Language

ENहिગુ
Scripture Library

vajrasūcyupaniṣat · Chapter 1

1

// vajrasūcikā upaniṣad //
ॐ āpyāyantu mamāṅgāni vākprāṇaścakṣuḥ śrotramatho balamindriyāṇi ca sarvāṇi sarvaṃ brahmopaniṣadaṃ māhaṃ brahma nirākuryāṃ mā mā brahma nirākarodanirākaraṇamastvanirākaraṇaṃ me'stu tadātmani nirate ya upaniṣatsu dharmāste mayi santu te mayi santu //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
ॐ vajrasūcīṃ pravakṣyāmi śāstramajñānabhedanam / dūṣaṇaṃ jñānahīnānāṃ bhūṣaṇaṃ jñānacakṣuṣām

2

brāhmakṣatriyavaiṣyaśūdrā iti catvāro varṇāsteṣāṃ varṇānāṃ brāhmaṇa eva pradhāna iti vedavacanānurūpaṃ smṛtibhirapyuktam / tatra codyamasti ko vā brāhmaṇo nāma kiṃ jīvaḥ kiṃ dehaḥ kiṃ jātiḥ kiṃ jñānaṃ kiṃ karma kiṃ dhārmika iti

3

tatra prathamo jīvo brāhmaṇa iti cet tanna / atītānāgatānekadehānāṃ jīvasyaikarūpatvāt ekasyāpi karmavaśādanekadehasaṃbhavāt sarvaśarīrāṇāṃ jīvasyaikarūpatvācca / tasmāt na jīvo brāhmaṇa iti

4

tarhi deho brāhmaṇa iti cet tanna / ācāṇḍālādiparyantānāṃ manuṣyāṇāṃ pañcabhautikatvena dehasyaikarūpatvāt jarāmaraṇadharmādharmādisāmyadarśanat brāhmaṇaḥ śvetavarṇaḥ kṣatriyo raktavarṇo vaiśyaḥ pītavarṇaḥ śūdraḥ kṛṣṇavarṇaḥ iti niyamābhāvāt / pitrādiśarīradahane putrādīnāṃ brahmahatyādidoṣasaṃbhavācca / tasmāt na deho brāhmaṇa iti

5

tarhi jāti brāhmaṇa iti cet tanna / tatra jātyantarajantuṣvanekajātisaṃbhavāt maharṣayo bahavaḥ santi / ṛṣyaśṛṅgo mṛgyāḥ, kauśikaḥ kuśāt, jāmbūko jambūkāt, vālmīko vālmīkāt, vyāsaḥ kaivartakanyakāyām, śaśapṛṣṭhāt gautamaḥ, vasiṣṭha urvaśyām, agastyaḥ kalaśe jāta iti śṛtatvāt / eteṣāṃ jātyā vināpyagre jñānapratipāditā ṛṣayo bahavaḥ santi / tasmāt na jāti brāhmaṇa iti

6

tarhi jñānaṃ brāhmaṇa iti cet tanna / kṣatriyādayo'pi paramārthadarśino'bhijñā bahavaḥ santi / tasmāt na jñānaṃ brāhmaṇa iti

7

tarhi karma brāhmaṇa iti cet tanna / sarveṣāṃ prāṇināṃ prārabdhasañcitāgāmikarmasādharmyadarśanātkarmābhipreritāḥ santo janāḥ kriyāḥ kurvantīti / tasmāt na karma brāhmaṇa iti

8

tarhi dhārmiko brāhmaṇa iti cet tanna / kṣatriyādayo hiraṇyadātāro bahavaḥ santi / tasmāt na dhārmiko brāhmaṇa iti

9

tarhi ko vā brahmaṇo nāma / yaḥ kaścidātmānamadvitīyaṃ jātiguṇakriyāhīnaṃ ṣaḍūrmiṣaḍbhāvetyādisarvadoṣarahitaṃ satyajñānānandānantasvarūpaṃ svayaṃ nirvikalpamaśeṣakalpādhāraśeṣabhūtāntaryāmitvena vartamānamantaryahiścākāśavadanusyūtamakhaṇḍānanda-svabhāvamaprameyamanubhavaikavedyamaparokṣatayā bhāsamānaṃ karatalamalakavatsākṣādaparokṣīkṛtya kṛtārthatayā kāmarāgādidoṣarahitaḥ śamadamādisampanno bhāvamātsaryatṛṣṇāśāmohādirahito dambhāhaṅkāradibhirasaṃspṛṣṭacetā vartata evamuktalakṣaṇo yaḥ sa eva brāhmaṇeti śṛtismṛtītihāsa-purāṇānāmabhiprāyaḥ / anyathā hi brāhmaṇatvasiddhirnāstyeva / saccidānāndamātmānamadvitīyaṃ brahma bhāvayedityupaniṣat

ॐ āpyāyantu mamāṅgāni vākprāṇaścakṣuḥ śrotramatho balamindriyāṇi ca sarvāṇi sarvaṃ brahmopaniṣadaṃ māhaṃ brahma nirākuryāṃ mā mā brahma nirākarodanirākaraṇamastvanirākaraṇaṃ me'stu tadātmani nirate ya upaniṣatsu dharmāste mayi santu te mayi santu //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
// iti vajrasūcyupaniṣatsamāptā //
// bhāratīramaṇamukhyaprāṇaṃtargata śrīkṛṣṇārpaṇamastu //
idaṃ api paśyantu
vajrasūcī
adhikādhyayanāya

Original text: vajrasūcyupaniṣat · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc