ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 02.03

ભ્પ્_02.03.001।0 શ્રીશુક ઉવાચ
એવમ્ એતન્ નિગદિતં પૃષ્ટવાન્ યદ્ભવાન્ મમ ।
નૃણાં યન્ મ્રિયમાણાનાં મનુષ્યેષુ મનીષિણામ્

બ્રહ્મવર્ચસકામસ્તુ યજેત બ્રહ્મણઃ પતિમ્ ।
ઇન્દ્રમ્ ઇન્દ્રિયકામસ્તુ પ્રજાકામઃ પ્રજાપતીન્

દેવીં માયાં તુ શ્રીકામસ્તેજસ્કામો વિભાવસુમ્ ।
વસુકામો વસૂન્ રુદ્રાન્ વીર્યકામો ઽથ વીર્યવાન્

અન્નાદ્યકામસ્ત્વદિતિં સ્વર્ગકામો ઽદિતેઃ સુતાન્ ।
વિશ્વાન્ દેવાન્ રાજ્યકામઃ સાધ્યાન્ સંસાધકો વિશામ્

આયુષ્કામો ઽશ્વિનૌ દેવૌ પુષ્ટિકામ ઇલાં યજેત્ ।
પ્રતિષ્ઠાકામઃ પુરુષો રોદસી લોકમાતરૌ

રૂપાભિકામો ગન્ધર્વાન્ સ્ત્રીકામો ઽપ્સર ઉર્વશીમ્ ।
આધિપત્યકામઃ સર્વેષાં યજેત પરમેષ્ઠિનમ્

યજ્ઞં યજેદ્યશસ્કામઃ કોશકામઃ પ્રચેતસમ્ ।
વિદ્યાકામસ્તુ ગિરિશં દામ્પત્યાર્થ ઉમાં સતીમ્

ધર્માર્થ ઉત્તમશ્લોકં તન્તુઃ તન્વન્ પિત્ન્ યજેત્ ।
રક્ષાકામઃ પુણ્યજનાન્ ઓજસ્કામો મરુદ્ગણાન્

રાજ્યકામો મનૂન્ દેવાન્ નિરૃતિં ત્વભિચરન્ યજેત્ ।
કામકામો યજેત્ સોમમ્ અકામઃ પુરુષં પરમ્

અકામઃ સર્વકામો વા મોક્ષકામ ઉદારધીઃ ।
તીવ્રેણ ભક્તિયોગેન યજેત પુરુષં પરમ્

એતાવાન્ એવ યજતામ્ ઇહ નિઃશ્રેયસોદયઃ ।
ભગવત્યચલો ભાવો યદ્ભાગવતસઙ્ગતઃ

જ્ઞાનં યદાપ્રતિનિવૃત્તગુણોર્મિચક્રમ્ $ આત્મપ્રસાદ ઉત યત્ર ગુણેષ્વસઙ્ગઃ &અમ્પ્;
કૈવલ્યસમ્મતપથસ્ત્વથ ભક્તિયોગઃ % કો નિર્વૃતો હરિકથાસુ રતિં ન કુર્યાત્ ॥ ભ્પ્_02.03.012*
0 શૌનક ઉવાચ
ઇત્યભિવ્યાહૃતં રાજા નિશમ્ય ભરતર્ષભઃ ।
કિમ્ અન્યત્ પૃષ્ટવાન્ ભૂયો વૈયાસકિમ્ ઋષિં કવિમ્

એતચ્ છુશ્રૂષતાં વિદ્વન્ સૂત નો ઽર્હસિ ભાષિતુમ્ ।
કથા હરિકથોદર્કાઃ સતાં સ્યુઃ સદસિ ધ્રુવમ્

સ વૈ ભાગવતો રાજા પાણ્ડવેયો મહારથઃ ।
બાલક્રીડનકૈઃ ક્રીડન્ કૃષ્ણક્રીડાં ય આદદે

વૈયાસકિશ્ચ ભગવાન્ વાસુદેવપરાયણઃ ।
ઉરુગાયગુણોદારાઃ સતાં સ્યુર્હિ સમાગમે

આયુર્હરતિ વૈ પુંસામ્ ઉદ્યન્ન્ અસ્તં ચ યન્ન્ અસૌ ।
તસ્યર્તે યત્ક્ષણો નીત ઉત્તમશ્લોકવાર્તયા

તરવઃ કિં ન જીવન્તિ ભસ્ત્રાઃ કિં ન શ્વસન્ત્યુત ।
ન ખાદન્તિ ન મેહન્તિ કિં ગ્રામે પશવો ઽપરે

શ્વવિડ્વરાહોષ્ટ્રખરૈઃ સંસ્તુતઃ પુરુષઃ પશુઃ ।
ન યત્કર્ણપથોપેતો જાતુ નામ ગદાગ્રજઃ

બિલે બતોરુક્રમવિક્રમાન્ યે ન શૃણ્વતઃ કર્ણપુટે નરસ્ય ।
જિહ્વાસતી દાર્દુરિકેવ સૂત ન ચોપગાયત્યુરુગાયગાથાઃ

ભારઃ પરં પટ્ટકિરીટજુષ્ટમ્ અપ્યુત્તમાઙ્ગં ન નમેન્ મુકુન્દમ્ ।
શાવૌ કરૌ નો કુરુતે સપર્યાં હરેર્લસત્કાઞ્ચનકઙ્કણૌ વા

બર્હાયિતે તે નયને નરાણાં લિઙ્ગાનિ વિષ્ણોર્ન નિરીક્ષતો યે ।
પાદૌ નૃણાં તૌ દ્રુમજન્મભાજૌ ક્ષેત્રાણિ નાનુવ્રજતો હરેર્યૌ

જીવઞ્ છવો ભાગવતાઙ્ઘ્રિરેણું ન જાતુ મર્ત્યો ઽભિલભેત યસ્તુ ।
શ્રીવિષ્ણુપદ્યા મનુજસ્તુલસ્યાઃ શ્વસઞ્ છવો યસ્તુ ન વેદ ગન્ધમ્

તદશ્મસારં હૃદયં બતેદં યદ્ગૃહ્યમાણૈર્હરિનામધેયૈઃ ।
ન વિક્રિયેતાથ યદા વિકારો નેત્રે જલં ગાત્રરુહેષુ હર્ષઃ

અથાભિધેહ્યઙ્ગ મનોઽનુકૂલં પ્રભાષસે ભાગવતપ્રધાનઃ ।
યદાહ વૈયાસકિરાત્મવિદ્યા વિશારદો નૃપતિં સાધુ પૃષ્ટઃ