108 Buddhist stotras · અધ્યાય 1

સર્વદા સર્વથા સર્વે યસ્ય દોષા ન સન્તિ હ ।
સર્વે સર્વાભિસારેણ યત્ર ચાવસ્થિતા ગુણાઃ ॥

તમેવ શરણં ગન્તું તં સ્તોતું તમુપાસિતુમ્ ।
તસ્યૈવ શાસને સ્થાતું ન્યાય્યં યદ્યસ્તિ ચેતના ॥

સવાસનાશ્ચ તે દોષા ન સન્ત્યેકસ્ય તાયિનઃ ।
સર્વે સર્વવિદઃ સન્તિ ગુણાસ્તે ચાનપાયિનઃ ॥

ન હિ પ્રતિનિવિષ્ટો ઽપિ મનોવાક્કાયકર્મસુ ।
સહ ધર્મેણ લભતે કશ્ચિદ્ભગવતો ઽન્તરમ્ ॥

સો ઽહં પ્રાપ્ય મનુષ્યત્વં સસદ્ધર્મમહોત્સવમ્ ।
મહાર્ણવયુગચ્છિદ્રકૂર્મગ્રીવાર્પણોપમમ્ ॥

અનિત્યતાવ્યનુસૃતાં કર્મચ્છિદ્રસસંશયામ્ ।
આત્તસારાં કરિષ્યામિ કથં નેમાં સરસ્વતીમ્ ॥

ઇત્યસંખ્યેયવિષયાનવેત્યાપિ ગુણાન્મુનેઃ ।
તદેકદેશપ્રણયઃ ક્રિયતે સ્વાર્થગૌરવાત્ ॥

સ્વયમ્ભુવે નમસ્તે ઽસ્તુ પ્રભૂતાદ્ભુતકર્મણે ।
યસ્ય સંખ્યાપ્રભાવાભ્યાં ન ગુણેષ્વસ્તિ નિશ્ચયઃ ॥

ઇયન્ત ઇતિ નાસ્ત્યન્ત ઈદૃશા ઇતિ કા કથા ।
પુણ્યા ઇત્યેવ તુ ગુણાન્પ્રતિ તે મુખરા વયમ્ ॥

વિષહ્યમવિષહ્યં વેત્યવધૂય વિચારણામ્ ।
સ્વયમભ્યુપપન્નં તે નિરાક્રન્દમિદં જગત્ ॥

અવ્યાપારિતસાધુસ્ત્વં ત્વમકારણવત્સલઃ ।
અસંસ્તુતસખાશ્ચ ત્વમનવસ્કૃતબાન્ધવઃ ॥

સ્વમાંસાન્યપિ દત્તાનિ વસ્તુષ્વન્યેષુ કા કથા ।
પ્રાણૈરપિ ત્વયા સાધો માનિતઃ પ્રણયી જનઃ ॥

સ્વૈઃ શરીરૈઃશરીરાણિ પ્રાણૈઃપ્રાણાઃ શરીરિણામ્ ।
જિઘાંસુભિરુપાત્તાનાં ક્રીતાનિ શતશસ્ત્વયા ॥

ન દુર્ગતિભ્યાં નેષ્ટા[ભ્યા] મભિપ્રાર્થયતા ગતિમ્ ।
કેવલાશયશુદ્ધયૈવ શોલં સાત્મીકૃતં ત્વયા ॥

જિહ્માઅનાં નિત્યવિક્ષેપાદૃજૂનાં નિત્યસેવનાત્ ।
કર્મણાં પરિશુદ્ધાનાં ત્વમેકાયનતાં ગતઃ ॥

પીડયમાનેન બહુશસ્ત્વયા કલ્યાણચેતસા ।
ક્લેશેષુ વિવૃતં તેજો જનઃ ક્લિષ્ટો ઽનુકમ્પિતઃ ॥

પરાર્થે ત્યજતઃ પ્રાણાન્ યા પ્રીતિરભવત્ તવ ।
ન સા નષ્ટોપલબ્ધેષુ પ્રાણેષુ પ્રાણિનાં ભવેત્ ॥

યદ્રુજા નિરપેક્ષસ્ય ચ્છિદ્યમાનસ્ય તે ઽસકૃત્ ।
વધકેષ્વપિ સત્ત્વેષુ કારુણ્યમભવત્ પ્રભો ॥

સમ્યક્સમ્બોધિબીજસ્ય ચિત્તરત્નસ્ય તસ્ય તે ।
ત્વમેવ વીર સારજ્ઞો દૂરે તસ્યેતરો જનઃ ॥

નાકૃત્વા દુષ્કરં કર્મ દુર્લભં લભ્યતે પદમ્ ।
ઇત્યાત્મનિરપેક્ષેણ વીર્યં સંવર્ધિતં ત્વયા ॥

વિશેષોત્કર્ષનિયમો ન કદાચિદભૂત્ તવ ।
અતસ્ત્વયિ વિશેષાણાં છિન્નસ્તરતમક્રમઃ ॥

સુસુખેષ્વપિ સઙ્ગો ઽભૂત્ સફલેષુ સમાધિષુ ।
ન તે નિત્યાનુબદ્ધસ્ય મહાકરુણયા હૃદિ ॥

ત્વાદૃશાન્ પીડયત્યેવ નાનુગૃહ્ણાતિ તત્ સુખમ્ ।
પ્રણીતમપિ સદ્વૃત્ત યદસાધારણં પરૈઃ ॥

વિમિશ્રાત્ સારમાદત્તં સર્વં પીતમકલ્મષમ્ ।
ત્વયા સૂક્તં દુરુક્તં તુ વિષવત્ પરિવર્જિતમ્ ॥

ક્રીણતા રત્નસારજ્ઞ પ્રાણૈરપિ સુભાષિતમ્ ।
પરાક્રાન્તં ત્વયા બોધૌ તાસુ તાસૂપપત્તિષુ ॥

ઇતિ ત્રિભિરસંખ્યેયૈરેવમુદ્યચ્છતા ત્વયા ।
વ્યવસાયદ્વિતીયેન પ્રાપ્તં પદમનુત્તરમ્ ॥

અકૃત્વેર્ષ્યાં વિશિષ્ટેષુ હીનાનનવમત્ય ચ ।
અગત્વા સદૃશૈઃ સ્પર્ધાં ત્વં લોકે શ્રેષ્ઠતાં ગતઃ ॥

હેતુષ્વભિનિવેશો ઽભૂદ્ ગુણાનાં ન ફલેષુ તે ।
તેન સમ્યક્પ્રતિપદા ત્વયિ નિષ્ઠાં ગુણા ગતાઃ ॥

તથાત્મા પ્રચયં નીતસ્ત્વયા સુચરિતૈર્યથા ।
પુણ્યાયતનતાં પ્રાપ્તાન્યપિ પાદરજાંસિ તે ॥

કર્શયિત્વોદ્ધૃતા દોષા વર્ધયિત્વા વિશોધિતાઃ ।
ગુણાસ્તેન સુનીતેન પરાં સિદ્ધિં ત્વમધ્યગાઃ ॥

તથા સર્વાભિસારેણ દોષેષુ પ્રહૃતં ત્વયા ।
યથૈષામાત્મસન્તાને વાસનાપિ ન શેષિતા ॥

તથા સંભૃત્ય સંભૃત્ય ત્વયાત્મન્યાહિતા ગુઅણાઃ ।
પ્રતિરુપકમપ્યેષાં યથા નાન્યત્ર દૃશ્યતે ॥

ઉપઘાતાવરણવન્મિતકાલં પ્રદેશિ ચ ।
સુલભાતિશયં સર્વમુપમાવસ્તુ લૌકિકમ્ ॥

અદ્વન્દ્વિનામગમ્યાનાં ધ્રુવાણામનિવર્તિનામ્ ।
અનુત્તરાણાં કા તર્હિ ગુણાનામુપમા ઽસ્તુ તે ॥

ગોષ્પદોત્તાનતાં યાતિ ગામ્ભીર્યં લવણામ્ભસઃ ।
યદા તે બુદ્ધિગામ્ભીર્યમગાધાપારમીક્ષ્યતે ॥

શિરીષપક્ષ્માગ્રલઘુ સ્થૈર્યં ભવતિ પાર્થિવમ્ ।
અકમ્પ્યે સર્વધર્માણાં ત્વત્સ્થૈર્યે ઽભિમુખીકૃતે ॥

અજ્ઞાનતિમિરઘ્નસ્ય જ્ઞાનાલોકસ્ય તે મુને ।
ન રવિર્વિષયે ભૂમિં ખાદ્યોતિમપિ વિન્દતિ ॥

મલિનત્વમિવાયાન્તિ શરચ્ચન્દ્રામ્બરામ્ભસામ્ ।
તવ વાગ્બુદ્ધિચેષ્ટાનાં શુદ્ધિં પ્રતિ વિશુદ્ધયઃ ॥

અનેન સર્વં વ્યાખ્યાતં યત્ કિઞ્ચિત્સાધુ લૌકિકમ્ ।
દૂરે હિ બુદ્ધધર્માણાં લોકધર્માસ્તપસ્વિનઃ ॥

યસ્યૈવ ધર્મરત્નસ્ય પ્રાપ્ત્યા પ્રાપ્તસ્ત્વમગ્રતામ્ ।
તેનૈવ કેવલં સાધો સામ્યં તે તસ્ય ચ ત્વયા ॥

આત્મેચ્છાચ્છલમાત્રં તુ સામાન્યોપાંશુ કિંચન ।
યત્રોપક્ષિપ્ય કથ્યેત સા વક્તુરતિલોલતા ॥

પ્રતન્વિવ હિ પશ્યામિ ધર્મતામનુચિન્તયન્ ।
સર્વં ચાવર્જિતં મારવિજયં પ્રતિ તે જગત્ ॥

મહતો ઽપિ હિ સંરમ્ભાત્ પ્રતિહન્તું સમુદ્યતાઃ ।
ક્ષમાયા નાતિભારો ઽસ્તિ પાત્રસ્થાયા વિશેષતઃ ॥

યત્તુ મારજયાન્વક્ષં સુમહત્ક્લેશવૈશસમ્ ।
તસ્યામેવ કૃતં રાત્રૌ તદેવ પરમાદ્ભુતમ્ ॥

તમોવિધમને ભાનોર્યઃ સહસ્રાંશુમાલિનઃ ।
વીર વિસ્મયમાગચ્છેત્ સ તીર્થ્યવિજયે તવ ॥

સરાગો વીતરાગેણ જિતરોષેણ રોષણઃ ।
મૂઢો વિગતમોહેન ત્રિભિર્નિત્યં જિતાસ્ત્રયઃ ॥

પ્રશંસસિ ચ સદ્ધર્માનસદ્ધર્માન્ વિગર્હસિ ।
અનુરોધવિરોધૌ ચ ન સ્તઃ સદસતોસ્તવ ॥

નૈવાર્હત્સુ ન તીર્થ્યેષુ પ્રતિઘાનુનયં પ્રતિ ।
યસ્ય તે ચેતસો ઽન્યત્વં તસ્ય તે કા સ્તુતિર્ભવેત્ ॥

ગુણેષ્વપિ ન સંગો ઽભૂત્ તૃષ્ણા ન ગુણવત્સ્વપિ ।
અહો તે સુપ્રસન્નસ્ય સત્ત્વસ્ય પરિશુદ્ધતા ॥

ઇન્દ્રિયાણાં પ્રસાદેન નિત્યકાલાનપાયિના ।
મનો નિત્યપ્રસન્નં તે પ્રત્યક્ષમિવ દૃશ્યતે ॥

આબાલેભ્યઃ પ્રસિદ્ધાસ્તે મતિસ્મૃતિવિશુદ્ધયઃ ।
ગમિતા ભાવપિશુનૈઃ સુવ્યાહૃતસુચેષ્ટિતૈઃ ॥

ઉપશાન્તં ચ કાન્તં ચ દીપ્તમપ્રતિઘાતિ ચ ।
નિભૃતં ચોર્જિતં ચેદં રુપં કમિવ નાક્ષિપેત્ ॥

યેનાપિ શતશો દૃષ્ટં યો ઽપિ તત્પૂર્વમીક્ષતે ।
રુપં પ્રીણાતિ તે ચક્ષુઃ સમં તદુભયોરપિ ॥

અસેચનકભાવાદ્ધિ સૌમ્યભાવાચ્ચ તે વપુઃ ।
દર્શને દર્શને પ્રીતિં વિદધાતિ નવાં નવામ્ ॥

અધિષ્ઠાનગુણૈર્ગાત્રમધિષ્ઠાતૃગુણૈર્ગુણઃ ।
પરયા સંપદોપેતાસ્તવાન્યોન્યાનુરુપયા ॥

ક્વાન્યત્ર સુનિવિષ્ટાઃ સ્યુરિમે તાથાગતા ગુણાઃ ।
ઋતે રુપાત્તવૈવાસ્માલ્લક્ષણવ્યઞ્જનોજ્જ્વલાત્ ॥

ધન્યમસ્મીતિ તે રુપં વદતીવાશ્રિતાન્ ગુણાન્ ।
સુનિક્ષિપ્તા વયમિતિ પ્રત્યાહુરિવ તદ્ગુણાઃ ॥

