારપુત્રાદિપીડનમ્
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે વા હ્યપમૃત્યુભયં વદેત્ ।
તદ્દોષપરિહારાર્થં વિષ્ણુસાહસ્રકં જપેત્
રાહોરન્તર્ગતે કેતૌ ભ્રમણં રાજતો ભયમ્ ।
વાતજ્વરાદિરોગશ્ચ ચતુષ્પાજ્જીવહાનિકૃત્
અષ્ટમાધિસંયુક્તે દેહજાડ્યં મનોવ્યથા ।
શુભયુક્તે શુભૈર્દૃષ્ટે દેહસૌખ્યં ધનાગમઃ ।
રાજસમ્માનભૂષાપ્તિર્ગૃહે શુભકરો ભવેત્
લગ્નાધિપેન સમ્બન્ધે ઇષ્ટસિદ્ધિઃ સુખાવહા ।
લગ્નાધિપસમાયુક્તે લાભો વા ભવતિ ધ્રુવમ્
ચતુષ્પાજ્જિવલાભઃ સ્યાત્કેન્દ્રે વાથ ત્રિકોણગે ।
રન્ધ્રસ્થાનગતે કેતૌ વ્યયે વા બલવર્જિતે
તદ્ભુક્તૌ બહુરોગઃ સ્યાચ્ચોરાહિવ્રણપીડનમ્ ।
પિતૃમાતૃવિયોગશ્ચ ભાતૃદ્વેષો મનોરુજા
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે તુ દેહબાધા ભવિષ્યતિ ।
તદ્દોષપરિહારાર્થં છાગદાનં ચ કારયેત્
રાહોરન્તર્ગતે શુક્રે કગ્નાત્કેન્દ્ગત્રિકોણગે ।
લાભે વા બલસંયુક્તે યોગપ્રાબલ્યમાદિશેત્
વિપ્રમૂલાદ્ધનપ્રાપ્તિર્ગોમહિષ્યાદિલાભકૃત્ ।
પુત્રોત્સવાદિસન્તોષો ગૃહે કલ્યાણસમ્ભવઃ
સમ્માનં રાજસમ્મનં રાજ્યલાભો મહત્સુખમ્ ।
સ્વોચ્ચે વા સ્વર્ક્ષગે વાપિ તુઙ્ગાંશે સ્વાંશગેઽપિ વા
નૂતનં ગૃહનિર્માણં નિત્યં મિષ્ઠાન્નભોજનં ।
કલત્રપુત્રવિભવં મિત્રસંગઃ સુભોજનમ્
અન્નદાનં પ્રિયં નિત્યં દાનધર્માદિસંગ્રહઃ ।
મહારાજપ્રસાદેન વાહનામ્બરભૂષણં
વ્યવસાયાત્ફલાધિક્યં વિવાહો મૌઞ્જિબન્ધનમ્ ।
ષષ્ઠાષ્ટમવ્યયે શુક્રે નીચે શત્રુગૃહે સ્થિતે
મન્દારફણિસંયુક્તે તદ્ભુક્તૌ રોગમાદિશેત્ ।
અકસ્માત્કલહં ચૈવ પિતૃપુત્રવિયોગકૃત્
સ્વબન્ધુજનહાનિશ્ચ સર્વત્ર જનપીડનમ્ ।
દાયાદકલહશ્ચૈવ સ્વપ્રભોઃ સ્વસ્ય મૃત્યુકૃત્
કલત્રપુત્રપીડા ચ શૂલરોગાદિસમ્ભવઃ ।
દાયેશાત્કેન્દ્રરાશિસ્થે ત્રિકોણે વા સમન્વિતે
લાભે વા કર્મરાશિસ્થે ક્ષેત્રપાલમહત્સુખમ્ ।
સુગન્ધવસ્ત્રશય્યાદિ ગાનવાદ્યસુખં ભવેત્
છત્રચામરભૂષાપ્તિઃ પ્રિયવસ્તુસમન્વિતા ।
દાયેશાદ્રિપુરન્ધ્રસ્થે વ્યયે વા પાપસંયુતે
વિપ્રાહિનૃપચૌરાદિમૂત્રકૃચ્છ્રાન્મહદ્ભયમ્ ।
પ્રમેહાદ્રૌધિરો રોગઃ કુત્સિતાન્નં શિરોવ્યથા
કારાગૃહપ્રવેશશ્ચ રાજદણ્ડાદ્ધનક્ષયઃ ।
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે વા દારપુત્રાદિનાશનમ્
આત્મપીડા ભયં ચૈવ હ્યપમૃત્યુભયં ભવેત્ ।
દુર્ગાલક્ષ્મીજપં કુર્યાત્ તતઃસુખમવાપ્નુયાત્
રાહોરન્તર્ગતે સૂર્યે સ્વોચ્ચે સ્વક્ષેત્રકેન્દ્રગે ।
ત્રિકોણે લાભગે વાઽપિ તુઙ્ગાંશે સ્વાંશગેઽપિ વા
શુભગ્રહેણ સન્દૃષ્ટે રાજપ્રીતિકરં શુભમ્ ।
ધનધાન્યસમૃદ્ધિશ્ચ હ્યલ્પમાન સુખવાહમ્
