ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 08.03

ભ્પ્_08.03.001।0 શ્રીબાદરાયણિરુવાચ
એવં વ્યવસિતો બુદ્ધ્યા સમાધાય મનો હૃદિ ।
જજાપ પરમં જાપ્યં પ્રાગ્જન્મન્ય્ અનુશિક્ષિતમ્

ભ્પ્_08.03.003।0 શ્રીગજેન્દ્ર ઉવાચ
ઓં નમો ભગવતે તસ્મૈ યત એતચ્ ચિદાત્મકમ્ ।
પુરુષાયાદિબીજાય પરેશાયાભિધીમહિ

યસ્મિન્નિદં યતશ્ચેદં યેનેદં ય ઇદં સ્વયમ્ ।
યો ઽસ્માત્ પરસ્માચ્ ચ પરસ્તં પ્રપદ્યે સ્વયમ્ભુવમ્

યઃ સ્વાત્મનીદં નિજમાયયાર્પિતં ક્વચિદ્વિભાતં ક્વ ચ તત્ તિરોહિતમ્ ।
અવિદ્ધદૃક્ સાક્ષ્ય્ ઉભયં તદીક્ષતે સ આત્મમૂલો ઽવતુ માં પરાત્પરઃ

કાલેન પઞ્ચત્વમિતેષુ કૃત્સ્નશો લોકેષુ પાલેષુ ચ સર્વહેતુષુ ।
તમસ્તદાસીદ્ગહનં ગભીરં યસ્તસ્ય પારે ઽભિવિરાજતે વિભુઃ

ન યસ્ય દેવા ઋષયઃ પદં વિદુર્ જન્તુઃ પુનઃ કો ઽર્હતિ ગન્તુમીરિતુમ્ ।
યથા નટસ્યાકૃતિભિર્વિચેષ્ટતો દુરત્યયાનુક્રમણઃ સ માવતુ

દિદૃક્ષવો યસ્ય પદં સુમઙ્ગલં વિમુક્તસઙ્ગા મુનયઃ સુસાધવઃ ।
ચરન્ત્ય્ અલોકવ્રતમવ્રણં વને ભૂતાત્મભૂતાઃ સુહૃદઃ સ મે ગતિઃ

ન વિદ્યતે યસ્ય ચ જન્મ કર્મ વા ન નામરૂપે ગુણદોષ એવ વા ।
તથાપિ લોકાપ્યયસમ્ભવાય યઃ સ્વમાયયા તાન્ય્ અનુકાલમૃચ્છતિ

તસ્મૈ નમઃ પરેશાય બ્રહ્મણે ઽનન્તશક્તયે ।
અરૂપાયોરુરૂપાય નમ આશ્ચર્યકર્મણે

નમ આત્મપ્રદીપાય સાક્ષિણે પરમાત્મને ।
નમો ગિરાં વિદૂરાય મનસશ્ચેતસામપિ

સત્ત્વેન પ્રતિલભ્યાય નૈષ્કર્મ્યેણ વિપશ્ચિતા ।
નમઃ કૈવલ્યનાથાય નિર્વાણસુખસંવિદે

નમઃ શાન્તાય ઘોરાય મૂઢાય ગુણધર્મિણે ।
નિર્વિશેષાય સામ્યાય નમો જ્ઞાનઘનાય ચ

ક્ષેત્રજ્ઞાય નમસ્તુભ્યં સર્વાધ્યક્ષાય સાક્ષિણે ।
પુરુષાયાત્મમૂલાય મૂલપ્રકૃતયે નમઃ

સર્વેન્દ્રિયગુણદ્રષ્ટ્રે સર્વપ્રત્યયહેતવે ।
અસતા ચ્છાયયોક્તાય સદાભાસાય તે નમઃ

નમો નમસ્તે ઽખિલકારણાય નિષ્કારણાયાદ્ભુતકારણાય ।
સર્વાગમામ્નાયમહાર્ણવાય નમો ઽપવર્ગાય પરાયણાય

ગુણારણિચ્છન્નચિદુષ્મપાય તત્ક્ષોભવિસ્ફૂર્જિતમાનસાય ।
નૈષ્કર્મ્યભાવેન વિવર્જિતાગમ સ્વયંપ્રકાશાય નમસ્ કરોમિ

માદૃક્ પ્રપન્નપશુપાશવિમોક્ષણાય મુક્તાય ભૂરિકરુણાય નમો ઽલયાય ।
સ્વાંશેન સર્વતનુભૃન્મનસિ પ્રતીત પ્રત્યગ્દૃશે ભગવતે બૃહતે નમસ્તે

આત્માત્મજાપ્તગૃહવિત્તજનેષુ સક્તૈર્ દુષ્પ્રાપણાય ગુણસઙ્ગવિવર્જિતાય ।
મુક્તાત્મભિઃ સ્વહૃદયે પરિભાવિતાય જ્ઞાનાત્મને ભગવતે નમ ઈશ્વરાય

યં ધર્મકામાર્થવિમુક્તિકામા ભજન્ત ઇષ્ટાં ગતિમાપ્નુવન્તિ ।
કિં ચાશિષો રાત્ય્ અપિ દેહમવ્યયં કરોતુ મે ઽદભ્રદયો વિમોક્ષણમ્

એકાન્તિનો યસ્ય ન કઞ્ચનાર્થં વાઞ્છન્તિ યે વૈ ભગવત્પ્રપન્નાઃ ।
અત્યદ્ભુતં તચ્ચરિતં સુમઙ્ગલં ગાયન્ત આનન્દસમુદ્રમગ્નાઃ

તમક્ષરં બ્રહ્મ પરં પરેશમ્ અવ્યક્તમાધ્યાત્મિકયોગગમ્યમ્ ।
અતીન્દ્રિયં સૂક્ષ્મમિવાતિદૂરમ્ અનન્તમાદ્યં પરિપૂર્ણમીડે

યસ્ય બ્રહ્માદયો દેવા વેદા લોકાશ્ચરાચરાઃ ।
નામરૂપવિભેદેન ફલ્ગ્વ્યા ચ કલયા કૃતાઃ

યથાર્ચિષો ઽગ્નેઃ સવિતુર્ગભસ્તયો નિર્યાન્તિ સંયાન્ત્ય્ અસકૃત્ સ્વરોચિષઃ ।
તથા યતો ઽયં ગુણસમ્પ્રવાહો બુદ્ધિર્મનઃ ખાનિ શરીરસર્ગાઃ

સ વૈ ન દેવાસુરમર્ત્યતિર્યઙ્ ન સ્ત્રી ન ષણ્ઢો ન પુમાન્ ન જન્તુઃ ।
નાયં ગુણઃ કર્મ ન સન્ ન ચાસન્ નિષેધશેષો જયતાદશેષઃ

જિજીવિષે નાહમિહામુયા કિમ્ અન્તર્બહિશ્ચાવૃતયેભયોન્યા ।
ઇચ્છામિ કાલેન ન યસ્ય વિપ્લવસ્ તસ્યાત્મલોકાવરણસ્ય મોક્ષમ્

સો ઽહં વિશ્વસૃજં વિશ્વમવિશ્વં વિશ્વવેદસમ્ ।
વિશ્વાત્માનમજં બ્રહ્મ પ્રણતો ઽસ્મિ પરં પદમ્

યોગરન્ધિતકર્માણો હૃદિ યોગવિભાવિતે ।
યોગિનો યં પ્રપશ્યન્તિ યોગેશં તં નતો ઽસ્મ્ય્ અહમ્

નમો નમસ્તુભ્યમસહ્યવેગ શક્તિત્રયાયાખિલધીગુણાય ।
પ્રપન્નપાલાય દુરન્તશક્તયે કદિન્દ્રિયાણામનવાપ્યવર્ત્મને

નાયં વેદ સ્વમાત્માનં યચ્છક્ત્યાહંધિયા હતમ્ ।
તં દુરત્યયમાહાત્મ્યં ભગવન્તમિતો ઽસ્મ્ય્ અહમ્