ભાગવત પુરાણ · અધ્યાય 01.12

ભ્પ્_01.12.001।0 શૌનક ઉવાચ
અશ્વત્થામ્નોપસૃષ્ટેન બ્રહ્મશીર્ષ્ણોરુતેજસા ।
ઉત્તરાયા હતો ગર્ભ ઈશેનાજીવિતઃ પુનઃ

તસ્ય જન્મ મહાબુદ્ધેઃ કર્માણિ ચ મહાત્મનઃ ।
નિધનં ચ યથૈવાસીત્ સ પ્રેત્ય ગતવાન્ યથા

તદિદં શ્રોતુમ્ ઇચ્છામો ગદિતું યદિ મન્યસે ।
બ્રૂહિ નઃ શ્રદ્દધાનાનાં યસ્ય જ્ઞાનમ્ અદાચ્ છુકઃ

ભ્પ્_01.12.004।0 સૂત ઉવાચ
અપીપલદ્ધર્મરાજઃ પિતૃવદ્રઞ્જયન્ પ્રજાઃ ।
નિઃસ્પૃહઃ સર્વકામેભ્યઃ કૃષ્ણપાદાનુસેવયા

સમ્પદઃ ક્રતવો લોકા મહિષી ભ્રાતરો મહી ।
જમ્બૂદ્વીપાધિપત્યં ચ યશશ્ચ ત્રિદિવં ગતમ્

કિં તે કામાઃ સુરસ્પાર્હા મુકુન્દમનસો દ્વિજાઃ ।
અધિજહ્રુર્મુદં રાજ્ઞઃ ક્ષુધિતસ્ય યથેતરે

માતુર્ગર્ભગતો વીરઃ સ તદા ભૃગુનન્દન ।
દદર્શ પુરુષં કઞ્ચિદ્દહ્યમાનો ઽસ્ત્રતેજસા

અઙ્ગુષ્ઠમાત્રમ્ અમલં સ્ફુરત્પુરટમૌલિનમ્ ।
અપીવ્યદર્શનં શ્યામં તડિદ્વાસસમ્ અચ્યુતમ્

શ્રીમદ્દીર્ઘચતુર્બાહું તપ્તકાઞ્ચનકુણ્ડલમ્ ।
ક્ષતજાક્ષં ગદાપાણિમ્ આત્મનઃ સર્વતો દિશમ્ ।
પરિભ્રમન્તમ્ ઉલ્કાભાં ભ્રામયન્તં ગદાં મુહુઃ

અસ્ત્રતેજઃ સ્વગદયા નીહારમ્ ઇવ ગોપતિઃ ।
વિધમન્તં સન્નિકર્ષે પર્યૈક્ષત ક ઇત્યસૌ

વિધૂય તદમેયાત્મા ભગવાન્ ધર્મગુબ્ વિભુઃ ।
મિષતો દશમાસસ્ય તત્રૈવાન્તર્દધે હરિઃ

તતઃ સર્વગુણોદર્કે સાનુકૂલગ્રહોદયે ।
જજ્ઞે વંશધરઃ પાણ્ડોર્ભૂયઃ પાણ્ડુરિવૌજસા

તસ્ય પ્રીતમના રાજા વિપ્રૈર્ધૌમ્યકૃપાદિભિઃ ।
જાતકં કારયામ્ આસ વાચયિત્વા ચ મઙ્ગલમ્

હિરણ્યં ગાં મહીં ગ્રામાન્ હસ્ત્યશ્વાન્ નૃપતિર્વરાન્ ।
પ્રાદાત્ સ્વન્નં ચ વિપ્રેભ્યઃ પ્રજાતીર્થે સ તીર્થવિત્

તમ્ ઊચુર્બ્રાહ્મણાસ્તુષ્ટા રાજાનં પ્રશ્રયાન્વિતમ્ ।
એષ હ્યસ્મિન્ પ્રજાતન્તૌ પુરૂણાં પૌરવર્ષભ

દૈવેનાપ્રતિઘાતેન શુક્લે સંસ્થામ્ ઉપેયુષિ ।
રાતો વો ઽનુગ્રહાર્થાય વિષ્ણુના પ્રભવિષ્ણુના

તસ્માન્ નામ્ના વિષ્ણુરાત ઇતિ લોકે ભવિષ્યતિ ।
ન સન્દેહો મહાભાગ મહાભાગવતો મહાન્

ભ્પ્_01.12.018।0 શ્રીરાજોવાચ
અપ્યેષ વંશ્યાન્ રાજર્ષીન્ પુણ્યશ્લોકાન્ મહાત્મનઃ ।
અનુવર્તિતા સ્વિદ્યશસા સાધુવાદેન સત્તમાઃ

ભ્પ્_01.12.019।0 બ્રાહ્મણા ઊચુઃ
પાર્થ પ્રજાવિતા સાક્ષાદિક્ષ્વાકુરિવ માનવઃ ।
બ્રહ્મણ્યઃ સત્યસન્ધશ્ચ રામો દાશરથિર્યથા

એષ દાતા શરણ્યશ્ચ યથા હ્યૌશીનરઃ શિબિઃ ।
યશો વિતનિતા સ્વાનાં દૌષ્યન્તિરિવ યજ્વનામ્

ધન્વિનામ્ અગ્રણીરેષ તુલ્યશ્ચાર્જુનયોર્દ્વયોઃ ।
હુતાશ ઇવ દુર્ધર્ષઃ સમુદ્ર ઇવ દુસ્તરઃ

મૃગેન્દ્ર ઇવ વિક્રાન્તો નિષેવ્યો હિમવાન્ ઇવ ।
તિતિક્ષુર્વસુધેવાસૌ સહિષ્ણુઃ પિતરાવિવ

પિતામહસમઃ સામ્યે પ્રસાદે ગિરિશોપમઃ ।
આશ્રયઃ સર્વભૂતાનાં યથા દેવો રમાશ્રયઃ

સર્વસદ્ગુણમાહાત્મ્યે એષ કૃષ્ણમ્ અનુવ્રતઃ ।
રન્તિદેવ ઇવોદારો યયાતિરિવ ધાર્મિકઃ

હૃત્યા બલિસમઃ કૃષ્ણે પ્રહ્રાદ ઇવ સદ્ગ્રહઃ ।
આહર્તૈષો ઽશ્વમેધાનાં વૃદ્ધાનાં પર્યુપાસકઃ

રાજર્ષીણાં જનયિતા શાસ્તા ચોત્પથગામિનામ્ ।
નિગ્રહીતા કલેરેષ ભુવો ધર્મસ્ય કારણાત્

તક્ષકાદાત્મનો મૃત્યું દ્વિજપુત્રોપસર્જિતાત્ ।
પ્રપત્સ્યત ઉપશ્રુત્ય મુક્તસઙ્ગઃ પદં હરેઃ

જિજ્ઞાસિતાત્મયાથાર્થ્યો મુનેર્વ્યાસસુતાદસૌ ।
હિત્વેદં નૃપ ગઙ્ગાયાં યાસ્યત્યદ્ધાકુતોભયમ્

ઇતિ રાજ્ઞ ઉપાદિશ્ય વિપ્રા જાતકકોવિદાઃ ।
લબ્ધાપચિતયઃ સર્વે પ્રતિજગ્મુઃ સ્વકાન્ ગૃહાન્

સ એષ લોકે વિખ્યાતઃ પરીક્ષિદિતિ યત્ પ્રભુઃ ।
પૂર્વં દૃષ્ટમ્ અનુધ્યાયન્ પરીક્ષેત નરેષ્વિહ

સ રાજપુત્રો વવૃધે આશુ શુક્લ ઇવોડુપઃ ।
આપૂર્યમાણઃ પિતૃભિઃ કાષ્ઠાભિરિવ સો ઽન્વહમ્

યક્ષ્યમાણો ઽશ્વમેધેન જ્ઞાતિદ્રોહજિહાસયા ।
રાજા લબ્ધધનો દધ્યૌ નાન્યત્ર કરદણ્ડયોઃ

તદભિપ્રેતમ્ આલક્ષ્ય ભ્રાતરો ઞ્ચ્યુતચોદિતાઃ ।
ધનં પ્રહીણમ્ આજહ્રુરુદીચ્યાં દિશિ ભૂરિશઃ

તેન સમ્ભૃતસમ્ભારો ધર્મપુત્રો યુધિષ્ઠિરઃ ।
વાજિમેધૈસ્ત્રિભિર્ભીતો યજ્ઞૈઃ સમયજદ્ધરિમ્

આહૂતો ભગવાન્ રાજ્ઞા યાજયિત્વા દ્વિજૈર્નૃપમ્ ।
ઉવાસ કતિચિન્ માસાન્ સુહૃદાં પ્રિયકામ્યયા

તતો રાજ્ઞાભ્યનુજ્ઞાતઃ કૃષ્ણયા સહબન્ધુભિઃ ।
યયૌ દ્વારવતીં બ્રહ્મન્ સાર્જુનો યદુભિર્વૃતઃ