Language

ENहिગુ
Scripture Library

Shatapatha Brahmana · Chapter 3.5

१. saumikavedikaraṇam
१ saumikavedikaraṇopakramaḥ, dakṣiṇottarayoḥ śroṇyoḥ pramāṇakathanaṃ, prākpratyagāyā- māvadhipradarśanaṃ, dakṣiṇottarayoraṃsayoḥ pradarśanaṃ, prākpaścānmānasya praśaṃsanaṃ paścānmāne pakṣāntarakathanaṃ ca prāmāyāmāvadheḥ praśaṃsanam, aṃsayoḥ pramāṇapraśaṃsanaṃ, śroṇibhāgasyorutvasyāṃsabhāgasya hrasvatvasya ca praśaṃsanaṃ, sārthavādamuttaravedinirmāṇa- vidhānam, uttaravedivyāghāraṇārthamākhyāyikākathanaṃ, tasyāṃ ca prasaṃgātsadyaḥ krīśabdavyutpattipuraḥsaram tadākhyayāgasya dakṣiṇākathanam, uttaravedivyāghāraṇa- vidhānam, uttaravedyā mānādisādhanabhūtadravyavidhānam, prāsaṃgikam kiṃcananiyamavidhānam śamyāsphyayorādānapūrvakam saprakārakamuttarārddhaśaṅkoḥ pratyakprakrame pūrveṇotkaram sañcaram parihāpya veti vikalpena cātvālasya saṃpādanakathanam, samaṃtraṃ cātvālasya sarvataḥ parilekhanaprakārakathanaṃ, khātāyā mṛdaścātvālāduttaravediṃ prati praharaṇādiprakārayutaṃ haraṇavidhānam tanmaṃtratadarthavivaraṇañca, sārthavādam samaṃtraṃcānītāyā mṛdo- vedyākāreṇa sthāpanavidhānam, vedyāḥ samaṃtrakamanuvyūhana ( mṛtprasāraṇa) vidhānaṃ tanmaṃtratātparyābhidhānaṃ ca, vedyāḥ karaṇe yugamātrītvarūpamānāntaravidhānam, sapra- yojanam madhye nābhikaraṇavidhānaṃ, maṃtramaṃtrārthasahitavedyā adbhirabhyukṣaṇavidhānaṃ ceti
२. uttaravedyāṃ agnipraṇayanam
२ uttaravedyāmagnipraṇayanaprayogasya setikartavyatākam vidhānam, tatra rekhānugati- viṣaye kasyacitpakṣamupanyasya vyavacchedaparihārārthaṃ prayojanābhāvahetukam tannirā- karaṇam, uttaravedyā maṃtratadarthavivaraṇasahitam sapra'kārakam, prokṣaṇībhiḥ prokṣaṇavidhānaṃ tatra ninayanamaṃtre'bhicārikamaṃtrabhedadarśanaṃ ca, saprakārakam samaṃtramuttaravedervyāghāraṇa-kathanam, maṃtratadarthavivaraṇasahitaṃ paitu dāravaparidhiparidhānakathanam, guggulusu ndhitejanādisambhārasya samaṃtrakamupanivapanavidhānam cetyādi
३. havirdhānakarma
३ havirdhānakarma sadohavirdhānādikam vidhātuṃ teṣāṃ puruṣākārasanniveśatvakathana sārthavādaṃ sadohavirdhānanāmaniruktiyuta havirdhānasya sadasayajñasyodaratve yajñaśirastve ca hetukathanam, saprakārakam sadohavirdhānayornirmāṇavidhānaṃ, sadharmakam maṃtramaṃtrārtha- yutaṃ havirdhānapravartanābhyanujñāpanasya sāvitrājyahomasya vidhānam, sadharmakam mantramantrārthayutamadhvaryukartṛkasya dakṣiṇahavirdhānaśakaṭavartmahomasya vidhānam, patnyā hutājyaśeṣeṇākṣadhuroḥ samaṃtrakamañjanavidhānaṃ, patnyāḥ samaṃtataḥ paryāṇayanavidhānaṃ, pratiprasthātṛkasyottarahavirdhānaśakaṭavartmahomasya sadharmakaṃ mantratadarthavivaraṇasahitaṃ vidhānaṃ, pūrvapatnīkartṛkāñjanādervidhānaṃ, mārgahomasya rakṣasā mārgānugamanaparihārasādhanatvena praśaṃsanaṃ, patnīkartṛkābhyaṃjanādaḥ praśaṃsanaṃ, mantravyākhyānayutaṃ prāyaścittarūpasya vācanasya vidhānaṃ, havirdhānayoḥ sthāpanapradeśaviṣaye kasyacit pakṣanirūpaṇaṃ, mantratadvyākhyānayutaṃ havirdhānayorabhimantraṇavidhānaṃ, kramādadhvaryupratikartṛkasya dakṣiṇottarahavirdhānayorupastambhanasya samantrakavidhānaṃ, madhyamaṃ chadimupaspṛśya vācanavidhānaṃ, vācanamantrasyādhiyajñaparatayā vyākhyānaṃ, sārthavādaṃ rarāṭyāmupaspṛśya vācanavidhānaṃ, chadiṣāṃ sīvanaprakārasahitaṃ saprayojanaṃ graṃthikaraṇavidhānaṃ ceti
४. uparavavidhiḥ
४ uparavavidhiḥ-tatroparavakhananasya prayojanadvayavattvakathanaṃ; khananapradeśanirdeśapuraḥ saraṃ khananārthaṃ samantrakamabhyādānavidhānaṃ, uparavāṇāṃ samantrakaṃ parilekhanavidhānaṃ, mantramantrārthayutaṃ sakramamuparavākhyāvaṭakhanane prakāradvayakathanaṃ, khātāyā mṛdaḥ samaṃtrakaṃ yathākhātamutkiraṇavidhānaṃ, khananasya parimāṇakathanaṃ, yathākhātaṃ samaṃtrakāvamarśanavidhānaṃ, sārthavādaṃ pūrvayoraparayoruparavayoḥ svasvadiśaṃ sthitvā'dhvaryuyajamānayorbhadrāśaṃsanasahitā'nyo'nya hastasaṃsparśasya vidhānaṃ, sārthavādaṃ samantraṃ pratigartaṃ prekṣaṇavidhānaṃ, sārthavādā prokṣaṇīśeṣaprati-pattiḥ, sārthavādayoḥ samantrayoravanayanā- vastaraṇayoḥ saprakārakaṃ vidhānaṃ , tatrādhiṣavaṇayoḥ phalakayoḥ samantrakaṃ nidhānakathanaṃ tayormṛdā dṛḍhīkaraṇavidhānaṃ. samaṃtrakaṃ sahetukamadhiṣavaṇacarmaṇi abhiṣavasādhanabhūtānāṃ pañcānāṃ grāvṇāmupāvaharaṇa- vidhānaṃ cetyādi

Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc