Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 5.69

5.69.1

ṛṣaya ūcuḥ -
samyakchruto mahābhāga tvatto rāmāśvamedhakaḥ /
idānīṃ vada māhātmyaṃ śrīkṛṣṇasya mahātmanaḥ

5.69.2

sūta uvāca-/
śṛṇvaṃtu muniśārdūlāḥ śrīkṛṣṇacaritāmṛtam /
śivā papraccha bhūteśaṃ yattadvaḥ kīrtayāmyaham

5.69.3

ekadā pārvatī devī śivaṃ saṃsnigdhamānasā /
praṇayena namaskṛtya provāca vacanaṃ tvidam

5.69.4

pārvatyuvāca-/
anaṃtakoṭibrahmāṃḍa tadbāhyābhyaṃtarasthiteḥ /
viṣṇoḥ sthānaṃ paraṃ teṣāṃ pradhānaṃ varamuttamam

5.69.5

yatparaṃ nāsti kṛṣṇasya priyaṃ sthānaṃ manoramam /
tatsarvaṃ śrotumicchāmi kathayasva mahāprabho

5.69.6

īśvara uvāca-/
guhyādguhyataraṃ guhyaṃ paramānaṃdakārakam /
atyadbhutaṃ rahaḥsthānamānaṃdaṃ paramaṃ param

5.69.7

durlabhānāṃ ca paramaṃ durlabhaṃ mohanaṃ param /
sarvaśaktimayaṃ devi sarvasthāneṣu gopitam

5.69.8

sātvatāṃ sthānamūrddhanyaṃ viṣṇoratyaṃtadurlabham /
nityaṃ vṛṃdāvanaṃ nāma brahmāṃḍopari saṃsthitam

5.69.9

pūrṇabrahmasukhaiśvaryaṃ nityamānaṃdamavyayam /
vaikuṃṭhādi tadaṃśāṃśaṃ svayaṃ vṛṃdāvanaṃ bhuvi

5.69.10

golokaiśvaryaṃ yatkiṃcidgokule tatpratiṣṭhitam /
vaikuṃṭhavaibhavaṃ yadvai dvārikāyāṃ pratiṣṭhitam

5.69.11

yadbrahmaparamaiśvaryaṃ nityaṃ vṛṃdāvanāśrayam /
kṛṣṇadhāmaparaṃ teṣāṃ vanamadhye viśeṣataḥ

5.69.12

tasmāttrailokyamadhye tu pṛthvī dhanyeti viśrutā /
yasmānmāthurakaṃ nāma viṣṇorekāṃtavallabham

5.69.13

svasthānamadhikaṃ nāmadheyaṃ māthuramaṃḍalam /
nigūḍhaṃ vividhaṃ sthānaṃ puryabhyaṃtarasaṃsthitam

5.69.14

sahasrapatrakamalākāraṃ māthuramaṃḍalam /
viṣṇucakraparibhrāmāddhāma vaiṣṇavamadbhutam

5.69.15

karṇikāparṇavistāraṃ rahasyadrumamīritam /
pradhānaṃ dvādaśāraṇyaṃ māhātmyaṃ kathitaṃ kramāt

5.69.16

bhadra śrī loha bhāṃḍīra mahātāla khadīrakāḥ /
bakulaṃ kumudaṃ kāmyaṃ madhu vṛṃdāvanaṃ tathā

5.69.17

dvādaśaitāvatī saṃkhyā kāliṃdyāḥ sapta paścime /
pūrve paṃcavanaṃ proktaṃ tatrāsti guhyamuttamam

5.69.18

mahāraṇyaṃ gokulākhyaṃ madhu vṛṃdāvanaṃ tathā /
anyaccopavanaṃ proktaṃ kṛṣṇakrīḍārasasthalam

5.69.19

kadaṃbakhaṃḍanaṃ naṃdavanaṃ naṃdīśvaraṃ tathā /
naṃdanaṃdanakhaṃḍaṃ ca palāśāśokaketakī

5.69.20

sugaṃdhamānasaṃ kailamamṛtaṃ bhojanasthalam /
sukhaprasādhanaṃ vatsaharaṇaṃ śeṣaśāyikam

5.69.21

śyāmapūrvo dadhigrāmaścakrabhānupuraṃ tathā /
saṃketaṃ dvipadaṃ caiva bālakrīḍanadhūsaram

5.69.22

kāmadrumaṃ sulalitamutsukaṃ cāpi kānanam /
nānāvidharasakrīḍā nānālīlārasasthalam

5.69.23

nāgavistāraviṣṭaṃbhaṃ rahasyadrumamīritam /
sahasrapatrakamalaṃ gokulākhyaṃ mahatpadam

5.69.24

karṇikātanmahaddhāma goviṃdasthānamuttamam /
tatropari svarṇapīṭhe maṇimaṃḍapamaṃḍitam

5.69.25

karṇikāyāṃ kramāddikṣu vidikṣu dalamīritam /
yaddalaṃ dakṣiṇe proktaṃ paraṃ guhyottamottamam

5.69.26

tasmindale mahāpīṭhaṃ nigamāgamadurgamam /
yogīṃdrairapi duṣprāpaṃ sarvātmā yacca gokulam

5.69.27

dvitīyaṃ dalamāgneyyāṃ tadrahasyadalaṃ tathā /
saṃketaṃ dvipadaṃ caiva kuṭīdvau tatkule sthitau

5.69.28

pūrvaṃ dalaṃ tṛtīyaṃ ca pradhānasthānamuttamam /
gaṃgādisarvatīrthānāṃ sparśācchataguṇaṃ smṛtam

5.69.29

caturthaṃ dalamaiśānyāṃ siddhapīṭhe'pi tatpadam /
vyāyāmanūtanāgopī tatra kṛṣṇaṃ patiṃ labhet

5.69.30

vastrālaṃkāraharaṇaṃ taddale samudāhṛtam /
uttare paṃcamaṃ proktaṃ dalaṃ sarvadalottamam

5.69.31

dvādaśādityamatraiva dalaṃ ca karṇikāsamam /
vāyavyāṃ tu dalaṃ ṣaṣṭhaṃ tatra kālīhradaḥ smṛtaḥ

5.69.32

dalottamottamaṃ caiva pradhānaṃ sthānamucyate /
sarvottamadalaṃ caiva paścime saptamaṃ smṛtam

5.69.33

yajñapatnīgaṇānāṃ ca tadīpsitavarapradam /
atrāsuro'pi nirvāṇaṃ prāpa tridaśadurlabham

5.69.34

brahmamohanamatraiva dalaṃ brahmahradāvaham /
nairṛtyāṃ tu dalaṃ proktamaṣṭamaṃ vyomaghātanam

5.69.35

śaṃkhacūḍavadhastatra nānākelirasasthalam /
śrutamaṣṭadalaṃ proktaṃ vṛṃdāraṇyāṃtarasthitam

5.69.36

śrīmadvṛṃdāvanaṃ ramyaṃ yamunāyāḥ pradakṣiṇam /
śivaliṃgamadhiṣṭhānaṃ dṛṣṭaṃ gopīśvarābhidham

5.69.37

tadbāhye ṣoḍaśadalaṃ śriyāpūrṇaṃ tamīśvaram /
sarvāsu dikṣu yatproktaṃ prādakṣiṇyādyathākramam

5.69.38

mahatpadaṃ mahaddhāma svadhāmādhāvasaṃjñakam /
prathamaikadalaṃ śreṣṭhaṃ māhātmyaṃ karṇikāsamam

5.69.39

tatra govarddhanagirau ramye nityarasāśraye /
karṇikāyāṃ mahālīlā tallīlā rasagahvarau

5.69.40

yatra kṛṣṇo nityavṛṃdākānanasya patirbhavet /
kṛṣṇo goviṃdatāṃ prāptaḥ kimanyairbahubhāṣitaiḥ

5.69.41

dalaṃ tṛtīyamākhyātaṃ sarvaśreṣṭhottamottamam /
caturthaṃ dalamākhyātaṃ mahādbhutarasasthalam

5.69.42

naṃdīśvaravanaṃ ramyaṃ tatra naṃdālayaḥ smṛtaḥ /
karṇikādalamāhātmyaṃ paṃcamaṃ dalamucyate

5.69.43

adhiṣṭhātā'tra gopālo dhenupālanatatparaḥ /
ṣaṣṭhaṃ dalaṃ yadākhyātaṃ tatra naṃdavanaṃ smṛtam

5.69.44

saptamaṃ bakulāraṇyaṃ dalaṃ ramyaṃ prakīrtitam /
tatrāṣṭamaṃ tālavanaṃ tatra dhenuvadhaḥ smṛtaḥ

5.69.45

navamaṃ kumudāraṇyaṃ dalaṃ ramyaṃ prakīrtitam /
kāmāraṇyaṃ ca daśamaṃ pradhānaṃ sarvakāraṇam

5.69.46

brahmaprasādhanaṃ tatra viṣṇucchadmapradarśanam /
kṛṣṇakrīḍārasasthānaṃ pradhānaṃ dalamucyate

5.69.47

dalamekādaśaṃ proktaṃ bhaktānugrahakāraṇam /
nirmāṇaṃ setubaṃdhasya nānāvanamayasthalam

5.69.48

bhāṃḍīraṃ dvādaśadalaṃ vanaṃ ramyaṃ manoharam /
kṛṣṇaḥ krīḍāratastatra śrīdāmādibhirāvṛtaḥ

5.69.49

trayodaśaṃ dalaṃ śreṣṭhaṃ tatra bhadravanaṃ(raṃ) smṛtam /
caturdaśadalaṃ proktaṃ sarvasiddhipradasthalam

5.69.50

śrīvanaṃ tatra ruciraṃ sarvaiśvaryasya kāraṇam /
kṛṣṇakrīḍādalamayaṃ śrīkāṃtikīrtivarddhanam

5.69.51

dalaṃ paṃcadaśaṃ śreṣṭhaṃ tatra lohavanaṃ smṛtam /
kathitaṃ ṣoḍaśadalaṃ māhātmyaṃ karṇikāsamam

5.69.52

mahāvanaṃ tatra gītaṃ tatrāsti guhyamuttamam /
bālakrīḍāratastatra vatsapālaiḥ samāvṛtaḥ

5.69.53

pūtanādivadhastatra yamalārjunabhaṃjanam /
adhiṣṭhātā tatra bālagopālaḥ paṃcamābdikaḥ

5.69.54

nāmnā dāmodaraḥ proktaḥ premānaṃdarasārṇavaḥ /
dalaṃ prasiddhamākhyātaṃ sarvaśreṣṭhadalottamam

5.69.55

kṛṣṇakrīḍā ca kiṃjalkī vihāradalamucyate /
siddhapradhānakiṃjalka dalaṃ ca samudāhṛtam

5.69.56

pārvatyuvāca-/
vṛṃdāraṇyasya māhātmyaṃ rahasyaṃ vā kimadbhutam /
tadahaṃ śrotumicchāmi kathayasva mahāprabho

5.69.57

īśvara uvāca-/
kathitaṃ te priyatame guhyādguhyottamottamam /
rahasyānāṃ rahasyaṃ yaddurlabhānāṃ ca durlabham

5.69.58

trailokyagopitaṃ devi deveśvarasupūjitam /
brahmādivāṃchitaṃ sthānaṃ surasiddhādisevitam

5.69.59

yogīṃdrā hi sadā bhaktyā tasya dhyānaikatatparāḥ /
apsarobhiśca gaṃdharvairnṛtyagītaniraṃtaram

5.69.60

śrīmadvṛṃdāvanaṃ ramyaṃ pūrṇānaṃdarasāśrayam /
bhūriciṃtāmaṇistoyamamṛtaṃ rasapūritam

5.69.61

vṛkṣaṃ gurudrumaṃ tatra surabhīvṛṃdasevitam /
strīṃ lakṣmīṃ puruṣaṃ viṣṇuṃ taddaśāṃśasamudbhavam

5.69.62

tatra kaiśoravayasaṃ nityamānaṃdavigraham /
gatināṭyaṃ kalālāpasmitavaktraṃ niraṃtaram

5.69.63

śuddhasatvaiḥ premapūrṇairvaiṣṇavaistadvanāśritam /
pūrṇabrahmasukhemagnaṃ sphurattanmūrtitanmayam

5.69.64

mattakokilabhṛṃgādyaiḥ kūjatkalamanoharam /
kapolaśukasaṃgītamunmattāli sahasrakam

5.69.65

bhujaṃgaśatrunṛtyāḍhyaṃ sakalāmodavibhramam /
nānāvarṇaiśca kusumaistadreṇuparipūritam

5.69.66

pūrṇeṃdunityābhyudayaṃ sūryamaṃdāṃśusevitam /
aduḥkhaṃ duḥkhavicchedaṃ jarāmaraṇavarjitam

5.69.67

akrodhaṃ gatamātsaryamabhinnamanahaṃkṛtam /
pūrṇānaṃdāmṛtarasaṃ pūrṇapremasukhārṇavam

5.69.68

guṇātītaṃ mahaddhāma pūrṇapremasvarūpakam /
vṛkṣādipulakairyatra premānaṃdāśruvarṣitam

5.69.69

kiṃ punaścetanāyuktairviṣṇubhaktaiḥ kimucyate /
goviṃdāṃghrirajaḥ sparśānnityaṃ vṛṃdāvanaṃ bhuvi

5.69.70

sahasradalapadmasya vṛṃdāraṇyaṃ varāṭakam /
yasya sparśanamātreṇa pṛthvī dhanyā jagattraye

5.69.71

guhyādguhyataraṃ ramyaṃ madhye vṛṃdāvanaṃ bhuvi /
akṣaraṃ paramānaṃdaṃ goviṃdasthānamavyayam

5.69.72

goviṃdadehato'bhinnaṃ pūrṇabrahmasukhāśrayam /
muktistatra rajaḥsparśāttanmāhātmyaṃ kimucyate

5.69.73

tasmātsarvātmanā devi hṛdisthaṃ tadvanaṃ kuru /
vṛṃdāvanavihāreṣu kṛṣṇaṃ kaiśoravigraham

5.69.74

kāliṃdī cākarodyasya karṇikāyāṃ pradakṣiṇām /
līlānirvāṇagaṃbhīraṃ jalaṃ saurabhamohanam

5.69.75

ānaṃdāmṛta tanmiśramakaraṃdaghanālayam /
padmotpalādyaiḥ kusumairnānāvarṇasamujjavalam

5.69.76

cakravākādivihagairmaṃjunānākalasvanaiḥ /
śobhamānaṃ jalaṃ ramyaṃ taraṃgātimanoramam

5.69.77

tasyobhayataṭī ramyā śuddhakāṃcananirmitā /
gaṃgākoṭiguṇā proktā yatra sparśavarāṭakaḥ

5.69.78

karṇikāyāṃ koṭiguṇo yatra krīḍārato hariḥ /
kāliṃdīkarṇikā kṛṣṇamabhinnamekavigraham

5.69.79

pārvatyuvāca/
goviṃdasya kimāścaryaṃ sauṃdaryākṛtavigraha /
tadahaṃ śrotumicchāmi kathayasva dayānidhe

5.69.80

īśvara uvāca/
madhye vṛṃdāvane ramye maṃjumaṃjīraśobhite /
yojanāśritasadvṛkṣa śākhāpallavamaṃḍite

5.69.81

tanmadhye maṃjubhavane yogapīṭhaṃ samujjavalam /
tadaṣṭakoṇanirmāṇaṃ nānādīptimanoharam

5.69.82

tasyopari ca māṇikyaratnasiṃhāsanaṃ śubham /
tasminnaṣṭadalaṃ padmaṃ karṇikāyāṃ sukhāśrayam

5.69.83

goviṃdasya paraṃ sthānaṃ kimasya mahimocyate /
śrīmadgoviṃdamaṃtrastha ballavīvṛṃdasevitam

5.69.84

divyavrajavayorūpaṃ kṛṣṇaṃ vṛṃdāvaneśvaram /
vrajeṃdraṃ saṃtataiśvaryaṃ vrajabālaikavallabham

5.69.85

yauvanodbhinnakaiśoraṃ vayasādbhutavigraham /
anādimādiṃ sarveṣāṃ naṃdagopapriyātmajam

5.69.86

śrutimṛgyamajaṃ nityaṃ gopījanamanoharam /
paraṃdhāma paraṃ rūpaṃ dvibhujaṃ gokuleśvaram

5.69.87

ballavīnaṃdanaṃ dhyāyennirguṇasyaikakāraṇam /
suśrīmaṃtaṃ navaṃ svacchaṃ śyāmadhāmamanoharam

5.69.88

navīnanīradaśreṇī susnigdhaṃ maṃjukuṃḍalam /
phulleṃdīvarasatkāṃti sukhasparśaṃ sukhāvaham

5.69.89

dalitāṃjanapuṃjābha cikkaṇaṃ śyāmamohanam /
susnigdhanīlakuṭilāśeṣasaurabhakuṃtalam

5.69.90

tadūrdhvaṃ dakṣiṇe kāle śyāmacūḍāmanoharam /
nānāvarṇojjvalaṃ rājacchikhaṃḍidalamaṃḍitam

5.69.91

maṃdāramaṃjugopucchācūḍaṃ cāruvibhūṣaṇam /
kvacidbṛhaddalaśreṇī mukuṭenābhimaṃḍitam

5.69.92

anekamaṇimāṇikyakirīṭabhūṣaṇaṃ kvacit /
lolālakavṛtaṃ rājatkoṭicaṃdrasamānanam

5.69.93

kastūrītilakaṃ bhrājanmaṃjugorocanānvitam /
nīleṃdīvarasusnigdha sudīrghadalalocanam

5.69.94

ānṛtyadbhrūlatāśleṣasmitaṃ sāci nirīkṣaṇam /
sucārūnnatasauṃdarya nāsāgrāti manoharam

5.69.95

nāsāgragajamuktāṃśu mugdhīkṛta jagattrayam /
siṃdūrāruṇasusnigdhādharauṣṭhasumanoharam

5.69.96

nānāvarṇollasatsvarṇamakarākṛtikuṃḍalam /
tadraśmipuṃjasadgaṃḍa mukurābhalasaddyutim

5.69.97

karṇotpalasumaṃdāramakarottaṃsa bhūṣitam /
śrīvatsakaustubhoraskaṃ muktāhārasphuradgalam

5.69.98

vilasaddivyamāṇikyaṃ maṃjukāṃcana miśritam /
kare kaṃkaṇakeyūraṃ kiṃkiṇīkaṭiśobhitam

5.69.99

maṃjumaṃjīrasauṃdaryyaśrīmadaṃghri virājitam /
karpūrāgurukastūrīvilasaccaṃdanādikam

5.69.100

gorocanādisaṃmiśra divyāṃgarāgacitritam /
snigdhapītapaṭī rājatprapadāṃdolitāṃjanam

5.69.101

gaṃbhīranābhikamalaṃ romarājīnatasrajam /
suvṛttajānuyugalaṃ pādapadmamanoharam

5.69.102

dhvajavajrāṃkuśāṃbhoja karāṃghri talaśobhitam /
nakheṃdu kiraṇaśreṇī pūrṇabrahmaikakāraṇam

5.69.103

kecidvadaṃti tasyāṃśaṃ brahmacidrūpamadvayam /
taddaśāṃśaