બ્રહ્મવૈવર્ત પુરાણ · અધ્યાય 2.31

યમ ઉવાચ ॥
હરિસેવાં વિના સાધ્વિ ન લભેત્કર્મખણ્ડનમ્ ॥
શુભકર્મ્મ સ્વર્ગબીજં નરકં ચ કુકર્મ્મતઃ

પુંશ્ચલ્યન્નં ચ યો ભુંક્તે વેશ્યાન્નં ચ પતિવ્રતે ॥
તાં વ્રજેત્તુ દ્વિજો યો હિ કાલસૂત્રં પ્રયાતિ સઃ

શતવર્ષં કાલસૂત્રે સ્થિત્વા શૂદ્રો ભવેદ્ધ્રુવમ્ ॥
તત્ર જન્મનિ રોગી ચ તતઃ શુદ્ધો ભવેદ્દ્વિજઃ ॥

પતિવ્રતા ચૈકપત્ની દ્વિતીયે કુલટા સ્મૃતા ॥
તૃતીયે ધર્ષિણી જ્ઞેયા ચતુર્થે પુંશ્ચલી સ્મૃતા

વેશ્યા ચ પઞ્ચમે ષષ્ઠે યુગ્મી ચ પરિકીર્તિતા ॥
અત ઊર્ધ્વં મહાવેશ્યા સાઽસ્પૃશ્યા સર્વજાતિષુ

યો દ્વિજઃ કુલટાં ગચ્છેદ્ધર્ષિણીં પુંશ્ચલીમપિ ॥
વેશ્ય યુગ્મીં મહાવેશ્યામવટોદં પ્રયાતિ સઃ

શતાબ્દં કુલટાગામી ધૃષ્ટાગામી ચતુર્ગુણમ્ ॥
ષડ્ગુણં પુંશ્ચલીગામી વેશ્યાગામી ગુણાષ્ટકમ્

યુગ્મીગામી દશગુણં વસેત્તત્ર ન સંશયઃ ॥
મહાવેશ્યાકામુકશ્ચ તતઃ શતગુણં વસેત્

તદા હિ સર્વગામી ચેત્યેવમાહ પિતામહઃ ॥
તત્રૈવ યાતનાં ભુઙ્ક્તે યમદૂતેન તાડિતઃ

તિત્તિરિઃ કુલટાગામી ધૃષ્ટાગામી ચ વાયસઃ॥
કોકિલઃ પુંશ્ચલીગામી વેશ્યાગામી વૃકસ્તથા

યુગ્મીગામી સૂકરશ્ચ સપ્તજન્મસુ ભારતે ॥
મહાવેશ્યાકામુકશ્ચ શ્મશાને શાલ્મલિસ્તરુઃ

યો ભુંક્તે જ્ઞાનહીનશ્ચ ગ્રહણે ચન્દ્રસૂય્યર્યોઃ ॥
અરુન્તુદં સ યાત્યેવ ચન્દ્રમાનાબ્દમેવ ચ

તતો ભવેન્માનવસ્સ્યાદુદરવ્યાધિસંયુતઃ ॥
ગુલ્મયુક્તશ્ચ કાણશ્ચ દન્તહીનસ્તતઃ શુચિઃ

વાક્પ્રદત્તાં હિ કન્યાં ચ યશ્ચાન્યસ્મૈ દદાતિ ચ ॥
સ વસેત્પાંશુભોગે ચ તદ્ભોજી ચ શતાબ્દકમ્

દત્તાપહારી યઃ સાધ્વિ પાશવેષ્ટં શતાબ્દકમ્ ॥
નિવસેચ્છરશય્યાયાં યમદૂતેન તાડિતઃ

ન પૂજયેદ્યો હિ ભક્ત્યા શિવલિઙ્ગં ચ પાર્થિવમ્ ॥
સ યાતિ શૂલિનઃ કોપાચ્છૂલપ્રોતં સુદારુણમ્

સ્થિત્વા શતાબ્દં તત્રૈવ શ્વાપદઃ સપ્તજન્મસુ ॥
તતો ભવેદ્દેવલશ્ચ સપ્તજન્મસ્વતઃ શુચિઃ

કરોતિ દણ્ડં યો વિપ્રે યદ્ભયાત્કમ્પતે દ્વિજઃ ॥
પ્રકમ્પને વસેત્સોઽપિ વિપ્રલોમાબ્દમેવ ચ

પ્રકોપવદના કોપાત્સ્વામિનં યા ચ પશ્યતિ ॥
કટૂક્તિં તં ચ વદતિ યાતિ ચોલ્કામુખં ચ સા

ઉલ્કાં દદાતિ વક્ત્રે ચ સતતં યમકિઙ્કરઃ ॥
દણ્ડેન તાડયેન્મૂર્ધ્નિ તલ્લોમાબ્દપ્રમાણકમ્

તતો ભવેન્માનવી ચ વિધવા સપ્તજન્મસુ ॥
ભુક્ત્વા દુઃખં ચ વૈધવ્યં વ્યાધિં ભુક્ત્વા તતઃ શુચિઃ

યા બ્રાહ્મણી શૂદ્રભોગ્યા સાઽન્ધકૂપં પ્રયાતિ ચ॥
તપ્તશૌચોદકે ધ્વાન્તે તદાહારા દિવાનિશમ્

નિવસેદતિસન્તપ્તા યમદૂતેન તાડિતા ॥
શૌચોદકે નિમગ્ના ચ યાવદિન્દ્રાશ્ચતુર્દશ

કાકી જન્મસહસ્રાણિ શતજન્માનિ સૂકરી ॥
કુક્કુટી શતજન્માનિ શૃગાલી સપ્તજન્મસુ

પારાવતી સપ્તજનૌ વાનરી સપ્તજન્મસુ ॥
તતો ભવેત્સા ચણ્ડાલી સર્વભોગ્યા ચ ભારતે

તતો ભવેચ્ચ રજકી યક્ષ્મગ્રસ્તા ચ પુંશ્ચલી॥
તતઃ કુષ્ઠયુતા તૈલકારી શુદ્ધા ભવેત્તતઃ

વેશ્યા વસેદ્વેધને ચ યુગ્મી વૈ દણ્ડતાડને ॥
જાલબન્ધે મહાવેશ્યા કુલટા દેહચૂર્ણકે

સ્વૈરિણી દલને ચૈવ ધૃષ્ટા વૈ શોષણે તથા ॥
નિવસેદ્યાતનાયુક્તા યમદૂતેન તાડિતા

વિણ્મૂત્રભક્ષણં તત્ર યાવન્મન્વન્તરં સતિ॥
તતો ભવેદ્વિટ્કૃમિશ્ચ વર્ષલક્ષં તતઃ શુચિઃ

બ્રાહ્મણો બ્રાહ્મણીં ગચ્છેત્ક્ષત્ત્રિયામપિ ક્ષત્રિયઃ ॥
વૈશ્યો વૈશ્યાં ચ શૂદ્રાં ચ શૂદ્રો વાઽપિ વ્રજેદ્યદિ

સ્વવર્ણપરદારી ચ કષં યાતિ તયા સહ ॥
ભુક્ત્વા કષાયતપ્તોદં નિવસેદ્દ્વાદશાબ્દકમ્

તતો વિપ્રો ભવેચ્છુદ્ધશ્ચૈવં ચ ક્ષત્રિયાદયઃ ॥
યોષિતશ્ચાપિ શુધ્યન્તીત્યેવમાહ પિતામહઃ

ક્ષત્રિયો બ્રાહ્મણીં ગચ્છેદ્વૈશ્યો વાઽપિ પતિવ્રતે ॥
માતૃગામી ભવેત્સોઽપિ શૂર્પં ચ નરકં વ્રજેત્

શૂર્પાકારૈશ્ચ કૃમિભિર્બ્રાહ્મણ્યા સહ ભક્ષિતઃ ॥
પ્રતપ્તમૂત્રભોજી ચ યમદૂતેન તાડિતઃ

તત્રૈવ યાતનાં ભુંક્તે યાવદિન્દ્રાશ્ચતુર્દશ ॥
સપ્તજન્મસુ વારાહશ્છાગલશ્ચ તતઃ શુચિઃ

કરે ધૃત્વા ચ તુલસીં પ્રતિજ્ઞાં યો ન પાલયેત્ ॥
મિથ્યા વા શપથં કુર્ય્યાત્સ ચ જ્વાલામુખં વ્રજેત્

ગઙ્ગાતોયં કરે ધૃત્વા પ્રતિજ્ઞાં યો ન પાલયેત્ ॥
શિલાં ચ દેવપ્રતિમાં સ ચ જ્વાલામુખં વ્રજેત્

દત્ત્વા ચ દક્ષિણં હસ્તં પ્રતિજ્ઞાં યો ન પાલયેત્ ॥
સ્થિત્વા દેવગૃહે વાઽપિ સ ચ જ્વાલામુખં વ્રજેત્

સ્પૃષ્ટ્વા ચ બ્રાહ્મણં ગાં ચ વહ્નિં વિષ્ણુસમં સતિ ॥
ન પાલયેત્પ્રતિજ્ઞાં ચ સ ચ જ્વાલામુખં વ્રજેત્

મિત્રદ્રોહી કૃતઘ્નશ્ચ યો હિ વિશ્વાસઘાતકઃ ॥
મિથ્યાસાક્ષ્યપ્રદશ્ચૈવ સ ચ જ્વાલામુખં વ્રજેત્

એતે તત્ર વસન્ત્યેવ યાવદિન્દ્રાશ્ચતુર્દશ ॥
યથાઽઙ્ગારપ્રદગ્ધાશ્ચ યમદૂતૈશ્ચ તાડિતાઃ

ચણ્ડાલસ્તુલસીસ્પર્શી સપ્તજન્મસ્વતઃ શુચિઃ ॥
મ્લેચ્છો ગંગાજલસ્પર્શી પઞ્ચજન્મસ્વતઃ શુચિઃ

