śarabhopaniṣat · Chapter 1
// śarabhopaniṣat //
sarvaṃ santyajya munayo yadbhajantyātmarūpataḥ /
tacchārabhaṃ tripādbrahma svamātramavaśiṣyate //
ॐ bhadraṃ karṇebhiḥ śṛṇuyāma devāḥ /
bhadraṃ paśyemākṣabhiryajatrāḥ /
sthirairaṅgaistuṣṭuvām̐sastanūbhiḥ /
vyaśema devahitaṃ yadāyuḥ /
svasti na indro vṛddhaśravāḥ /
svasti naḥ pūṣā viśvadevāḥ /
svasti nastārkṣyo ariṣṭanemiḥ /
svasti no bṛhaspatirdadhātu //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
atha hainaṃ paippalādo brahmāṇamuvāca bho bhagavan
brahmaviṣṇurudrāṇāṃ madhye ko vā adhikataro dhyeyaḥ
syāttattvameva no brūhīti /
tasmai sa hovāca pitāmahaśca
he paippalāda śṛṇu vākyametat /
bahūni puṇyāni kṛtāni yena
tenaiva labhyaḥ parameśvaro'sau /
yasyāṅgajo'haṃ haririndramukhyā
mohānna jānanti surendramukhyāḥ
prabhuṃ vareṇyaṃ pitaraṃ maheśaṃ
yo brahmāṇaṃ vidadhāti tasmai /
vedāṃśca sarvānprahiṇoti cāgryaṃ
taṃ vai prabhuṃ pitaraṃ devatānām
mamāpi viṣṇorjanakaṃ devamīḍyaṃ
yo'ntakāle sarvalokānsaṃjahāra
sa ekaḥ śreṣṭhaśca sarvaśāstā sa eva variṣṭhaśca /
yo ghoraṃ veṣamāsthāya [https://vipin110012.tripod.com/pur_index28/sharabh.htm śarabhā]khyaṃ maheśvaraḥ /
nṛsiṃhaṃ lokahantāraṃ saṃjaghāna mahābalaḥ
hariṃ harantaṃ pādābhyāmanuyānti sureśvarāḥ /
māvadhīḥ puruṣaṃ viṣṇuṃ vikramasva mahānasi
kṛpayā bhagavānviṣṇuṃ vidadāra nakhaiḥ kharaiḥ /
carmāmbaro mahāvīro vīrabhadro babhūva ha
sa eko rudro dhyeyaḥ sarveṣāṃ sarvasiddhaye /
yo brahmaṇaḥ pañcavakrahantā
tasmai rudrāya namo astu
yo visphuliṅgena lalāṭajena sarvaṃ jagadbhasmasātsaṃkaroti /
punaśca sṛṣṭvā punarapyarakṣadevaṃ svatantraṃ prakaṭīkaroti /
tasmai rudrāya namo astu
yo vāmapādena jaghāna kālaṃ ghoraṃ pape'tho hālahalaṃ dahantam /
tasmai rudrāya namo astu
yo vāmapādārcitaviṣṇunetrastasmai dadau cakramatīva hṛṣṭaḥ /
tasmai rudrāya namo astu
yo dakṣayajñe surasaṅghānvijitya
viṣṇuṃ babandhoragapāśena vīraḥ /
tasmai rudrāya namo astu
yo līlayaiva tripuraṃ dadāha
viṣṇuṃ kaviṃ somasūryāgninetraḥ /
sarve devāḥ paśutāmavāpuḥ
svayaṃ tasmātpaśupatirbabhūva /
tasmai rudrāya namo astu
yo matsyakūrmādivarāhasiṃhā-
nviṣṇuṃ kramantaṃ vāmanamādiviṣṇum /
viviklavaṃ pīḍyamānaṃ sureśaṃ
bhasmīcakāra manmathaṃ yamaṃ ca /
tasmai rudrāya namo astu
evaṃ prakāreṇa bahudhā pratuṣṭvā
kṣamāpayāmāsurnīlakaṇṭhaṃ maheśvaram /
tāpatrayasamudbhūtajanmamṛtyujarādibhiḥ /
nāvidhāni duḥkhāni jahāra parameśvaraḥ
evaṃ mantraiḥ prārthyamāna ātmā vai sarvadehinām /
śaṅkaro bhagavānādyo rarakṣa sakalāḥ prajāḥ
yatpādāmbhoruhadvandvaṃ mṛgyate viṣṇunā saha /
stutvā stutyaṃ maheśānamavāṅmanasagocaram
bhaktyā namratanorviṣṇoḥ prasādamakarodvibhuḥ /
yato vāco nivartante aprāpya manasā saha /
ānandaṃ brahmaṇo vidvānna bibheti kadācaneti
aṇoraṇīyānmahato mahīyā-
nātmāsyajantornihito guhāyām /
tamakratuṃ paśyati vītaśoko
dhātuḥprasādānmahimānamīśam
vasiṣṭhavaiyāsakivāmadeva-
viriñcimukhyairhṛdi bhāvyamānaḥ /
sanatsujātādisanātanādyai-
rīḍyo maheśo bhagavānādidevaḥ
satyo nityaḥ sarvasākṣī maheśo
nityānando nirvikalpo nirākhyaḥ /
acintyaśaktirbhagavāngirīśaḥ
svāvidyayā kalpitamānabhūmiḥ
atimohakarī māyā mama viṣṇośca suvrata /
tasya pādāmbujadhyānāddustarā sutarā bhavet
viṣṇurviśvajagadyoniḥ svāṃśabhūtaiḥ svakaiḥ saha /
mamāṃśasaṃbhavo bhūtvā pālayatyakhilaṃ jagat
vināśaṃ kālato yāti tato'nyatsakalaṃ mṛṣā /
ॐ tasmai mahāgrāsāya mahādevāya śūline /
maheśvarāya mṛḍāya tasmai rudrāya namo astu
eko viṣṇurmahadbhūtaṃ pṛthagbhūtāyanekaśaḥ /
trīṃllokānvyāpya bhūtātmā bhuṅkte viśvabhugavyayaḥ
caturbhiśca caturbhiśca dvābhyāṃ pañcamireva ca /
hūyate ca punardvābhyāṃ sa me viṣṇuḥ prasīdatu
brahmārpaṇaṃ brahma havirbrahmāgnau brahmaṇā hutam /
brahmaiva tena gantavyaṃ brahmakarmasamādhinā
śarā jīvāstadaṅgeṣu bhāti nityaṃ hariḥ svayam /
brahmaiva śarabhaḥ sākṣānmokṣado'yaṃ mahāmune
māyāvaśādeva devā mohitā mamatādibhiḥ /
tasya māhātmyaleśāṃśaṃ vaktuṃ kenāpya śakyate
parātparataraṃ brahma yatparātparato hariḥ /
parātparataro hīśastasmāttulyo'dhiko na hi
eka eva śivo nityastato'nyatsakalaṃ mṛṣā /
tasmātsarvānparityajya dhyeyānviṣṇvādikānsurān
śiva eva sadā dhyeyaḥ sarvasaṃsāramocakaḥ /
tasmai mahāgrāsāya maheśvarāya namaḥ
paippalādaṃ mahāśāstraṃ na deyaṃ yasya kasyacit /
nāstikāya kṛtaghnāya durvṛttāya durātmane
dāṃbhikāya nṛśaṃsāya śaṭhāyānṛtabhāṣiṇe /
suvratāya subhaktāya suvṛttāya suśīline
gurubhaktāya dāntāya śāntāya ṛjucetase /
śivabhaktāya dātavyaṃ brahmakarmoktadhīmate
svabhaktāyaiva dātavyamakṛtaghnāya suvratam /
na dātavyaṃ sadā gopyaṃ yatnenaiva dvijottama
etatpaippalādaṃ mahāśāstraṃ yo'dhīte śrāvayeddvijaḥ
sa janmamaraṇebhyo mukto bhavati /
yo jānīte so'mṛtatvaṃ
ca gacchati /
garbhavāsādvimukto bhavati /
surāpānātpūto
bhavati /
svarṇasteyātpūto bhavati /
brahmahatyātpūto
bhavati /
gurutalpagamanātpūto bhavati /
sa sarvānvedānadhīto
bhavati /
sa sarvāndevāndhyāto bhavati /
sa samastamahāpātako-
papātakātpūto bhavati /
tasmādavimuktamāśrito bhavati /
sa satataṃ śivapriyo bhavati /
sa śivasāyujyameti /
na sa
punarāvartate na sa punarāvartate /
brahmaiva bhavati /
ityāha
bhagavānbrahmetyupaniṣat //
ॐ bhadraṃ karṇebhiḥ śṛṇuyāma devāḥ /
bhadraṃ paśyemākṣabhiryajatrāḥ /
sthirairaṅgaistuṣṭuvām̐sastanūbhiḥ /
vyaśema devahitaṃ yadāyuḥ /
svasti na indro vṛddhaśravāḥ /
svasti naḥ pūṣā viśvavedāḥ /
svasti nastārkṣyo ariṣṭanemiḥ /
svasti no bṛhaspatirdadhātu /
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
iti śarabhopaniṣatsamāptā //
adhikādhyayanāya
Original text: śarabhopaniṣat · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0