Varaha Purana · Chapter 51

śrīvarāha uvāca /
śrutvā durvāsaso vākyaṃ dharaṇīvratamuttamam /
yayau satyatapāḥ sadyo himavatpārśvamuttamam

puṣpabhadrā nadī yatra śilā citraśilā tathā /
vaṭo bhadravaṭo yatra tatra tasyāśramo babhau /
tatropari mahat tasya caritaṃ saṃbhaviṣyati

dharaṇyuvāca /
bahukalpasahastrāṇi vratasyāsya sanātana /
mayā kṛtasya tapasastanmayā vismṛtaṃ prabho

idānīṃ tvatprasādena smaraṇaṃ prāktanaṃ mama /
jātaṃ jātismarā cāsmi viśokā parameśvara

yadi nāma paraṃ deva kautukaṃ hṛdi vartate /
agastyaḥ punarāgatya bhadrāśvasya niveśanam /
yaccakāra sa rājā ca tanmamācakṣva bhūdhara

śrīvarāha uvāca /
pratyāgatamṛṣiṃ dṛṣṭvā bhadrāśvaḥ śvetavāhanaḥ /
varāsanagataṃ dṛṣṭvā kṛtvā pūjāṃ viśeṣataḥ /
apṛcchanmokṣadharmākhyaṃ praśnaṃ sakaladhāriṇi

bhadrāśva uvāca /
bhagavan karmaṇā kena chidyate bhavasaṃsṛtiḥ /
kiṃ vā kṛtvā na śocanti mūrttāmūrttopapattiṣu

agastya uvāca /
śrṛṇu rājan kathāṃ divyāṃ dūrāsannavyavasthitām /
dṛśyādṛśyavibhāgotthāṃ samāhitamanā nṛpa

nāho na rātrirna diśo'diśaśca
na dyaurna devā na dinaṃ na sūryaḥ /
tasmin kāle paśupāleti rājā
sa pālayāmāsa paśūnanekān

tān pālayan sa kadācid didṛkṣuḥ
pūrvaṃ samudraṃ ca jagāma tūrṇam /
anantapārasya mahodadhestu
tīre vanaṃ tatra vasanti sarpāḥ

aṣṭau drumāḥ kāmavahā nadī ca
turyak codrdhvaṃ babhramustatra cānye /
pañca pradhānāḥ puruṣāstathaikāṃ
striyaṃ bibhrate tejasā dīpyamānām

sā'pi strī sve vakṣasi dhārayantī
sahastrasūryapratimaṃ viśālam /
tasyādharastrirvikārastrivarṇa-
staṃ rājānaṃ paśya paribhramantam

tūṣṇīṃbhūtā mṛtakalpā ivāsan
nṛpo'pyasau tadvanaṃ saṃviveśa /
tasmin praviṣṭe sarva ete viviśu-
rbhayādaikyaṃ gatavantaḥ kṣaṇena

taiḥ sarpaiḥ sa nṛpo durvinītaiḥ
saṃveṣṭito dasyubhiścintayānaḥ /
kathaṃ caitena bhaviṣyanti yena
kathaṃ caite saṃsṛtāḥ saṃbhaveyuḥ

evaṃ rājñaścintayatastrivarṇaḥ puruṣaḥ paraḥ /
śvetaṃ raktaṃ tathā kṛṣṇaṃ trivarṇaṃ dhārayannaraḥ

sa saṃjñāṃ kṛtavān mahyamaparo'tha kva yāsyasi /
evaṃ tasya bruvāṇasya mahannāma vyajāyata

tenāpi rājā saṃvītaḥ sa budhyasveti cābravīt /
evamukte tataḥ strī tu taṃ rājānaṃ rurodha ha

māyātataṃ taṃ mā bhaiṣṭa tato'nyaḥ puruṣo nṛpam /
saṃveṣṭya sthitavān vīrastataḥ sarveśvareśvaraḥ

tato'nye pañca puruṣā āgatya nṛpasattamam /
saṃviṣṭya saṃsthitāḥ sarve tato rājā virodhitaḥ

ruddhe rājani te sarve ekībhūtāstu dasyavaḥ /
mathituṃ śastramādāya līnā'nyo'nyaṃ tato bhayāt

tairlīnairnṛparterveśma babhau paramaśobhanam /
anyeṣāmapi pāpānāṃ koṭiḥ sāgrābhavannṛpa

gṛhe bhūsalilaṃ vahniḥ sukhaśītaśca mārutaḥ /
sāvakāśāni śubhrāṇi pañcaikonaguṇāni ca

ekaiva teṣāṃ suciraṃ saṃveṣṭyāsajyasaṃsthitā /
evaṃ sa paśupālo'sau kṛtavānañjasā nṛpa

tasya tallāghavaṃ dṛṣṭvā rūpaṃ ca nṛpatermṛdhe /
trivarṇaḥ puruṣo rājannabravīd rājasattamam

tvatputro'smi mahārāja brūhi kiṃ karavāṇi te /
asmābhirbandhumicchadbhirbhavantaṃ niścayaḥ kṛtaḥ

yadi nāma kṛtāḥ sarve vayaṃ deva parājitāḥ /
evameva śarīreṣu līnāstiṣṭhāma pārthiva

maryyeke tava putratvaṃ gate sarveṣu saṃbhavaḥ /
evamuktastato rājā taṃ naraṃ punarabravīt

putro bhavati me karttā anyeṣāmapi sattama /
yuṣmatsukhairnarairbhāvairnāhaṃ lipye kadācana

evamuktvā sa nṛpatistamātmajamathākarot /
tairvimuktaḥ svayaṃ teṣāṃ madhye sa virarāma ha

// iti śrīvarāhapurāṇe bhagavacchāstre ekapañcāśo'dhyāyaḥ