શિલાસ્પર્શી વિટ્કૃમિશ્ચ સપ્તજન્મસુ સુન્દરિ ॥
અર્ચ્ચાસ્પર્શી વ્રણકૃમિસ્સપ્તજન્મસ્વતઃ શુચિઃ

દક્ષહસ્તપ્રધાતા ચ સર્પસ્સ્યાત્સપ્તજન્મસુ ॥
તતો ભવેદ્ધસ્તહીનો માનવશ્ચ તતઃ શુચિઃ

મિથ્યાવાદી દેવગૃહે દેવલઃ સપ્તજન્મસુ ॥
વિપ્રાદિસ્પર્શકારી ચ સોઽગ્રદાની ભવેદ્ધ્રુવમ્

તતો ભવન્તિ મૂકાસ્તે બધિરાશ્ચ ત્રિજન્મસુ ॥
ભાર્ય્યાહીના વંશહીના બુદ્ધિહીનાસ્તતઃ શુચિઃ

મિત્રદ્રોહી ચ ન કુલઃ કૃતઘ્નશ્ચાપિ ગણ્ડકઃ ॥
વિશ્વાસઘાતી વ્યાઘ્રશ્ચ સપ્તજન્મસુ ભારતે

મિથ્યાસાક્ષ્યપ્રદશ્ચૈવ ભલ્લૂકઃ સપ્તજન્મસુ ॥
પૂર્વાન્સપ્ત પરાન્સપ્ત પુરુષાન્હન્તિ ચાત્મનઃ ॥ ઽ૪૮ ॥
નિત્યક્રિયાવિહીનશ્ચ જડત્વેન યુતો દ્વિજઃ ॥
યસ્યાનાસ્થા વેદવાક્યે મન્દં હસતિ સંતમમ્॥

વ્રતોપવાસહીનશ્ચ સદ્વાક્યપરિનિંદકઃ ॥
જિહ્મે જિહ્મો વસેત્સોઽપિ શતાબ્દં ચ હિમોદકે

જલજંતુર્ભવેત્સોઽપિ શતજન્મક્રમેણ ચ ॥
તતો નાનાપ્રકારા ચ મત્સ્યજાતિસ્તતઃ શુચિઃ

યો વા ધનસ્યાપહારં દેવાબ્રહ્મણયોશ્ચરેત્ ॥
પાતયિત્વા સ્વપુરુષાન્દશ પૂર્વાન્દશાપરાન્

સ્વયં યાતિ ચ ધૂમાંધં ધૂમધ્વાંતસમન્વિતમ્ ॥
ધૂમક્લિષ્ટો ધૂમભોજી વસેત્તત્ર ચતુર્યુગમ્ ॥

તતો મૂષકજાતિશ્ચ શતજન્માનિ ભારતે ॥
તતો નાનાવિધાઃ પક્ષિજાતયઃ કૃમિજાતયઃ

તતો નાનાવિધા વૃક્ષજાતયશ્ચ તતો નરઃ ॥
ભાર્યાહીનો વંશહીનઃ શબરો વ્યાધિસંયુતઃ

તતો ભવેત્સ્વર્ણકારઃ સુવર્ણસ્ય વણિક્તથા ॥
તતો યવનસેવી ચ બ્રાહ્મણો ગણકસ્તતઃ

વિપ્રો દૈવજ્ઞોપજીવી વૈદ્યજીવી ચિકિત્સકઃ ॥
વ્યાપારી લોહલાક્ષાદે રસાદેર્વિક્રયી ચ યઃ ॥

સ યાતિ નાગવેષ્ટં ચ નાગૈર્વેષ્ટિત એવ ચ ॥
વસેત્સ્વલોમમાનાબ્દં તત્ર વૈ નાગદંશિતઃ

તતો ભવેત્સ ગણકો વૈદ્યો વૈ સપ્તજન્મસુ ॥
ગોપશ્ચ કર્મ્મકારશ્ચ શઙ્ખકારસ્તતઃ શુચિઃ

પ્રસિદ્ધાનિ ચ કુણ્ડાનિ કથિતાનિ પતિવ્રતે ॥
અન્યાનિ ચાપ્રસિદ્ધાનિ તત્ર ક્ષુદ્રાણિ સન્તિ વૈ

સન્તિ પાતકિનસ્તેષુ સ્વકર્મફલભોગિનઃ ॥
ભ્રમંતિ તાવત્સંસારે કિં ભૂયઃ શ્રોતુમિચ્છસિ

ઇતિ શ્રીબ્રહ્મવૈવર્ત્તે મહાપુરાણે દ્વિતીયે પ્રકૃતિખણ્ડે નારદનારાયણસંવાદે સાવિત્ર્યુપાખ્યાને કર્મવિપાકે પાપિનાં કુણ્ડનિર્ણયો નામૈકત્રિંશત્તમોઽધ્યાયઃ