અગ્નિ પુરાણ · અધ્યાય 260
:એ ઇત્ય્ આગેનેયે મહાપુરાણે યજુર્વિધાનં
નામોનષષ્ટ્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ ॥
% છપ્તેર્ {260}
:શ્ અથ ષષ્ઠ્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ
સામવિધાનં
પુષ્કર ઉવાચ
યુજુર્વિધાનઙ્કથિતં વક્ષ્યે સામ્નાં વિધાનકં ।અપ્_260.001અબ્।
સંહિતાં વૈષ્ણવીઞ્જપ્ત્વા હુત્વા સ્યાત્ સર્વકામભાક્
સંહિતાઞ્છાન્દસીં સાધુ જપ્ત્વા પ્રીણાતિ શઙ્કરં ।અપ્_260.002અબ્।
સ્કન્દીં પૈત્ર્યાં સંહિતાઞ્ચ જપ્ત્વા સ્યાત્તુ પ્રસાદવાન્
:ન્
1 ભાગત ઇતિ ક.. , ગ.. , છ.. , ઞ.. ચ
2 પ્રવાદીશં સોપદિતીતિ ખ.. , છ.. ચ
3 સર્વશાન્તિકરન્તથેતિ ઘ.. , ઞ.. ચ
:પ્ 455
યત ઇન્દ્ર ભજામહે હિંસાદોષવિનાશનં ।અપ્_260.003અબ્।
અવકીર્ણી મુચ્યતે ચ અગ્નિસ્તિગ્મેતિ વૈ જપન્
સર્વપાપહરં જ્ઞેયં પરિતોયઞ્ચ તાસુ ચ(1) ।અપ્_260.004અબ્।
અવિક્રેયઞ્ચ વિક્રીય જપેદ્ઘૃતવતીતિ ચ
અયાનો દેવ સવિતુર્જ્ઞેયન્દુઃસ્વપ્નનાશનં ।અપ્_260.005અબ્।
અબોધ્યગ્નિરિતિમન્ત્રેણ ઘૃતં રામ યથાવિધિ
અભ્યુક્ષ્ય ઘૃતશેષેણ મેખલાબન્ધ ઇષ્યતે ।અપ્_260.006અબ્।
સ્ત્રીણાં યાસાન્તુ ગર્ભાણિ પતન્તિ ભૃગુસત્તમ
મણિં જાતસ્ય બાલસ્ય વધ્નીયાત્તદનન્તરં ।અપ્_260.007અબ્।
સોમં રાજાનમેતેન વ્યાધિભિર્વિપ્રમુચ્યતે
સર્પસામ પ્રયુઞ્જીનો નાપ્નુયાત્ સર્પજમ્ભયં ।અપ્_260.008અબ્।
માદ્ય ત્વા વાદ્યતેત્યેતદ્ધુત્વા વિપ્રઃ સહસ્રશઃ
શતાવરિમણિબદ્ધ્વા નાપ્નુયાચ્છસ્ત્રતો ભયં ।અપ્_260.009અબ્।
દીર્ઘતમસોર્ક ઇતિ હુત્ત્વાન્નં પ્રાપ્નુયાદ્બહુ
સ્વમધ્યાયન્તીતિ જપન્ન મ્રિયેત પિપાસયા(2) ।અપ્_260.010અબ્।
ત્વમિમા ઓષધી હ્ય્ એતજ્જપ્ત્વા વ્યાધિં ન વાપ્નુયાત્
પથિ દેવવ્રતઞ્જપ્ત્વા ભયેભ્યો વિપ્રમુચ્યતે ।અપ્_260.011અબ્।
યદિન્દ્રો મુનયે ત્વેતિ હુતં સૌભાગ્યવર્ધનં
ભગો ન ચિત્ર ઇત્ય્ એવં નેત્રયો રઞ્જનં હિતં ।અપ્_260.012અબ્।
સૌભાગ્યવર્ધનં રામ નાત્ર કાર્ય વિચારણા
જપેન્દ્રેતિ વર્ગઞ્ચ તથા સૌન્ભાગ્યવર્ધનં ।અપ્_260.013અબ્।
:ન્
1 પરિતોયં યુતાયુતમિતિ જ.. , ટ.. ચ
2 પિપાસિત ઇતિ ઘ.. , ઞ.. ચ
:પ્ 456
પરિ પ્રિયા હિ વઃ કારિઃ(1) કામ્યાં સંશ્રાવયેત્ સ્ત્રિયં
સા તઙ્કામયતે રામ નાત્ર કાર્યા વિચારણા ।અપ્_260.014અબ્।
રથન્તરં વામદેવ્યં બ્રહ્મવર્ચસવર્ધનં
પ્રાશયેદ્બાલકં નિત્યં વચાચૂર્ણં ઘૃતપ્લુતં ।અપ્_260.015અબ્।
ઇન્દ્રમિદ્ગાથિનં જપ્ત્વા ભવેચ્છ્રુતિધરસ્ત્વસૌ
હુત્વા રથન્તરઞ્જપ્ત્વા પુત્રમાપ્નોત્યસંશયં ।અપ્_260.016અબ્।
મયિ શ્રીરિતિ મન્ત્રોયં જપ્તવ્યઃ શ્રીવિવર્ધનઃ
વૈરૂપ્યસ્યાષ્ટકં નિત્યં પ્રયુઞ્જાનઃ શ્રિયં લભેત્ ।અપ્_260.017અબ્।
સપ્તાષ્ટકં પ્રયુઞ્જાનઃ સર્વાન્ કામાનવાપ્નુયાત્
ગવ્યેષુણેતિ યો નિત્યં સાયં પ્રાતરતન્ત્રિતઃ ।અપ્_260.018અબ્।
ઉપસ્થાનં ગવાં કુર્યાત્તસ્ય સ્યુસ્તાઃ સદા ગૃહે
ઘૃતાક્તન્તુ યવદ્રોણં વાત આવાતુ ભેષજં ।અપ્_260.019અબ્।
અનેન વિધિવત્ સર્વાં માયાં વ્યપોહતિ
પ્રદેવો દાસેન તિલાન્ હુત્વા કાર્મણકૃન્તનં ।અપ્_260.020અબ્।
અભિ ત્વા પૂર્વપીતયે વષટ્કારસમન્વિતં
વાસકેધ્મસહસ્રન્તુ હુતં યુદ્ધે જયપ્રદં ।અપ્_260.021અબ્।
હસ્ત્યશ્વપુરુષાન્ કુર્યાદ્બુધઃ પિષ્ટમયાન્ શુભાન્
પરકીયાનથોદ્દેશ્ય પ્રધાનપુરુષાંસ્ તથા ।અપ્_260.022અબ્।
સુસ્વિન્નાન્ પિષ્ટકવરાન્ ક્ષુરેણોત્ કૃત્ય ભાગશઃ
અભિ ત્વા શૂર ણોનુમો મન્ત્રેણાનેન મન્ત્રવિત્ ।અપ્_260.023અબ્।
કૃત્વા સર્ષપતૈલાક્તાન્ ક્રોધેન(2) જુહુયાત્તતઃ
:ન્
1 પરિપ્રિયાદેવ કારિરિતિ ખ.. , છ.. ચ । પરિપ્રિયાદેવ કવિરિતિ ઘ.. , ઞ.. ચ
2 મન્ત્રેણેતિ ખ.. , છ.. , જ.. ચ
:પ્ 457
એતત્ કૃત્વા બુધઃ કર્મ સંગ્રામે જયમાપ્નુયાત્ ।અપ્_260.024અબ્।
ગારુડં વામદેવ્યઞ્ચ રથન્તરવૃહદ્રથૌ
સર્વપાપપ્રશમનાઃ કથિતાઃ સંશયં વિના
॥25
:એ ઇત્ય્ આગ્નેયે મહાપુરાણે સામવિધાનં નામ
ષષ્ટ્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ ॥
% છપ્તેર્ {261}
:શ્ અથૈકષષ્ઠ્યધિકદ્વિશતતમો ઽધ્યાયઃ
અથર્વવિધાનં
પુષ્કર ઉવાચ
સામ્નાં વિધાનં કથિતં વક્ષ્યે ચાથર્વણામથ ।અપ્_261.001અબ્।
શાન્તાતીયં ગણં હુત્વા શાન્તિમાપ્નોતિ માનવઃ
ભૈષજ્યઞ્ચ ગણં હુત્વા સર્વાન્રોગાન્ વ્યાપોહતિ ।અપ્_260.002અબ્।
ત્રિસપ્તીયં ગણં હુત્વા સર્વપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે
ક્વચિન્નાપ્નોતિ ચ ભયં હુત્વા ચૈવાભયઙ્ગણં ।અપ્_260.003અબ્।
ન ક્વચિજ્જાયતે રામ ગણં હુત્વા પરાજિતં
આયુષ્યઞ્ચ ગણં હુત્વા અપમૃત્યું વ્યપોહતિ ।અપ્_260.004અબ્।
સ્વસ્તિમાપ્નોતિ સર્વત્ર હુત્વા સ્વસ્ત્યયનઙ્ગણં
શ્રેયસા યોગમાપ્નોતિ શર્મવર્મગણન્તથા ।અપ્_260.005અબ્।
વાસ્તોષ્પત્યગણં હુત્વા વાસ્તુદોષાન્ વ્યપોહતિ
તથા રૌદ્રગણં હુત્વા સર્વાન્ દોષાન્ વ્યપોહતિ ।અપ્_260.006અબ્।
એતૈર્ દશગુણૈર્ હોમી હ્ય્ અષ્ટાદશસુ શાન્તિષુ
:પ્ 458
વૈષ્ણવી શાન્તિરૈન્દ્રી ચ બ્રાહ્મી રૌદ્રી તથૈવ ચ ।અપ્_260.007અબ્।
વાયવ્યા વારુણી ચૈવ કૌવેરી ભાર્ગવી તથા
પ્રાજાપત્યા તથા ત્વાષ્ટ્રી કૌમારી વહ્નિદેવતા ।અપ્_260.008અબ્।
મારુદ્ગણા ચ ગાન્ધારી શાન્તૈર્ નૈરૃતકી તથા
શાન્તિરાઙ્ગિરસી યામ્યા પાર્થિવી સર્વકામદા ।અપ્_260.009અબ્।
યસ્ત્વાં મૃત્યુરિતિ હ્ય્ એતજ્જપ્તં મૃત્યુવિનાશનં
સુપર્ણસ્ત્વેતિ હુત્વા ચ ભુજગૈર્ નૈવ બાધ્યતે ।અપ્_260.010અબ્।
ઇન્દ્રેણ દત્તમિત્યેતત્ સર્વકામકરમ્ભવેત્
ઇન્દ્રેણ દત્તમિત્યેતત્ સર્વબાધાવિનાશનં ।અપ્_260.011અબ્।
ઇમા દેવીતિ મન્ત્રશ્ ચ સર્વશાન્તિકરઃ પરઃ
દેવા મરુત ઇત્ય્ એતત્ સર્વકામકરમ્ભવેત્ ।અપ્_260.012અબ્।
યમસ્ય લોકાદિત્યેતત્ દુઃસ્વપ્નશમનમ્પરં
ઇન્દ્રશ્ ચ પઞ્ચબણિજેતિ(1) હુતં સ્ત્રીણાં સૌભાગ્યવર્ધનં ।અપ્_260.013અબ્।
કામો મે વાજીતિ હુતં સ્ત્રીણાં સૌભાગ્યવર્ધનં
તુભ્યમેવ જવીમન્નિત્યયુતન્તુ હુતમ્ભવેત્ ।અપ્_260.014અબ્।
અગ્ને ગોભિન્ન ઇત્ય્ એતત્(2) મેધાવૃદ્ધિકરમ્પરં
ધ્રુવં ધ્રુવેણેતિ હુતં સ્થાનલાભકરં ભવેત્ ।અપ્_260.015અબ્।
અલક્તજીવેતિ શુના કૃષિલાભકરં ભવેત્
અહન્તે ભગ્ન ઇત્ય્ એતત્ ભવેત્સૌભાગ્યવર્ધનં ।અપ્_260.016અબ્।
યે મે પાશસ્ તથાપ્યેતત્ બન્ધનામ્નોક્ષકારણં
શપન્ત્વહન્નિતિ રિપૂન્ નાશયેદ્ધોમજાપ્યતઃ ।અપ્_260.017અબ્।
:ન્
1 ઇન્દ્ર વનં વનિક્ ચેતીતિ ઘ.. , જ.. ચ
2 અગ્ને સૌભાગ્ય ઇત્ય્ એતદિતિ જ..
:પ્ 459
ત્વમુત્તમમિતીત્યેતદ્યશોબુદ્ધિવિવર્ધનં
યથા મૃગમતીત્યેતત્ સ્ત્રીણાં સૌભાગ્યવર્ધનં ।અપ્_260.018અબ્।
યેન ચેહદિદઞ્ચૈવ ગર્ભલાભકરં ભવેત્
અયન્તે યોનિરિત્યેતત્ પુત્રલાભકરં ભવેત્ ।અપ્_260.019અબ્।
શિવઃ શિવાભિરિત્યેતત્ ભવેત્સૌભાગ્યવર્ધનં(1)
વૃહસ્પતિર્ નઃ પરિપાતુ પથિ સ્વસ્ત્યયનં ભવેત્ ।અપ્_260.020અબ્।
મુઞ્ચામિ ત્વેતિ કથિતમપમૃત્યુનિવારણં
અથર્વશિરસો ઽધ્યેતા સર્વપાપૈઃ પ્રમુચ્યતે ।અપ્_260.021અબ્।
પ્રાધાન્યેન તુ મન્ત્રાણાં કિઞ્ચિત્ કર્મ તવેરિતં
વૃક્ષાણાં યજ્ઞિયાનાન્તુ સમિધઃ પ્રથમં હવિઃ ।અપ્_260.022અબ્।
આજ્યઞ્ચ વ્રીહયશ્ ચૈવ તથા વૈ ગૌરસર્ષપાઃ
અક્ષતાનિ તિલાશ્ ચૈવ દધિક્ષીરે ચ ભાર્ગવ ।અપ્_260.023અબ્।
દર્ભાસ્તથૈવ દૂર્વાશ્ ચ વિલ્વાનિ કમલાનિ ચ
શાન્તિપુષ્ટિકરાણ્યાહુર્દ્રવ્યાણ્યેતાનિ સર્વશઃ ।અપ્_260.024અબ્।
તૈલઙ્કણાનિ ધર્મજ્ઞ રાજિકા રુધિરં વિષં
સમિધઃ કણ્ટકોપેતા અભિચારેષુ યોજયેત્ ।અપ્_260.025અબ્।
આર્ષં વૈ દૈવતં છન્દો વિનિયોગજ્ઞ આચરેત્
મૂળ પાઠ: Agnipurāṇa · Edition: Rajendralal Mitra, Calcutta: Asiatic Society of Bengal 1870-1879, 3 vols. (Bibliotheca Indica, 65,1-3) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0