અષ્ટાધ્યાયી (અન્ય આવૃત્તિ) · અધ્યાય 5.02
ધાન્યા-ન્-આમ્ ભવ્-અન્-એ ક્ષેત્ર્-એ ખઞ્
વ્રીહિશાલ્ય્-ઓર્ ઢક્
યવ-યવ-ક-ષષ્ટિ--આત્=અત્
વિભાષા તિલ-માષ=ઉમા-ભઋગા-અણુ=હ્યઃ
સર્વ-ચર્મણ્-અઃ કૃ-ત-ઃ ખ-ખઞ્-ઔ
યથા-મુખ- સં-મુખ-સ્ય દર્શ્-અન-ઃ ખ-ઃ
આ-પ્ર-પદ-મ્ પ્ર્-આપ્-નો-તિ
અનુ-પદ-સર્વ-અન્ન=અય=અન્-અય્-અમ્ બદ્ધા-ભક્ષ્-અય્-અ-તિ-નેયે-ષુ
પરોવર-પરમ્-પર-પુત્ર-પૌત્ર-મ્ અનુ-ભવ્-અ-તિ
અવાર-પાર=અત્ય્-અન્ત=અનુ-આમ-મ્ ગામ્-ઈ
સમા-ં-સમા-મ્ વિ-જા-ય-તે
અદ્ય-શ્વ્-ઈન્-આ અવ-ષ્ટબ્-ધ્-એ
આ-ગવ્-ઈન-ઃ
અનુ-ગુ=અલં-ગામ્-ઈ
અધ્વન્-અઃ=યત્-ખ્-ઔ
અભ્ય્-અ-મિત્ર્-આત્=છ ચ
ગોષ્ઠ્-આત્ ખઞ્ ભૂ-ત-પૂર્વ્-એ
અશ્વ-સ્ય=એક=અહ=ગમ-ઃ
શાલ્-ઈન-કૌપ્-ઈન્-એ અ-હૃષ્-ટ-અ-આર્યય્-ઓઃ
વ્રાત્-એન જીવ્-અ-તિ
સાપ્ત-પદ્-ઈન-ં સખ્-ય-મ્
હૈયં-ગવ્-ઈન-ં સંજ્ઞા-ય્-આ
ત-સ્ય પાક-મૂલ્-એ પીલુ=અદિ-કર્ણ=આદિ-હ્યઃ કુણપ્=જાહચ્-ઔ
પક્ષ્-આત્ તિ-ઃ
ત્-એન વિત્-ત-ઃ ચુઞ્ચુપ્-ચણપ્-ઔ
વિ-નઞ્-ભ્યામ્ ના-નાઞ્-ઔ ન-સહ
વે-ઃ શાલચ્-શઋકટચ્-ઔ
સમ્-પ્ર=ઉદ્-અસ્=ચ કટચ્
અવ્-આત્ કુટારચ્ ચ
ન-ત્-એ નાસિકા-ય્-આઃ સંજ્ઞા--આં ટીટચ્-નાટચ્-ભ્રાટચ્-ઃ
ને-ર્ બિડચ્-બિરીસચ્-ઔ
ઇનચ્-પિટચ્-ચિક-ચિ ચ
ઉપ=અધિ-ભ્યામ્ ત્યકન્ આ-સન્-ન=આ-ઊ-ઢય્-ઓઃ
કર્મણ્-ઇ ઘટ-ઃ=અઠચ્
તદ્ અ-સ્ય સં-જા-ત-ં-તારકા=આદિભ્યઃ ઇતચ્
પ્ર-માણ્-એ દ્વયસચ્-દઘ્નચ્-માત્રચ્-અઃ
પુરુષ-હસ્તિ-ભ્યામ્ અણ્ ચ
યદ્=તદ્=એતે-હ્યઃ પરિ-આણ્-એ વતુપ્
કિમ્=ઇદમ્-ભ્યામ્ વ્-અઃ ઘ-ઃ
કિમ્-અઃ સંખ્યા-પરિ-માણ્-એ ડતિ ચ
સંખ્યા-ય્-આઃ=અવ-યવ્-એ તયપ્
દ્વિ-ત્રિ-ભ્યામ્ તય-ય=યચ્=વા
ઉભ્-આત્ ઉદાત્તઃ નિત્ય-મ્
તદ્ અ-સ્મિન્ન્ અધિ-ક-મ્ ઇતિ દશ=ન્ત્-આત્ ડ-ઃ
શત્=અન્ત=વિંશતે-=ચ
સંખ્યા-ય્-આઃ=ગુણ-સ્ય નિ-માન્-એ મયટ્
ત-સ્ય પૂર્-અણ્-એ ડટ્
ન=અન્ત્-આત્=અ-સંખ્યા=આદે-ર્ મટ્
થટ્ ચ છન્દસ્-ઇ
ષટ્-કતિ-કતિપય-ચતુર્-આં થુક્
બહુ-પૂગ-ગણ-સંઘ-સ્ય તિથુક્
દ્વે-સ્ તીય-ઃ
ત્રે-ઃ સમ્-પ્ર-સાર્-અણ-મ્
વિં-શતિ=આદિ-ભ્યઃ તમટ્=અન્ય-તર-સ્યામ્
નિત્ય-ં શત=આદિ-માસ=અર્ધ-માસ-સં-અત્સર્-આત્=ચ
ષષ્ટિ-આદે-સ્=ચ=અ-સંખ્યા-આદે-ઃ
મતૌ છ-ઃ સૂક્ત-સામ્ન્-ઃ
અધ્ય્-આય-અનુ-વાકય્-ઓર્ લુક્
વિ-મુક્-ત=આદિ-ભ્યઃ=અણ્
ગો-ષદ્=આદિ-ભ્યઃ વુન્
ત-ત્ર કુશલ-ઃ પથ્-અઃ
આ-કર્ષ=આદિ-ભ્યઃ કન્
ધન-હિરણ્ય્-આત્ કામ્-એ
સ્વ=અઋગે-ભ્યઃ પ્ર-સિ-ત્-એ
ઉદર્-આત્=ઠક્=આ-દ્યૂ-ન્-એ
સસ્ય્-એન પરિ-જા-ત-ઃ
અંશ-ં હાર્-ઈ
તન્ત્ર્-આત્=અ-ચિર=અપ-હૃ-ત્-એ
બ્રાહ્મણ-ક=ઉષ્ણિ-ક્-એ સંજ્ઞા--આમ્
શીત=ઉષ્ણ-ભ્યામ્ કારિણ્-ઇ
અધિ-ક-મ્
અનુ-ક=અભિ-ક=અભી-અ-ઃ કમ્-ઇ-આ
પાર્શ્વ્-એન=અન્વ્-ઇચ્છ્-અ-તિ
અયઃ-શૂલ-દણ્ડ=જિના-હ્યાં ઠક્-ઠઞ્-ઔ
તાવ-તિથ-ં ગ્રહ્-અણ-મ્ ઇતિ લુક્=વા
સ એ-ષામ્ ગ્રામ-ણી-ઃ
શૃઋખલ-મ્ અ-સ્ય બન્ધ્-અન-ં કરભ્-એ
ઉત્-ક-ઃ ઉન્-મનાઃ
કાલ-પ્ર-યોજ્-અન્-આત્=ઓગ્-એ
તદ્ અ-સ્મિન્ન્ અન્ન-મ્ પ્રાય્-એ સંજ્ઞા-ય્-આમ્
કુલ્માષ્-આત્=અઞ્
શ્રોત્રિયન્=છન્દઃ=અધી-તે
શ્રાદ્ધ-મ્ અન્-એન ભુક્-ત-મ્ ઇનિ-ઠન્-ઔ
પૂર્વ્-આત્=ઇનિ-ઃ
સ-પૂર્વ્-આત્=ચ
ઇષ્-ટ=આદિ-ભ્યસ્=ચ
અનુ-પદ્-ઈ=અન્વ્-એષ્-ટા
સાક્ષ્-આત્ દ્રષ્ટર્-ઇ સંજ્ઞા-ય્-આમ્
ક્ષેત્ર્-ઇયચ્ પર-ક્ષેત્ર્-એ ચિકિત્-સ્-ય-ઃ
ઇન્દ્ર્-ઇય-મ્=ઇન્દ્ર-લિન્ગ-મ્=ઇન્દ્ર-દૃષ્-ટ-મ્-ઇન્દ્ર-ઋષ્-ટ-મ્-ઇન્દ્ર-ઉષ્-ટ-મ્-ઇન્દ્ર-અત્-ત-મ્ ઇતિ વા
તદ્ અ-સ્ય=અસ્-તિ=અ-સ્મિન્=ઇતિ મતુપ્
રસ=આદિ-ભ્યસ્=ચ
પ્રાણિ-સ્થ્-આત્=આતો લચ્=અન્ય-તર-સ્યામ્
સિધ્મ=આદિ-ભ્યસ્=ચ
વત્સ=અંસા-ભ્યામ્ કામ-બલ્-એ
ફેન્-આત્=ઇલચ્ ચ
પ્ર-જ્ઞા-શ્રદ્-ધા=અર્ચ્-આ-વૃત્તિ-હ્યઃ ણ-ઃ
તપસ્-સહસ્રા-ભ્યામ્ વિનિ=ઇનિ
અણ્ ચ
સિકતા-શર્કર-હ્યામ્=અ
દેશ્-એ લુપ્=ઇલચ્=ઔ ચ
દન્ત ઉન્-ન-ત ઉરચ્
ઊષ-સુષિ-મુષ્ક-મધો-ઃ ર-ઃ
દ્યુ-દ્રુ-ભ્યામ્ મ-ઃ
કેશ્-આત્=વ-ઃ=અન્ય-તર-સ્યામ્
ગાણ્ડી=અજગ્-આત્ સંજ્ઞા-ય્-આમ્
કાણ્ડ=આણ્ડ્-આત્ ઈરન્=ઈરચ્-ઔ
રજસ્=કૃષિ=આ-ઉતિ-પરિ-ષદ્-અઃ વલચ્
દન્ત-શિખ્-આત્ સંજ્ઞા-ય્-આમ્
જ્યોત્સ્ના-તમિસ્રા-શૃઋગ્-ણ-ઊર્જસ્-ઇન્=ઊર્જસ્-અલ-ગો-મિન્-મલિન-મલીમસ્-આઃ
અત્-અઃ=ઇનિ-ઠન્-ઔ
વ્રીહિ=આદિ-ભ્યસ્=ચ
તુન્દ=આદિ-ભ્યઃ=ઇલચ્ ચ
એક-ગો-પૂર્વ્-આત્=ઠઞ્ નિત્ય-મ્
શત-સહસ્ર=અન્ત્-આત્=અ નિષ્ક્-આત્
રૂપ્-અત્=આ-હ-ત-પ્ર-શંસય્-ઃ=અપ્
અસ્-માયા-મેધા-સ્રજ્-અઃ=ઇનિ-ઃ
બહુલ-ં છન્દસ્-ઇ
ઊર્ણા-ય્-આઃ=યુસ્
વાચ્-ઓ ગ્મિનિ-ઃ
આલચ્=આટચ્-ઔ બહુ-હાષ્-ઇણ્-ઇ
સ્વ્-આમ્-ઇન્=ઐશ્વર્-ય્-એ
અર્શ્-અસ્=આદિ-ભ્યઃ=અચ્
દ્વંદ્વ=ઉપ-તાપ્-અ-ગર્હ્-ય્-આત્ પ્રાણિ-થ્-આત્ ઇનિ-ઃ
વાત=અતી-સાર્-આ-ભ્યામ્ કુક્ ચ
વયસ્-ઇ પૂર્-અણ્-આત્
સુખ=આદિ-ભ્યસ્=ચ
ધર્મ-શીલ-વર્ણ=ન્ત્-આત્=અ
હસ્ત્-આત્=જાત્-ઔ
વર્ણ્-આત્=બ્રહ્મ-ચાર્-ઇણ્-ઇ
પુષ્કર=આદિ=ભ્યઃ=દેશ્-એ
બલ=આદિ-ભ્યઃ મતુપ્=ન્ય-અર-યામ્
સંજ્ઞા-ય્-આમ્ મન્-મા-હ્યામ્
કમ્=શમ્=હ્યાં બ-ભ-યુસ્=તિ-તુ-ત-યસ્-અઃ
તુન્દિ-વલિ-વટે-ર્ ભ-ઃ
અહમ્=સુભમ્-ઓર્ યુસ્
મૂળ પાઠ: Aṣṭādhyāyī · Data entry W. P. Lehmann · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0