અહિર્બુધ્નસંહિતા · અધ્યાય 35

સંહારાસ્ત્રસ્વરૂપનિરૂપણં નામ પઞ્ચત્રિંશોઽધ્યાયઃ
ધ્યાતં સકૃદ્ભવાનેકકોટ્યઘૌઘં હરત્યરમ્।
સુદર્શનસ્ય તદ્ દિવ્યં ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ॥
સંહારાસ્ત્રસ્વરૂપપ્રશ્નઃ
નારદઃ---
ભગવન્ 1પૂર્વમાખ્યાતં સંહારાસ્ત્રાણ્યશેષતઃ।
સુદર્શનસ્યાપરાઙ્ગાન્નિર્જગ્મુરિતિ ચેશ્વર

તેષાં સ્વરૂપવિજ્ઞાને વર્તતે મે કુતૂહલમ્।
વક્તુમર્હસ્યશેષેણ 2યદિ સાનુગ્રહો મયિ

તદુત્તરકથનારમ્ભઃ
અહિર્બુધ્ન્યઃ---
તદેતત્ પરમં ગુહ્યં પુરા 3નારાયણેરિતમ્।
ભક્તોષઽસીતિ તવ સ્નેહાદ્ વક્ષ્યામિ શ્રૃણુ નારદ

1.સત્યવદસ્ત્રમ્
લોહિતોઽગ્નિસમાયુક્તઃ ખકડ્ગીશો ભારભૂતિમાન્।
આષાઢયુગ્મં મુણ્કડશ્ચ માયી સ્યાત્ ખડ્ગનાયકઃ

---------------------------------------------
1.સમ્યગાખ્યાતમ્ બ્ ચ્; સર્વમાખ્યાતમ્ એ f
2.તાનિ દ્
3.નારાયણોદિતમ્ એ
---------------------------------------------
સાગ્ન્યાષાઢયુગં પશ્ચાત્ 4ક્રોધીશં નિર્દિશેત્ તતઃ।
પરમેષ્ઠિન્નિતિ બ્રૂયાદથો ઋતમિતિ ક્રમાત્

પિબેતિ સશિરોમન્ત્રઃ 5સત્યવાનિતિ વિશ્રુતઃ।
2.સત્યકીર્ત્યસ્ત્રમ્
તારં તતશ્ચ હૃદયં સત્યધામ્ન ઇતિ ક્રમાત્

શમયેતિ દ્વિરાવૃત્તં સત્યકીર્તિરિતિ સ્મૃતમ્।
3. ધૃષ્ટાસ્ત્રમ્
અત્રિઃ સામરનાથશ્ચ સાગ્નિઃ પપ઼ઞ્ચાન્તકઃ 6સ્મૃતઃ

મહાકાલશ્ચ મજ્જા ચ સાગ્નિશ્ચોમાપતિસ્તથા।
પ્રસાદયેત્યથાભ્યસ્તં ધૃષ્ટમસ્ત્રમિદં વિદુઃ

4. રભસાસ્ત્રમ્
ક્રોધી પિનાકી માયી સ્યાત્ ખડ્ગી માયાસમન્વિતઃ।
અત્રિઃ પિનાકી મુણ્ડશ્ચ દીર્ઘયુક્તો રસસ્તથા

7અગ્નિર્દ્વિરણ્ડશ્ચ ભૃગુર્દીર્ઘો વાલી તતઃ પરમ્।
નમોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ રભસઃ પરિકીર્તિતઃ

5.પ્રતીહારતરાસ્ત્રમ્
તારં 8શિરોયુતં મન્ત્રં પ્રતીહારતરં વિદુઃ।
-----------------------------------------
4.ક્રોધિનં દ્
5.સત્યવાદીતિ દ્
6.તથા એ f
7.અત્રિઃ દ્
8. શિરોમયં દ્
--------------------------------------------
6. પરાઙ્મુખાસ્ત્રમ્
લોહિતો 9વહ્નિસંયુક્તઃ સ્તુતેતિ ચ પદં તતઃ

સ્તોભાત્મને ઇતિ બ્રૂયાત્ પરાઙ્મુખ ઇતિ ક્રમાત્।
આયેતિ ચ હૃદન્તં તુ પરાઙ્મુખમુદાહૃતમ્

7. અવાઙ્મુખાસ્ત્રમ્
અમરેશસ્તથાત્રિશ્ચ સવાલ્યાષાઢનાયકઃ।
વિદ્રાવણાયેતિ 10પદમવેતિ તદનન્તરમ્

નતેતિ ચ પ્રયોક્તવ્યં 11ફલાય તદનન્તરમ્।
શિરોયુક્તમિમં મન્ત્રં મન્ત્રિણોઽવાઙ્મુખં વિદુઃ

8.લક્ષાક્ષાસ્ત્રમ્
નિયુતાપરપર્યાયં 12ભેદિને ઇત્યનન્તરમ્।
નિરાસકેતિ ચાવૃત્તં પદમાયેતિ ચેત્યથ

હૃદયાન્તમિમં મન્ત્રં લક્ષાક્ષં પરિચક્ષતે।
9.વિષમાસ્ત્રમ્
ખડ્ગીશો માયયા યુક્તઃ કૂર્મો માયાસમન્વિતઃ

આષાઢો વહ્નિસહિતો 13લોહિતશ્ચાગ્નિસંયુતઃ।
ભૃગુઃ સદીર્ઘો વહ્નિશ્ચ મર્ષયેતિ દ્વિરભ્યસેત્

એતદ્વિષમમિત્યુક્તમસ્ત્રં પરમદુર્જયમ્।
-----------------------------------------
9.બિન્દુસંયુક્તઃ દ્
10.પદં દ્રવેતિ બ્ ચ્
11.ફલાયેત્યપ્યનન્તરમ્ દ્
12.ભેદેતિ ઇત્યનન્તરમ્ બ્.ચ્; ભેદેને તદનન્તરમ્ દ્
13. લોહિતશ્ચાત્રિ દ્
----------------------------------------
10.દૃઢનાભાસ્ત્રમ્
શાન્તિં પદં ન્યસેત્ પૂર્વં કુર્વિત્યેતદતઃ પરમ્

નિબિડેતિ તતો ન્યસ્ય ગાત્રશબ્દં તતઃ પરમ્।
વિષ્કમ્ભેતિ 14શિરોઽન્તં ચ દૃઢનાભમુદાહૃતમ્

11.સંહારકાસ્ત્રમ્
હાસ્વા યક્રાચતસૃવિ મોન ઓં વ્યુત્ક્રમો મનુઃ।
સંહારકમિદં ચાસ્ત્રં વિદુઃ પૂર્વે મહર્ષયઃ

12. દશાક્ષાસ્ત્રમ્
ખડ્ગીશો માયયા યુક્તસ્તેન યુક્તો બકસ્તથા।
15વાન્તો દીર્ઘસમાયુક્ત આષાઢો મુણ્ડ એવ ચ

16દીર્ઘી ખડ્ગેશ્વરો વહ્નિરુમેશો દીર્ઘસંયુતઃ।
વાલી હૃદન્તો મન્ત્રોઽયં દશાક્ષઃ પરિપઠ્યતે

13.દશશીર્ષાસ્ત્રમ્
તારપૂર્વં ચ હૃદયં ચલગણ્ડં તતો ન્યસેત્।
અમ્બરં સામરાધીશં વક્ત્રાયેતિ પદં તતઃ

વજ્રવારણશબ્દૌ ચ 17આયાન્તં શતવક્ત્રકમ્।
શિવોત્તમઃ 18સદન્તઃ સ્યાદગ્નિર્દીર્ઘસમન્વિતઃ

ભૃગુરાષાઢવાન્ સાગ્નિઃ કર્તનાયેતિ વિન્યસેત્।
-------------------------------------
14.શિરોઽન્તશ્ચ બ્ ચ્ એ f
15.લાન્તો બ્ ચ્ એ f
16.દીર્ઘઃ દ્
17.આયાતં દ્
18.સદન્તિઃ દ્
-----------------------------------
દશેતિ ચ પદં પશ્ચાચ્છીર્ષાયેતિ પદં તતઃ

શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ દશશીર્ષમુદાહૃતમ્।
14.શતોદરાસ્ત્રમ્
તારં પ્રણામપર્યાયં લુપ્તાસ્ત્રેતિ પદં તતઃ

જાલાયેતિ પ્રયોક્તવ્યં બહૂદરપદં તતઃ।
આયેત્યન્તે પ્રયોક્તવ્યં શતોદરમિદં વિદુઃ

15.પદ્મનાભાસ્ત્રમ્
લોહિતઃ પાવકશ્ચૈવ નકુલીશસ્તતઃ પરમ્।
આષાઢો માયયા યુક્તઃ પ્રવૃત્ત ઇતિ ચ ક્રમાત્

નાશનાયેત્યથાભ્યસ્તં સ્વસ્ત્યન્તં પદ્મનાભકમ્।
16. મહાનાભાસ્ત્રમ્
મહાકાલોઽમ્બરં દીર્ઘં લોહિતો દીર્ઘસંયુતઃ

બકઃ ખડ્ગીશ્વરો માયી નાશનાયેતિ ચ ન્યસેત્।
ચક્રાન્મન ઇતિ બ્રૂયાત્ સ્વસ્ત્યન્તો મન્ત્રનાયકઃ

મહાનાભમિદં પ્રાજ્ઞા વદન્ત્યખિલસાધકમ્।
17.દુન્દુનાભાસ્ત્રમ્
બકશ્ચૈવ મહાકાલો માયી ચાષાઢનાયકઃ

શૂલાયેતિ પ્રયોક્તવ્યં ચણ્ડનાભાય 19ચેત્યતઃ।
સ્વસ્તિ ચૈવ દ્વિરભ્યસ્તં દુન્દુનાભમિદં વિદુઃ

----------------------------------
19. ચેત્યથ બ્
-------------------------------------
18.ધૃતિમાલ્યસ્ત્રમ્
મેષો માયી ચ સાઙ્ઘ્રીશો ભૃગુશ્ચૈવાત્રિરેવ ચ।
માયાયુક્તસ્તથાષાઢો દીર્ઘદણ્ડસમન્વિતઃ

ક્રીધી ચ 20સામરેશઃ સ્યાદ્ બકો દીર્ઘસમન્વિતઃ।
વાલી દીર્ઘસમાયુક્તો નિવારિતપદં તતઃ

તેજસે ઇતિ ચ બ્રૂયાત્ સ્વસ્ત્ય્ન્તોઽયં 21મહામનુઃ।
22ધૃતિમાલીતિ વિખ્યાતઃ સર્વલોકેષુ પૂજિતઃ

19. રુચિરાસ્ત્રમ્
સંવર્તકઃ સામરેશો મીનો 23બિન્દુસમન્વિતઃ।
માયી ચ ક્ષામયેત્યેતદાવૃત્તં 24વૃત્તિમાન્ મનુઃ

25દ્વિરાવૃત્તઃ પ્રહરણં શં તનોતુ પદં તતઃ।
શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ રુચિરઃ પરિકીર્તિતઃ

20. પિતૃસૌમનસાસ્ત્રમ્
લોહિતો માયયા યુક્ત આષાઢો ભારભૂતિમાન્।
દેવસારેત્યતઃ પાઠ્યં સર્વાભયપદં તતઃ

પ્રદેત્યેતત્ પ્રયોક્તવ્યં સર્વશાન્તિકરાય ચ।
શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ પિતૃસૌમનસં સ્મૃતમ્

--------------------------------------
20. સામ ખડ્ગી દ્
21.મહામુને બ્ ચ્
22.ધૃતિમાયી ઇતિ ખ્યાતઃ દ્
23.મેષસમન્વિતઃ દ્
24.વૃત્તિમાત્મનઃ દ્
25.દ્વિરાવૃત્તં બ્ ચ્ એ f
--------------------------------------
21. વિધૂતાસ્ત્રમ્
તારં તથા ચ હૃદયં ખડ્ગીશો માયયા યુતઃ।
મીનશ્ચાઙ્ઘ્રીશસંયુક્ત આષાઢો દીર્ઘસંયુતઃ

ચણ્ડો માયી પિનાકી ચાપ્યાષાઢો દીર્ઘસંયુતઃ।
લોહિતશ્ચ કરાયેતિ પદં તત ઉદીર્ય ચ

પરમેત્યથ ધામ્ને ચ વિધૂતમિદમુત્તમમ્।
22. મકરાસ્ત્રમ્
નમસ્ત્રુટિતશબ્દૌ ચ પઠિત્વા પ્રથમં તતઃ

શસ્ત્રાસ્ત્રશબ્દૌ ચોચ્ચાર્ય શક્તયે ઇત્યનન્તરમ્।
શક્તિશાલિન ઇત્યુક્ત્વા મકરાયેતિ ચ ક્રમાત્

પ્રવૃત્તાસ્ત્રપદે ચૈવ મહાર્ણવપદં તતઃ।
વિભેદિન ઇતિ બ્રૂયાદેતન્મકરમુત્તમમ્

23. કરવીરસમાસ્ત્રમ્
તારપૂર્વં નમશ્ચોક્ત્વા તિરસ્કૃતપદં તતઃ।
ગદાશબ્દં સમુચ્ચાર્ય 20વીર્યાયેતિ તતઃ પઠેત્

શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ 27કરવીરસમં સ્મૃતમ્।
24.ધનાસ્ત્રમ્
તારં પ્રણામપર્યાયં લોહિતં વહ્નિસંયુતમ્

આષાઢોઽનન્તસંયુક્તો લોહિતો મીનં એવ ચ।
---------------------------------------
26.વીરાયેતિ દ્
27.કરવીરકરં દ્
---------------------------------------
મુણ્ડઃ શિવં કુરુપદં દ્વિરાવૃત્તં ધનં સ્મૃતમ્

25. ધાન્યાસ્ત્રમ્
વેતવાજીર્તરાપેતિ વ્યુત્ક્રમેણ સમીરિતમ્।
શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ ધાન્યમિત્યુચ્યતે બુધૈઃ

26.જ્યૈતિષાસ્ત્રમ્
લોહિતો વહ્નિસંયુક્તશ્ચણ્ડાદ્યન્તૌ28 તતઃ ક્રમાત્।
બકો મુણ્ડઃ સમાયી સ્યાત્ સવહ્નિર્લોહિતસ્યથા

બકો વિષં તતો મુણ્ડો માયી પ્રકટિતેતિ ચ।
અથ વિશ્વં પદં ચોક્ત્વા તતઃ પ્રશમયેતિ ચ

દ્વિરભ્યસ્તમિમં મન્ત્રં જ્યૌતિષં પરિચક્ષતે।
27.કૃશનાસ્ત્રમ્
ક્રોધી પિનાકી માયી સ્યાદાષાઢં ચ તતઃ પરમ્

ક્રોધી 29ચાનન્તસહિતો બકયુગ્ દીર્ઘમગ્નિમત્30।
મુણ્ડો વાલી શિરોઽન્તશ્ચ કૃશનં સમુદાહૃતમ્

28. નૈરાશ્યાસ્ત્રમ્
માયી ખડ્ગી શિખી ચૈવ મહામાયી પિનાકવાન્।
કૃતચક્રેતિ શબ્દૌ ચ ચક્રાયેતિ ચ નિર્દિશેત્

વષડન્તમિમં મન્ત્રં નૈરાશ્યં પરિચક્ષતે।
--------------------------------------
28.ચણ્ડાદ્યન્તઃ
29.ચાનન્દ f
30.દીર્ઘવહ્નિમાન્ એ f
--------------------------------------
29.વિમલાસ્ત્રમ્
31ખડ્ગેશઃ પ્રથમં માયી ચાષાઢો દીર્ઘવહ્નિમાન્

ભૃગુશ્ચ માયાસંયુક્ત આષાઢો દીર્ઘસંયુતઃ।
માયી ચણ્ડઃ પિનાકી ચ સાનન્તોઽતઃ પરં ક્રમાત્

ભૃગુઃ સાષાઢદીર્ઘાગ્નિર્વાલી ચ તદનન્તરમ્।
વિમલાયેતિ ચોચ્ચાર્ય શિરોઽન્તં વિમલં સ્મૃતમ્

30.યોગંધરાસ્ત્રમ્
ભૃગુર્લાન્તઃ સવહ્નિશ્ચ માયાશબ્દં પઠેત્ તતઃ।
મયાસ્ત્રાયેતિ ચ પદં તમોબર્હણ ઇત્યપિ

મૂર્તયે ઇતિ નિર્દિશ્ય યોગં ચેતિ તતઃ પઠેત્।
ધરાયેતિ પદં ચાપિ મહતે ઇત્યનન્તરમ્

ભીષણાયેતિ ચ બ્રૂયાદભ્યસ્તં હૃદયં તતઃ।
યોગંધરમિદં પ્રોક્તમસ્ત્રં નિખિલવન્દિતમ્

31. વિનિદ્રાસ્ત્રમ્
મુણ્ડો માયી તથાકાશ આષાઢશ્ચ તતઃ પરમ્।
મેષો માયાયુતોઽત્રિશ્ચ સદીર્ઘાગ્નિસ્તતઃ પરમ્

મુદ્રાયેતિ શિરોઽન્તોઽયં 32વિનિદ્રમભિધીયતે।
32.નૈદ્રાસ્ત્રમ્
વિષમગ્ન્યનિલોપેતં સષષ્ઠસ્વરબિન્દુકમ્

-----------------------------------
31. ખડ્ગી ચ બ્; ખડ્ગીશઃ એ f
32. ભદ્રમિત્યભિધીયતે દ્
-----------------------------------
પિણ્ડમેતચ્છિરોઽન્તં ચ નૈદ્રમસ્ત્રવિદો વિદુઃ33।
33.પ્રમથનાસ્ત્રમ્
પ્રથમં તારમુચ્ચાર્ય હૃદયં ચ તતઃ પરમ્

વિષં તતશ્ચ દણ્ડીશં માયયા ચ સમન્વિતમ્।
આષાઢં ચ બકં ચૈવ પઠિત્વા તદનન્તરમ્

તતઃ ક્રોધી ચ સાષાઢશ્ચણ્ડીશેન સમન્વિતઃ।
પ્રસાદયેત્યથાવૃત્તમસ્ત્રં પ્રમથનં સ્મૃતમ્

34. સાર્ચિર્માલ્યસ્ત્રમ્
વરુણેન સમાયુક્તો દીર્ઘયુક્તશ્ચતુર્મુખઃ।
તતઃ પિનાકી સાનન્તો લાન્તો માયી તતઃ પરમ્

જ્વાલાન્તો માયયા યુક્તઃ પિનાકી ચ તતઃ પરમ્।
આદ્યં ચતુર્થવર્ગસ્ય મહાસીતિ પઠેત્ તતઃ

શક્ત ઇત્યપિ વક્તવ્યં મહામહસ ઇત્યપિ।
મર્ષયેતિ દ્વિરભ્યસ્તં સાર્ચિર્માલિરયં મનુઃ

35. કામરૂપાસ્ત્રમ્
હાસ્વા નઞ્જભરઞ્ચાસરપત્તવૃપ્ર ઇત્યપિ।
રસ્વા ઇતિ વ્યુત્ક્રમેણ કામરૂપમિદં સ્મૃતમ્

36.કામરુચ્યસ્ત્રમ્
ઓં નમો ઇત્યુપક્રમ્ય મુણ્ડો માયાસમન્વિતઃ।
----------------------------------------
33.મન્ત્રવિદો વિદુઃ એ f
----------------------------------------
તૃતીયસ્વરસંયુક્તશ્ચણ્ડો રાન્તસ્તતઃ પરમ્

કબન્ધેતિ પદં બ્રૂયાત્ સંધાનાયેતિ ચાન્તતઃ।
શિખાન્તોઽયં કામરુચિર્મન્ત્રઃ પૂર્વૈઃ સમીરિતઃ

37. મોહનાસ્ત્રમ્
ભૌતિકં દણ્ડસંયુક્તમઙ્કુશં ચ તતો વદેત્।
34મોહવારિણિશબ્દં ચ શિરોઽન્તં મોહ ઉચ્યતે

38. આવરણાસ્ત્રમ્
ખડ્ગીશો દીર્ઘસંયુક્તો વહ્નિર્માયાસમન્વિતઃ।
આષાઢશ્ચ મહાકાલો વ્યોમ દીર્ઘાન્વિતં તતઃ

મહાકાલશ્ચ સાનન્તો વાલી ચણ્ડીશસંયુતઃ।
શિરોઽન્તોઽયં મહામન્ત્રઃ પ્રોક્તમાવરણં બુધૈઃ

39. જૃમ્ભકાસ્ત્રમ્
દ્વિરણ્ડૌ દ્વૌ ક્રમાન્ન્યસ્ય સદણ્ડૌ ચતુરાનનમ્।
મુણ્ડમુચ્ચાર્ય પરતઃ સ્વસ્તીતિ પદમુદ્ધરેત્

શિરોઽન્તોઽયં મહામન્ત્રો જૃમ્ભકઃ પરિકીર્તિતઃ।
40. સર્વનાભકાસ્ત્રમ્
ચણ્ડોઽનન્તસમાયુક્તો માયી ચાત્રિસ્તતઃ પરમ્

આદ્યશ્ચતુર્થવર્ગસ્ય સેનાપદમનન્તરમ્।
---------------------------------------
34.મોહવારીણિ બ્; મોહવારુણિ દ્
---------------------------------------
જીવાતવ ઇતિ બ્રૂયાચ્છિરોઽન્તં સર્વનાભકમ્

41. ભૃશાશ્વતનયાસ્ત્રમ્
વેગાદ્યન્તૌ ક્રમાદુક્ત્વા વિશ્વાદ્યં ચ તતઃ પરમ્।
જિતશબ્દમથોચ્ચાર્ય વૈનતેયાય ઇત્યપિ

શિરોઽન્તોઽયં મનુઃ પ્રોક્તો ભૃશાશ્વતનયા 35ઇતિ।
42. સંધાનાસ્ત્રમ્
ભૃગુશ્ચ વરુણઃ સાગ્નિર્મુણ્ડો માયી તતઃ ક્રમાત્

ખડ્ગીશઃ સાગ્નિદીર્ઘશ્ચ 36લોહિતોઽથ ઉમાપતિઃ।
શં કુર્વિતિ દ્વિરભ્યસ્તો મન્ત્ર સંધાનમુચ્યતે

43. વારુણાસ્ત્રમ્
ભૃગુર્લાન્તોઽગ્નિસહિતો દણ્ડેન ચ સમન્વિતઃ।
ભૃગુર્વ્યોમાથ જીવશ્ચ વરુણેન સમન્વિતઃ

શિરોઽન્ત એષ મન્ત્રસ્તુ વારુણં પરિકીર્તિતમ્।
અસ્ત્રાણાં મૂર્તત્વામૂર્તત્વજિજ્ઞાસયા નારદેનાહિર્બુધ્ન્યસ્તુતિઃ
નારદઃ---
ભગવન્ દેવદેવેશ સર્વલોકનમસ્કૃત

સર્વાધ્યક્ષાપ્રમેયાત્મન્નચિન્ત્યજ્ઞાનગોચર।
ત્વામાશ્રિત્ય સુરાઃ સર્વે લભન્તે કાઙ્ક્ષિતં ફલમ્

---------------------------------------------
35.ઇમે દ્
36.લોહિતો ય ઉમાપતિઃ દ્
--------------------------------------------
ત્વત્તઃ સર્વં સમુદ્ભૂતં જગત્ સ્થાવરજઙ્ગમમ્।
ત્વયૈવ 37પાલિતં સર્વં સંહૃતં ચ મહેશ્વર ॥ 35.83 ।
ત્વમાદિઃ સર્વજગતામનાદિસ્ત્વં જગન્મય।
પુરુષસ્ત્વં ત્વમવ્યક્તો વ્યક્તસ્ત્વં વિશ્વભાવન

યજ્ઞસ્ત્વમિજ્યો યષ્ટા ત્વમગ્નયસ્ત્વં ત્વમાહુતિઃ।
વષટ્કારસ્ત્વમોંકારો 38વેદવેદ્યસ્તથા ભવાન્

ત્વત્ત એવ ચ ભૂતાનિ પ્રવર્તન્તે મહેશ્વર।
કરણં કારણં કર્તા કાર્યં કર્મ ફલં વિભો

ત્વમેવ ભૂતં ભવ્યં ચ ભવચ્ચ પરમેશ્વર।
નિર્ગુણસ્ત્વં જગત્સૃષ્ટૌ જુષમાણો 39ગુણાનસિ

અણીયસામણીયાંસ્ત્વં મહાંશ્ચ ત્વં મહીયસામ્।
અનુરક્તસ્ત્વયીશાન પ્રયાતિ પરમાં ગતિમ્

અપરક્તો વ્રજત્યેવ નિરયં 40વિકૃતિર્ન તે।
કલાકાષ્ઠામુહૂર્તાદિકાલશ્ચ41 ત્વં કલાત્મકઃ

સર્વદા સર્વભૂતેષુ નિવસન્નપિ શંકર।
ન લિપ્યસે તદ્વિકારૈઃ પદ્મપત્રમિવામ્ભસા

કરામલકવત્ સર્વં સર્વદા કલયસ્યતઃ।
પ્રોક્તવાનસિ સર્વાસ્ત્રસ્વરૂપં પૃચ્છતો મમ

---------------------------------------
37.સાધિતં દ્
38.વેદાવેદ્યં દ્; વેદો વેદ્યઃ એ f
39.ગુણાનપિ દ્
40.પ્રકૃતિર્ન દ્
41. કાલસ્તત્ત્વં દ્
---------------------------------------
અસ્ત્રાણાં મૂર્તત્વામૂર્તત્વપ્રશ્નઃ
કિમેષાં મૂર્તયઃ સન્તિ કિં વામૂર્તાન્યમૂનિ વૈ।
છેત્તુમર્હસિ દેવેસ તમિમં સંશયં વિભો ॥ 35.92 ।
તેષાં મૂર્તત્પપ્રતિપાદનમ્
અહિર્બુધ્ન્યઃ---
તેષાં ભવન્તિ ગાત્રાણિ ભીમરૂપાણિ નારદ।
42વક્રભીષણદંષ્ટ્રોગ્રમુખત્રસ્તજનાનિ વૈ

ભીષિતાઘૂર્ણિતારક્તવૃત્તનેત્રયુતાનિ વૈ।
વિદ્યુત્પુઞ્જપ્રતીકાશકેશભીમાનિ નારદ

કાનિચિદ્ધૂમ્રવર્ણાનિ ભાસ્કરાભાનિ કાનિચિત્।
કાનિચિચ્છુક્લવર્ણાનિ વહ્નિકલ્પાનિ કાનિચિત્

મહાપરિઘસંકાશભીમરૂપૈઃ કરૈઃ પરૈઃ।
યથાસ્વં ધૃતશસ્ત્રાણિ મહાન્તિ બલવન્તિ ચ

વેગવન્તિ પ્રમાથીનિ વૈરિદર્પદ્રુહાણિ ચ।
ઉપાસિતાનિ સતતં સુરાસુરવરૈરપિ

એવંભૂતાન્યધિષ્ઠાય ગાત્રાણ્યસ્ત્રાણિ નારદ।
વિચરન્તિ યથાકામમકુતોભીતિમન્તિ ચ

--------------------------------------
42.ચક્ર અ બ્ ચ્ એ f
--------------------------------------
અકલિતમહિમાનિ ભીષણાનિ
જ્વલિતવપૂંષિ સમુદ્યતાયુધાનિ।
અવિહતગમનાનિ ચાસ્ત્રમુખ્યા-
ન્યનવરતં ભુવનેષુ સંચરન્તિ

ઇતિ શ્રીપાઞ્ચરાત્રે તન્ત્રરહસ્યે અહિર્બુધ્ન્યસંહિતાયાં સંહારાસ્ત્રસ્વરૂપનિરૂપણં નામ પઞ્ચત્રિંશોઽધ્યાયઃ
આદિતઃ શ્લોકાઃ 2252
------------*******-------------