Scripture Library

Varaha Purana · Chapter 89

89.89.1

dharaṇyuvāca /
paramātmā śivaḥ puṇya iti kecid bhavaṃ viduḥ /
apare harimīśānamiti keciccaturmukham

89.89.2

eteṣāṃ katamo devaḥ paraḥ ko vā'thavā'paraḥ /
etaddeva mamācakṣva paraṃ kautūhalaṃ vibho

89.89.3

śrīvarāha uvāca /
paro nārāyaṇo devastasmājjātaścaturmukhaḥ /
tasmād rudro'bhavad devi sa ca sarvajñatāṃ gataḥ

89.89.4

tasyāścaryāṇyanekāni vividhāni varānane /
śrṛṇu sarvāṇi cārvaṅgi kathyamānaṃ mayā'naghe

89.89.5

kailāsaśikhare ramye nānādhātuvicitrite /
vasatyanudinaṃ devaḥ śūlapāṇistrilocanaḥ

89.89.6

saikasmin divase devaḥ sarvabhūtanamaskṛtaḥ /
gaṇaiḥ parivṛto gauryā mahānāsīt pinākadhṛk

89.89.7

tatra siṃhamukhāḥ kecid gaṇā nardanti siṃhavat /
apare hastivaktrāśca hayavaktrāstathāpare

89.89.8

apare śiṃśumārāsyā apare sūkarānanāḥ /
apare'śvāmukhā raudrā kharāsyājānanāstathā /
chāgamatsyānanāḥ krūrā hyanantāḥ śastrapāṇayaḥ

89.89.9

kecid gāyanti nṛtyanti dhāvanti sphoṭayanti ca /
hasanti kilakilāyanti garjanti ca mahābalāḥ

89.89.10

kecilloṣṭāṃstu saṃgṛhya yuyudhurgaṇanāyakāḥ /
apare mallayuddhena yuyudhurbaladarpitāḥ /
evaṃ gaṇasahastreṇa vṛto devo maheśvaraḥ

89.89.11

yāvadāste svayaṃ devyā krīḍan devavaraḥ svayam /
tāvad brahmā svayaṃ devairupāyāt saha satvaraḥ

89.89.12

tamāgatamatho dṛṣṭvā pūjayitvā vidhānataḥ /
uvāca paramo devo rudro brahmāṇamavyam

89.89.13

kimāgamanakṛtyaṃ te brahman brūhi mamāciram /
kiṃ ca devāstvarāyuktā āgatā mama sannidhau

89.89.14

brahmovāca /
astyandhako mahādaityastena sarve divaukasaḥ /
arditā matsamīpaṃ tu buddhvā māṃ śaraṇaiṣiṇaḥ

89.89.15

tataścaite mayā sarve proktā devā bhavaṃ prati /
gacchāma iti deveśa tatastvete samāgatāḥ

89.89.16

evamuktvā svayaṃ brahmā vīkṣāṃ cakre pinākinam /
nārāyaṇaṃ ca manasā sasmāra parameśvaram /
tato nārāyaṇo devo dvābhyāṃ madhye vyavasthitaḥ

89.89.17

tatastvekīgatāste tu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ /
parasparaṃ sūkṣmadṛṣṭyā vīkṣāṃ cakrurmudāyutāḥ

89.89.18

tatasteṣāṃ tridhā dṛṣṭirbhūtvaikā samajāyata /
tasyāṃ dṛṣṭyāṃ samutpannā kumārī divyarūpiṇī

89.89.19

nīlotpaladalaśyāmā nīlakuñcitamūrddhajā /
sunāsā sulalāṭāntā suvaktrā supratiṣṭhitā

89.89.20

tvaṣṭrā yadagnijihvaṃ tu lakṣaṇaṃ paribhāṣitam /
tatsarvamekataḥ saṃsthaṃ kanyāyāṃ saṃpradṛśyate

89.89.21

atha tāṃ dṛśya kanyāṃ tu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ /
ūcuḥ kā'si śubhe brūhi kiṃ vā kāryaṃ vipaścitam

89.89.22

trivarṇā ca kumārī sā kṛṣṇaśuklā ca pītikā /
uvāca bhavatāṃ dṛṣṭeryogājjātā'smi sattamāḥ /
kiṃ māṃ na vettha suśroṇīṃ svaśaktiṃ parameśvarīm

89.89.23

tato brahmādayaste ca tasyāstuṣṭā varaṃ daduḥ /
nāmnā'si trikalā devī pāhi viśvaṃ ca sarvadā

89.89.24

aparāṇyapi nāmāni bhaviṣyanti tavānaghe /
guṇotthāni mahābhāge sarvasiddhikarāṇi ca

89.89.25

anyacca kāraṇaṃ devi trivarṇā'si varānane /
mūrtitrayaṃ tribhirvarṇaiḥ kuru devi svakaṃ drutam

89.89.26

evamuktā tadā devairakarot trividhāṃ tanum /
sitāṃ raktāṃ tathā kṛṣṇāṃ trimūrtitvaṃ jagāma ha

89.89.27

yā sā brāhmī śubhā mūrttistayā sṛjati vai prajāḥ /
saumyarūpeṇa suśroṇī brahmasṛṣṭyā vidhānataḥ

89.89.28

yā sā raktena varṇena surūpā tanumadhyamā /
śaṅkhacakradharā devī vaiṣṇavī sā kalā smṛtā /
sā pāti sakalaṃ viśvaṃ viṣṇumāyeti kīrttyate

89.89.29

yā sā kṛṣṇena varṇena raudrī mūrttistriśūlinī /
daṃṣṭrākarālinī devī sā saṃharati vai jagat

89.89.30

yā sṛṣṭirbrahmaṇo devī śvetavarṇā vibhāvarī /
sā kumārī mahābhāgā vipulābjadalekṣaṇā /
sadyo brahmāṇamāmantrya tatraivāntaradhīyata

89.89.31

sā'ntarhitā yayau devī varadā śvetaparvatam /
tapastaptuṃ mahat tīvraṃ sarvagatvamabhīpsatī

89.89.32

yā vaiṣṇavī kumārī tu sāpyanujñāya keśavam /
mandarādriṃ yayau taptuṃ tapaḥ paramaduścaram

89.89.33

yā sā kṛṣṇā viśālākṣī raudrī daṃṣṭrākarālinī /
sā nīlaparvatavaraṃ tapaścartuṃ yayau śubhā

89.89.34

atha kālena mahatā prajāḥ straṣṭuṃ prajāpatiḥ /
ārabdhavān tadā tasya vavṛdhe sṛjato balam

89.89.35

yadā na vavṛdhe tasya brahmaṇo mānasī prajā /
tadā dadhyau kimetanme na tathā varddhate prajā

89.89.36

tato brahmā hṛdā dadhyau yogābhyāsena suvrate /
cintayan bubudhe devastāṃ kanyāṃ śvetaparvate /
tapaścarantīṃ sumahat tapasā dagdhakilbiṣām

89.89.37

tato brahmā yayau tatra yatra sā kamalekṣaṇā /
tapaścarati tāṃ dṛṣṭvā vākyametaduvāca ha

89.89.38

brahmovāca /
kiṃ tapaḥ kriyate bhadre kāryamāvekṣya śobhate /
tuṣṭo'smi te viśālākṣi varaṃ kiṃ te dadāmyaham

89.89.39

sṛṣṭiruvāca /
bhagavannekadeśasthā notsahe sthātumañjasā /
ato'rthaṃ tvāṃ varaṃ yāce sarvagatvamabhīpsatī

89.89.40

evamuktastadā devyā sṛṣṭyā brahmā prajāpatiḥ /
uvāca tāṃ tadā devīṃ sarvagā tvaṃ bhaviṣyasi

89.89.41

evamuktā tadā tena sṛṣṭiḥ sā kamalekṣaṇā /
tasya hyaṅke layaṃ prāptā sā devī padmalocanā /
tasmādārabhya kālāt tu brāhmī sṛṣṭirvyavarddhata

89.89.42

brahmaṇo mānasāḥ sapta teṣāmanye tapodhanāḥ /
teṣāmanye tatastvanye caturddhā bhūtasaṃgrahaḥ /
sasthāṇujaṅgamānāṃ ca sṛṣṭiḥ sarvatra saṃsthitā

89.89.43

yatkiṃcid vāṅmayaṃ loke jagatsthāvarajaṅgamam /
tatsarvaṃ sthāpitaṃ sṛṣṭyā bhūtaṃ bhavyaṃ ca sarvadā

89.89

// iti śrīvarāhapurāṇe bhagavacchāstre ekonanavatitamo'dhyāyaḥ

Original text: varāhapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0