અભિસમયાલંકારવિવરણ · ભાગ 2124
એતાસુ કલ્પનાત્મિકા વિપ્રતિપત્તયો મુખ્યાઃ, યાશ્ચ પ્રસઙ્ગમુખેનોક્તાસ્તા ગૌણા ઇતિ મન્તવ્યાઃ ।
એતાઃ ષોડશાપિ વિપ્રતિપત્તયો કલ્પનાત્મિકા શબ્દાત્મિકા ચેતિ દ્વયોરન્તર્ભવન્તિ ।
દ્વયોઃ સત્યયોરેકમાલમ્બ્ય યદપરં નિરાકરોતિ તદ્ અભિનિવેશાત્મકં જ્ઞાનમેવ કલ્પનાત્મિકા વિપ્રતિપત્તિઃ ।
દ્વયોઃ સત્યયોરેકં નિમિત્તીકૃત્ય યા અપરં નિરાકરોતિ સા વાક્ શબ્દાત્મિકા વિપ્રતિપત્તિઅરવસેયા ।
(ગ) અવધિઃ
માર્ગે ઽપ્રવેશાદારભ્ય અશુદ્ધસપ્તભૂમિપર્યન્તમાસાં વિપ્રતિપત્તીનાં સીમા ભવતીતિ ।
॥ ઇતિ મૂર્ધાભિસમયોપલક્ષકા અષ્ટૌ ધર્માઃ ॥
(ઇ) આનુપૂર્વિકાભિસમયોપલક્ષકાઃ ત્રયોદશ ધર્માઃ
આનુપૂર્વિકાભિસમયસ્ય સ્વરૂપનિર્દેશઃ અભિસમયાલઙ્કારે સંક્ષેપતઃ કારિકાશેન કૃતઃ । તથા હિ -
ત્રેધા દશધા ચાનુપૂર્વિકઃ
વિસ્તરતસ્તુ તસ્ય લક્ષણાદિકમનયા એકયા કારિકયોપન્યસ્તમ્ । તથા હિ -
દાનેન પ્રજ્ઞયા યાવદ્ બુદ્ધાદૌ સ્મૃતિભિશ્ચ સા ।
ધર્માભાવસ્વભાવેનેત્યનુપૂર્વક્રિયા મતા ॥
(ક) લક્ષણમ્
સર્વાકારજ્ઞતાદિત્રિસર્વજ્ઞતાકારાન્ અધિગતાન્ અનુપૂર્વીકૃત્ય પ્રજ્ઞાભાવનયોપાત્તઃ સત્ત્વયોગઃ આનુપૂર્વિકપ્રયોગ ઇતિ લક્ષણમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
દાનાદિષટ્પારમિતાપરિપૂરણેન (ષટ્), બુદ્ધ-ધર્મ-સંઘ-શીલ-ત્યાગ-દેવતા-નામનુસ્મરણેન (ષટ્) , રૂપાદિસર્વધર્માભાવે સ્વભાવાવબોધેન (એકઃ) યો ઽધિગમઃ સ આનુપૂર્વિકાભિસમયસ્ત્રયોદશવિધ ઇત્યસ્ય ત્રયોદશ ભેદા ભવન્તિ ।
(ગ) અવધિઃ
સમ્ભારમાર્ગમારભ્ય એકક્ષણાભિસમ્બોધાત્ સમનન્તરપૂર્વક્ષણપર્યન્તમસ્ય સીમા ભવતીતિ ।
॥ ઇતિ આનુપૂર્વિકાભિસમયોપલક્ષકાઃ ત્રયોદશઃ ધર્માઃ ॥
(ઈ) એકક્ષણાભિસમ્બોધાભિસમયોપલક્ષકાઃ ચત્વારો ધર્માઃ
એકક્ષણાભિસમ્બોધસ્ય સ્વરૂપનિર્દેશઃ અભિસમયાલઙ્કારે કારિકાર્ધેન સંક્ષેપતઃ કૃતઃ । તથા હિ -
એકક્ષણાભિસમ્બોધો લક્ષણેન ચતુર્વિધઃ ॥
વિસ્તરતસ્તુ સપ્તમાધિકારે દ્રષ્ટવ્યઃ ।
(ક) લક્ષણમ્
અધિગતત્રિસર્વજ્ઞતાકારેષુ સ્વભ્યસ્તસ્તેષામેવ ક્ષણેનૈકેનાધિગમરૂપઃ પર્યન્તયોગઃ એકક્ષણાભિસમ્બોધ ઇતિ લક્ષણમ્ ।
એકક્ષણપ્રયોગઃ, અન્તિમક્ષણબોધિસત્ત્વીયજ્ઞાનમ્, આનન્તર્યમૂર્ધપ્રયોગઃ ઇત્યનર્થાન્તરમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
સ્વરૂપતઃ એકવિધ એવ એકક્ષણાભિસમ્બોધો લક્ષણેન (વ્યાવૃત્યા) ચતુર્વિધો ભવતિ, યથા - અવિપાકલક્ષણઃ, વિપાકલક્ષણઃ અલક્ષણલક્ષણઃ, અદ્વયલક્ષણશ્ચેતિ ।
(ય) અવિપાકલક્ષણઃ
અસ્ય સર્વં સ્વરૂપમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા પરીદીપિતમ્ । તથા હિ -
અનાસ્રવાણાં સર્વેષામેકૈકેનાપિ સંગ્રહાત્ ।
એકક્ષણાવબોધો ઽયં જ્ઞેયો દાનાદિના મુનેઃ ॥
(ક) લક્ષણમ્
એકક્ષણદાનાદિજ્ઞાનેન અનાસ્રવદાનાદ્યશીત્યનુવ્યઞ્જનલક્ષણાનાં ધર્માણાં સંગ્રહેણ બોધિસત્ત્વસ્ય અવબોધરૂપઃ પર્યન્તયોગઃ અવિપાકાનાસ્રવસર્વધર્મૈકક્ષણલક્ષણો ભવતીતિ લક્ષણમ્ ।
(ર) વિપાકલક્ષણઃ
અસ્ય સર્વં સ્વરૂપમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા સમ્યગભિહિતમ્ । તથા હિ -
વિપાકધર્મતાવસ્થા સર્વશુક્લમયી યદા ।
પ્રજ્ઞાપારમિતા જાતા જ્ઞાનમેકક્ષણે તદા ॥
(ક) લક્ષણમ્
યદા બોધિસત્ત્વસ્ય પ્રતિપક્ષભાવનયા સર્વવિપક્ષકલઙ્કાપગમેન સકલવ્યવદાનપક્ષવિપાકધર્મતાવસ્થા શુક્લસ્વભાવા જાતા, તદા એકસ્મિન્નેવ ક્ષણે વિપાકાવસ્થાપ્રાપ્તાનામ્ અનાસ્રવધર્માણાં બોધાત્ જ્ઞાનં (પ્રજ્ઞાપારમિતા) વિપાકધર્મતાવસ્થાનાસ્રવધર્મૈકક્ષણલક્ષણો ભવતિ, ઇત્યેવક્ષણાભિસમ્બોધો દ્વિતીયઃ । અયં વિપાકઃ અષ્ટમભૂમેરૂર્ધ્વં ભવતીતિ જ્ઞેયમ્ ।
(લ) અલક્ષણલક્ષણઃ
અસ્ય સ્વરૂપાદિકં સર્વમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા સુસ્પષ્ટમુપવર્ણિતમ્ । તથા હિ -
સ્વપ્નોપમેષુ ધર્મેષુ સ્થિત્વા દાનાદિચર્યયા ।
અલક્ષણત્વં ધર્માણાં ક્ષણેનૈકેન વિન્દતિ ।
(ક) લક્ષણમ્
પૂર્વં સ્વપ્નોપમસર્વધર્માભ્યાસેન સમ્ભારદ્વયમનુભૂય અધિગમાવસ્થાયાં સ્વપ્નસ્વભાવેષુ સર્વધર્મેષુ ઉપાદાનસ્કન્ધાદિષુ સ્થિત્વા દાનાદિષટ્પારમિતાપ્રતિપત્ત્યા દાનાદિરૂપનિરૂપણાકારેણ અલક્ષણાઃ સર્વધર્મા ઇતિ સંક્લેશવ્યવદાનરૂપાણાં સર્વધર્માણામેકેનૈવ ક્ષણેન અલક્ષણત્વં જાનાતિ, ઇત્યેવમ્ અલક્ષણ સર્વધર્મૈકક્ષણલક્ષણો ભવતીતિ એકક્ષણાભિસમ્બોધસ્તૃતીયઃ ।
(વ) અદ્વયલક્ષણઃ
અસ્યાદ્વયલક્ષણસ્ય સ્વરૂપમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા સ્પષ્ટમુપદર્શિતમ્ । તથા હિ -
સ્વપ્નં તદ્દર્શિનં ચૈવ દ્વયયોગેન નેક્ષતે ।
ધર્માણામદ્વયૈ તત્ત્વં ક્ષણેનૈકેન પશ્યતિ ॥
(ક) લક્ષણમ્
નિરન્તરદીર્ઘકાલદ્વયપ્રતિભાસપ્રહાણાભ્યાસસાત્મીભાવાદ્ ઉન્મીલિતદ્વયપ્રતિભાસવાસનો યદા બોધિસત્ત્વો ગ્રાહ્યગ્રાહકયોગેન સ્વપ્નં ગ્રાહ્યં સ્વપ્નદર્શિનં ગ્રાહકં નેક્ષતે, તદા સર્વે ઽપ્યેવંધર્માણો ધર્મા ઇતિ ધર્માણામદ્વયં તત્ત્વમેકેનૈવ ક્ષણેન પશ્યતિ, ઇત્યેવમ્ અદ્વયલક્ષણસર્વધર્મૈકક્ષણલક્ષણો ભવત્યેકક્ષણાભિસમ્બોધશ્ચતુર્થઃ ।
(ખ) નિર્વચનમ્
એક ઇત્યન્તિમઃ, ક્ષણમિતિ સમયઃ, અભિરિત્યાભિમુખ્યમ્, સમિતિ સમ્યક્, અય ઇત્યધિગમ ઇત્યેવં અન્તિમકાલે દાનાદિસર્વાનાસ્રવધર્માણામવિપરીતઃ સમ્યક્ પ્રતિવેધઃ એકક્ષણાભિસમ્બોધ ઇત્યુચ્યતે ।
(ગ) અવધિઃ
સમસ્તાનાં ચતુર્લક્ષણાનામવધિઃ અન્તિમક્ષણસ્થબોધિસત્ત્વીયાવસ્થાયામેવ ભવતિ ।
॥ ઇતિ એકક્ષણાભિસમ્બોધાભિસમયસ્ય અષ્ટૌ ધર્માઃ ॥
3. ધર્મકાયોપલક્ષકાશ્ચત્વારો ધર્માઃ
વિપાકભૂતસ્ય ધર્મકાયસ્ય સંક્ષિપ્તનિર્દેશઃ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા પરિદીપિતઃ । તથા હિ -
સ્વાભાવિકઃ સસામ્ભોગો નૈર્માણિકો ઽપરસ્તથાઃ ।
ધર્મકાયઃ સકારિત્રશ્ચતુર્ધા સમુદીરિતઃ ॥
વિસ્તૃતનિર્દેશસ્તુ અષ્ટમાધિકારે ચત્વારિંશત્કારિકાભિર્વિહિતઃ । તત્ર ધર્મકાયસ્ય લક્ષણાદિકં સર્વં સ્વરૂપમુપવર્ણિતમ્ ।
(ક) લક્ષણમ્
સમ્ભારદ્વયસંચયબલેન પ્રાપ્તાઃ પર્યન્તગુણા એવ ફલભૂતો ધર્મકાય ઇતિ લક્ષણમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
ચત્વારો ઽસ્ય ભેદા ભવન્તિ, યથા - સ્વભાવકાયઃ, જ્ઞાનધર્મકાયઃ, સમ્ભોગકાયઃ, નિર્માણકાયશ્ચેતિ ચત્વારઃ ।
1. સ્વભાવકાયઃ
અસ્ય સ્વાભાવિકકાયસ્યોપપાદનમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા કૃતમ્ । તથા હિ -
સર્વાકારાં વિશુદ્ધિં યે ધર્માઃ પ્રાપ્તા નિરાસ્રવાઃ ।
સ્વાભાવિકો મુનેઃ કાયસ્તેષાં પ્રકૃતિલક્ષણઃ ॥
(ક) લક્ષણમ્
પ્રકૃત્યાગન્તુકમલવિશુદ્ધિદ્વયલક્ષણઃ પર્યન્તધાતુરનુત્પાદરૂપઃ સ્વભાવકાય ઇતિ લક્ષણમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
પ્રકૃતિવિશુદ્ધઃ આગન્તુકવિશુદ્ધશ્ચેતિ દ્વૌ ભેદૌ ।
(ગ) અવધિઃ
સ્વભાવકાયઃ કેવલં બુદ્ધભૂમાવેવ ભવતિ ।
2. જ્ઞાનધર્મકાયઃ
અસ્ય જ્ઞાનકાયસ્ય સ્વરૂપમ્ અભિસમયાલઙ્કારે પઞ્ચભિઃ કારિકાભિરુપદર્શિતમ્ ।
(ક) લક્ષણમ્
યાવજ્જ્ઞાનં યથાવજ્જ્ઞાનં ચાપેક્ષ્ય સાક્ષાત્કારિ પર્યન્તજ્ઞાન જ્ઞાનધર્મકાય ઇતિ લક્ષણમ્ । જ્ઞાનધર્મકાયઃ સર્વજ્ઞજ્ઞાનં ચેત્યનર્થાન્તરમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
બુદ્ધભૂમૌ અનાસ્રવજ્ઞાનાનામેકવિંશતિઃ જ્ઞાનવર્ગા એવાસ્ય એકવિંશતિઃ પ્રભેદાઃ । તથા હિ -
(1) સ્મૃત્યુપસ્થાનાદ્યારભ્ય આર્યાષ્ટાઙ્ગમાર્ગપર્યન્તા સપ્તત્રિંશદ્ બોધિપક્ષાઃ, (2) ચત્વાર્યપ્રમાણાનિ મૈત્ર્યાદિચતુર્બ્રહ્મવિહારાઃ, (3) અષ્ટૌ વિમોક્ષાઃ, (4) નવસમાપત્તયઃ, (5) કૃત્સ્નાયતનાનિ દશ (6) અષ્ટૌ અભિભ્વાયતનાનિ, (7) અરણાસમાધિઃ, (8) પ્રણિધિજ્ઞાનમ્, (9) ષડભિજ્ઞાઃ, (10)ચતસ્રઃ પ્રતિસંવિદઃ, (11) આશ્રયાલમ્બનચિત્તજ્ઞાનપરિશુદ્ધય ઇતિ ચતશ્રઃ શુદ્ધયઃ, (12) દશ વશિતાઃ, (13) દશ બલાનિ, (14) ચત્વારિ વૈશારદ્યાનિ, (15) ત્રીણિ અરક્ષણાનિ, (16) ત્રીણિ સ્મૃત્યુપસ્થાનાનિ, (17) અસમ્મોષધર્મતા, (18) ક્લેશજ્ઞેયાવરણાનુશયરૂપબીજપ્રહાણાત્ વાસનાસમુદ્ઘાતઃ, (19) સકલજનહિતાશયતા મહાકરુણા, (20) અષ્ટાદશાવેણિકા બુદ્ધધર્માઃ, (21) સર્વાકારજ્ઞતાદિત્રિસર્વજ્ઞતા ।
તથા ચોક્તમ્ અભિસમયાલઙ્કારે -
બોધિપક્ષાપ્રમાણાનિ વિમોક્ષા અનુપૂર્વશઃ ।
નવાત્મિકા સમાપત્તિઃ કૃત્સ્નં દશવિધાત્મકમ્ ॥
અભિભ્વાયતનાન્યષ્ટપ્રકારાણિ પ્રભેદતઃ ।
અરણા પ્રણિધિજ્ઞાનમભિજ્ઞાઃ પ્રતિસંવિદઃ ॥
સર્વાકારાશ્ચતસ્રો ઽથ શુદ્ધયો વશિતા દશ ।
બલાનિ દશ ચત્વારિ વૈશારદ્યાન્યરક્ષણમ્ ॥
ત્રિવિધં સ્મૃત્યુપસ્થાનં ત્રિધા ઽસંમોષધર્મતા ।
