ભાષા

ENहिગુ
ગ્રંથ પાઠ

આર્યાસપ્તશતી · શ્લોક 161-180

161

કિં પર્વ-દિવસમ્ આર્જિત-દન્તોષ્ઠિ નિજં વપુર્ ન મણ્ડયસિ ।
સ ત્વાં ત્યજતિ ન પર્વસ્વ્ અપિ મધુરામ્ ઇક્ષુ-યષ્ટિમ્ ઇવ

162

કષ્ટં સાહસ-કારિણિ તવ નયનાર્ધેન સો ઽધ્વનિ સ્પૃષ્ટઃ ।
ઉપવીતાદ્ અપિ વિદિતો ન દ્વિજ-દેહસ્ તપસ્વી તે

163

ક્લેશેઽપિ તન્યમાને મિલિતેયં માં પ્રમોદયત્ય્ એવ ।
રૌદ્રેઽનભ્રેઽપિ નભઃ-સુરાપગા-વારિ-વૃષ્ટિર્ એવ

164

કૂપ-પ્રભવાણાં પરમ્ ઉચિતમ્ અપાં પટ્ટ-બન્ધનં મન્યે ।
યાઃ શક્યન્તે લબ્ધું ન પાર્થિવેનાપિ વિગુણેન

165

કરરુહ-શિખા-નિખાત ભ્રાન્ત્વા વિશ્રાન્ત રજનિ-દુરવાપ ।
રવિર્ ઇવ યન્ત્રોલ્લિખિતઃ કૃશો ઽપિ લોકસ્ય હરસિ દૃશમ્

166

કિં કરવાણિ દિવા-નિશમ્ અપિ લગ્ના સહજ-શીતલ-પ્રકૃતિઃ ।
હન્ત સુખયામિ ન પ્રિયમ્ આત્માનમ્ ઇવાત્મનશ્ છાયા

167

કેશૈઃ શિરસો ગરિમા મરણં પીયૂષ-કુણ્ડ-પાતેન ।
દયિત-વહનેન વક્ષસિ યદિ ભારસ્ તદ્ ઇદમ્ અચિકિત્સ્યમ્

168

કિઞ્ચિત્ કર્કશતામ્ અનુ રસં પ્રદાસ્યન્ નિસર્ગ-મધુરં મે ।
ઇક્ષોર્ ઇવ તે સુન્દરિ માનસ્ય ગ્રન્થિર્ અપિ કામ્યઃ

169

કેન ગિરિશસ્ય દત્તા બુદ્ધિર્ ભુજગં જટાવનેઽર્પયિતુમ્ ।
યેન રતિ-રભસ-કાન્તા-કર-ચિકુરાકર્ષણં મુષિતમ્

170

કર-ચરણ-કાઞ્ચિ-હાર-પ્રહારમ્ અવચિન્ત્ય બલ-ગૃહીત-કચઃ ।
પ્રણયી ચુમ્બતિ દયિતા-વદનં સ્ફુરદ્-અધરમ્ અરુણાક્ષમ્

171

કુરુતાં ચાપલમ્ અધુના કલયતુ સુરસાસિ યાદૃશી તદ્ અપિ ।
સુન્દરિ હરીતકીમ્ અનુ પરિપીતા વારિધારેવ

172

કજ્જલ-તિલક-કલઙ્કિત-મુખ-ચન્દ્રે ગલિત-સલિલ-કણ-કેશિ ।
નવ-વિરહ-દહન-તૂલો જીવયિતવ્યસ્ ત્વયા કતમઃ

173

કૃચ્છ્રાનુવૃત્તયો ઽપિ હિ પરોપકારં ત્યજન્તિ ન મહાન્તઃ ।
તૃણ-માત્ર-જીવના અપિ કરિણો દાન-દ્રવાર્દ્ર-કરાઃ

174

કિં હસથ કિં પ્રધાવથ કિં જનમ્ આહ્વયથ બાલકા વિફલમ્ ।
તદ્ અથ દર્શયતિ યથારિષ્ટઃ કણ્ઠેઽમુના જગૃહે

175

કાતરતા-કેકરિત-સ્મર-લજ્જા-રોષ-મસૃણ-મધુરાક્ષી ।
યોક્તું ન મોક્તુમ્ અથવા વલતેઽસાવ્ અર્થ-લબ્ધ-રતિઃ

176

કેતક-ગર્ભે ગન્ધાદરેણ દૂરાદ્ અમી દ્રુતમ્ ઉપેતાઃ ।
મદન-સ્યન્દન-વાજિત ઇવ મધુપા ધૂલિમ્ આદદતે

177

કો વક્રિમા ગુણાઃ કે કા કાન્તિઃ શિશિર-કિરણ-લેખાનામ્ ।
અન્તઃ પ્રવિશ્ય યાસામ્ આક્રાન્તં પશુ-વિશેષેણ

178

કૃત-વિવિધ-મથન-યત્નઃ પરાભાવાય પ્રભુઃ સુરાસુરયોઃ ।
ઇચ્છતિ સૌભાગ્યમ્ અદાત્ સ્વયંવરેણ શ્રિયં વિષ્ણુઃ

179

કિં પુત્રિ ગણ્ડ-શૈલ-ભ્રમેણ નવ-નીરદેષુ નિદ્રાસિ ।
અનુભવ ચપલાવિલસિત-ગર્જિત-દેશાન્તર-ભ્રાન્તીઃ

180

કાન્તઃ પદેન હત ઇતિ સરલામ્ અપરાધ્ય કિં પ્રસાદયથ ।
સો ઽપ્ય્ એવમ્ એવ સુલભઃ પદ-પ્રહારઃ પ્રસાદઃ કિમ્

મૂળ પાઠ: Āryāsaptaśatī · Edition: Ramakant Tripathi, Varanasi : Chowkhamba Vidyabhawan, 1965 (Vidyabhawan Sanskrit Granthamala 127) · Data entry Jan Brzezinski · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc