બૃહસ્પતિસ્મૃતિ · અધ્યાય 1.24

પારુષ્યં દ્વિવિધં પ્રોક્તં સાહસં ચ દ્વિલક્ષણમ્ ।
પાપમૂલં સંગ્રહણં ત્રિપ્રકારં નિબોધત ॥

બલોપાધિકૃતે દ્વે તુ તૃતીયમ્ અનુરાગજમ્ ।
તત્ પુનસ્ ત્રિવિધં પ્રોક્તં પ્રથમં મધ્યમોત્તમમ્ ॥

અનિચ્છન્ત્યા યત્ ક્રિયતે સુપ્તોન્મત્તપ્રમત્તયા ।
પ્રલપન્ત્યા વા રહસિ બલાત્ કારકૃતં તુ તત્ ॥

છદ્મના ગૃહમ્ આનીય દત્ત્વા વા મદ્યકાર્મણમ્ ।
સંયોગઃ ક્રિયતે યસ્યાસ્ તદુપાધિકૃતં વિદુઃ ॥

અન્યોન્યચક્ષૂરાગેણ દૂતીસંપ્રેષણેન ચ ।
કૃતં રૂપાર્થલોભેન જ્ઞેયં તદનુરાગજમ્ ॥

તત્ પુનસ્ ત્રિવિધં પ્રોક્તં પ્રથમં મધ્યમોત્તમમ્ ।
અપાઙ્ગપ્રેક્ષણં હાસ્યં દૂતીસંપ્રેષણં તથા ।
સ્પર્શો ભૂષણવસ્ત્રાણાં સંગ્રહઃ પ્રથમઃ સ્મૃતઃ ॥

પ્રેષણં ગન્ધમાલ્યાનાં ધૂપમ્ અધ્વન્ન્ અવાસસામ્ ।
સંભાષણં ચ રહસિ મધ્યમં સંગ્રહં વિદુઃ ॥

એકશાય્યાસનં ક્રીડા ચુમ્બનાલિઙ્ગનં તથા ।
એતત્ સંગ્રહણં પ્રોક્તમ્ ઉત્તમં શાસ્ત્રવેદિભિઃ ॥

પ્રેષણં ગન્ધમાલ્યાનાં ધૂપભૂષણવાસસામ્ ।
પ્રલોભનં ચાન્નપાનૈર્ મધ્યમઃ સંગ્રહઃ સ્મૃતઃ ॥

પ્રેષણં ગન્ધમાલ્યાનાં ફલમદ્યાન્નવાસસામ્ ।
સંભાષણં ચ રહસિ મધ્યમં સંગ્રહં વિદુઃ ॥

ત્રયાણામ્ અપિ ચૈતેષાં પ્રથમો મધ્ય ઉત્તમઃ ।
વિનયઃ કલ્પનીયઃ સ્યાદ્ અધિકો દ્રવિણાધિકે ॥

પરપત્ન્યા તુ પુરુષઃ સંભાષાં યોજયન્ રહઃ ।
પૂર્વમ્ આક્ષારિતો દોષૈઃ પ્રાપ્નુયાત્ પૂર્વસાહસમ્ ॥

સહમાયઃ કામયતે ધનં તસ્યાખિલં હરેત્ ।
ઉત્કૃત્ય લિઙ્ગવૃષણૌ ભ્રામયેદ્ ગર્દભેન તુ ॥

છદ્મના કામયેદ્ યસ્ તુ તસ્ય સર્વહરો દમઃ ।
અઙ્કયિત્વા ભગાઙ્ગેન પુરાન્ નિર્વાસયેત્ તતઃ ॥

દમો નેયઃ સભાયાં યો હીનાયામ્ અધિકસ્ તતઃ ।
પુંસઃ કાર્યો ઽધિકાયાં તુ ગમને સંપ્રમાપણમ્ ॥

ગૃહમ્ આગત્ય યા નારી પ્રલોભ્ય સ્પર્શનાદિના ।
કામયેત્ તત્ર સા દણ્ડ્યા નરસ્યાર્ધદમઃ સ્મૃતઃ ॥

છિન્નનાસૌષ્ઠકર્ણાનાં પરિભ્રામ્યાપ્સુ મજ્જયેત્ ।
ખાદયેદ્ વા સારમેયૈઃ સંસ્થાને બહુસંસ્થિતે ॥

અનિચ્છન્તી તુ યા ભુક્તા ગુપ્તાં તાં વાસયેદ્ ગૃહે ।
મલિનાઙ્ગીમ્ અધઃ શય્યાં પિણ્ડમાત્રોપજીવિનીમ્ ॥

કારયેન્ નિષ્કૃતિં કૃચ્છ્રં પરાકં વા સમે ગતામ્ ।
હીનવર્ણોપભુક્તા યા ત્યાજ્યા વધ્યાથ વા ભવેત્ ॥