વાસનાયાઃ સમુદ્ઘાતો મહતી કરુણા જને ॥
આવેણિકા મુનેરેવ ધર્મા યે ઽષ્ટાદશેરિતાઃ ।
સર્વાકારજ્ઞતા ચેતિ ધર્માકાયો ઽભિધીયતે ॥
(ગ) અવધિઃ
બુદ્ધભૂમાવેવ જ્ઞાનધર્મકાયો ભવતિ ।
3. સમ્ભોગકાયઃ
સમ્ભોગકાયસ્ય સ્વરૂપવર્ણનમ્ અભિસમયાલઙ્કારે એકયા કારિકયા કૃતમ્ । તથા હિ -
દ્વાત્રિંશલ્લક્ષણાશીતિવ્યઞ્જનાત્મા મુનેરયમ્ ।
સામ્ભોગિકો મતઃ કાયો મહાયાનોપભોગતઃ ॥
(ક) લક્ષણમ્
સ્થાનકાયપરિવારધર્મકાલાખ્યૈઃ પઞ્ચભિર્વિનિયતૈર્વિર્શિષ્ટઃ કાયઃ સમ્ભોગકાય ઇતિ લક્ષણમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
મહાસમ્ભોગકાયઃ કનિષ્ઠસમ્ભોગકાયશ્ચેતિ ભેદદ્વયમભિધાનદૃષ્ટ્યા કર્તું શક્યતે । તત્ર મહાસમ્ભોગકાયઃ અકનિષ્ઠભૌમિકઃ સમ્ભોગકાય ઇત્યનર્થાન્તરમ્ । તથૈવ કનિષ્ઠસમ્ભોગકાયઃ અકનિષ્ઠભૌમિકૌ નિર્માણકાયશ્ચેત્યનર્થાન્તરમ્ ।
(ગ) અવધિઃ
અયં સમ્ભોગકાયો બુદ્ધભૂમૌ અકનિષ્ઠઘનવ્યૂહક્ષેત્રે એવ કેવલં ભવતિ ।
4. નિર્માણકાયઃ
કાયસ્યાસ્ય નૈર્માણિકસ્ય સ્વરૂપમ્ અભિસમયાલઙ્કારે કારિકયા એકયા સમ્યગુપવર્ણિતમ્ । તથા હિ -
કરોતિ યેન ચિત્રાણિ હિતાનિ જગતઃ સમમ્ ।
આ ભવાત્ સો ઽનુપચ્છિન્નઃ કાયો નૈર્માણિકો મુનેઃ ॥
(ક) લક્ષણમ્
પઞ્ચભિર્વિનિયતૈર્વિરહિતઃ પર્યન્તરૂપકાયો નિર્માણકાય ઇતિ લક્ષણમ્ ।
યેન શાક્યમુનિતથાગતાદિરૂપેણ આસંસારં સર્વલોકધાતુષુ સત્ત્વાનાં સમીહિતમર્થં સમં કરોતિ, અસૌ કાયઃ પ્રબન્ધતયા અનુપરતો નૈર્માણિકો બુદ્ધસ્ય ભગવતઃ સર્વબાલજનસાધારણશ્ચતુર્થો ઽવસાતવ્યઃ ।
(ખ) ભેદઃ
નિર્માણકાયસ્ય ત્રયો ભેદા ભવન્તિ, યથા - ઉત્તમનિર્માણકાયઃ, શૈલ્પિકનિર્માણકાયઃ, નૈર્યાણિકનિર્માણકાયશ્ચેતિ ।
બુદ્ધકારિત્રાણિ
ઇમાનિ ભગવતો વિચિત્રાણિ કારિત્રાણિ અભિસમયાલઙ્કારે સપ્તભિઃ કારિકાભિર્વિસ્તરશો નિર્દિષ્ટાનિ ।
(ક) લક્ષણમ્
સ્વસન્તતિસ્થસર્વાકારજ્ઞતાધિપત્યેનોદયમાસાદિતાઃ શુક્લા ગુણા એવ બુદ્ધકારિત્રાણીતિ લક્ષણમ્ ।
(ખ) ભેદઃ
ગતિપ્રશમનકારિત્રત આરભ્ય નિર્વાણનિવેશનપર્યન્તં સપ્તવિંશતિઃ કર્માણ્યેવાસ્ય સપ્તવિંશતિઃ પ્રભેદા ભવન્તિ । યથોક્તમભિસમયાલઙ્કારે સપ્તવિંશતિઃ કરિત્રાણિ -
તથા કર્માપ્યનુચ્છિન્નમસ્યાસંસારમિષ્યતે ।
ગતીનાં શમનં કર્મં સંગ્રહે ચ ચતુર્વિધે ॥
નિવેશનં સસંક્લેશે વ્યવદાનાવબોધને ।
સત્ત્વાનામર્થયાથાત્મ્યે ષટ્સુ પારમિતાસુ ચ ॥
બુદ્ધમાર્ગે પ્રકૃત્યૈવ શૂન્યતાયાં દ્વયક્ષયે ।
સંકેતે ઽનુપલમ્ભે ચ પરિપાકે ચ દેહિનામ્ ॥
બોધિસત્ત્વસ્ય માર્ગો ઽભિનિવેશસ્ય નિવારણે ।
બોધિપ્રાપ્તૌ જિનક્ષેત્રવિશુદ્ધૌ નિયતિં પ્રતિ ॥
અપ્રમેયે ચ સત્ત્વાર્થે બુદ્ધસેવાદિકે ગુણે ।
બોધેરઙ્ગેષ્વનાશે ચ કર્મણાં સત્યદર્શને ॥
વિપર્યાસપ્રહાણે ચ તદવસ્તુકતાનયે ।
વ્યવદાને સસમ્ભારે સંસ્કૃતાસંસ્કૃતે પ્રતિ ॥
વ્યતિભેદાપરિજ્ઞાને નિર્વાણે વ નિવેશનમ્ ।
ધર્મકાયસ્ય કર્મેદં સપ્તવિંશતિધા મતમ્ ॥
(ગ) અવધિઃ
માર્ગે ઽપ્રવેશાદારભ્ય બુદ્ધભૂમિપર્યન્તમસ્યાવધિર્ભવતિ ।
(ઘ) વૈશિષ્ટ્યમ્
વિનેયજનકર્માનુસારં ભગવતઃ કાયવાઙ્મનઃકારિત્રાણિ આકાશવદ્ અત્યુદારાણિ, નદીધારાવદ્ અવિચ્છિન્નાનિ, સમુદ્રતરઙ્ગવત્ કાલાનતિક્રમણલક્ષણાનિ, ચિન્તામણિકલ્પવૃક્ષાદિવદ્ અનાભોગરૂપાણિ ભવન્તિ ।
(ઙ) અવધિઃ
વિનેયજનપ્રતિભાસભાક્ સપ્તવિંશતિપ્રકારં કર્મ અવિચ્છિન્નતયા આસંસારં પ્રવર્તતે ।
॥ ઇતિ ધર્મકાયોપક્ષકાશ્ચત્વારો ધર્માઃ ॥
પરિણામના
પ્રજ્ઞાપારમિતોપલક્ષકાણાં સર્વાકારજ્ઞાતાદ્યષ્ટાનામ્, અષ્ટપદાર્થોપલક્ષકાણાં ચ સપ્તતેઃ પદાર્થાનાં પ્રકાશકમિદં સુભાષિતં જગદ્ગુરોઃ મૈત્રેયનાથસ્ય મુખાન્નિઃ-સૃતસ્યાગમસ્ય ચતુર્દિક્ષુઃ પ્રસારાય લોકસ્ય ચ સન્માર્ગારોહણાય પ્રભવેદિતિ પરિણામના । આચાર્યહરિભદ્રવચનેન તુ -
તથ્યાતથ્યવિભાગયુક્તિવિકલજ્ઞાનોદયાત્સંવૃતૌ
સંસારાર્ણવપઙ્કમગ્નમનસી જાતાઃ સદા દેહિનઃ । સર્વે ઽમી જનનીનિબન્ધનકૃતાદ્ બીજાન્મયાપ્તાચ્છુભાત્ સર્વાકારવરા ભવન્તુ નિયતં કાયત્રયપ્રાપિણઃ ॥
ઇતિ શમ્ ઓમ્
મૂળ પાઠ: Abhisamayālaṃkāravivaraṇa · Edition: Ram Shankar Tripathi: Abhisamayalankarantah patinam. Sarnath: Central Institute of Higher Tibetan Studies, 1977, pp. 1-67 · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0