સર્વમેવાવિશેષેણ ક્લેશૈર્બદ્ધમિદં જગત્ ।
ત્વં જગત્ક્લેશમોક્ષાર્થં બદ્ધઃ કરુણયા ચિરમ્ ॥

કં નુ પ્રથમતો વન્દે ત્વાં મહાકરુણામુત ।
યયૈવમપિ દોષજ્ઞસ્ત્વં સંસારે ધૃતશ્ચિરમ્ ॥

વિવેકસુખસાત્મ્યસ્ય યદાકીર્ણસ્ય તે ગતાઃ ।
કાલા લબ્ધપ્રસરયા તત્ તે કરુણયા કૃતમ્ ॥

શાન્તાદરણ્યાદ્ ગ્રામાન્તં ત્વં હિ નાગ ઇવ હ્રદાત્ ।
વિનેયાર્થં કરુણયા વિધયેવાવકૃષ્યસે ॥

પરમોપશમસ્થો ઽપિ કરુણાપરવત્તયા ।
કારિતસ્ત્વં પદન્યાસં કુશીલવકલાસ્વપિ ॥

ઋદ્ધિર્યા સિંહનાદા યે સ્વગુણોદ્ભાવનાશ્ચ યાઃ ।
વાન્તેચ્છોપવિચારસ્ય કારુણ્યનિકષઃ સ તે ॥

પરાર્થૈકાન્તકલ્યાણી કામં સ્વાશ્રયનિષ્ઠુરા ।
ત્વય્યેવ કેવલં નાથ કરુણા કરુણાભવત્ ॥

તથા હિ કૃત્વા શતધા ધીરા બલિમિવ ક્વચિત્ ।
પરેષામર્થસિદ્ધયર્થં ત્વાં વિક્ષિપ્તવતી દિશઃ ॥

ત્વદિચ્છયૈવ તુ વ્યક્તમનુકૂલા પ્રવર્તતે ।
તથા હિ બાધમાનાપિ ત્વાં સતી નાપરાધ્યતે ॥

સુપદાનિ મહાર્થાનિ તથ્યાનિ મધુરાણિ ચ ।
ગૂઢોત્તાનોભયાર્થાનિ સમાસવ્યાસવન્તિ ચ ॥

કસ્ય ન સ્યાદુપશ્રુત્ય વાક્યાન્યેવંવિધાનિ તે ।
ત્વયિ પ્રતિહતસ્યાપિ સર્વજ્ઞ ઇતિ નિશ્ચયઃ ॥

પ્રાયેણ મધુરં સર્વમગત્યા કિઞ્ચિદન્યથા ।
વાક્યં તવાર્થસિદ્ધયા તુ સર્વમેવ સુભાષિતમ્ ॥

યચ્છ્લક્ષણં યચ્ચ પરુષં યદ્વા તદુભયાન્વિતમ્ ।
સર્વમૈવૈકરસતાં વિમર્દે યાતિ તે વચઃ ॥

અહો સુપરિશુદ્ધાનાં કર્મણાં નૈપુણં પરમ્ ।
યૈરિદં વાક્યરત્નાનામીદૃશં ભાજનં કૃતમ્ ॥

અસ્મદ્ધિ નેત્રસુભગાદિદં શ્રુતિમનોહરમ્ ।
મુખાત્ ક્ષરતિ તે વાક્યં ચન્દ્રાદ્દ્રવમિવામૃતમ્ ॥

રાગરેણું પ્રશમયદ્વાક્યં તે જલદાતયે ।
વૈનતેયાયતે દ્વેષભુજઙ્ગોદ્ધરણં પ્રતિ ॥

દિવાકરાયતે ભૂયો ઽપ્યજ્ઞાનતિમિરં નુદત્ ।
શક્રાયુધાયતે માનગિરીનભિવિદારયત્ ॥

દૃષ્ટાર્થત્વાદવિતથં નિષ્ક્લેશત્વાદનાકુલમ્ ।
ગમકં સુપ્રયુક્તત્વાત્ ત્રિકલ્યાણં હિ તે વચઃ ॥

મનાંસિ તાવચ્છ્રોતૄણાં હરન્ત્યાદૌ વચાંસિ તે ।
તતો વિમૃશ્યમાનાનિ રજાંસિ ચ તમાંસિ ચ ॥

આશ્વાસનં વ્યસનિનાં ત્રાસનં ચ પ્રમાદિનામ્ ।
સંવેજનં ચ સુખિનાં યોગવાહિ વચસ્તવ ॥

વિદુષાં પ્રીતિજનનં મધ્યાનાં બુદ્ધિવર્ધનમ્ ।
તિમિરઘ્નં ચ મન્દાનાં સાર્વજન્યમિદં વચઃ ॥

અપકર્ષતિ દૃષ્ટિભ્યો નિર્વાણમુપકર્ષતિ ।
દોષાન્ નિષ્કર્ષતિ ગુણાન્ વાક્યં તે ઽભિપ્રવર્ષતિ ॥

સર્વત્રાવ્યાહતા બુદ્ધિઃ સર્વત્રોપસ્થિતા સ્મૃતિઃ ।
અવન્ધ્યં તેન સર્વત્ર સર્વં વ્યાકરણં તવ ॥

યન્નાદેશે ન ચાકાલે નૈવાપાત્રે પ્રવર્તસે ।
વીર્યં સમ્યગિવારબ્ધં તેનામોઘં વચસ્તવ ॥

એકાયનં સુખોપાયં સ્વનુવન્ધિ નિરત્યયમ્ ।
આદિમધ્યાન્તકલ્યાણં તવ નાન્યસ્ય શાસનમ્ ॥

એવમેકાન્તકાન્તં તે દૃષ્ટિરાગેણ બાલિશાઃ ।
મતં યદિ વિગર્હન્તિ નાસ્તિ દૃષ્ટિસમો રિપુઃ ॥

અનવભુઙ્ક્થા યદસ્યાર્થે જગતો વ્યસનં બહુ ।
તત્ સંસ્મૃત્ય વિરુપે ઽપિ સ્થેયં તે શાસને ભવેત્ ॥

પ્રાગેવ હિતકર્તુશ્ચ હિતવક્તુશ્ચ શાસનમ્ ।
કથં ન નામ કાર્યં સ્યાદાદીપ્તશિરસાપિ તે ॥

ભુજિષ્યતા બોધિસુખં ત્વદ્ગુણાપચિતિઃ શમઃ ।
પ્રાપ્યતે ત્વન્મતાત્ સર્વમિદં ભદ્રચતુષ્ટયમ્ ॥

ત્રાસનં સર્વતીર્થ્યાનાં નમુચેરુપતાપનમ્ ।
આશ્વાસનં નૃદેવાનાં તવેદં વીર શાસનમ્ ॥

ત્રૈધાતુકમહાભૌમમસઙ્ગમનવગ્રહમ્ ।
શાસનેન તવાક્રાન્તમન્તકસ્યાપિ શાસનમ્ ॥

ત્વચ્છાસનનયજ્ઞો હિ તિષ્ઠેત્ કલ્પમપીચ્છયા ।
પ્રયાતિ તત્ર તુ સ્વૈરી યત્ર મૃત્યોરગોચરઃ ॥

આગમસ્યાર્થચિન્તાયા ભાવનોપાસનસ્ય ચ ।
કાલત્રયવિભાગો ઽસ્તિ નાન્યત્ર તવ શાસનાત્ ॥

એવં કલ્યાણકલિતં તદેવમૃષિપુઙ્ગવ ।
શાસનં નાદ્રિયન્તે યત્ કિં વૈશસતરં તતઃ ॥

શ્રવણં તર્પયતિ તે પ્રસાદયતિ દર્શનમ્ ।
વચનં હ્લાદયતિ તે વિમોચયતિ શાસનમ્ ॥

પ્રસૂતિર્હર્ષયતિ તે વૃદ્ધિર્નન્દયતિ પ્રજ્ઞાઃ ।
પ્રવૃત્તિરનુગૃહ્ણાતિ નિવૃત્તિરુપહન્તિ ચ ॥

કીર્તનં કિલ્બિષહરં સ્મરણં તે પ્રમોદનમ્ ।
અન્વેષણં મતિકરં પરિજ્ઞાનં વિશોધનમ્ ॥

શ્રીકરં તે ઽભિગમનં સેવનં ધીકરં પરમ્ ।
ભજનં નિર્ભયકરં શંકરં પર્યુપાસનમ્ ॥

શીલોપસમ્પદા શુદ્ધઃ પ્રસન્નો ધ્યાનસમ્પદા ।
ત્વં પ્રજ્ઞાસમ્પદા ઽક્ષોભ્યો હ્રદઃ પુણ્યમયો મહાન્ ॥

રુપં દ્રષ્ટવ્યરત્નં તે શ્રવ્યરત્નં સુભાષિતમ્ ।
ધર્મો વિચારણારત્નં ગુણરત્નાકરો હ્યસિ ॥

ત્વમોઘૈરુહ્યમાનાનાં દ્વીપસ્ત્રાણં ક્ષતાત્મનામ્ ।
શરણં ભવભીરુણાં મુમુક્ષૂણાં પરાયણમ્ ॥

સત્પાત્રં શુદ્ધવૃત્તત્વાત્ સત્ક્ષેત્રં ફલસમ્પદા ।
સન્મિત્રં હિતકારિત્વાત્ સર્વપ્રાણભૃતામસિ ॥

પ્રિયસ્ત્વમુપકારિત્વાત્ સુરતત્વાન્મનોહરઃ ।
એકાન્તકાન્તઃ સૌમ્યત્વાત્ સર્વૈર્બહુમતો ગુણૈઃ ॥

હૃદ્યો ઽસિ નિરવદ્યત્વાદ્રમ્યો વાગરુપસૌષ્ઠવાત્ ।
ધન્યઃ સર્વાર્થસિદ્ધત્વાન્માઙ્ગલ્યો ગુણસંશ્રયાત્ ॥

સ્થાયિનાં ત્વં પરિક્ષેપ્તા વિનિયન્તાપહરિણામ્ ।
સમાધાતા વિજિહ્માનાં પ્રેરકો મન્દગામિનામ્ ॥

નિયોક્તા ધુરિ દાન્તાનાં ખટુઙ્કાનામુપેક્ષકઃ ।
અતો ઽસિ નરદમ્યાનાં સત્સારથિરનુત્તરઃ ॥

આપન્નેષ્વનુકમ્પા તે પ્રસ્વસ્થેષ્વર્થકામતા ।
વ્યસનસ્થેષુ કારુણ્યં સર્વેષુ હિતકામતા ॥

વિરુદ્ધેષ્વપિ વાત્સલ્યં પ્રવૃત્તિઃ પતિતેષ્વપિ ।
રૌદ્રેષ્વપિ કૃપાલુત્વં કા નામેયં તવાર્યતા ॥

ગુરુત્વમુપકારિત્વાન્માતાપિત્રોર્યદીષ્યતે ।
કેદાનીમસ્તુ ગુરુતા ત્વય્યત્યન્તોપકારિણિ ॥

સ્વકાર્યનિરપેક્ષાણાં વિરુદ્ધાનામિવાત્મનામ્ ।
ત્વં પ્રપાતતટસ્થાનાં પ્રાકારત્વમુપાગતઃ ॥

લોકદ્વયોપકારાય લોકાતિક્રમણાય ચ ।
તમોભૂતેષુ લોકેષુ પ્રજ્ઞાલોકઃ કૃતસ્ત્વયા ॥

ભિન્ના દેવમનુષ્યાણામુપભોગેષુ વૃત્તયઃ ।
ધર્મસમ્ભોગસામાન્યાત્ત્વય્યસમ્ભેદમાગતાઃ ॥

ઉપપત્તિવયોવર્ણદેશકાલનિરત્યયમ્ ।
ત્વયા હિ ભગવન્ ધર્મસર્વાતિથ્યમિદં કૃતમ્ ॥

અવિસ્મિતાન્ વિસ્મિતવત્સ્પૃહયન્તો ગતસ્પૃહાન્ ।
ઉપાસતે પ્રાઞ્જલયઃ શ્રાવકાનપિ તે સુરાઃ ॥

અહો સંસારમણ્ડસ્ય બુદ્ધોત્પાદસ્ય દીપ્તતા ।
માનુષ્યં યત્ર દેવાનાં સ્પૃહણીયત્વમાગતમ્ ॥

ખેદઃ શમસુખજ્યાનિરસજ્જનસમાગમઃ ।
દ્વન્દ્વાન્યાકીર્ણતા ચેતિ દોષાન્ ગુણવદુદ્વહન્ ॥

જગદ્ધિતાર્થં ઘટસે યદસઙ્ગેત ચેતસા ।
કા નામાસૌ ભગવતિ બુદ્ધાનાં બુદ્ધધર્મતા ॥

કદન્નાન્યપિ ભુક્તાનિ ક્વચિત્ક્ષુદધિવાસિતા ।
પન્થાનો વિષમાઃ ક્ષુણ્ણાઃ સુપ્તં ગોકણ્ટકેષ્વપિ ॥

પ્રાપ્તાઃ ક્ષેપાવૃતાઃ સેવા વેષભાષાન્તરં કૃતમ્ ।
નાથ વૈનેયવાત્સલ્યાત્ પ્રભુણાપિ સતા ત્વયા ॥

પ્રભૂતમપિ તે નાથ સદા નાત્મનિ વિદ્યતે ।
વક્તવ્ય ઇવ સર્વૈર્હિ સ્વૈરં સ્વાર્થે નિયુજ્યસે ॥

યેન કેન ચિદેવ ત્વં યત્ર તત્ર યથા તથા ।
ચોદિતઃ સ્વાં પ્રતિપદં કલ્યાણીં નાતિવર્તસે ॥

નોપકારપરે ઽપ્યેવમુપકારપરો જનઃ ।
અપકારપરે ઽપિ ત્વમુપકારપરો યથા ॥

અહિતાવહિતે શત્રૌ ત્વં હિતાવહિતઃ સુહૃત્ ।
દોષાન્વેષણનિત્યે ઽપિ ગુણાન્વેષણતત્પરઃ ॥

યતો નિમન્ત્રણં તે ઽભૂત્ સવિષં સહુતાશનમ્ ।
તત્રાભૂદભિસંયાનં સદયં સામૃતં ચ તે ॥

અક્રોષ્ટારો જિતાઃ ક્ષાન્ત્યા દ્રુગ્ધાઃ સ્વસ્ત્યયનેન ચ ।
સત્યેન ચાપવક્તારસ્ત્વયા મૈત્ર્યા જિઘાંસવઃ ॥

અનાદિકાલપ્રહતા બહૃયઃ પ્રકૃતયો નૃણામ્ ।
ત્વયા વિભાવિતાપાયાઃ ક્ષણેન પરિવર્તિતાઃ ॥

યત્સૌરત્યં ગતાસ્તીક્ષ્ણાઃ કદર્યાશ્ચ વદાન્યતામ્ ।
ક્રુરાઃ પેશલતાં યાતાસ્તત્ તવોપાયકૌશલમ્ ॥

ઇન્દ્રિયોપશમો નન્દે માનસ્તબ્ધે ચ સંનતિઃ ।
ક્ષમિત્વં ચાઙ્ગુલીમાલે કં ન વિસ્મયમાનયેત્ ॥

બહવસ્તૃણશય્યાસુ હિત્વા શય્યાં હિરણ્મયીમ્ ।
અશેરત સુખં ધીરાસ્તૃપ્તા ધર્મરસસ્ય તે ॥

પૃષ્ટેનાપિ ક્વચિન્નોક્તમુપેત્યાપિ કથા કૃતા ।
તર્ષયિત્વા પરત્રોક્તં કાલાશયવિદા ત્વયા ॥

પૂર્વં દાનકથાદ્યાભિશ્ચેતસ્યુત્પાદ્ય સૌષ્ઠવમ્ ।
તતો ધર્મો ગતમલે વસ્ત્રે રઙ્ગ ઇવાર્પિતઃ ॥

ન સો ઽસ્ત્યુપાયઃ શક્તિર્વા યેન ન વ્યાયતં તવ ।
ઘોરાત્ સંસારપાતાલાદુદ્ધર્તૃં કૃપણં જગત્ ॥

બહૂનિ બહુરુપાણિ વચાંસિ ચરિતાનિ ચ ।
વિનેયાશયભેદેન તત્ર તત્ર ગતાનિ તે ॥

વિશુદ્ધાન્યવિરુદ્ધાનિ પૂજિતાન્યર્ચિતાનિ ચ ।
સર્વાણ્યેવ નૃદેવાનાં હિતાનિ મહિતાનિ ચ ॥

ન હિ વક્તું ચ કર્તું ચ બહુ સાધુ ચ શક્યતે ।
અન્યથાનન્યથાવાદિન્ દૃષ્ટં તદુભયં ત્વયિ ॥

કેવલાત્મવિશુદ્ધયૈવ ત્વયા પૂતં જગદ્ભવેત્ ।
યસ્માન્નૈવંવિધં ક્ષેત્રં ત્રિષુ લોકેષુ વિદ્યતે ॥

પ્રાગેવાત્યન્તનષ્ટાનામનાદૌ ભવસંકટે ।
હિતાય સર્વસત્ત્વાનાં યસ્ત્વમેવં સમુદ્યતઃ ॥

ન તાં પ્રતિપદં વેદ્મિ સ્યાદ્યયાપચિતિસ્તવ ।
અપિ યે પરિનિર્વાન્તિ તે ઽપિ તે નાનૃણા જનાઃ ॥

તવ તે ઽવસ્થિતા ધર્મે સ્વાર્થમેવ તુ કુર્વતે ।
યઃ શ્રમસ્તન્નિમિત્તં તુ તવ કા તસ્ય નિષ્કૃતિઃ ॥

ત્વં હિ જાગર્ષિ સુપ્તાનાં સંતાનાન્યવલોકયન્ ।
અપ્રમત્તઃ પ્રમત્તાનાં સત્ત્વાનાં ભદ્રબાન્ધવઃ ॥

ક્લેશાનાં વધ આખ્યાતો મારમાયા વિઘાટિતા ।
ઉક્તં સંસારદૌરાત્મ્યમભયા દિગ્વિદર્શિતા ॥

કિમન્યદર્થકામેન સત્ત્વાનાં કરુણાયતા ।
કરણીયં ભવેદ્ યત્ર ન દત્તાનુનયો ભવાન્ ॥

યદિ સંચારિણો ધર્માઃ સ્યુરિમે નિયતં ત્વયા ।
દેવદત્તમુપાદાય સર્વત્ર સ્યુર્નિવેશિતાઃ ॥

અત એવ જગન્નાથ નેહાન્યો ઽન્યસ્ય કારકઃ ।
ઇતિ ત્વમુક્તવાન્ ભૂતં જગત્ સંજ્ઞાપયન્નિવ ॥

ચિરાય ભુવિ સદ્ધર્મં પ્રેર્ય લોકાનુકમ્પયા ।
બહૂનુત્પાદ્ય સચ્છિષ્યાંસ્ત્રૈલોક્યાનુગ્રહક્ષમાન્ ॥

સાક્ષાદ્વિનેયવર્ગીયાન્ સુભદ્રાન્તાન્ વિનીય ચ ।
ઋણશેષં કિમદ્યાપિ સત્ત્વેષુ યદભૂત્ તવ ॥

યસ્ત્વં સમાધિવજ્રેણ તિલશો ઽસ્થીનિ ચૂર્ણયન્ ।
અતિદુષ્કરકારિત્વમન્તે ઽપિ ન વિમુક્તવાન્ ॥

પરાર્થાવેવ મે ધર્મરુપકાયાવિતિ ત્વયા ।
દુષ્કુહસ્યાસ્ય લોકસ્ય નિર્વાણે ઽપિ નિદર્શિતમ્ ॥

તથાહિ સત્સુ સંક્રામ્ય ધર્મકાયમશેષતઃ ।
તિલશો રુપકાયં ચ ભિત્ત્વાસિ પરિનિર્વૃતઃ ॥

અહો સ્થિતિરહો વૃત્તમહો રુપમહો ગુણાઃ ।
ન નામ બુદ્ધધર્માણામસ્તિ કિઞ્ચિદનદ્ભુતમ્ ॥

ઉપકારિણિ ચક્ષુષ્યે શાન્તવાક્કાયકર્મણિ ।
ત્વય્યપિ પ્રતિહન્યન્તે પશ્ય મોહસ્ય રૌદ્રતામ્ ॥

પુણ્યોદધિં રત્નનિધિં ધર્મરાશિં ગુણાકરમ્ ।
યે ત્વાં સત્ત્વા નમસ્યન્તિ તેભ્યો ઽપિ સુકૃતં નમઃ ॥

અક્ષયાસ્તે ગુણા નાથ શક્તિસ્તુ ક્ષયિણી મમ ।
અતઃ પ્રસઙ્ગભીરુત્વાત્ સ્થીયતે ન વિતૃપ્તિતઃ ॥

અપ્રમેયમસંખ્યેયમચિન્ત્યમનિદર્શનમ્ ।
સ્વયમેવાત્મનાત્માનં ત્વમેવ જ્ઞાતુમર્હસિ ॥

ન તે ગુણાંશાવયવો ઽપિ કીર્તિતઃ પરા ચ નસ્તુષ્ટિરવસ્થિતા હૃદિ ।
અકર્શનેનૈવ મહાહ્રદામ્ભસાં જનસ્ય તર્ષાઃ પ્રશમં વ્રજન્તિ હ ॥

ફલોદયેનાસ્ય શુભસ્ય કર્મણો મુનિપ્રસાદપ્રતિભોદ્ભવસ્ય મે ।
અસદ્વિતર્કાકુલમારુતેરિતં પ્રયાતુ ચિત્તં જગતાં વિધેયતામ્ ॥