Skanda Purana · Chapter 1.34

//lomaśa uvāca//
rājyaṃ cakāra kailāsa davadavā jagatpatiḥ//
gaṇaiḥ sameto bahubhirvīrabhadrānvito mahān

ṛṣibhiḥ sahito rudro devairindrādibhiḥ saha//
brahmā yasya stutiparo viṣṇuḥ preṣyavadāsthitaḥ

iṃdro devagaṇaiḥ sārddhaṃ sevādharmaparo'bhavat//
yasya cchatradharaścaṃdro vāyuścāmaradhṛktathā

sūpānnakartā satataṃ jātavadā nirantaram//
gaṃdharvā gāyakā yasya stāvakāśca pinākinaḥ

vidyādharāśca bahavastathā cāpsarasāṃ gaṇāḥ//
nanṛtuścāgragā yasya so'sau kailāsaparvate

putrairgaṇeśaskaṃdādyaistathā girijayā saha//
rājyaṃ pratāpibhiścakre'śaṃkaścaṃkramaṇena ca

yenāṃdhako mahā daityaḥ sa devānāmarirmahān//
duṣṭo viddhastriśūlena gagane sthāpitaściram

hatvā gajāsuraṃ yena utkṛttya carma vai kṛtam//
ciraṃ prāvaraṇaṃ divyaṃ tathā tripuradīpanam//
viṣṇunā pālyabhūtena reje sarvāṃgasundaraḥ

taṃ draṣṭukāmo bhagavānnārado divya rśanaḥ//
yayau ca parvataśreṣṭhaṃ kailāsaṃ candrapāṃḍuram

sudhayā parayā cāpi sevitaṃ paramādbhutam//
karpūragauraṃ ca tadā dṛṣṭvā taṃ sumahābalam//
nārado vismayāviṣṭaḥ praviṣṭo gandhamādanam

anekāścaryasaṃyuktaṃ tapanaiśca suśobhitam//
gāyadvidyādharībhiśca pūritaṃ ca mahāprabham

kalpadrumāśca bahavo latābhiḥ pariveṣṭitāḥ//
ghanacchāyāsū tāsveva viśiṣṭā kāmadhenavaḥ

pārijātavanāmodalaṃpaṭā bahavo'layaḥ//
kalahaṃsāśca bahavaḥ krīḍamānāḥ sarastu ca

śikhaṃḍino mahaccakrustatra kekāravaṃ mudā//
paṃcamālāpinaḥ sarve vihaṃgāḥ saṃmadānvitāḥ

kariṇaḥ kariṇībhiśca modamānāḥ suvarcasaḥ//
siṃhāstathā garjamānāḥ śārdūlaiḥ saha saṃgatāḥ

vṛṣabhā naṃdimukhyāśca rebhamānā nirantaram//
devadrumāśca bahavastathā caṃdanavāṭikāḥ

nāgapuṃnāgabakulāścaṃpakā nāgakesarāḥ//
tathā ca vanajaṃbvaśca tathā kanakaketakāḥ

kahlārāḥ karavīriśca kumudāni hyanekaśaḥ//
maṃdārāśca badaryaśca kramukāḥ pāṭalāstathā

tathānye bahavo vṛkṣāḥ śambhostoṣakarāhyamī//
aikapadyena dṛṣṭāste nānādrumalatānvitāḥ//
ārāmā bahavastatra dviguṇāśca babhūvire

gaganānnissṛtaḥ sadyo gaṃgaughaḥ paramādbhutaḥ//
patito mastake tasya parvatasya suśobhite

kūpo hi payasāṃ ye na pavitraṃ vartate jagat//
sopi dvidhā tadā dṛṣṭo nāradena mahātmanā

sarvaṃ tadā dvidhābhūtaṃ dṛṣṭaṃ tena mahātmanā//
nāradena tadā viprāḥ parameṇa nirīkṣitaḥ

evaṃ vilokamāno'sau nārado bhagavānṛṣiḥ//
tvaritena tathā yātaḥ śivālokanatatparaḥ

yāvaddvāri sthitopaśyanmahadāścaryameva ca//
dvārapālau tadā dṛṣṭau kṛtakau viśvakmaṇā

nārado mohito hyāsītpapraccha ca sa tau tadā//
ahaṃ praveṣṭumicchāmi śivadarśanalālasaḥ

tasmādanujñā dātavyā darśanārthaṃ śivasya ca//
aśrṛṇvantau tadā dṛṣṭvā nārado vismito'bhavat

jñānadṛṣṭyā vilokyātha dūṣṇīṃbhūto'bhavattadā//
kṛtrimau hi ca tau jñātvā praviṣṭo hi mahāmanāḥ

tathānye tatsarūpāśca dṛṣṭāstena mahātmanā//
ṛṣiḥ praṇamitastaiśca nārado bhagavānmuxx

evamādīnyanekāni āścaryāṇi dadarśa saḥ//
dadarśātha ca suvyaktaṃ tryaṃbakaṃ girijānvitam

ardhāsanagatā sādhvī śaṃkarasya mahātmanaḥ//
tanayā girirājya yayā vyāptaṃ jagattrayam

gaurī sitekṣaṇā bālā tanvaṃgī cārulocanā//
yayā rūpī kṛtaḥ śambhurupādeyaḥ kṛto mahān

nirvikāni vikāraiśca bahubhirvikalīkṛtaḥ//
arddhāgalagnā sā devī dṛṣṭā tena śivasya ca

nāradena tathā śambhurdṛṣṭastribhuvaneśvaraḥ//
śuddhacāmī karaprakhyaḥ sevyamānaḥ surāsuraiḥ

śaṃkhena bhogivaryeṇa sevitaṃ cāṃghripaṃkajam//
dhṛtarāṣṭreṇa ca tathā takṣakeṇa viśeṣataḥ//
tathā padmena mahā śeṣeṇāpi viśeṣataḥ

anyaiśca nāgavaryaiśca sevito hi niraṃtaraṃm//
vāsukiḥ kaṃṭhalagno hi hārabhūto mahāprabhaḥ

kaṃbalāśvatarau nityaṃ karṇabhūṣaṇabhūṣitau//
jaṭāmūlagatāścānye mahāphaṇivarā hyamī

anekajātisaṃvītā nānāvarṇāśca padminaḥ//
takṣakaḥ kulikaḥ śaṃkho dhṛtarāṣṭro mahāprabhaḥ

padmo daṃbhaḥ sudaṃbhaśca karālo bhīṣaṇastathā//
ete cānye ca bahavo nāgāścāśīviṣā hyamī

aṃgabhūtā harasyā sanpūjyasyāsya jagattraye//
phaṇaikayā śobhamānāḥ keciddhi pannagottamāḥ

phaṇānāṃ dvitayaṃ keṣāṃ tritayaṃ ca mahāprabham//
catuṣka paṃcakaṣaṭkaṃ saptakaṃ cāṣṭakaṃ tathā

navakaṃ daśakaṃ caiva tathaikādaśakaṃ tvatha//
dvādaśakaṃ cāṣṭādaśakamekonaviṃśakaṃ tathā

catvāriṃśatphaṇāḥ ke'pi paṃcāśatkaṃ ca ṣaṣṭikam//
saptatiścāpyaśītiśca navatiśca tathaiva ca

tathā śatasahasrāṇi hyayutaprayutāni ca//
arbudāni ca ratnāni tathā śaṅkhamitāni ca

anaṃtāśca phaṇā yeṣāṃ te sarpāḥ śivabhūṣaṇāḥ//
dṛṣṭāstadānīṃ te sarve nāradena mahātmanā

vidyāvaṃto'pi te sarve bhogino'pi suśobhitāḥ//
hārabhūṣaṇabhūtāste maṇimaṃto'mitaprabhāḥ

arddhacaṃdrāṃkito yasya kaparddastvatisuṃdaraḥ//
cakṣuṣā ca tṛtīyena bhālasthena virājitaḥ

paṃcavaktro mahādevo bāhubhirddaśabhirvṛtaḥ//
tathā marakataśyāmakaṃdharo'tīvasuṃdaram

uro yasya viśālaṃ ca tathorujaghanaṃ param//
caraṇadvayaṃ ca rudrasya śobhitaṃ paramaṃ mahat

taddṛṣṭaṃ caraṇāraviṃdamatulaṃ tejomayaṃ suṃdaraṃ saṃdhyārāgasumaṃgalaṃ ca paramaṃ tāpāpanuttiṃkaram//
tejorāśikaraṃ parātparamidaṃ lāvaṇyalīlaspadaṃ sarveṣāṃ sukhavṛddhikāraṇaparaṃ śaṃbhoḥ padaṃ pāvanam

tathaiva dṛṣṭvā paramaṃ parāṇāṃ parā satī rūpavatī ca suṃdarī//
saubhāgyalāvaṇyamahāvibhūtyā virājamānā hyatisuṃdarī śubhā

dṛṣṭvā tau dapatī śuddhau rājamānau jagattraye//
abhinnau bhedamāpannau nirguṇau guṇinau ca tau

sākārau ca nirākārau nirātaṃkau sukhapradau//
vavaṃde ca mudā tau sa nārado bhagavatpriyaḥ//
utthāyotthāya ca tadā tuṣṭāva jagadīśvarau

//nārada uvāca//
natosmyahaṃ devavarau yuvābhyāṃ parātparābhyāṃ kalayā tathāpi//
dṛṣṭau mayā daṃpatī rājamānau yau vījabhūtau sacarācarasya

pitarau sarvalalokasya jñātau cādyaiva tattvataḥ//
mayā nāstyatra saṃdeho bhavatoḥ kṛpayā tathā

evaṃ stutau tadā tena nāradena mahātmanā//
tutoṣa bhagavāñchaṃbhuḥ pārvatyā sahitastadā

//mahādeva uvāca//
sukhena sthīyate brahmankiṃ kāryaṃ karavāṇi te//
tacchrutvā vacanaṃ śaṃbhornārado vākyamabravīt

darśanaṃ jātamadyaiva tena tuṣṭo'smyahaṃ vibho//
darśanātsarvamevādya śaṃbho mama na saṃśayaḥ

krīḍanārthamihāyātaḥ kailāsaṃ parvatottamam//
hṛdistho hi sadā nṝṇāmāsthito bhagavanprabho

tathāpi darśanaṃ bhāvyaṃ satataṃ prāṇināmiha

//girijovāca//
kā krīḍā hi tvayā bhāvyā vada śīghraṃ mamāgrataḥ//
tasyāstadvacanaṃ śrutvā uvāca prahasanniva

dyūtakrīḍā mahādeva dṛśyate vividhātra ca//
bhaveddvābhyāṃ ca dyūte hi ramaṇāc mahatsukham

ityevamuktvo parataṃ satī bhṛśamuvāca vākyaṃ kupitā ṛṣiṃ prati//
kathaṃ vijānāsi paraṃ prasiddhaṃ dyūtaṃ ca duṣṭodarakaṃ manasvinām

tvaṃ brahmaputro'si munirmanīṣiṇāṃ śāstā hi vākyaṃ vividhaiḥ prasiddhaiḥ//
cariṣyamāṇo bhuvanatraye na hi tvadanyo hyaparo manasvī

evamuktastadā devyā nārado devadarśanaḥ//
uvāca vākyaṃ prahasangirijāṃ śivasannidhau

//nārada uvāca//
dyūtaṃ na jānāmi na cāśrayāmi hyahaṃ tapasvī śivakiṃkaraśca kathaṃ ca māṃ pṛcchasi rājakanyake yogīśvarāṇāṃ paramaṃ pavitre

niśamya vākyaṃ girijā satī tadā hyuvāca vākyaṃ ca vihasya taṃ prati//
jānāsi sarvaṃ ca baṭo'dya paśya me dyūtaṃ maheśena karomi te'grataḥ

ityevamuktvā girirājakanyakā jagrāha cākṣānbhuvanaikasuṃdarī//
krīḍāṃ cakārātha maharṣisākṣyake tatrāsthitā sā hi bhavena saṃyutā

tau daṃpatī krīḍayā sajjamānau dṛṣṭau tadā ṛṣiṇā nāradena//
savismayotphullamanā manasvī vilokamāno'titarāṃ tutoṣa

sakhījanena saṃvītā tadā dyūtaparā satī//
śivena saha saṃgatya cchalāddyūtamakārayat

sa paṇaṃ ca tadā cakre chalena mahatā vṛtaḥ//
jitā bhavānī ca tadā śivena prahasanniva

nārado'syāḥ śivenātha upahāsakaro'bhavat//
niśamya hāritaṃ dyūtamupahāsaṃ niśamya ca

nāradasya duruktaiśca kupitā pārvatī bhṛśam//
uvāca tvaritā caiva dattvā caivārddhacaṃdrakam

tathā śiromaṇī caiva tarale ca manohare//
mukhaṃ sukhobhanaṃ caiva tathā kupitasuṃdaram//
dṛṣṭaṃ hareṇa ca punaḥ punardyūtamakārayat

tathā girijayā proktaḥ śaṃkaro lokaśaṃkaraḥ//
hāritaṃ ca mayā dattaḥ paṇa eva ca nānyathā

kriyate ca tvayā śaṃbho kaḥ paṇo hi taducyatām//
tataḥ prahasya covāca pārvatīṃ ca trilocanaḥ

mayā paṇo'yaṃ kriyate bhavāni tvadarthametacca vibhūṣaṇaṃ mahat//
sā caṃdralekhā hi mahānhi hārastathaiva karṇotpalabhūṣaṇadvayam

idameva tvayā tanvi māṃ jitvā gṛhyatāṃ sukham//
tataḥ pravartitaṃ dyūtaṃ śaṃkareṇa sahaiva ca

evaṃ vikrīḍamānau tāvakṣavidyāviśāradau//
tadā jito bhavānyātha śaṃkaro bahubhūṣaṇaḥ

prahasya gaurī provāca śaṃkaraṃ tvatisuṃdarī//
hāritaṃ ca paṇaṃ dehi mama cādyaiva śaṃkara

tadā maheśaḥ prahasansatyaṃ vākyamuvāca ha//
na jito'haṃ tvayā tanvi tattvato hi vimaśyatām

ajeyo'haṃ prāṇināṃ sarvathaiva tasmānna vācyaṃ tu voca hi sādhvi//
dyūtaṃ kuruṣvādya yatheṣṭameva jeṣyāmi cāhaṃca punaḥ prapaśyā

tadāmbikāha svapatiṃ maheśaṃ mayā jito'syadya na vismayo'tra//
evamuktvā tadā śaṃbhuṃ kare gṛhya varānanā//
jito'si tvaṃ na saṃdehastvaṃ na jānāsi śaṃkara

evaṃ prahasya ruciraṃ girijā tu śaṃbhuṃ sā prekṣyā narmavacasā sa tayābhibhūtaḥ//
dehīti ma sakalamaṃgalamaṃgaleśa yaddhāritaṃ smararipo vacasānumoditam

//śiva uvāca//
ajeyo'haṃ viśālākṣi tava nāstyatra saṃśayaḥ//
ahaṃkāreṇa yatproktaṃ tattvatastadvimṛśyatām

tasya tadvacanaṃ śrutvā provāca ca vihasya sā//
ajeyo hi mahādevaḥ sarveṣāmapi vai prabho

mayaikayā jito'si tvaṃ dyūtena vimalena hi//
na jānāsi ca kiṃcicca kāryākāryaṃ vivakṣitam//

evaṃ vivadamānau tau daṃpatī parameśvarau//
nāradaḥ prahasanvākyamuvāca ṛṣisattamaḥ

//nārada uvāca//
ākarṇayā''karṇaviśālanetre vākyaṃ tadekaṃ jagadekamaṃgalam//
asau mahābhāgyavatāṃ vareṇyastvayā jitaḥ kiṃ ca mṛṣā bravīṣi

ajito hi mahādevo devānāṃ paramo guruḥ//
arūpo'yaṃ surūpoyaṃ rūpātīto'yamucyate

eka eva paraṃ jyotisteṣāmapi ca yanmahaḥ//
trailokyanātho viśvātmā śaṃkaro lokaśaṃkaraḥ

kathaṃ tvayā jito devi hyajeyo bhuvanatraye//
śivamenaṃ na jānāsi strībhāvācca varānane

nāradenaivamuktā sā kupitā pārvatī bhṛśam//
babhāṣe matsaragrastā sākṣepaṃ vacanaṃ satī

//pārvatyuvāca//
cāpalyācca na vaktvyaṃ brahmaputra namostu te //
tava bhītāsmi bhadraṃ te devarṣe maunamāvaha

kathaṃ śivo hi devarṣa ukto'to hi tvayā bahu//
matprasādā schavo jāta īśvaro yo hi paṭhyate

mayā labdhapratiṣṭho'yaṃ jāto nāstyatra saṃśayaḥ

evaṃ bahuvidhaṃ śrutvā nārado maunamāśrayat//
pasthitaṃ ca taddṛṣṭvā bhṛṃgī vākyamathābravīt

//bhṛṃgyuvāca//
tvayā bahu na vaktavyaṃ punareva ca bhāmini//
ajeyo nirvikāro hi svāmī mama sumadhyame

strībhāvayuktāsi varānane tvaṃ devaṃ na jānāsi paraṃ parāṇām//
kāmaṃ puraskṛtya purā bhavāni samāgatāsyeva maheśamugrama

yathā kṛtaṃ tena pinākinā purā etatsmṛtaṃ kiṃ subhage vadasva naḥ//
kṛto hyanaṃgo hi tadā hyanena dagdhaṃ vanaṃ tasya gireḥ pituste

xxxvāttvayārādhita eva eṣa śivaḥ parāṇāṃ paramaḥ parātmā

bhṛṃgiṇetyevamuktā sā hyuvāca kipitā bhṛśam//
śrṛṇvato hi maheśasya vākyaṃ pṛṣṭā ca bhṛṃgiṇam

//pārvatyuvāca//
haṃ bhṛṃginpakṣapātitvādyaduktaṃ vacanaṃ mama//
śivapriyo'si re manda bhedabuddhirato hyasi

ahaṃ śivātmikā mūḍha śivo nityaṃ mayi sthitaḥ//
kathaṃ śivābhyāṃ bhinnatvaṃ tvayoktaṃ vāgbalena hi

śrutaṃ ca vākyaṃ śubhadaṃ pārvatyā bhṛṃgiṇā tadā//
uvāca pārvatīṃ bhṛṃgī ruṣitaḥ śivasannidhau

puturyajñe ca dakṣasya śivaniṃdā tvayā śrutā//
apriyakṣavaṇātsadyastvayā tyaktaṃ kalevaram

tatkṣaṇādeva nanvaṃgi hyadhunā kiṃ kṛtaṃ tvayā//
saṃbhramātkiṃ na jānāsi śivaniṃdakameva ca// ३४.१०६
kathaṃ vā parvataśreṣṭhājjātā se varavarṇini//
kathaṃ vā tapasogreṇa saṃtaptāsi sumadhyame

sapremā ca śive bhaktistava nāstīha saṃprātam//
śivapriyāsi tanvaṃgi tasnādevaṃ bravīmi te

śivātparataraṃ nānyattriṣu lokeṣu vidyate//
śive bhaktistvayā kāryā sapremā varavarṇini

bhaktāsi tvaṃ mahādevi mahābhāgyavatāṃ vare//
saṃsevyatāṃ prayatnena tapasopārjitastvayā

śivo vareṇyaḥ sarveśo nānyathā kartumarhasi//
bhṛṃgiṇo vacanaṃ śrutvā girijā tamuvācaha

//girijovāca//
re bhṛṃginmaunamālaṃbya sthiro bhavātha vā vraja//
vācyāvācyaṃ na jānāsi kiṃ bravīṣi piśācavat

tapasā kena cānītaḥ kayā cāpi śivo hyayam//
kāhaṃ ko'sau tvayā jñāto bhedabuddhyā bravīṣi me

ko'si tvaṃ kena yukto'si kasmācca bahu bhāṣase//
śāpaṃ tava pradāsyāmi śivaḥ kiṃ kurute'dhunā

bhṛṃgiṇoktā tiraskṛtya tadā śāpaṃ dadau satī//
nimāmo bhava re manda re bhṛṃgiñchiṃkarapriya

evamuktvā tadā devī pārvatī śaṃkarapriyā//
atha kopena saṃyuktā pārvatī śaṃkaraṃ tadā

kara gṛhya ca tanvaṃgī bhujaṃgaṃ vāsukiṃ tathā//
udatārayatkaṃṭhātsā tathānyāni bahūni ca

śaṃbhorjagrāha kupitā bhūṣaṇāni tvarānvitā//
hṛta caṃdrakalā tasya gajājinamanuttamam

kaṃbalāśvatarau nāgau maheśakṛtabhūṣaṇau//
hṛtau tayā mahādevyā chaloktyāṃ ca prahasya vai

kaupīnācchā danaṃ tasyā cchaloktyā ca prahasya vai//
tadā gaṇāśca sakhyaśca trapayā pīḍitā bhavan

parāṅgamukhāśca saṃjātā bhṛṅgī caiva mahātapāḥ//
tathā caṇḍo hi muṇḍaśca mahālomā mahodaraḥ

ete cānye ca bahavo gaṇāste duḥkhino'bhavan//
tāṃśca dṛṣṭvā tathābhūtanmaheśo lajjito'bhavat

uvāca vākyaṃ ruṣitaḥ pārvatīṃ prati śaṃkaraḥ

//rudra uvāca//
upahāsaṃ prakurvaṃti sarve hi ṛṣayo bhṛśam//
tathā brahmā ca viṣṇuśca tathā cendrādayo hyamī

upahāsaparāḥ sarve kiṃ tvayādya kṛtaṃ śubhe//
kule jātāsi tanvaṃgi kathamevaṃ kariṣyasi

tvayā jito hyahaṃ subhru yadi jānāsi tattvataḥ//
tarhyevaṃ kuru me dehi kaupīnācchādanaṃ param//
dehi kaupī nāmātraṃ me nānyathā kartumarhasi

evamuktā satī tena śaṃbhunā yoginā tadā//
prahasya vākyaṃ provāca pārvatī rucirānanā

kiṃ kaupīnena te kāryaṃ muninā bhāvitātmanā//
digambareṇaiva tadā kṛtaṃ dāruvanaṃ tathā

bhikṣāṭanamiṣeṇaiva ṛṣipatnyo virohitāḥ//
gaccha taste tadā śaṃbho pūjanaṃ tairmahatkṛtam

kaupīnaṃ patitaṃ tatra munibhirnānyathoditam//
tasmāttvayā prahātavyaṃ dyūtohāritameva tat

tacchrutvā kupito rudraḥ pārvatīṃ parameśvaraḥ//
nirīkṣamāṇo'tiruṣā tṛtīyenaiva cakṣuṣā

kupitaṃ śaṃkaraṃ dṛṣṭvā sarva devagaṇāstadā//
bhayena mahatāviṣṭāstathā gaṇakumārakāḥ

ūcuḥ sarve śanaistatra śaṃkitena parasparam//
adyāyaṃ kupito rudro girijāṃ prati saṃprati

yathā hi madano dagdhastatheyaṃ nānyathā vacaḥ//
evaṃ mīmāṃsamānāste gaṇā devarṣayastadā

vilokitāstayā devyā sarve saubhāgyamudrayā//
uvāca prahasanneva satī satpuruṣaṃ tadā

kimālokaparo bhūtvā cakṣuṣā parameṇa hi//
nāhaṃ kālo na kāmo'haṃ nāhaṃ dabhasya vai makhaḥ

tripuro naiva vai śaṃbho nāṃdhako vṛṣabhadhvaja//
vīkṣitenaiva kiṃ tena tava cādya bhaviṣyati//
vṛthaiva tvaṃ virūpākṣo jāto'si mama cāgrataḥ

evamādīnyanekāni hayuvāca parameśvarī//
niśamya devo vākyāni gamanāya mano dadhe

vanameva varaṃ cādya vijanaṃ paramārthataḥ//
ekākī yatacittātmā tyaktasarvaparigrahaḥ

sa sukhī paramārthajñaḥ sa vidvānsa ca paṃḍitaḥ//
yena muktau kāmarāgau sa muktaḥ sa sukhī bhavet

evaṃ vimṛśya ca tadā girijāṃ vihāya śrīśaṃkaraḥ paramakāruṇikastadānīm//
yātaḥ priyāvirahito vanamadbhutaṃ ca siddhāṭavīṃ paramahaṃsayutāṃ tathaiva

nirgataṃ śaṃkaraṃ dṛṣṭvā sarve kailāsavāsinaḥ//
niryayuśca gaṇāḥ sarve vīrabhadrādayo'nu tam

chatraṃ bhṛṃgī samādāya jagāma tasya pṛṣṭhataḥ//
cāmare vījyamāne ca gaṃgāyamunasannibhe

tābhyāṃ yuktastadā naṃdī pṛṣṭhato'nvagamatsudhīḥ//
vṛṣabhoṃ hyagrato bhūtvā puṣpakeṇa virājitaḥ

śobhamāno mahādeva ebhiḥ sarvaiḥ suśobhanaiḥ//
aṃtaḥpuragatā devī pārvatī sā hi durmanāḥ

sakhībhirbahubhistatra tathānyābhiḥ susaṃvṛtā//
girijā ciṃtayāmāsa manasā parameśvaram

tato dūraṃ gataḥ śaṃbhurvisṛjya ca gaṇāṃstadā//
gaṇeśaṃ ca kumāraṃ ca vīrabhadraṃ tathā'parān

bhṛṃgiṇaṃ naṃdinaṃ caṃḍaṃ somanaṃdinameva ca//
etānanyāṃśca sarvāṃśca kailāsapuravāsinaḥ

visṛjya ca mahādeva eka eva mahātapāḥ//
gato dūraṃ vanasyāṃte tathā siddhavaṭaṃ śivaḥ

kāśmīraratnopalasiddharatnavaidūryacitraṃ sudhayā pariṣkṛtam//
divyāsanaṃ tasya ca kalpitaṃ bhuvā tatrāsthito yogapatirmaheśaḥ

padmāsane copaviṣṭo maheśo yogavittamaḥ//
kevalaṃ cātmanātmānaṃ dadhyau mīlitalocanaḥ

śuśubhe sa mahādevaḥ samādhau caṃdraśekharaḥ//
yogapaṭṭaḥ kṛtastena śeṣasya ca mahātmanaḥ//
vāsukiḥ sarparājaśca kaṭibaddhaḥ kṛto mahān

ātmānamātmātmatayā ca saṃstuto vedāṃtavedyo na hi viśvaceṣṭitaḥ//
eko hyaneko hi duraṃtapārastathā hyarkyo nijabodharūpaḥ//
sthitastadānīṃ paramaṃ parāṇāṃ nirīkṣamāṇo bhuvanaikabhartā

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kedārakhaṃḍe śivaśāstre śivapārvatīdyūtaprasaṃgena pārvatīhāritasarvasvasya śivasya kailāsaṃ vihāya tapovanagamanavarṇanaṃnāma catustriṃśo'dhyāyaḥ