Language

ENहिગુ
Scripture Library

Śivapurāṇa, Books 1 and 7 · Chapter 1.10

1.10.1

iti śrīśivamahāpurāṇe vidyeśvarasaṃhitāyāṃ navamo 'dhyāyaḥ
Chapter 10
brahmaviṣṇū ūcatuḥ
sargādipañcakṛtyasya lakṣaṇaṃ brūhi nau prabho
śiva uvāca
matkṛtyabodhanaṃ guhyaṃ kṛpayā prabravīmi vām

1.10.2

sṛṣṭiḥ sthitiśca saṃhārastirobhāvo 'pyanugrahaḥ
pañcaiva me jagatkṛtyaṃ nityasiddhamajācyutau

1.10.3

sargaḥ saṃsārasaṃraṃbhastatpratiṣṭhā sthitirmatā
saṃhāro mardanaṃ tasya tirobhāvastadutkramaḥ

1.10.4

tanmokṣo 'nugrahastanme kṛtyamevaṃ hi pañcakam
kṛtyametadvahatyanyastūṣṇīṃ gopurabiṃbavat

1.10.5

sargādi yaccatuṣkṛtyaṃ saṃsāraparijṛṃbhaṇam
pañcamaṃ muktiheturvai nityaṃ mayi ca susthiram

1.10.6

tadidaṃ pañcabhūteṣu dṛśyate māmakairjanaiḥ
sṛṣṭirbhūmau sthitistoye saṃhāraḥ pāvake tathā

1.10.7

tirobhāvo 'nile tadvadanugraha ihāmbare
sṛjyate dharayā sarvamadbhiḥ sarvaṃ pravardhate

1.10.8

ardyate tejasā sarvaṃ vāyunā cāpanīyate
vyomnānugṛhyate sarvaṃ jñeyamevaṃ hi sūribhiḥ

1.10.9

pañcakṛtyamidaṃ boḍhuṃ mamāsti mukhapañcakam
caturdikṣu caturvaktraṃ tanmadhye pañcamaṃ mukham

1.10.10

yuvābhyāṃ tapasā labdhametatkṛtyadvayaṃ sutau
sṛṣṭisthityabhīdhaṃ bhāgyaṃ mattaḥ prītādatipriyam

1.10.11

tathā rudramaheśābhyāmanyatkṛtyadvayaṃ param
anugrahākhyaṃ kenāpi labdhuṃ naiva hi śakyate

1.10.12

tatsarvaṃ paurvikaṃ karma yuvābhyāṃ kālavismṛtam
na tadrudra maheśābhyāṃ vismṛtaṃ karma tādṛśam

1.10.13

rūpe veśe ca kṛtye ca vāhane cāsane tathā
āyudhādau ca matsāmyamasmābhistatkṛte kṛtam

1.10.14

maddhyānavirahādvatsau mauḍhyaṃ vāmevamāgatam
majjñāne sati naivaṃ syānmānaṃ rūpe maheśavat

1.10.15

tasmānmajjñānasiddhyarthaṃ maṃtramoṃkāranāmakam
itaḥ paraṃ prajapataṃ māmakaṃ mānabhaṃjanam

1.10.16

upādiśaṃ nijaṃ maṃtramoṃkāramurumaṃgalam
oṃkāro manmukhājjajñe prathamaṃ matprabodhakaḥ

1.10.17

vācako 'yamahaṃ vācyo maṃtro 'yaṃ hi madātmakaḥ
tadanusmaraṇaṃ nityaṃ mamānusmaraṇaṃ bhavet

1.10.18

akārauttarātpūrvamukāraḥ paścimānanāt
makāro dakṣiṇamukhādbiṃduḥ prāṅmukhatastathā

1.10.19

nādo madhyamukhādevaṃ pañcadhā 'sau vijṛṃbhitaḥ
ekībhūtaḥ punastadvadomityekākṣaro bhavet

1.10.20

nāmarūpātmakaṃ sarvaṃ vedabhūtakuladvayam
vyāptametena maṃtreṇa śivaśaktyośca bodhakaḥ

1.10.21

asmātpañcākṣaraṃ jajñe bodhakaṃ sakalasyatat
ākārādikrameṇaiva nakārādiyathākramam

1.10.22

asmātpañcākṣarājjātā mātṛkāḥ pañcabhedataḥ
tasmācchiraścaturvaktrāttripādgāya trireva hi

1.10.23

vedaḥ sarvastato jajñe tato vai maṃtrakoṭayaḥ
tattanmaṃtreṇa tatsiddhiḥ sarvasiddhirito bhavet

1.10.24

anena maṃtrakaṃdena bhogo mokṣaśca siddhyati
sakalā maṃtrarājānaḥ sākṣādbhogapradāḥ śubhāḥ

1.10.25

naṃdikeśvara uvāca
punastayostatra tiraḥ paṭaṃ guruḥ prakalpya maṃtraṃ ca samādiśatparam
nidhāya tacchīrṣṇi karāṃbujaṃ śanairudaṅmukhaṃ saṃsthitayoḥ sahāṃbikaḥ

1.10.26

triruccāryāgrahīnmaṃtraṃ yaṃtrataṃtroktipūrvakam
śiṣyau ca tau dakṣiṇāyāmātmānaṃ ca samarpayat

1.10.27

prabaddhahastau kila tau tadaṃtike tameva devaṃ jagaturjagadgurum

1.10.28

brahmācyutāvūcatuḥ
namo niṣkalarūpāya namo niṣkalatejase
namaḥ sakalanāthāya namaste sakalātmane

1.10.29

namaḥ
praṇavavācyāya namaḥ praṇavaliṃgine
namaḥ sṛṣṭyādikartre ca namaḥ pañcamukhāyate

1.10.30

pañcabrahmasvarūpāya pañca kṛtyāyate namaḥ
ātmane brahmaṇe tubhyamanaṃtaguṇaśaktaye

1.10.31

sakalākalarūpāya śaṃbhave gurave namaḥ
iti stutvā guruṃ padyairbrahmā viṣṇuś ca nematuḥ

1.10.32

īśvara uvāca
vatsakau sarvatattvaṃ ca kathitaṃ darśitaṃ ca vām
japataṃ praṇavaṃ maṃtraṃ devīdiṣṭaṃ madātmakam

1.10.33

jñānaṃ ca susthiraṃ bhāgyaṃ sarvaṃ bhavati śāśvatam
ārdrāyāṃ ca caturdaśyāṃ tajjāpyaṃ tvakṣayaṃ bhavet

1.10.34

sūryagatyā mahārdrāyāmekaṃ koṭiguṇaṃ bhavet
mṛgaśīrṣāṃtimo bhāgaḥ punarvasvādimastathā

1.10.35

ārdrāsamaḥ sadā jñeyaḥ pūjāhomāditarpaṇe
darśanaṃ tu prabhāte ca prātaḥsaṃgavakālayoḥ

1.10.36

caturdaśī tathā grāhyā niśīthavyāpinī bhavet
pradoṣavyāpinī caiva parayuktā praśasyate

1.10.37

liṃgaṃ beraṃ ca metulyaṃ yajatāṃ liṃgamuttamam
tasmālliṃgaṃ paraṃ pūjyaṃ berādapi mumukṣubhiḥ

1.10.38

liṃgamoṃkāramaṃtreṇa beraṃ pañcākṣareṇa tu
svayameva hi dravyaiḥ pratiṣṭhāpyaṃ parairapi

1.10.39

pūjayedupacāraiśca matpadaṃ sulabhaṃ bhavet
iti śāsya tathā śiṣyau tatraivāṃ 'tarhitaḥ śivaḥ

Original text: Śivapurāṇa, Books 1 and 7 · Edition: Venkatesvara Steam Press, Bombay (c. 1920) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc