Yoga Vasistha · Verses 6.16-2

ṣoḍaśaḥ sargaḥ

śrīvasiṣṭha uvāca /
atha tatyāhamapataṃ dīpyamānavapuḥ puraḥ /
kiṃcidvikṣobhitasabhaḥ khānnakṣatramivācale

cukṣobha vāyasāsthānaṃ nīlotpalasaraḥsamam /
matpātamandavātena bhūkampeneva sāgaraḥ

aśaṅkitamapi prāptaṃ darśanānmāmanantaram /
bhuśuṇḍastu vasiṣṭho'yaṃ prāpta ityavabuddhavān

patrapuñjātsamuttasthau meghaśāva ivācalāt /
he mune svāgatamiti provāca madhurākṣaram

saṃkalpamātrajātābhyāṃ karābhyāṃ kusumāñjalim /
mahyamāśu tadaivādānmegho haimamivotkaram

idamāsanamipyuktvā navaṃ kalpatarucchadam /
upānītavati tyaktabhṛtye vāyasanāyake

bhuśuṇḍa utthite svīyakalāpakṣeṣu pakṣiṣu /
upaviṣṭaṃ muniṃ dṛṣṭvā svāsanonmukhadṛṣṭiṣu

samantātkhagavṛndena bhuśuṇḍena samaṃ tataḥ /
tasminkalpalatāpuñje hyupaviṣṭo'hamāsane

arghyapādyādi saṃpādya bhuśuṇḍastuṣṭamānasaḥ /
māmuvāca mahātejāḥ sauhṛdānmadhurākṣaram

bhuśuṇḍa uvāca /
aho bhagavatā'smākaṃ prasādo darśitaścirāt /
darśanāmṛtasekena yatsiktāḥ saddrumā vayam

matpuṇyacirasaṃbhārapreritena tvayādhunā /
mune mānyaikamānyena kutaścāgamanaṃ kṛtam

kaccidasminmahāmohe ciraṃ viharatastava /
akhaṇḍitaiva samatā sthitā cetasi pāvane

kimarthamadyāgamanakleśenātmā kadarthitaḥ /
vacanaśravaṇotkānāmājñāṃ no vaktumarhasi

tvatpādadarśanādeva sarvaṃ jñātaṃ mayā mune /
tvadāgamanapuṇyena vayamāyojitāstvayā

ciraṃjīvitacarcābhirvayaṃ vaḥ smṛtimāgatāḥ /
tenedamāspadaṃ pādaistvaṃ pavitritavānayam

jñātatvadāgamo'pyevaṃ tvāṃ pṛcchāmīha yanmune /
bhavadvākyāmṛtāsvādavāñchitaṃ pravijṛmbhate

ityuktavānasau pakṣī bhuśuṇḍaścirajīvitaḥ /
trikālāmalasaṃvedī tatra proktamidaṃ mayā

śrīvasiṣṭha uvāca /
vihaṃgama mahārāja satyametattvayocyate /
draṣṭumabhyāgato'smyadya tvāmeva cirajīvitam

āśītalāntaḥkaraṇo diṣṭyā kuśalavānasi /
patito'si na buddhātmā bhīṣaṇāṃ bhavavāgurām

tadetaṃ saṃśayaṃ chindhi bhagavanmama satyataḥ /
kasminkule bhavāñjāto jñātajñeyaḥ kathaṃ bhavān

kiyadāyuśca te sādho vṛttaṃ smarasi kiṃca vā /
kenāyaṃ vā nivāsaste nirdiṣṭo dīrghadarśinaḥ

bhuśuṇḍa uvāca /
yatpṛcchasi mune sarvaṃ tadidaṃ varṇayāmyaham /
anudvegitayā yatnātkathā śrāvyā mahātmanā

yuṣmadvidhāstribhuvanaprabhupūjyarūpā
ākarṇayanti yamudāradhiyo mahāntaḥ /
tenāśubhaṃ prakathitena vināśameti
meghāspadena vibhavena yathārkatāpaḥ

ityārṣe śrīvāsiṣṭhamahārāmāyaṇe vālmīkīye de० mokṣopāyeṣu nirvāṇaprakaraṇe pū० vasiṣṭhabhuśuṇḍasamāyogo nāma ṣoḍaśaḥ sargaḥ //१