બોધસાર · અધ્યાય 25

[પ્. 545-]
ઉપદેશષોડશી
યુક્ત્યૈવ વૃત્તિભિઃ પૂર્ણં રિક્તીકુરુ મનોઘટમ્ ।
ન કશ્ચિદ્ભવિતા તાત બ્રહ્મણા પૂરણે શ્રમઃ

ત્યજ ચિન્તાં મહાબુદ્ધે ભજ નિશ્ચિન્તતાસુખમ્ ।
ત્વયાઽર્જિતામિમાં ચિન્તાં વદ કોઽન્યઃ પરિત્યજેત્

ચિન્તનીયં ત્વયા વસ્તુ ચિન્તારોગસ્ય ભેષજમ્ ।
અથવા તાત ચિન્તાઽઽખ્યં રોગમેવ પરિત્યજ

વર્ધિતા વર્ધતે ચિન્તા ત્યક્તા નશ્યતિ સત્ત્વરમ્ ।
ઈદૃશેનાપિ રોગેણ દુર્ધિયો મરણં ગતાઃ

કર્કશા કલહા કૃત્યા વન્ધ્યા નિત્યમમઙ્ગલા ।
ત્યજ્યતાં કામના ચણ્ડી ભુજ્યતાં મુક્તિસુન્દરી

જનૈઃ પણ્ડિત ઇત્યુક્તઃ પ્રાપ્નોષિ પરમં સુખમ્ ।
મનસા કર્મણા વાચા ભવ પણ્ડિત એવ તત્

નિત્યમેવ સ્ફુરદ્રૂપો નનુ ત્વં ચિત્સ્વરૂપતઃ ।
સ્ફૂર્ત્તિમૂર્ત્તેસ્તવૈવેયં કાચિત્સ્ફૂર્ત્તિરિદં જગત્

ભાસ્વતો મમ ભામાત્રમિતિ જ્ઞાતે ભ્રમે ગતે ।
ક્વ દ્વિતીયં ક્વ સંસારઃ ક્વ માયા તત્કૃતં કિમુ

જ્ઞત્વં કર્તૃત્વભોક્તૃત્વે જડચૈતન્યદૃષ્ટયઃ ।
સ્ફુરણાનિ સ્વકીયાનિ મણિર્ભૂત્વા વિલોકય

પરસ્પરમવિજ્ઞાતા જાગ્રત્સ્વપ્નસુપ્તયઃ ।
ત્વયા તિસ્રઃ સ્ત્રિયો ભુક્તાસ્તુરીયાં સુન્દરીં ભજ

જાગ્રત્સ્વપ્નસુષુપ્તાનિ પુનસ્તાનિ ત્વમીક્ષસે ।
તુરીયં તવ ધામૈવ ન તત્કિમિતિ પશ્યસિ

મા ધાવ સુખહેતોસ્ત્વં ધાવતાં ન સુખં સખે ।
સુખરૂપે નિજે રૂપે સુખં તિષ્ઠ સુખી ભવ

અત્ર શ્લોકાઃ ।
વરયોગ્યાઽસિ કલ્યાણિ ન સ્થાસ્યસિ વરં વિના ।
વરણીયો વરસ્તાદૃગ્યો ભવેદજરામરઃ

ન શૃણોષિ વરં યાવત્તાવત્તે કમ્પતે મનઃ ।
પશ્ચાન્મહોત્સવૈર્ભદ્રે સ્વામિનં ત્વં વરિષ્યસિ

પરેણ પુરુષેણાદ્ય રમસ્વ વચનાન્મમ ।
સખિ પશ્ચાત્સ્વતશ્ચિત્તં કુરુ યત્રાધિકં સુખમ્

યાતં દિનં ન પુનરેતિ નવં વયસ્તે લજ્જાં વિહાય ભજ તં રમણીયરૂપમ્ ।
બાલે પરઃ પુરુષ એષ યદા સમેતઃ સ્વર્ગેણ કિં કિમુ તદા નૃસુખેન વા તે