Paippalāda-Saṃhitā · Chapter 9.5
sahasrabāhuḥ puruṣaḥ
sahasrākṣaḥ sahasrapāt |
sa bhūmiṃ viśvato vṛtvā-
-aty atiṣṭhad daśāṅgulam ||
tribhiḥ padbhir dyām arohat
pād asyehābhavat punaḥ |
tathā vy akrāmad viṣvaṅṅ
aśanānaśane anu ||
tāvanto asya mahimānas
tato jyāyāṃś ca puruṣaḥ |
pād asya viśvā bhūtāni
tripād asyāmṛtaṃ divi ||
puruṣa evedaṃ sarvaṃ
yad bhūtaṃ yac ca bhāvyam |
utāmṛtatvasyeśvaro
yad annenābhavat saha ||
yat puruṣaṃ vyadadhuḥ
katidhā vy akalpayan |
mukhaṃ kim asya kiṃ bāhū
kim ūrū pādā ucyete ||
brāhmaṇo 'sya mukham āsīd
bāhū rājanyo 'bhavat |
madhyaṃ tad asya yad vaiśyaḥ
padbhyāṃ śūdro ajāyata ||
virāḍ agre sam abhavad
virājo adhi pūruṣaḥ |
sa jāto aty aricyata
paścād bhūmim atho puraḥ ||
yat puruṣeṇa haviṣā
devā yajñam atanvata |
vasanto asyāsīd ājyaṃ
grīṣma idhmaḥ śarad dhaviḥ ||
taṃ yajñaṃ prāvṛṣā praukṣan
puruṣaṃ jātam agraśaḥ |
tena devā ayajanta
sādhyā vasavaś ca ye ||
tasmād aśvā ajāyanta
ye ca ke cobhayādataḥ |
gāvo ha jajñire tasmāt
tasmāj jātā ajāvayaḥ ||
tasmād yajñāt sarvahuta
ṛcaḥ sāmāni jajñire |
chando ha jajñire tasmād
yajus tasmād ajāyata ||
tasmād yajñāt sarvahutaḥ
saṃbhṛtaṃ pṛṣadājyam |
paśūn tāṃś cakre vāyavyān
āraṇyān grāmyāś ca ye ||
saptāsyāsan paridhayas
triḥ sapta samidhaḥ kṛtāḥ |
devā yad yajñaṃ tanvānā
abadhnan puruṣaṃ paśum ||
mūrdhno devasya bṛhato
'ṃśavaḥ sapta saptatīḥ |
rājñaḥ somasyājāyanta
jātasya puruṣād adhi ||
candramā manaso jātaś
cakṣuḥ sūryo 'jāyata |
śrotrād vāyuś ca prāṇaś ca
mukhād agnir ajāyata ||
nābhyā āsīd antarikṣaṃ
śīrṣṇo dyauḥ sam avartata |
padbhyāṃ bhūmir diśaḥ śrotrāṅ
tathā lokām̐ akalpayan ||
Original text: Paippalāda-Saṃhitā · Edition: Dipak Bhattacharya The Paippalāda-Saṁhitā of the Atharvaveda. Volume One, Consisting of the first fifteen Kāṇḍas Calcutta The Asiatic Society Dipak Bhattacharya The Paippalāda-Saṁhitā of the Atharvaveda. Volume Two, Consisting of the sixteenth Kāṇḍa Calcutta The Asiatic Society Dipak Bhattacharya The Paippalāda-Saṁhitā of the Atharvaveda. Volume three, consisting of the Seventeenth and Eighteenth · Data entry Arlo Griffiths Thomas Zehnder Philipp Kubisch Duccio Lelli Alexander Lubotsky Carmen Spiers Michael Witzel · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0