ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 03.03

ભ્પ્_03.03.001।0 ઉદ્ધવ ઉવાચ
તતઃ સ આગત્ય પુરં સ્વ-પિત્રોશ્ ચિકીર્ષયા શં બલદેવ-સંયુતઃ ।
નિપાત્ય તુઙ્ગાદ્ રિપુ-યૂથ-નાથં હતં વ્યકર્ષદ્ વ્યસુમ્ ઓજસોર્વ્યામ્

સાન્દીપનેઃ સકૃત્ પ્રોક્તં બ્રહ્માધીત્ય સ-વિસ્તરમ્ ।
તસ્મૈ પ્રાદાદ્ વરં પુત્રં મૃતં પઞ્ચ-જનોદરાત્

સમાહુતા ભીષ્મક-કન્યયા યે શ્રિયઃ સવર્ણેન બુભૂષયૈષામ્ ।
ગાન્ધર્વ-વૃત્ત્યા મિષતાં સ્વ-ભાગં જહ્રે પદં મૂર્ધ્નિ દધત્ સુપર્ણઃ

કકુદ્મિનો ઽવિદ્ધ-નસો દમિત્વા સ્વયંવરે નાગ્નજિતીમ્ ઉવાહ ।
તદ્-ભગ્નમાનાન્ અપિ ગૃધ્યતો ઽજ્ઞાઞ્ જઘ્ને ઽક્ષતઃ શસ્ત્ર-ભૃતઃ સ્વ-શસ્ત્રૈઃ

પ્રિયં પ્રભુર્ ગ્રામ્ય ઇવ પ્રિયાયા વિધિત્સુર્ આર્ચ્છદ્ દ્યુતરું યદ્-અર્થે ।
વજ્ર્ય્ આદ્રવત્ તં સ-ગણો રુષાન્ધઃ ક્રીડા-મૃગો નૂનમ્ અયં વધૂનામ્

સુતં મૃધે ખં વપુષા ગ્રસન્તં દૃષ્ટ્વા સુનાભોન્મથિતં ધરિત્ર્યા ।
આમન્ત્રિતસ્ તત્-તનયાય શેષં દત્ત્વા તદ્-અન્તઃ-પુરમ્ આવિવેશ

તત્રાહૃતાસ્ તા નર-દેવ-કન્યાઃ કુજેન દૃષ્ટ્વા હરિમ્ આર્ત-બન્ધુમ્ ।
ઉત્થાય સદ્યો જગૃહુઃ પ્રહર્ષ- વ્રીડાનુરાગ-પ્રહિતાવલોકૈઃ

આસાં મુહૂર્ત એકસ્મિન્ નાનાગારેષુ યોષિતામ્ ।
સ-વિધં જગૃહે પાણીન્ અનુરૂપઃ સ્વ-માયયા

તાસ્વ્ અપત્યાન્ય્ અજનયદ્ આત્મ-તુલ્યાનિ સર્વતઃ ।
એકૈકસ્યાં દશ દશ પ્રકૃતેર્ વિબુભૂષયા

કાલ-માગધ-શાલ્વાદીન્ અનીકૈ રુન્ધતઃ પુરમ્ ।
અજીઘનત્ સ્વયં દિવ્યં સ્વ-પુંસાં તેજ આદિશત્

શમ્બરં દ્વિવિદં બાણં મુરં બલ્વલમ્ એવ ચ ।
અન્યાંશ્ ચ દન્તવક્રાદીન્ અવધીત્ કાંશ્ ચ ઘાતયત્

અથ તે ભ્રાતૃ-પુત્રાણાં પક્ષયોઃ પતિતાન્ નૃપાન્ ।
ચચાલ ભૂઃ કુરુક્ષેત્રં યેષામ્ આપતતાં બલૈઃ

સ કર્ણ-દુઃશાસન-સૌબલાનાં કુમન્ત્ર-પાકેન હત-શ્રિયાયુષમ્ ।
સુયોધનં સાનુચરં શયાનં ભગ્નોરુમ્ ઊર્વ્યાં ન નનન્દ પશ્યન્

કિયાન્ ભુવો ઽયં ક્ષપિતોરુ-ભારો યદ્ દ્રોણ-ભીષ્માર્જુન-ભીમ-મૂલૈઃ ।
અષ્ટાદશાક્ષૌહિણિકો મદ્-અંશૈર્ આસ્તે બલં દુર્વિષહં યદૂનામ્

મિથો યદૈષાં ભવિતા વિવાદો મધ્વ્-આમદાતામ્ર-વિલોચનાનામ્ ।
નૈષાં વધોપાય ઇયાન્ અતો ઽન્યો મય્ય્ ઉદ્યતે ઽન્તર્દધતે સ્વયં સ્મ

એવં સઞ્ચિન્ત્ય ભગવાન્ સ્વ-રાજ્યે સ્થાપ્ય ધર્મજમ્ ।
નન્દયામ્ આસ સુહૃદઃ સાધૂનાં વર્ત્મ દર્શયન્

ઉત્તરાયાં ધૃતઃ પૂરોર્ વંશઃ સાધ્વ્-અભિમન્યુના ।
સ વૈ દ્રૌણ્ય્-અસ્ત્ર-સમ્પ્લુષ્ટઃ પુનર્ ભગવતા ધૃતઃ

અયાજયદ્ ધર્મ-સુતમ્ અશ્વમેધૈસ્ ત્રિભિર્ વિભુઃ ।
સો ઽપિ ક્ષ્મામ્ અનુજૈ રક્ષન્ રેમે કૃષ્ણમ્ અનુવ્રતઃ

ભગવાન્ અપિ વિશ્વાત્મા લોક-વેદ-પથાનુગઃ ।
કામાન્ સિષેવે દ્વાર્વત્યામ્ અસક્તઃ સાઙ્ખ્યમ્ આસ્થિતઃ

સ્નિગ્ધ-સ્મિતાવલોકેન વાચા પીયૂષ-કલ્પયા ।
ચરિત્રેણાનવદ્યેન શ્રી-નિકેતેન ચાત્મના

ઇમં લોકમ્ અમું ચૈવ રમયન્ સુતરાં યદૂન્ ।
રેમે ક્ષણદયા દત્ત- ક્ષણ-સ્ત્રી-ક્ષણ-સૌહૃદઃ

તસ્યૈવં રમમાણસ્ય સંવત્સર-ગણાન્ બહૂન્ ।
ગૃહમેધેષુ યોગેષુ વિરાગઃ સમજાયત

દૈવાધીનેષુ કામેષુ દૈવાધીનઃ સ્વયં પુમાન્ ।
કો વિશ્રમ્ભેત યોગેન યોગેશ્વરમ્ અનુવ્રતઃ

પુર્યાં કદાચિત્ ક્રીડદ્ભિર્ યદુ-ભોજ-કુમારકૈઃ ।
કોપિતા મુનયઃ શેપુર્ ભગવન્-મત-કોવિદાઃ

તતઃ કતિપયૈર્ માસૈર્ વૃષ્ણિ-ભોજાન્ધકાદયઃ ।
યયુઃ પ્રભાસં સંહૃષ્ટા રથૈર્ દેવ-વિમોહિતાઃ

તત્ર સ્નાત્વા પિત્-ન્ દેવાન્ ઋષીંશ્ ચૈવ તદ્-અમ્ભસા ।
તર્પયિત્વાથ વિપ્રેભ્યો ગાવો બહુ-ગુણા દદુઃ

હિરણ્યં રજતં શય્યાં વાસાંસ્ય્ અજિન-કમ્બલાન્ ।
યાનં રથાન્ ઇભાન્ કન્યા ધરાં વૃત્તિ-કરીમ્ અપિ

અન્નં ચોરુ-રસં તેભ્યો દત્ત્વા ભગવદ્-અર્પણમ્ ।
ગો-વિપ્રાર્થાસવઃ શૂરાઃ પ્રણેમુર્ ભુવિ મૂર્ધભિઃ