બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 2.33

યમ ઉવાચ ॥
પૂર્ણેન્દુમણ્ડલાકારં સર્વકુણ્ડં ચ વર્તુલમ્ ॥
અતીવ નિમ્નં પાષાણભેદૈશ્ચ ખચિતં સતિ

ન નશ્વરં ચાપ્રલયં નિર્મિતં ચેશ્વરેચ્છયા ॥
ક્લેશદં વૈ પાતકિનાં નાનારૂપં તદાલયમ્

જ્વલદઙ્ગારરૂપં ચ શતહસ્તશિખાન્વિતમ્ ॥
પરિતઃ ક્રોશમાનં ચ વહ્નિકુણ્ડં પ્રકીર્ત્તિતમ્

મહચ્છબ્દં પ્રકુર્વદ્ભિઃ પાપિભિઃ પરિપૂરિતમ્ ॥
રક્ષિતં મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈશ્ચાપિ સન્તતમ્

પ્રતપ્તોદકપૂર્ણં ચ હિંસ્રજન્તુસમન્વિતમ્ ॥
મહાઘોરાન્ધકારં ચ પાપિસંઘેન સંકુલમ્

પ્રકુર્વતા કાકુશબ્દં પ્રહારૈર્વર્ણિતેન ચ॥
ક્રોશાર્દ્ધમાનં મદ્દૂતસ્તાડિતેન ચ રક્ષિતમ્

તત્તક્ષારોદકૈઃ પૂર્ણં નક્રૈશ્ચ પરિવેષ્ટિતમ્ ॥
સઙ્કુલં પાપિભિશ્ચૈવ ક્રોશમાનં ભયાનકમ્

ત્રાહીતિ શબ્દં કુર્વદ્ભિર્મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ ॥
પ્રચલદ્ભિરનાહારૈઃ શુષ્કકણ્ઠૌષ્ઠતાલુકૈઃ

વિણ્મૂત્રૈરેવ પૂર્ણં ચ ક્રોશમાનં ચ કુત્સિતમ્ ॥
અતિદુર્ગન્ધિસંયુક્તં વ્યાપ્તં પાપિભિરેવ ચ

તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચાપ્યનાહારૈરુપદ્રવૈઃ ॥
રક્ષેતિ શબ્દં કુર્વદ્ભિસ્તત્કીટૈરેવ ભક્ષિતમ્॥

તપ્તમૂત્રદ્રવૈઃ પૂર્ણં મૂત્રકીટૈશ્ચ સંકુલમ્ ॥
યુક્તં મહાપાપિભિશ્ચ તત્કીટૈર્દંશિતં સદા

ગવ્યૂતિમાનં ધ્વાન્તાક્તં શબ્દકૃદ્ભિશ્ચ સન્તતમ્॥
મદ્દૂતૈસ્તાડિતૈર્ઘોરૈઃ શુષ્કકણ્ઠૌષ્ઠતાલુકૈઃ

શ્લૈષ્મપૂર્ણં ક્રોશમિતં વેષ્ટિતં ચેષ્ટિતૈઃ સદા ॥
તદ્ભોજિભિઃ પાપિભિશ્ચ તત્કીટૈર્ભક્ષિતૈઃ સદા

ક્રોશાર્દ્ધં ગરપૂર્ણં ચ ગરભોજિભિરન્વિતમ્ ॥
ગરકીટૈર્ભક્ષિતૈશ્ચ પાપિભિઃ પૂર્ણમેવ ચ

તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ શબ્દકૃદ્ભિશ્ચ કમ્પિતૈઃ ॥
સર્પાકારૈર્વજ્રદંષ્ટ્રૈઃ શુષ્કકણ્ઠૈઃ સુદારુણૈઃ

નેત્રયોર્મલપૂર્ણં ચ ક્રોશાર્દ્ધં કીટસંયુતમ્ ॥
પાપિભિઃ સંકુલં શશ્વદ્દ્રવદ્ભિઃ કીટભક્ષિતૈઃ

વસારસેન પૂર્ણં ચ ક્રોશતુર્ય્યં સુદુસ્સહમ્ ॥
તદ્ભોજિભિઃ પાતકિભિર્વ્યાપ્તં દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

શુક્રપૂર્ણં ક્રોશતુર્ય્યં શુક્રકીટૈશ્ચ ભક્ષિતૈઃ ॥
ક્રન્દદ્ભિઃ પાપિભિઃ શશ્વત્સંકુલં વ્યાકુલૈર્ભિયા॥

દુર્ગન્ધિરક્તપૂર્ણં ચ વાપીમાનં ગભીરકમ્ ॥
તદ્ભોજિભિઃ પાપિભિશ્ચ સંકુલં કીટભક્ષિતૈઃ

પૂર્ણં નેત્રાશ્રુભિર્નૃણાં વાપ્યર્દ્ધં પાપિભિર્યુતમ્ ॥
તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ તદ્ભક્ષ્યૈઃ કીટભક્ષિતૈઃ

નૃણાં ગાત્રમલૈઃ પૂર્ણં તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુતમ્ ॥
તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ વ્યગ્રૈશ્ચ કીટભક્ષિતૈઃ

કર્ણવિટ્પરિપૂર્ણં ચ તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુતમ્ ॥
વાપીતુર્ય્યપ્રમાણં ચ રુદદ્ભિઃ કીટભક્ષિતૈ

મજ્જાપૂર્ણં નરાણાં ચ મહાદુર્ગન્ધિસંયુતમ્ ॥
મહાપાતકિભિર્યુક્તં વાપીતુર્ય્યપ્રમાણકમ્

પરિપૂર્ણં સ્નિગ્ધમાંસૈર્મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ॥
પાપિભિઃ સઙ્કુલં ચૈવ વાપીમાનં ભયાનકમ્

કન્યાવિક્રયિભિશ્ચૈવ તદ્ભક્ષ્યૈઃ કીટભક્ષિતૈઃ ॥
ત્રાહીતિ શબ્દં કુર્વદ્ભિસ્ત્રાસિતૈશ્ચ ભયાનકમ્

વાપીતુર્ય્યપ્રમાણં ચ નખાદિકચતુષ્ટયમ્ ॥
પાપિભિઃ સંકુલં શશ્વન્મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ ॥ ૨૬ ।!
પ્રતપ્તતામ્રકુંડં ચ તામ્રપર્ય્યુન્મુખાન્વિતમ્ ॥
તામ્રાણાં પ્રતિમાલક્ષૈઃ પ્રતપ્તૈરાવૃતં સદા

પ્રત્યેકં પ્રતિમાશ્લિષ્ટૈ રુદદ્ભિઃ પાપિભિર્યુતમ્ ॥
ગવ્યૂતિમાનં વિસ્તીર્ણં મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

પ્રતપ્તલોહધારં ચ જ્વલદઙ્ગારસંયુતમ્ ॥
લોહાનાં પ્રતિમાલક્ષૈઃ પ્રતપ્તૈરાવૃતં સદા

પ્રત્યેકં સર્વસંશ્લિષ્ટૈઃ શશ્વદ્વિચલિતૈર્ભિયા ॥
રક્ષ રક્ષેતિ શબ્દં ચ કુર્વદ્ભિર્દૂતતાડિતૈઃ

મહાપાતકિભિર્યુક્તં દ્વિગવ્યૂતિપ્રમાણકમ્ ॥
ભયાનકં ધ્વાન્તયુક્તં લૌહકુણ્ડં પ્રકીર્તિતમ્

ધર્મકુણ્ડં તપ્તસુરાકુણ્ડં વાપ્યર્દ્ધમેવ ચ ॥
તદ્ભોજિભિઃ પાપિભિશ્ચ વ્યાપ્તં મદ્દૂતતાડિતૈઃ

અધઃ શાલ્મલિવૃક્ષસ્ય તીક્ષ્ણકણ્ટકકુણ્ડકમ્ ॥
લક્ષપૌરુષમાનં ચ ક્રોશમાનં ચ દુઃખદમ્

ધનુર્માને કણ્ટકૈશ્ચ સુતીક્ષ્ણૈઃ પરિવેષ્ટિતમ્

પ્રત્યેકં કંટકૈર્વિદ્ધં મહાપાતકિભિર્યુતમ્ ॥
વૃક્ષાગ્રાન્નિપતદ્ભિશ્ચ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

જલં દેહીતિ શબ્દં ચ કુર્વદ્ભિઃ શુષ્કતાલુકૈઃ ॥
મહાભયાઽતિવ્યગ્રૈશ્ચ દણ્ડસંભિન્નમસ્તકૈઃ ॥
પ્રચલદ્ભિર્યથા તપ્તતૈલે જીવિભિરેવ ચ

વિષૌઘૈસ્તક્ષકાદીનાં પૂર્ણં ચ ક્રોશમાનકમ્॥
તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

પ્રતપ્તતૈલપૂર્ણં ચ કીટાદિપરિવર્જિતમ્ ॥
તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં સ્નિગ્ધગાત્રૈશ્ચ વેષ્ટિતૈઃ

કાકુશબ્દં પ્રકુર્વદ્ભિશ્ચલદ્ભિર્દૂતતાડિતૈઃ ॥
મહાપાતકિભિર્યુક્તં દ્વિગવ્યૂતિપ્રમાણકમ્

શસ્ત્રકુણ્ડં ધ્વાન્તયુક્તં ક્રોશમાનં ભયાનકમ્ ॥
શૂલાકારૈઃ સુતીક્ષ્ણાગ્રૈર્લૌહશસ્ત્રૈશ્ચ વેષ્ટિતમ્

શસ્ત્રતલ્પસ્વરૂપં ચ ક્રોશતુર્ય્યપ્રમાણકમ્ ॥
પાતકિભિર્વેષ્ટિતં ચ કુન્તવિદ્ધૈશ્ચ વેષ્ટિતમ્

તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ શુષ્કકણ્ઠૌષ્ઠતાલકૈઃ ॥
કીટૈઃ સંપીડ્યમાનૈશ્ચ સર્પયાનૈર્ભયઙ્કરૈઃ

તીક્ષ્ણદન્તૈશ્ચ વિકૃતૈર્વ્યાપ્તં ધ્વાન્તયુતં સતિ ॥
મહાપાતકિભિર્યુક્તં ભીતૈર્વા કીટભક્ષિતૈઃ ॥
રુદદ્ભિઃ ક્રોશમાનં ચ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

અતિદુર્ગન્ધિસંયુક્તં ક્રોશાર્દ્ધં પૂયસંયુતમ્ ॥
તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

દ્વિગવ્યૂતિ પ્રમાણં ચ હિમતોયપ્રપૂરિતમ્ ॥
તાલવૃક્ષપ્રમાણૈશ્ચ સર્પકોટિભિરાવૃતમ્ ॥ ૪૯ઽ ॥
સર્પવેષ્ટિતગાત્રૈશ્ચ પાપિભિઃ સર્પભક્ષિતૈઃ ॥
સંકુલં શબ્દકૃદ્ભિશ્ચ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

કુણ્ડત્રયં મશાદીનાં પૂર્ણં ચ મશકાદિભિઃ ॥
સર્વં કોશાર્દ્ધમાનં ચ મહાપાતકિભિર્યુતમ્

હસ્તપાદાદિભિર્બદ્ધૈઃ ક્ષત્રૈઃ ક્ષતજલૌહિતૈઃ ॥
હાહેતિ શબ્દં કુર્વદ્ભિઃ પ્રચલદ્ભિશ્ચ સન્તતમ્

વજ્રવૃશ્ચિકયોઃ કુણ્ડં તાભ્યાં ચ પરિપૂરિતમ્ ॥
વાપ્યર્દ્ધં પાપિભિર્યુક્તં વજ્રવૃશ્ચિકદંશિતૈઃ

કુણ્ડત્રયં શરાદીનાં તૈરેવ પરિપૂરિતમ્ ॥
તૈર્વિદ્ધૈઃ પાપિભિર્યુક્તં વાપ્યર્દ્ધં રક્તલોહિતૈઃ

તપ્તપઙ્કોદકૈઃ પૂર્ણં સધ્વાન્તં ગોલકુણ્ડકમ્ ॥
કીટૈઃ સંપીડ્યમાનૈશ્ચ ભક્ષિતૈઃ પાપિભિર્યુતમ્

વાપ્યર્દ્ધં પરિપૂર્ણં ચ જલસ્થૈર્નક્રકોટિભિઃ ॥
દારુણૈર્વિકૃતાકારૈર્ભક્ષિતૈઃ પાપિભિર્યુતમ્

વિણ્મૂત્રશ્લેષ્મભક્ષ્યૈશ્ચ સંયુક્તં શતકોટિભિઃ ॥
કાકૈશ્ચ વિકૃતાકારૈર્ધનુર્લક્ષં ચ પાપિભિઃ

સઞ્ચાલવાજયોઃ કુણ્ડં તાભ્યાં ચ પરિપૂરિતમ્ ॥
ભક્ષિતૈઃ પાપિભિર્યુક્તં શબ્દકૃદ્ભિશ્ચ સન્તતમ્

ધનુઃશતં વજ્રયુક્તં પાપિભિઃ સઙ્કુલં સદા ॥
શબ્દકૃદ્ભિર્વજ્રદગ્ધૈરન્તર્ધ્વાન્તમયં સદા॥

વાપીદ્વિગુણયાનં ચ તપ્તપ્રસ્તરનિર્મિતમ્ ॥
જ્વલદઙ્ગારસદૃશં ચલદ્ભિઃ પાપિભિર્યુતમ્

ક્ષુરધારોપમૈસ્તીક્ષ્ણૈઃ પાષાણે ર્નિર્મિતં પરમ્ ॥
મહાપાતકિભિર્યુક્તં ક્ષતં ક્ષતજલોહિતૈઃ

દુર્ગન્ધિલાલાપૂર્ણં ચ તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુતમ્ ॥
ક્રોશમાનં ગભીરં ચ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

તપ્તતોયેઽઞ્જનાકારૈઃ પરિપૂર્ણં ધનુશ્શતમ્ ॥
ચલદ્ભિઃ પાપિભિર્યુક્તં મમ દૂતેન તાડિતૈઃ

પૂર્ણં ચૂર્ણદ્રવૈઃ ક્રોશમાનં પાપિભિરન્વિતમ્ ॥
તદ્ભોજિભિઃ પ્રદગ્ધૈશ્ચ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતૈઃ

કુણ્ડં કુલાલચક્રાભં ઘૂર્ણ્યમાનં ચ સન્તતમ્ ॥
સુતીક્ષ્ણષોડશારં ચ ઘૂર્ણિતૈઃ પાપિભિર્યુતમ્

અતીવ વક્રં નિમ્નં ચ દ્વિગવ્યૂતિપ્રમાણકમ્ ॥
કન્દરાકારનિર્માણં તપ્તોદકસમન્વિતમ્

મહાપાતકિભિર્યુક્તં ભક્ષિતૈર્જલજન્તુભિઃ ॥
પ્રચલદ્ભિઃ શબ્દકૃદ્ભિર્ધ્વાન્તયુક્તં ભયાનકમ્

કોટિભિર્વિકૃતાકારૈઃ કચ્છપૈશ્ચ સુદારુણૈઃ ॥
જલસ્થૈઃ સંયુતં તૈશ્ચ ભક્ષિતૈઃ પાપિભિર્યુતમ્

જ્વાલાકલાપૈસ્તેજોભિનિર્મિતં ક્રોશમાનકમ્ ॥
શબ્દકૃદ્ભિઃ પાપિભિશ્ચ ચલદ્ભિઃ સંયુતં સદા

ક્રોશમાનં ગભીરં ચ તપ્તભસ્મભિરન્વિતમ્ ॥
શશ્વચ્ચલદ્ભિઃ સંયુક્તં પાપિભિર્ભસ્મભક્ષિતૈઃ

તપ્તપાષાણલોષ્ટાનાં સમૂહૈઃ પરિપૂરિતમ્ ॥
પ્રાણિભિર્દગ્ધગાત્રૈશ્ચ યુક્તં વૈ શુષ્કતાલુકૈઃ

ક્રોશમાનં ધ્વાન્તમયં ગભીરમતિદારુણૈઃ ॥
તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ દગ્ધકુણ્ડં પ્રકીર્તિતમ્

અપ્યૂર્મિયુક્તતોયં ચ પ્રતપ્તક્ષારસંયુતમ્ ॥
નાનાપ્રકાર વિકૃતં જલજન્તુસમન્વિતમ્

દ્વિગવ્યૂતિપ્રમાણં ચ ગભીરં ધ્વાન્તસંયુતમ્ ॥
તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં દંશિતૈર્જલજન્તુભિઃ

ચલદ્ભિઃ ક્રન્દમાનૈશ્ચ ન પશ્યદ્ભિઃ પરસ્પરમ્ ॥
ઉત્તપ્તસૂર્મિકુણ્ડં ચ કીર્તિતં ચ ભયાનકમ્

અસિપત્રવનસ્યૈવાપ્યુચ્ચૈસ્તાલ તરોરધઃ ॥
ક્રોશાર્દ્ધમાનકુણ્ડં ચ પતત્પત્રસમન્વિતમ્

પાપિનાં રક્તપૂર્ણં ચ વૃક્ષાગ્રાત્પતતાં પરમ્ ॥
પરિત્રાહીતિ શબ્દં ચ કુર્વતામસતામપિ

ગભીરં ધ્વાન્તસંયુક્તં રક્તકીટસમન્વિતમ્ ॥
તદસીપત્રકુણ્ડં ચ કીર્તિતં ચ ભયાનકમ્

ધનુશ્શતપ્રમાણં ચ ક્ષુરાકારાસ્ત્રસંકુલમ્॥
પાપિનાં રક્તપૂર્ણં ચ ક્ષુરધારં ભયાનકમ્

સૂચીવાશ્યાસ્ત્રસંયુક્તં પાપિરક્તૌઘપૂરિતમ્॥
પઞ્ચાશદ્ધનુરાયામં ક્લેશદં સૂચીકામુખમ્

ગોધાહ્વજન્તુભેદસ્ય મુખાકૃતિ ભયાનકમ્ ॥
કૂપરૂપં ગભીરં ચ ધનુર્વિંશતિમાનકમ્

મહાપાતકિના ચૈવ મહાક્લેશકરં પરમ્ ॥
તત્કીટભક્ષિતાનાં ચ નમ્રાસ્યાનાં ચ સન્તતમ્

કુણ્ડં નરમુખાકારં ધનુષ્ષોડશમાનકમ્ ॥
ગભીરં કૂપરૂપં ચ પાપિષ્ઠૈઃ સંકુલં સદા

ગજેન્દ્રાણાં સમૂહેન વ્યાપ્તં કુણ્ડાકૃતિ સ્થલમ્॥
ગજદન્તહતાનાં ચ પાપિનાં રક્તપૂરિતમ્

તત્કીટભક્ષિતાનાં ચ દીનશબ્દકૃતાં સદા ॥
ધનુશ્શતપ્રમાણં ચ કીર્ત્તિતં ગજદંશનમ્

ધનુસ્ત્રિંશત્પ્રમાણં ચ કુણ્ડં વૈ ગોમુખાકૃતિ ॥
પાપિનાં દુઃખદં ચૈવ ગોમુખં પરિકીર્ત્તિતમ્

ભ્રમિતં કાલચક્રેણ સન્તતં ચ ભયાનકમ્ ॥
કુમ્ભાકારં ધ્વાન્તયુક્તં દ્વિગવ્યૂતિપ્રમાણકમ્

લક્ષમાનવમાનં ચ ગભીરમતિવિસ્તૃતમ્ ॥
કુત્રચિત્તપ્તતૈલં ચ કુણ્ડાભ્યન્તરમન્તિકે

કુત્રચિત્તપ્તલૌહાદિકુણ્ડં તામ્રાદિકં તથા ॥
કુત્રચિત્તપ્તપાષાણકુણ્ડાભ્યન્તરમન્તિકે

પાપિનાં ચ પ્રધાનૈશ્ચ મહાપાતકિભિર્યુતમ્ ॥
પરસ્પરં ન પશ્યદ્ભિઃ શબ્દકૃદ્ભિશ્ચ સન્તતમ્

તાડિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચ દણ્ડૈશ્ચ મુસલૈસ્તથા

ઘૂર્ણમાનં પતદ્ભિશ્ચ મૂર્ચ્છિતૈશ્ચ મુહુર્મુહુઃ ॥
પાતિતૈર્મમ દૂતૈશ્ચાપ્યત્યૂર્ધ્વાત્પતિતૈઃ ક્ષણમ્

યાવન્તઃ પાપિનઃ સન્તિ સર્વકુણ્ડેષુ સુન્દરિ ॥
ચતુર્ગુણાઃ સન્તિ તત્ર કુમ્ભીપાકે ચ દુસ્તરે

સુચિરં પતિતાશ્ચૈવ ભોગદેહવિવર્જિતાઃ ॥
સર્વકુણ્ડપ્રધાનં ચ કુમ્ભીપાકં પ્રકીર્તિતમ્

કાલનિર્મિતસૂત્રેણ નિબદ્ધા યત્ર પાપિનઃ ॥
ઉત્થાપિતાશ્ચ મદ્દૂતૈઃ ક્ષણમેવ નિમજ્જિતાઃ

નિશ્વાસબન્ધાઃ સુચિરં કુણ્ડાનામન્તરે તથા ॥
અતીવક્લેશયુક્તાશ્ચ ભોગદેહા અનશ્વરાઃ

દણ્ડેન મુસલેનૈવ મમ દૂતૈશ્ચ તાડિતાઃ ॥
પ્રતપ્તતોયયુક્તં ચ કાલસૂત્રં પ્રકીર્તિતમ્

અવટઃ કૂપભેદશ્ચ યત્રોદં ચ તદાકૃતિ ॥
પ્રતપ્તતોયપૂર્ણં ચ ધનુર્વિંશત્પ્રમાણકમ્

વ્યાપ્તં મહાપાપિભિશ્ચ દગ્ધગાત્રૈશ્ચ સન્તતમ્ ॥
મદ્દૂતૈસ્તાડિતૈઃ શશ્વદવટોદં પ્રકીર્તિતમ્

યત્તોયસ્પર્શમાત્રેણ સર્વ વ્યાધિશ્ચ પાપિનામ્ ॥
ભવેદકસ્માત્પતતાં યત્ર કુણ્ડે ધનુશ્શતે

સર્વે રુદ્ધાઃ પાપિનશ્ચ વ્યથન્તે યત્ર સન્તતમ્ ॥
હાહેતિ શબ્દં કુર્વન્તસ્તદેવારુન્તુદં વિદુઃ ।

તપ્તપાંસુભિરાકીર્ણં જ્વલદ્ભિસ્તુ સુદગ્ધકૈઃ ॥
તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં પાંસુભોજં ધનુશ્શતમ્

પતતાં પાપિનાં યત્ર ભવેદેવ પ્રકમ્પનમ્ ॥
પાતમાત્રેણ પાપી વૈ ભવેત્પાશેન વેષ્ટિતઃ

ક્રોશમાને ચ કુણ્ડે વૈ વિદુસ્તત્પાશવેષ્ટનમ્ ॥
ધનુર્વિંશતિમાનં ચ શૂલપ્રોતં પ્રકીર્તિતમ્

પાતમાત્રેણ પાપી ચ શૂલેન ગ્રથિતો ભવેત્ ॥
પતતાં પાપિનાં યત્ર ભવેદેવ પ્રકમ્પનમ્

અતીવ હિમતોયે ચ ક્રોશાર્દ્ધં ચ પ્રકમ્પનમ્ ॥
દદત્યેવ હિ મદ્દૂતા યત્રોલ્કાઃ પાપિનાં મુખે

ધનુર્વિંશતિમાનં ચ તદુલ્કાભિશ્ચ સંકુલમ્ ॥
લક્ષમાનવમાનં ચ ગભીરં ચ ધનુશ્શતમ્

નાનાપ્રકારક્રિમિભિઃ સંયુક્તં ચ ભયાનકૈઃ ॥
અત્યન્ધકારખ્યાપ્તં યત્કૂપાકારં ચ વર્ત્તુલમ્

તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિર્યુક્તં ન પશ્યદ્ભિઃ પરસ્પરમ્॥
તપ્તતોયપ્રદગ્ધૈશ્ચ ચલદ્ભિઃ કીટભક્ષિતૈઃ ॥
ધ્વાન્તેન ચક્ષુષા ચાન્ધૈરન્ધકૂપં પ્રકીર્તિતમ્

