અગ્નિ પુરાણ · અધ્યાય 359

:એ ઇત્ય્ આગ્નેયે મહાપુરાણે વ્યાકરણે કૃત્સિદ્ધરૂપં
નામાષ્ટપઞ્ચાશદધિકત્રિશતતમો ઽધ્યાયઃ
:પ્ 263
% છપ્તેર્ {359}
:શ્ અથોનષષ્ટ્યધિકત્રિશતતમો ઽધ્યાયઃ
સ્વર્ગપાતાલાદિવર્ગાઃ
અગ્નિર્ ઉવાચ
સ્વર્ગાદિનામલિઙ્ગો યો હરિસ્તં પ્રવદામિ તે ।અપ્_359.001અબ્।
સ્વઃસ્વર્ગનાકત્રિદિવા દ્યોદિવૌ દ્વેત્રિપિષ્ટપં

દેવા વૃન્દારકા લેખા રુદ્રાદ્યા ગણદેવતાઃ ।અપ્_359.002અબ્।
વિદ્યાધરો ઽપ્સરોયક્ષરક્ષોગન્ધર્વકિન્નરાઃ

પિશાચો ગુહ્યકઃ સિદ્ધો ભૂતો ઽમી દેવયોનયઃ ।અપ્_359.003અબ્।
દેવદ્વિષો ઽસુરા દૈત્યાઃ સુગતઃ સ્યાત્તથાગતઃ

બ્રહ્માત્મભૂઃ સુરજ્યેષ્ઠો વિષ્ણુર્ નારાયણો હરિઃ ।અપ્_359.004અબ્।
રેવતીશો હલી રામઃ કામઃ પઞ્ચશરઃ સ્મરઃ

લક્ષ્મીઃ પદ્માલયા પદ્મા સર્વઃ સર્વેશ્વરઃ શિવઃ ।અપ્_359.005અબ્।
કપર્દો ઽસ્ય જટાજૂટઃ પિનાકો ઽજગવન્ધનુઃ

પ્રમથાઃ સ્યુઃ પારિષદા મૃડાની ચણ્ડિકામ્બિકા ।અપ્_359.006અબ્।
દ્વૈમાતુરો ગજાસ્યશ્ ચ સેનાનીરગ્નિભૂર્ગુહઃ

આખાણ્ડલઃ સુનાસીરઃ સૂત્રામાણો દિવસ્પતિઃ ।અપ્_359.007અબ્।
પુલોમજા શચીન્દ્રાણી દેવી તસ્ય તુ વલ્લભા

સ્યાત્ પ્રાસાદો વૈજયન્તો જયન્તઃ પાકશાસનિઃ ।અપ્_359.008અબ્।
ઐરાવતે ઽભ્રમાતઙ્ગૈરાવણાભ્રમુવલ્લભાઃ(?)

હ્રીદિની વજ્રમસ્ત્રી સ્યાત્ કુલિશમ્ભિદુરં પવિઃ ।અપ્_359.009અબ્।
વ્યોમયાનં વિમાનો ઽસ્ત્રી પીયૂષમમૃતં સુધા

:પ્ 264
સ્યાત્ સુધર્મા દેવસભા સ્વર્ગઙ્ગા સુરદીર્ઘિકા ।અપ્_359.010અબ્।
સ્ત્રિયાં બહુષ્વપ્સ્રસઃ સ્વર્વેશ્યા ઉર્વશીમુખાઃ

હાહા હૂહૂશ્ ચ ગન્ધર્વા અગ્નિર્વહ્નિર્ધનઞ્ચયઃ ।અપ્_359.011અબ્।
જાતવેદાઃ કૃષ્ણવર્ત્મા આશ્રયાશશ્ ચ પાવકઃ

હિરણ્યરેતાઃ સપ્તાર્ચિઃ શુક્રશ્ ચૈવાશુશુક્ષણિઃ ।અપ્_359.012અબ્।
શુચિરપ્પિત્તમૌર્વસ્તુ વાડવો વડવાનલઃ

વહ્નેર્દ્વયોર્જ્વાલકીલાવર્ચિર્હેતિઃ શિખા સ્ત્રિયાં ।અપ્_359.013અબ્।
ત્રિષુ સ્ફુલિઙ્ગો ઽગ્નિકણો ધર્મરાજઃ પરેતરાટ્

કાલો ઽન્તકો દણ્ડધરઃ શ્રાદ્ધેદેવો ઽથ રાક્ષસઃ ।અપ્_359.014અબ્।
કૌણપાસ્રપક્રવ્યાદા યાતુધાનશ્ ચ નૈરૃતિઃ

પ્રેચેતા વરુણઃ પાશી શ્વસનઃ સ્પર્શનો ઽનિલઃ ।અપ્_359.015અબ્।
સદાગતિર્માતરિશ્વા પ્રાણો મરુત્ સમીરણઃ

જવો રંહસ્તરસી તુ લઘુક્ષિપ્રમરન્દ્રુતમ્ ।અપ્_359.016અબ્।
સત્વરં ચપલં તૂર્ણમવિલમ્બિતમાશુ ચ

સતતે ઽનારતાશ્રાન્તસન્તતાવિરતાનિશં ।અપ્_359.017અબ્।
નિત્યાનવરતાજસ્રમપ્યથાતિશયો ભરઃ

અતિવેલભૃશાત્યર્થાતિમાત્રોદ્ગાટનિર્ભરમ્ ।અપ્_359.018અબ્।
તીવ્રૈકાન્તનિતાન્તાનિ ગાઢવાઢદૃઢાનિ ચ

ગુહ્યકેશો યક્ષરાજો રાજરાજો ધનાધિપઃ ।અપ્_359.019અબ્।
સ્યાત્ કિન્નરઃ કિંપુરુષસ્તુરઙ્ગવદનો મયુઃ

નિધિર્ ના સેવધિર્વ્યોમ ત્વભ્રં પુષ્કરમમ્બરમ્ ।અપ્_359.020અબ્।
દ્યોદિવૌ ચાન્તરીક્ષં ખં કાષ્ઠાશાકકુભો દિશઃ

અભ્યન્તરન્ત્વન્તરાલઞ્ચક્રવાડન્તુ મન્ડલં ।અપ્_359.021અબ્।
:પ્ 265
તડિત્વાન્ વારિદો મેઘસ્તનયિત્નુર્વલાહકઃ

કાદમ્બની મેઘમાલા સ્તનિતં ગર્જિતં તથા ।અપ્_359.022અબ્।
શમ્પાશતહ્રદાહ્રાદિન્યૈરાવત્યઃ ક્ષણપ્રભાઃ(?)

તડિત્સૌદામિની વિદ્યુચ્ચઞ્ચલા ચપલાપિ ચ ।અપ્_359.023અબ્।
સ્ફુર્જથુર્વજ્રનિષ્પેષો વૃષ્ટિઘાતસ્ત્વવગ્રહઃ

ધારા સમ્પાત આશારઃ શીકરો ઽમ્બુકણાઃ સ્મૃતાઃ ।અપ્_359.024અબ્।
વર્ષોપલસ્તુ કરકા મેઘછન્ને ઽહ્નિ દુર્દિનં

અન્તર્ધા વ્યવધા પુંસિ ત્વન્તર્ધિરપવારણં ।અપ્_359.025અબ્।
અપિધાનતિરોધાનપિધાનચ્છદનાનિ ચ

અબ્જો જૈવાતૃકઃ સોમો ગ્લૌર્મૃગાઙ્કઃ કલાનિધિઃ ।અપ્_359.026અબ્।
વિધુઃ કુમુદવન્ધુશ્ ચ વિમ્બો ઽસ્ત્રી મણ્ડલં ત્રિષુ

કલા તુ ષોડ્શો ભાગો ભિત્તં શકલખણ્ડકે ।અપ્_359.027અબ્।
ચન્દ્રિકા કૌમુદી જ્યોત્સ્ના પ્રસાદસ્તુ પ્રસન્નતા

લક્ષણં લક્ષ્મકં ચિહ્નં શોભા કાન્તિર્દ્યુતિશ્છવિઃ ।અપ્_359.028અબ્।
સુષમા પર્મા શોભા તુષારસ્તુહિનં હિમં

અવસ્યાયસ્તુ નીહારઃ પ્રાલેયઃ શિશિરો હિમઃ ।અપ્_359.029અબ્।
નક્ષત્રમૃક્ષં ભન્તારા તારકા પ્યુડુ વા સ્ત્રિયાં

ગુરુર્જીવ આઙ્ગિરસ ઉશના ભાર્ગવઃ કવિઃ ।અપ્_359.030અબ્।
વિધુન્તુદસ્તમો રાહુર્ લગ્નં રાશ્યુદયઃ સ્મૃતઃ

સપ્તર્ષયો મરીચ્યત્રિમુખાશ્ચિત્રશિખણ્ડિનઃ ।અપ્_359.031અબ્।
હરિદશ્વવ્રઘ્મપૂષદ્યુમણિર્મિહિરો રવિઃ

પરિવેષસ્તુ પરિધિરુપસૂર્યકભણ્ડલે ।અપ્_359.032અબ્।
કિરણો ઽસ્રમયૂખાંશુગભસ્તિઘૃણિધૃષ્ણયઃ

:પ્ 266
ભાનુઃ કરો મરીચિઃ સ્ત્રીપુંસયોર્દીધિતિઃ સ્ત્રિયાં ।અપ્_359.033અબ્।
સ્યુઃ પ્રભા રુગ્રુચિસ્ત્વિડ્ભાભાશ્છવિદ્યુતિદીપ્તયઃ

રોચિઃ શોચિરુભે ક્લીવે પ્રકાશો દ્યોત આતપઃ ।અપ્_359.034અબ્।
કોષ્ણં કવોષ્ણં મન્દોષ્ણં કદુષ્ણં ત્રિષુ તદ્વતિ

તિર્મં તીક્ષ્ણં ખરં તદ્વદ્દિષ્ટો ઽનેહા ચ કાલકઃ ।અપ્_359.035અબ્।
ઘસ્રો દિનાહની ચૈવ સાયંસન્ધ્યા પિતૃપ્રસૂઃ

પ્રત્યૂષો ઽહર્મુખં કલ્યમુષઃપ્રત્યૂષસી અપિ ।અપ્_359.036અબ્।
પ્રાહ્ણાપરાહ્ણમધ્યાહ્ણાસ્ત્રિસન્ધ્યમથ શર્વરી

યામી તમી તમિસ્રા ચ જ્યોત્સ્ની ચન્દ્રકયાન્વિતા ।અપ્_359.037અબ્।
આગામિવર્તમાનાહર્યુક્તાયાં નિશિ પક્ષિણી

અર્ધરાત્રનિશીથૌ પ્રદોષો રજનીમુખં ।અપ્_359.038અબ્।
સ પર્વસન્ધિઃ પ્રતિપત્પઞ્ચદશ્યોર્ય દન્તરમ્

પક્ષાન્તૌ પઞ્ચદશ્યૌ દ્વે પૌર્ણમાસી તુ પૂર્ણિમા ।અપ્_359.039અબ્।
કલાહીને સાનુમતિઃ પૂર્ણે રાકા નિશાકરે

અમાવાસ્યા ત્વમાવસ્યા દર્શઃ સૂર્યેન્દુસઙ્ગમઃ ।અપ્_359.040અબ્।
સા દૃષ્ટેન્દુઃ સિનીવાલી સા નષ્ટેન્દુકલા કુહૂઃ

સંવર્તઃ પ્રલયઃ કલ્પઃ ક્ષયઃ કલ્પાન્ત ઇત્ય્ અપિ ।અપ્_359.041અબ્।
કલુષં વૃજિનૈનો ઽઘમંહોદુરિતદુષ્કૃતમ્

સ્યાદ્ધર્મમસ્ત્રિયાં પુણ્યશ્રેયસી સુકૃતં વૃષઃ ।અપ્_359.042અબ્।
મુત્પ્રીતિઃ પ્રમદો હર્ષઃ પ્રમોદામોદસમ્મદાઃ

સ્યાદાનન્દથુરાનન્દઃ શર્મશાતસુખાનિ ચ ।અપ્_359.043અબ્।
શ્વઃ શ્રેયસં શિવં ભદ્રં કલ્યાણં મઙ્ગલં શુભમ્

ભાવુકં ભવિકં ભવ્યં કુશલં ક્ષેમમસ્ત્રિયાં ।અપ્_359.044અબ્।
:પ્ 267
દૈવં દિષ્ટં માગધેયં ભાગ્યં સ્ત્રી નિયતિર્વિધિઃ

ક્ષેત્રજ્ઞ આત્મા પુરુષઃ પ્રધાનં પ્રકૃતિઃ સ્ત્રિયાં ।અપ્_359.045અબ્।
હેતુર્ના કારણં વીજં નિદાનં ત્વાદિકારણમ્

ચિત્તન્તુ ચેતો હૃદયં સ્વાન્તં હૃન્માનસમ્મનઃ ।અપ્_359.046અબ્।
બુદ્ધિર્મનીષા ધિષણા ધીઃ પ્રજ્ઞા શેમુષી મતિઃ

પ્રેક્ષોપલિબ્ધિશ્ચિત્સમ્બિત્પ્રતિપજ્જ્ઞપ્તિચેતનાઃ ।અપ્_359.047અબ્।
ધીર્ધારણાવતી મેધા સઙ્કલ્પઃ કર્મ માનસં

સઙ્ખ્યા વિચારણા ચર્ચા વિચિકિત્સા તુ સંશયઃ ।અપ્_359.048અબ્।
અધ્યાહારસ્તર્ક ઊહઃ સમૌ નિર્ણયનિશ્ ચયૌ

મિથ્યાદૃષ્ટિર્નાસ્તિકતા ભ્રાન્તિર્મિથ્યામતિર્ભ્રમઃ ।અપ્_359.049અબ્।
અઙ્ગીકારાભ્યુપગમપ્રતિશ્રવસમાધયઃ

મોક્ષે ધીર્જ્ઞાનમન્યત્ર વિજ્ઞાનં શિલ્પશાસ્ત્રયોઃ ।અપ્_359.050અબ્।
મુક્તિઃ કૈવલ્યનિર્વાણશ્રેયોનિઃશ્રેયસામૃતં

મોક્ષો ઽપવર્ગો ઽથાજ્ઞાનમવિદ્યાહમ્મતિઃ સ્ત્રિયાં ।અપ્_359.051અબ્।
વિમર્દોત્થે પરિમલો ગન્ધે જનમનોહરે

આમોદઃ સો ઽતિનિર્હારી સુરભિર્ઘ્રાણતર્પણઃ ।અપ્_359.052અબ્।
શુક્લશુભ્રશુચિશ્વેતવિશદશ્વેતપાણ્ડરાઃ

અવદાતઃ સિતો ગૌરો વલક્ષો ધવલો ઽર્જુનઃ ।અપ્_359.053અબ્।
હરિણઃ પાણ્ડુરઃ પાણ્ડુરીષત્પાણ્ડુસ્તુ ધૂસરઃ

કૃષ્ણે નીલાસિતશ્યામકાલશ્યામલમેચકાઃ ।અપ્_359.054અબ્।
પીતો ગૌરો હરિદ્રાભઃ પાલાશો હરિતો હરિત્

રોહિતો લોહિતો રક્તઃ શોણઃ કોકનદચ્છવિઃ ।અપ્_359.055અબ્।
અવ્યક્તરાગસ્ત્વરુણઃ શ્વેતરક્તસ્તુ પાટલઃ

:પ્ 268
શ્યાવઃ સ્યાત્કપિશો ધૂમ્રધૂમલૌ કૃષ્ણલોહિતે ।અપ્_359.056અબ્।
કડારઃ કપિલઃ પિઙ્ગપિશઙ્ગૌકદ્રુપિઙ્ગલૌ

ચિત્રં કિર્મીરકલ્માષશવલૈતાથ કર્વુરે ।અપ્_359.057અબ્।
વ્યાહર ઉક્તિર્લપિતમપભ્રંશો ઽપશબ્દકઃ

તિઙ્સુવન્તચયો કાવ્યં ક્રિયા વા કારકાન્વિતા ।અપ્_359.058અબ્।
ઇતિહાસઃ પુરાવૃત્તં પુરાણં પઞ્ચલક્ષણં

આખ્યાયિકોપલબ્ધાર્થા પ્રબન્ધઃ કલ્પના કથા ।અપ્_359.059અબ્।
સમાહારઃ સંગ્રહસ્તુ પ્રવહ્લિકા પ્રહેલિકા

સમસ્યા તુ સમાસાર્થા સ્મૃતિસ્તુ ધર્મસંહિતા ।અપ્_359.060અબ્।
આખ્યાહ્વે ચાભિધાનઞ્ચ વાર્તા વૃત્તાન્ત ઈરિતઃ

હૂતિરાકારણાહ્વાનમુપન્યાસસ્તુ વાઙ્મુખં ।અપ્_359.061અબ્।
વિવાદો વ્યવહારઃ સ્યાત્ પ્રતિવાક્યોત્તરે સમે

ઉપોદ્ધાત ઉદાહારો હ્ય્ અર્થ મિથ્યાભિસંશનમ્ ।અપ્_359.062અબ્।
અભિશાપો યશઃ કીર્તિઃ પ્રશ્નઃ પૃચ્છાનુયોગકઃ

આમ્રેડિતં દ્વિસ્ત્રિરુક્તં કુત્સાનિન્દે ચ ગર્હણે ।અપ્_359.063અબ્।
સ્યાદાભાષણમાલાપઃ પ્રલાપો ઽનર્થકં વચઃ

અનુલાપો મુહુર્ભાષા વોલાપઃ પરિદેવનં ।અપ્_359.064અબ્।
વિપ્રલાપો વિરોધોક્તિઃ સંલાપો ભાષણં મિથઃ

સુપ્રલાપઃ સુવચનમપલાપસ્તુ નિહ્નવઃ ।અપ્_359.065અબ્।
ઉષતી વાગકલ્યાણી સઙ્ગતં હૃદયઙ્ગમં

અત્યર્થમધુરં સાન્ત્વમબદ્ધં સ્યાદનર્થકં ।અપ્_359.066આઅબ્।
નિષ્ઠુરાશ્લીલપરુષં ગ્રામ્યં વૈ સુનૃતં પ્રિયે ॥અપ્_359.066આચ્દ્।
સત્યં તથ્યમૃતં સમ્યઙ્નાદનિસ્વાનનિસ્વનાઃ ।અપ્_359.067આઅબ્।
:પ્ 269
આરવારાવસંરાવવિરાવા અથ મર્મરઃ ॥67આ॥અપ્_359.067આચ્દ્।
સ્વનિતે વસ્ત્રપર્ણાનાં ભૂષણાનાન્તુ શિઞ્જિતં ।અપ્_359.068આઅબ્।
વીણાયા નિક્વણઃ ક્વાણઃ તિરશ્ચાં વાશિતં રુતં ॥અપ્_359.068આચ્દ્।
કોલાહલઃ કલકલો ગીતં ગાનમિમે સમે ।અપ્_359.069આઅબ્।
સ્ત્રી પ્રતિશ્રુત્ પ્રતિધ્વાને તન્ત્રીકણ્ઠાન્નિસાદકઃ ॥અપ્_359.069આચ્દ્।
કાકલી તુ કલે સૂક્ષ્મે ધ્વનૌ તુ મધુરાસ્ફુટે ।અપ્_359.070આઅબ્।
કલો મન્ત્રસ્તુ ગમ્ભીરે તારો ઽત્યુચ્ચૈસ્ત્રયસ્ત્રિષુ ॥70આ॥અપ્_359.070આચ્દ્।
સમન્વિતલયસ્ત્વેકતાલો વીણા તુ વલ્લકી ।અપ્_359.071આઅબ્।
વિપઞ્ચી સા તુ તન્ત્રીભિઃ સપ્તભિઃ પરિવાદિની ॥અપ્_359.071આચ્દ્।
તતં વીણાદિકં વાદ્યમાનદ્ધં મુરજાદિકં ।અપ્_359.072આઅબ્।
વંશ્યાદિકન્તુ શુષિરં કાણ્સ્યતાલાદિકં ઘનં ॥અપ્_359.072આચ્દ્।
ચતુર્વિધમિદં વાદ્યં વાદિત્રાતોદ્યનામકં ॥અપ્_359.073આઅબ્।
મૃદઙ્ગા મુરજા ભેદાસ્ત્વઙ્ક્યાલિઙ્ગ્યો ઽર્ધકાસ્ત્રયઃ ॥અપ્_359.073આચ્દ્।
સ્યાદ્યશઃપટહો ટક્કા ભેર્યામાનકદુન્દુભિઃ ।અપ્_359.074આઅબ્।
આનકઃ પટહો ભેદા ઝર્ઝરીડિણ્ડિમાદયઃ ॥અપ્_359.074આચ્દ્।
મર્દલઃ પણવસ્તુલ્યૌ ક્રિયામાનન્તુ તાલકઃ ।અપ્_359.075આઅબ્।
લયઃ સામ્યં તાણ્ડવન્તુ નાટ્યં લાસ્યઞ્ચ નર્તનં ॥અપ્_359.075આચ્દ્।
તૌર્યત્રિકં નૃત્યગીતવાદ્યં નાટ્યમિદં ત્રયમ્ ।અપ્_359.076આઅબ્।
રાજા ભટ્ટારકો દેવઃ સાભિષેકા ચ દેવ્યપિ ॥અપ્_359.076આચ્દ્।
શૃઙ્ગારવીરકરુણાદ્ભુતહાસ્યભયાનકાઃ ।અપ્_359.077આઅબ્।
વીભત્સરૌદ્રે ચ રસાઃ શૃઙ્ગારઃ શુચિરુજ્જ્વલઃ ॥અપ્_359.077આચ્દ્।
ઉત્સાહવર્ધનો વીરઃ કારુણ્યં કરુણા ઘૃણા ।અપ્_359.078આઅબ્।
કૃપા દયા ચાનુકમ્પાપ્યનુક્રોશો ઽપ્યથો હસઃ ॥અપ્_359.078આચ્દ્।
:પ્ 270
હાસો હાસ્યઞ્ચ વીભત્સં વિકૃતં ત્રિષ્વિદં દ્વયં ।અપ્_359.066બબ્।
વિસ્મયો ઽદ્ભુતમાશ્ ચર્યં ચિત્રમપ્યથ ભૈરવં ॥અપ્_359.066બ્ચ્દ્।
દારુણં ભીષણં ભીષ્મં ઘોરં ભીમંભયાનકં ।અપ્_359.067બબ્।
ભયઙ્કરં પ્રતિભયં રૌદ્રન્તૂગ્રમમી ત્રિષુ ॥અપ્_359.067બ્ચ્દ્।
ચતુર્દશ દરત્રાસૌ ભીતિર્ભીઃ સાધ્વસમ્ભયં ।અપ્_359.068બબ્।
વિકારો માનસો ભાવો ઽનુભાવો ભાવબોધનઃ ॥68બ્॥અપ્_359.068બ્ચ્દ્।
ગર્વો ઽભિમાનો ઽહઙ્કારો માનશ્ચિત્તસમુન્નતિઃ ।અપ્_359.069બબ્।
અનાદરઃ પરિભવઃ પરિભાવસ્તિરસ્ક્રિયા ॥69બ્॥અપ્_359.069બ્ચ્દ્।
વ્રીડા લજ્જા ત્રપા હ્રીઃ સ્યાદભિધ્યાનં ધને સ્પૃહા ।અપ્_359.070બબ્।
કૌતૂહલં કૌતુકઞ્ચ કુતુકઞ્ચ કુતૂહલં ॥70બ્॥અપ્_359.070બ્ચ્દ્।
સ્ત્રોણાં વિલાસવિવ્વોકવિભ્રમા લલિતન્તથા ।અપ્_359.071બબ્।
હેલા લીલેત્યમી હાવાઃ ક્રિયાઃ શૃઙ્ગારભાવજાઃ ॥અપ્_359.071બ્ચ્દ્।
દ્રવકેલિપરીહાસાઃ ક્રીડા લીલા ચ કૂર્દનં ।અપ્_359.072બબ્।
સ્યાદાછુરિતકં હાસઃ સોત્પ્રાસઃ સમનાક્સ્મિતં ॥અપ્_359.072બ્ચ્દ્।
અધોભુવનપાતાલં છિદ્રં શ્વભ્રં વપા શુષિઃ ।અપ્_359.073બબ્।
ગર્તાવટૌ ભુવિ શ્વેભ્રે તમિશ્રન્તિમિરં તમઃ ॥અપ્_359.073બ્ચ્દ્।
સર્પઃ પૃદાકુર્ભુજગો દન્દશૂકો વિલેશયઃ ।અપ્_359.074બબ્।
વિષં ક્ષ્વેડશ્ ચ ગરલં નિરયો દુર્ગતિઃ સ્ત્રિયાં ॥અપ્_359.074બ્ચ્દ્।
પયઃ કીલાલમમૃતમુદકં ભુવનં વનં ।અપ્_359.075બબ્।
ભઙ્ગસ્તરઙ્ગ ઊર્મિર્વા કલ્લોલોલ્લોલકૌ ચ તૌ ॥75બ્॥અપ્_359.075બ્ચ્દ્।
પૃષન્તિવિન્દુપૃષતાઃ કૂલં રોધશ્ ચ તીરકં ।અપ્_359.076બબ્।
તોયોત્થિતં તત્ પુલિનં જમ્બાલં પઙ્કકર્દમૌ ॥અપ્_359.076બ્ચ્દ્।
જલોચ્છાસાઃ પરીવાહાઃ કૂપકાસ્તુ વિદારકાઃ ।અપ્_359.077બબ્।
:પ્ 271
આતારસ્તરપણ્યં સ્યાદ્દ્રોણી કાષ્ઠામ્બુવાહિની ॥અપ્_359.077બ્ચ્દ્।
કલુષશ્ચાવિલો ઽચ્છસ્તુ પ્રસન્નો ઽથ ગભીરકં ।અપ્_359.078બબ્।
અગાધં દાસકૈવર્તૌ શમ્બૂકા જલશુક્તયઃ ॥અપ્_359.078બ્ચ્દ્।
સૌગન્ધિકન્તુ કહ્લારં નીલમિન્દીવરં કજં ।અપ્_359.079અબ્।
સ્યાદુત્પલં કુવલયં સિતે કુમુદકૈરવે

શાલૂકમેષાં કન્દઃ સ્યાત્ પદ્મં તામરસઙ્કજં ।અપ્_359.080અબ્।
નીલોત્પલં કુવલયં રક્તં કોકનદં સ્મૃતમ્

કરહાટઃ શિફા કન્દં કિઞ્જલ્કઃ કેશરો ઽસ્ત્રિયાં ।અપ્_359.081અબ્।
ખનિઃ સ્ત્રિયામાકરઃ સ્યાત્ પાદાઃ પ્રત્યન્તપર્વતાઃ

ઉપત્યકાદ્રેરાસન્ના ભૂમિરૂર્ધ્વમધિત્યકા ।અપ્_359.082અબ્।
સ્વર્ગપાતાલવર્ગાદ્યા ઉક્તા નાનાર્થકાન્ શૃણુ