અર્થશાસ્ત્ર · અધ્યાય 04.8

મુષિત.સંનિધૌ બાહ્યાનામ્ અભ્યન્તરાણાં ચ સાક્ષિણામ્ અભિશસ્તસ્ય દેશ.જાતિ.ગોત્ર.નામ.કર્મ.સાર.સહાય.નિવાસાન્ અનુયુઞ્જીત ॥

તાંશ્ ચ^અપદેશૈઃ પ્રતિસમાનયેત્ ॥

તતઃ પૂર્વસ્ય^અહ્નઃ પ્રચારં રાત્રૌ નિવાસં ચ<ચા> ગ્રહણાદ્ ઇત્ય્ અનુયુઞ્જીત ॥

તસ્ય^અપસાર.પ્રતિસંધાને શુદ્ધઃ સ્યાત્, અન્યથા કર્મ.પ્રાપ્તઃ ॥

ત્રિ.રાત્રાદ્ ઊર્ધ્વમ્ અગ્રાહ્યઃ શઙ્કિતકઃ પૃચ્છા.અભાવાદ્ અન્યત્ર^ઉપકરણ.દર્શનાત્ ॥

અચોરં ચોર ઇત્ય્ અભિવ્યાહરતશ્ ચોર.સમો દણ્ડઃ, ચોરં પ્રચ્છાદયતશ્ ચ ॥

ચોરેણ^અભિશસ્તો વૈર.દ્વેષાભ્યામ્ અપદિષ્ટકઃ શુદ્ધઃ સ્યાત્ ॥

શુદ્ધં પરિવાસયતઃ પૂર્વઃ સાહસ.દણ્ડઃ ॥

શઙ્કા.નિષ્પન્નમ્ ઉપકરણ.મન્ત્રિ.સહાય.રૂપ.વૈયાવૃત્ય.કરાન્ નિષ્પાદયેત્ ॥

કર્મણશ્ ચ પ્રદેશ.દ્રવ્ય.આદાન.અંશ.વિભાગૈઃ પ્રતિસમાનયેત્ ॥

એતેષાં કારણાનામ્ અનભિસંધાને વિપ્રલપન્તમ્ અચોરં વિદ્યાત્ ॥

દૃશ્યતે હ્ય્ અચોરો^અપિ ચોર.માર્ગે યદૃચ્છયા સંનિપાતે ચોર.વેષ.શસ્ત્ર.ભાણ્ડ.સામાન્યેન ગૃહ્યમાણશ્ ચોર.ભાણ્ડસ્ય^ઉપવાસેન વા, યથા^અણિ.માણ્ડવ્યઃ કર્મ.ક્લેશ.ભયાદ્ અચોરઃ "ચોરો^અસ્મિ" ઇતિ બ્રુવાણઃ ॥

તસ્માત્ સમાપ્ત.કરણં નિયમયેત્ ॥

મન્દ.અપરાધં બાલં વૃદ્ધં વ્યાધિતં મત્તમ્ ઉન્મત્તં ક્ષુત્.પિપાસા.અધ્વ.ક્લાન્તમ્ અત્યાશિતમ્ આમક.અશિતં દુર્બલં વા ન કર્મ કારયેત્ ॥

તુલ્ય શીલ.પુંશ્ચલી.પ્રાપાવિક.કથા.અવકાશ.ભોજન.દાતૃભિર્ અપસર્પયેત્ ॥

એવમ્ અતિસંદધ્યાત્, યથા વા નિક્ષેપ.અપહારે વ્યાખ્યાતમ્ ॥

આપ્ત.દોષં કર્મ કારયેત્, ન ત્વ્ એવ સ્ત્રિયં ગર્ભિણીં સૂતિકાં વા માસ.અવર.પ્રજાતામ્ ॥

સ્ત્રિયાસ્ ત્વ્ અર્ધ.કર્મ, વાક્ય.અનુયોગો વા ॥

બ્રાહ્મણસ્ય સત્ત્રિ.પરિગ્રહઃ શ્રુતવતસ્ તપસ્વિનશ્ ચ ॥

તસ્ય^અતિક્રમ ઉત્તમો દણ્ડઃ કર્તુઃ કારયિતુશ્ ચ, કર્મણા વ્યાપાદનેન ચ ॥

વ્યાવહારિકં કર્મ.ચતુષ્કં - ષડ્ દણ્ડાઃ, સપ્ત કશાઃ, દ્વાવ્ ઉપરિ.નિબન્ધૌ, ઉદક.નાલિકા ચ ॥

પરં પાપ.કર્મણાં નવ વેત્ર.લતાઃ, દ્વાદશ કશાઃ, દ્વાવ્ ઊરુ.વેષ્ટૌ, વિંશતિર્ નક્ત.માલ.લતાઃ, દ્વાત્રિંશત્.તલાઃ, દ્વૌ વૃશ્ચિક.બન્ધૌ, ઉલ્લંબને ચ દ્વે, સૂચી હસ્તસ્ય, યવાગૂ.પીતસ્ય એક.પર્વ.દહનમ્ અઙ્ગુલ્યાઃ, સ્નેહ.પીતસ્ય પ્રતાપનમ્ એકમ્ અહઃ, શિશિર.રાત્રૌ બલ્બજ.અગ્ર.શય્યા ચ ॥

ઇત્ય્ અષ્ટાદશકં કર્મ ॥

તસ્ય.ઉપકરણં પ્રમાણં પ્રહરણં પ્રધરણમ્ અવધારણં ચ ખર.પટ્ટાદ્ આગમયેત્ ॥

દિવસ.અન્તરમ્ એક.એકં ચ કર્મ કારયેત્ ॥

પૂર્વ.કૃત.અપદાનં પ્રતિજ્ઞાય^અપહરન્તમ્ એક.દેશ.દૃષ્ટ.દ્રવ્યં કર્મણા રૂપેણ વા ગૃહીતં રાજ.કોશમ્ અવસ્તૃણન્તં કર્મ.વધ્યં વા રાજ.વચનાત્ સમસ્તં વ્યસ્તમ્ અભ્યસ્તં વા કર્મ કારયેત્ ॥

સર્વ.અપરાધેષ્વ્ અપીડનીયો બ્રાહ્મણઃ ॥

તસ્ય^અભિશસ્ત.અઙ્કો લલાટે સ્યાદ્ વ્યવહાર.પતનાય, સ્તેયો શ્વા, મનુષ્ય.વધે કબન્ધઃ, ગુરુ.તલ્પે ભગમ્, સુરા.પાને મદ્ય.ધ્વજઃ ॥
કz04.8.29અબ્। બ્રાહ્મણં પાપ.કર્માણમ્ ઉદ્ઘુષ્ય^અઙ્ક.કૃત.વ્રણમ્ ।
કz04.8.29ચ્દ્। કુર્યાન્ નિર્વિષયં રાજા વાસયેદ્ આકરેષુ વા ॥એ
(કેએપિન્ગ્ અ wઅત્છ્ ઓવેર્ ઓffઇચેર્સ્ ઓf અલ્લ્ દેપર્ત્મેન્ત્સ્)