નાનાપ્રકારશસ્ત્રૌઘૈર્યત્ર વિદ્ધાશ્ચ પાપિનઃ ॥
ધનુર્વિંશતિમાનં ચ વેધનં તત્પ્રકીર્તિતમ્

દણ્ડેન તાડિતા યત્ર મમ દૂતૈશ્ચ પાપિનઃ ॥
ધનુઃષોડશમાનં ચ તત્કુણ્ડં દણ્ડતાડનમ્

નિબદ્ધાશ્ચ મહાજાલૈર્યથા મીનાશ્ચ પાપિનઃ ॥
ધનુસ્ત્રિંશત્પ્રમાણં ચ જાલબદ્ધપ્રકીર્તિતમ્

પતતાં પાપિનાં કુણ્ડે દેહાશ્ચૂર્ણીભવન્તિ ચ ॥
લૌહવેદિનિબદ્ધાન્તઃ કોટિમાનવમાનકમ્

ગભીરં ધ્વાન્તયુક્તં ચ ધનુર્વિંશતિમાનકમ્ ॥
મૂર્ચ્છિતાનાં જડાનાં તદ્દેહચૂર્ણં પ્રકીર્તિતમ્

દલિતાઃ પાપિનો યત્ર મદ્દૂતૈર્મુસલૈઃ સદા ॥
ધનુષ્ષોડશમાનં ચ તત્કુણ્ડં દલનં સ્મૃત મ્

પાતમાત્રે યત્ર પાપી શુષ્કકણ્ઠૌષ્ઠતાલુકઃ ॥
વાલુકાસુ ચ તપ્તાસુ ધનુસ્ત્રિંશત્પ્રમાણકમ્

શતમાનવમાનં ચ ગભીરં ધ્વાન્તસંયુતમ્॥
જલાહારૈર્વિરહિતં શોષણં તત્પ્રકીર્તિતમ્

નાનાચર્મકષાયોદૈઃ પરિપૂર્ણં ધનુઃશતમ્॥
દુર્ગન્ધિયુક્તં તદ્ભક્ષ્યૈઃ પાપિભિઃ સંકુલં મહત્

શૂર્પાકારમુખં કુણ્ડં ધનુર્દ્વાદશમાનકમ્॥
તપ્તલૌહીવાલુકાભિઃ પૂર્ણં પાતકિભિર્યુતમ્

અન્તરા ઽગ્નિશિખાનાં ચ જ્વાલાવ્યાત્તમુખં સદા ॥
ધનુર્વિંશતિમાનં ચ યસ્ય કુણ્ડસ્ય સુન્દરિ

જ્વાલાભિર્દગ્ધગાત્રૈશ્ચ પાપિભિર્વ્યાપ્તમેવ યત્ ॥
તન્મહત્ક્લેશદં શશ્વત્કુણ્ડં જ્વાલામુખં સ્મૃતમ્

પાતમાત્રાદ્યત્ર પાપી મૂર્છિતો વ્યથિતો ભવેત્॥
તપ્તેષ્ટકાભ્યન્તરિતં વાપ્યર્દ્ધં જિહ્મકુણ્ડકમ્

ધૂમાન્ધકારયુક્તં ચ ધૂમાન્ધૈઃ પાપિભિર્યુતમ્ ॥
ધનુઃશતં શ્વાસબદ્ધૈર્ધૂમાન્ધં પરિકીર્તિતમ્

પાતમાત્રાદ્યત્ર પાપી નાગૈસ્સંવેષ્ટિતો ભવેત્ ॥
ધનુઃશતં નાગપૂર્ણં નાગવેષ્ટનકુણ્ડકમ્

ષડશીતિશ્ચ કુણ્ડાનિ મયોક્તાનિ નિશામય ॥
લક્ષણં ચાપિ તેષાં ચ કિં ભૂયઃ શ્રોતુમિચ્છસિ

ઇતિ શ્રીબ્રહ્મવૈવર્ત્તે મહાપુરાણે દ્વિતીયે પ્રકૃતિખણ્ડે નારદનારાયણસંવાદે સાવિત્ર્યુપાખ્યાને યમલોકસ્થનરકકુણ્ડલક્ષણપ્રકથનં નામ ત્રયસ્ત્રિંશોઽધ્યાયઃ