Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Chapter 5.122

5.122.122.1

śrīmārkaṇḍeya uvāca -
tato gacchenmahīpāla kohanasveti viśrutam /
sarvapāpaharaṃ puṇyaṃ tīrthaṃ mṛtyuvināśanam

5.122.122.2

purā tatra dvijaḥ kaścidvedavedāṅgapāragaḥ /
patnīputrasuhṛdvargaiḥ svakarmanirato'vasat

5.122.122.3

yudhiṣṭhira uvāca -
brāhmaṇasya tu yatkarma utpattiḥ kṣatriyasya tu /
vaiśyasyāpi ca śūdrasya tatsarvaṃ kathayasva me

5.122.122.4

dharmasyārhasya kāmasya mokṣasya ca paraṃ vidhim /
nikhilaṃ jñātumicchāmi nānyo vettā matirmama

5.122.122.5

mārkaṇḍeya uvāca -
utpattikāraṇaṃ brahmā devadevaḥ prakīrtitaḥ /
prathamaṃ sarvabhūtānāṃ carācarajagadguruḥ

5.122.122.6

dvijātayo mukhājjātāḥ kṣatriyā bāhuyantrataḥ /
ūrupradeśādvaiśyāstu śūdrāḥ pādeṣvathābhavan

5.122.122.7

tatastvanye pṛthagvarṇāḥ pṛthagdharmān samācaran /
paryāyeṇa samutpannā hyanulomavilomataḥ

5.122.122.8

teṣāṃ dharmaṃ pravakṣyāmi śrutismṛtyarthacoditam /
yena samyakkṛtenaiva sarve yānti parāṃ gatim

5.122.122.9

gatirdhyānaṃ vinā bhaktairbrāhmaṇaiḥ prāpyate nṛpa /
adhyāpayanyato vedānvedaṃ vāpi yathāvidhi

5.122.122.10

kulajāṃ rūpasampannāṃ sarvalakṣaṇalakṣitām /
udvāhayettataḥ patnīṃ guruṇānumate tadā

5.122.122.11

tataḥ smārtaṃ vivāhāgniṃ śrautaṃ vā pūjayetkramāt /
pratigrahadhano bhūtvā dambhalobhavivarjitaḥ

5.122.122.12

pañcayajñavidhānāni kārayedvai yathāvidhi /
vanaṃ gacchettataḥ paścāddvitīyāśramasevanāt

5.122.122.13

putreṣu bhāryāṃ nikṣipya sarvasaṅgavivarjitaḥ /
iṣṭāṃllokānavāpnoti na ceha jāyate punaḥ

5.122.122.14

kṣatriyastu sthito rājye pālayitvā vasuṃdharām /
śaśvaddharmamanāścaiva prāpnoti paramāṃ gatim

5.122.122.15

vaiśyadharmo na sandehaḥ kṛṣigorakṣaṇe rataḥ /
satyaśaucasamopeto gacchate svargamuttamam

5.122.122.16

na śūdrasya pṛthagdharmo vihitaḥ parameṣṭhinā /
na mantro na ca saṃskāro na vidyāparisevanam

5.122.122.17

na śabdavidyāsamayo devatābhyarcanāni ca /
yathā jātena satataṃ vartitavyamaharniśam

5.122.122.18

sa dharmaḥ sarvavarṇānāṃ purā sṛṣṭaḥ svayambhuvā /
mantrasaṃskārasampannāstrayo varṇā dvijātayaḥ

5.122.122.19

teṣāṃ matamanādṛtya yadi varteta kāmataḥ /
sa mṛto jāyate śvā vai gatirūrdhvā na vidyate

5.122.122.20

na teṣāṃ preṣaṇaṃ nityaṃ teṣāṃ matamanusmaran /
yaśobhāgī svadharmasthaḥ svargabhāgī sa jāyate

5.122.122.21

evaṃ guṇagaṇākīrṇo'vasadvipraḥ sa bhārata /
hanasveti hanasveti śṛṇoti vākyamīdṛśam

5.122.122.22

tato nirīkṣate cordhvamadhaścaiva diśo daśa /
vepamānaḥ sa bhītaśca praskhalaṃśca pade pade

5.122.122.23

śṛṅkhalāyudhahastaiśca pāśaiścaiva sudāruṇaiḥ /
veṣṭitaṃ mahiṣārūḍhaṃ naraṃ paśyati manmukham

5.122.122.24

kṛṣṇāṃjanacayaprakhyaṃ kṛṣṇāmbaravibhūṣitam /
raktākṣamāyatabhujaṃ sarvalakṣaṇalakṣitam

5.122.122.25

dṛṣṭvā taṃ tu samāyāntaṃ nirīkṣyātmānamātmanā /
japañjāpyaṃ ca paramaṃ śatarudrīyasaṃstavam

5.122.122.26

tataḥ provāca bhagavānyamaḥ saṃyamano mahān /
śṛṇu vākyamato brahmanyamo'haṃ sarvajantuṣu

5.122.122.27

saṃharasva mahābhāga rudrajāpyaṃ sudurbhidam /
yenāhaṃ kālapāśaistvāṃ saṃyamāmi gatavyathaḥ

5.122.122.28

tacchrutvā niṣṭhuraṃ vākyaṃ yamasya mukhanirgatam /
mahābhayasamopeto brāhmaṇaḥ prapalāyitaḥ

5.122.122.29

tasya mārge gatāḥ sarve yamena saha kiṃkarāḥ /
tiṣṭha tiṣṭheti taṃ vipramūcuste so'pyadhāvata

5.122.122.30

tvaramāṇaḥ pariśrānto hā hato'haṃ durātmabhiḥ /
rakṣa rakṣa mahādeva śaraṇāgatavatsala

5.122.122.31

evamuktvāpatadbhūmau liṅgamāliṅgya bhārata /
gatasattvaḥ sa viprendraḥ samāśritya sureśvaram

5.122.122.32

taṃ dṛṣṭvā patitaṃ bhūmau devadevo maheśvaraḥ /
ko haniṣyati mābhaistvaṃ huṅkāramakarottadā

5.122.122.33

tena te kiṃkarāḥ sarve yamena saha bhārata /
huṅkāreṇa gatāḥ sarve meghā vātahatā yathā

5.122.122.34

tadāprabhṛti tattīrthaṃ kohanasveti viśrutam /
sarvapāpaharaṃ puṇyaṃ sarvatīrtheṣvanuttamam

5.122.122.35

tatra tīrthe tu yaḥ snātvā pūjayetparameśvaram /
agniṣṭomasya yajñasya phalamāpnotyanuttamam

5.122.122.36

tatra tīrthe tu rājendra prāṇatyāgaṃ karoti yaḥ /
na paśyati yamaṃ devamityevaṃ śaṅkaro'bravīt

5.122.122.37

agnipraveśaṃ yaḥ kuryājjale vā nṛpasattama /
agniloke vasettāvadyāvatkalpaśatatrayam

5.122.122.38

evaṃ varuṇaloke'pi vasitvā kālamīpsitam /
iha lokamanuprāpto mahādhanapatirbhavet

// iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe kohanatīrthamāhātmyavarṇanaṃ nāma dvāviṃśatyuttaraśatatamo'dhyāyaḥ //

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc