અષ્ટાધ્યાયી · અધ્યાય 8.2
પૂર્વત્ર અસિદ્ધમ્
નલોપઃ સુપ્-સ્વર-સઞ્જ્ઞા-તુગ્-વિધિષુ કૃતિ
ન મુ ને
ઉદાત્ત-સ્વરિતયોર્ યણઃ સ્વરિતો ઽનુદાત્તસ્ય
એકાદેશ ઉદાતેન+ઉદાત્તઃ
સ્વરિતો વા ઽનુદાત્તે પદાદૌ
નલોપઃ પ્રાતિપદિકાન્તસ્ય
ન ઙિ-સમ્બુદ્ધ્યોઃ
મ્-આદ્-ઉપધાયાશ્ ચ મતોર્ વો ઽયવ-આદિભ્યઃ
ઝયઃ
સઞ્જ્ઞાયામ્
આસન્દીવદ્-અષ્ઠીવચ્-ચક્રીવત્-કક્ષીવદ્-રુમણ્વચ્-ચર્મણ્વતી
ઉદન્વન્ ઉદધૌ ચ
રાજન્વાન્ સૌરાજ્યે
છન્દસિ ઇરઃ
અનો નુટ્
નાદ્ ઘસ્ય
કૃપો રો લઃ
ઉપસર્ગય અયતૌ
ગ્રો યઙિ
અચિ વિભાષા
પરેશ્ ચ ઘ-અઙ્કયોઃ
સંયોગાન્તસ્ય લોપઃ
રાત્ સસ્ય
ધિ ચ
ઝલો ઝલિ
હ્રસ્વાદ્ અઙ્ગાત્
ઇટ ઈટિ
સ્-કોઃ સંયોગ-આદ્યોર્ અન્તે ચ
ચોઃ કુઃ
હો ઢઃ
દાદેર્ ધાતોર્ ઘઃ
વા દ્રુહ-મુહ-ષ્ણુહ-ષ્ણિહામ્
નહો ધઃ
આહસ્થઃ
વ્રશ્ચ-ભ્રસ્જ-સૃજ-મૃજ-યજ-રાજ-ભ્રાજ-ચ્છ-શાં ષઃ
એકાચો બશો ભષ્ ઝષન્તસ્ય સ્-ધ્વોઃ
દધસ્ ત-થોશ્ ચ
ઝલાં જશો ઽન્તે
ઝષસ્ ત-થોર્ ધો ઽધઃ
ષ-ઢોઃ કઃ સિ
ર-દાભ્યાં નિષ્થાતો નઃ પૂર્વસ્ય ચ દઃ
સંયોગાદેર્ આતો ધાતોર્ યણ્વતઃ
લ્વાદિભ્યઃ
ઓદિતશ્ ચ
ક્ષિયો દીર્ઘાત્
શ્યો ઽસ્પર્શે
અઞ્ચો ઽનપાદાને
દિવો ઽવિજિગીષાયામ્
નિર્વાણો ઽવાતે
શુષઃ કઃ
પચો વઃ
ક્ષાયો મઃ
પ્રસ્ત્યો ઽન્યતરસ્યામ્
અનુપસર્ગાત્ ફુલ્લ-ક્ષીબ-કૃશ-ઉલ્લાઘાઃ
નુદ-વિદ-ઉન્દ-ત્રા-ઘ્રા-હ્રીભ્યો ઽન્યતરસ્યામ્
ન ધ્યા-ખ્યા-પૄ-મૂર્ચ્છિ-મદામ્
વિત્તો ભોગ-પ્રત્યયયોઃ
ભિત્તં શકલમ્
ઋણમ્ આધમર્ણ્યે
નસત્ત-નિષત્ત-અનુત્ત-પ્રતૂર્ત-સૂર્ત-ગૂર્તાનિ છન્દસિ
ક્વિન્પ્રત્યયસ્ય કુઃ
નશેર્ વા
મો નો ધાતોઃ
મ્-વોશ્ ચ
સ-સજુષો રુઃ
અવયાઃ શ્વેતવાઃ પૂરોડાશ્ ચ
અહન્
રો ઽસુપિ
અમ્નર્-ઊધર્-અવર્ ઇત્ય્ ઉભયથા છન્દસિ
ભુવશ્ ચ મહાવ્યાહૃતેઃ
વસુ-સ્રંસુ-ધ્વંસ્વ્-અનડુહાં દઃ
તિપ્ય્ અનસ્તેઃ
સિપિ ધાતો રુર્વા
દશ્ ચ
ર્-વોર્ ઉપધાયા દીર્ઘ ઇકઃ
હલિ ચ
ઉપધાયાં ચ
ન ભ-કુર્-છુરામ્
અદસો ઽસેર્ દાદ્ ઉ દો મઃ
એત ઈદ્ બહુવચને
વાક્યસ્ય ટેઃ પ્લુત ઉદાત્તઃ
વક્ષ્યતિ - પ્રત્યભિવાદે ઽશૂદ્રે
દૂરાદ્ ધૂતે ચ
હૈ-હેપ્રયોગે હૈ-હયોઃ
ગુરોર્ અનૃતો ઽનન્ત્યસ્ય અપ્ય્ એકૈકસ્ય પ્રાચામ્
ઓમ્ અભ્યાદાને
યે યજ્ઞકર્મણિ
પ્રણવષ્ ટેઃ
યાજ્યાન્તઃ
બ્રૂહિ-પ્રેષ્ય-શ્રૌષડ્-વૌષડ્-આવહાનામ્ આદેઃ
અગ્નીત્-પ્રેષણે પરસ્ય ચ
વિભાષા પૃષ્ટપ્રતિવચને હેઃ
નિગૃહ્ય-અનુયોગે ચ
આમ્રેડિતં ભર્ત્સને
અઙ્ગયુક્તં તિઙ્ આકાઙ્ક્ષમ્
વિચાર્યમાણાનામ્
પૂર્વં તુ ભાષાયામ્
પ્રતિશ્રવણે ચ
અનુદાત્તં પ્રશ્નાન્ત-અભિપૂજિતયોઃ
ચિદ્ ઇતિ ચ+ઉપમાર્થે પ્રયુજ્યમાને
ઉપરિસ્વિદ્ આસીદ્ ઇતિ ચ
સ્વરિતમ્ આમ્રેડિતે ઽસૂયા-સમ્મતિ-કોપ-કુત્સનેષુ
ક્ષિયા-આશીઃ-પ્રૈષેષુ તિઙ્ આકાઙ્ક્ષમ્
અનન્ત્યસ્ય અપિ પ્રશ્નાખ્યાનયોઃ
પ્લુતાવ્ ઐચ ઇદુતૌ
એચો ઽપ્રગૃહ્યસ્ય અદૂરાધ્દૂતે પૂર્વસ્ય અર્ધસ્ય અદ્ ઉત્તરસ્ય+ઇદુતૌ
તયોર્ ય્-વ્-આવ્ અચિ સંહિતાયામ્
મૂળ પાઠ: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0