બોધસાર · અધ્યાય 14.4

[પ્. 248-]
અથ તૃતીયભૂમિકાનિર્ણયઃ ।
ભૂમિકાદ્વિતયાભ્યાસાત્તૃતીયા તનુમાનસા ।
મનનાપરપર્યાયા ભવેત્તલ્લક્ષણં શૃણુ

સાન્ધકારગૃહસ્થસ્ય પર્યાલોચનયા ચિરમ્ ।
સૂક્ષ્મોઽર્થો ભાસતે યદ્વત્તૃતીયાયાં તથા મુનેઃ

બાલસ્ય શૂદ્રકલ્પસ્ય ગાયત્ર્યા ઉપદેશતઃ ।
યથા દ્વિજત્વમાયાતિ તથા જાત્યન્તરં મુનેઃ

દૃષ્ટ્વા લોકસ્થિતિં લોલાં સવિસ્મય ઇવ સ્થિતઃ ।
અન્તરેવ વિષીદેત તૃતીયાલક્ષણં હિ તત્

દિનં ગતં ગતા રાત્રિર્ગતમાયુર્ગતં વયઃ ।
કદા સ્થાસ્યામિ નિષ્ઠાયાં યત્ર મોહો ન બાધતે

ગતેઽહ્નિ શોચતિ મુહુર્ગતેનાહ્ના કિમર્જિતમ્ ।
ગતાયાં ચ તથા રાત્રૌ કિં મે રાત્ર્યાઽનયાઽર્જિતમ્

અનિષિદ્ધેષુ ભોગેષુ પ્રાપ્તેષ્વપિ યદૃચ્છયા ।
નિષિદ્ધાનિવ તાન્પશ્યેત્સા સ્થિતિસ્તનુમાનસા

બહિર્મુખજનસ્તુત્યા લજ્જતે નિન્દિતો યથા ।
પરમાર્થિજનસ્તુત્યા પ્રસાદમધિગચ્છતિ

તત્ર શ્લોકઃ ।
અસ્યૈ તુ પતિરાત્માનં દાતુમુત્કણ્ઠિતઃ સદા ।
આદાતું ન વિજાનાતિ નિત્યમુત્કણ્ઠિતાઽપિ સા

સૌભાગ્યકામિની નારી નાયકો રતિદાયકઃ ।
પરન્તુ મુગ્ધભાવેન કિંચિત્કાલં વિલમ્બનમ્

ઇદમેવ કથં નુ સ્યાદિતિ ક્લિશ્યતિ ચાત્મના ।
ભૂયઃ કટાક્ષકલહં કરોતિ સ્વામિના સહ