અલ્પગ્રામાધિપત્યં ચ સ્વલ્પલાભો ભવિષ્યતિ ।
ભાગ્યલગ્નેશસંયુક્તે કર્મેશેન નિરીક્ષિતે
રાજાશ્રયો મહાકીર્તિર્વિદેશગમનં તથા ।
દેશાધિપત્યયોગશ્ચ ગજશ્વામ્બરભૂષણમ્
મનોઽભિષ્ટપ્રદાનં ચ પુત્રકલ્યાણસમ્ભવમ્ ।
દયેશાદ્રિઃફરન્ધ્રસ્થે ષષ્ઠે વા નીચગેઽપિ વા
જ્વરાતિસારરોગશ્ચ કલહો રાજવિગ્રહઃ ।
પ્રયાણં શત્રુવૃદ્ધિશ્ચ ન્રિપચૌરાગ્નિપીડનમ્
દાયેશાત્કેન્દ્રકોણે વા દશ્ચિક્યે લાભગેઽપિ વા ।
વિદેશે રાજસમ્માનં કલ્યાણં ચ શુભાવહમ્
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે તુ મહારોગો ભવિષ્યતિ ।
સૂર્યપ્રણામં શાન્તિં ચ કુર્યાદારોગ્યસમ્ભવામ્
રાહોરન્તર્ગતે ચન્દ્રે સ્વક્ષેત્રે સ્વોચ્ચગેઽપિ વા ।
કેન્દ્રત્રિકોણલાભે વા મિત્રર્ક્ષે શુભસંયુતે
રાજત્વં રાજપૂજ્યત્વં ધનાર્થં ધનલાભકૃત્ ।
આરોગ્યં ભૂષણ્ં ચૈવ મિત્રસ્ત્રીપુત્રસમ્પદઃ
પૂર્ણે ચન્દ્રે ફલં પૂર્ણં રાજપ્રીત્યા શુભાવહમ્ ।
અશ્વવાહનલાભઃ સ્યદ્ગૃહક્ષેત્રાદિવૃદ્ધિકૃત્
દાયેશાત્સુખભાગ્યસ્થે કેન્દ્રે વા લાભગેઽપિ વા ।
લક્ષ્મીકટાક્ષચિહ્નાનિ ગૃહે કલ્યાણસમ્ભવઃ
સર્વકાર્યસિદ્ધિઃ સ્યાદ્ધનધાન્યસુખાવહા ।
સત્કીર્તિલાભસમ્માનં દેવ્યારાધનમાચરેત્
દાયેશાત્ષષ્ઠરન્ધ્રસ્થે વ્યયે વા બલવર્જિતે ।
પિશાચક્ષુદ્રવ્યાઘ્રાદ્ય્સિર્ગૃહક્ષેત્રાર્થનાશનમ્
માર્ગે ચૌરભયં ચૈવ વ્રણાધિક્ય મહોદયમ્ ।
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે તુ અપમૃત્યુસ્તદા ભવેત્
શ્વેતાં ગાં મહિષીં દદ્યાદ્ વિપ્રાયારોગ્યસિદ્ધયે ।
તતઃ સૌખ્યમવાપ્નોતિ ચન્દ્રગ્રહપ્રસાદતઃ
રાહોરન્તર્ગતે ભૌમે લગ્નાલ્લાભત્રિકોણગે ।
કેન્દ્રે વા શુભસંયુક્તે સ્વોચ્ચે સ્વક્ષેત્રગેઽપિ વા
નષ્ટરાજ્યધન્પ્રાપ્તિર્ગૃહક્ષેત્રાભિવૃદ્ધિકૃત્ ।
ઇષ્ટદેવપ્રસાદેન સન્તાનસુખભાગ્ભવેત્
ક્ષિપ્રભોજ્યાન્મહત્સૌખ્યં ભૂષણશ્વામ્બરાદિકૃત્ ।
દાયેશાત્કેન્દ્રકોણે વા દુશ્ચિક્યે લાભગેઽપિ વા
રક્તવસ્ત્રાદિલાભઃ સ્યાત્પ્રયાણં રાજદર્શનમ્ ।
પુત્રવર્ગેષુ કલ્યાણં સ્વપ્રભોશ્ચ મહત્સુખમ્
સેનપત્યં મહોત્સાહો ભ્રાતૃવર્ગધનાગમઃ ।
દાયેશાદ્રન્ધ્રરિઃફે વા ષષ્ઠે પાપસમન્વિતે
પુત્રદારાદિહાનિશ્ચ સોદરાણાં ચ પીડનમ્ ।
સ્થાનભ્રંશો બન્ધુવર્ગદારપુત્રવિરોધનમ્
ચૌરાહિવ્રણભીતિશ્ચ સ્વદેહસ્ય ચ પીડનમ્ ।
આદૌ ક્લેશકરં ચૈવ મધ્યાન્તે સૌખમાપ્નુયાત્
દ્વિતીયદ્યૂનનાથે તુ દેહાલસ્યં મહદ્ભયમ્ ।
અનડ્વાહં ચ ગાં દદ્યાદારોગ્યસુખલબ્ધયે
મૂળ પાઠ: bṛhatpārāśarahorāśāstram · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0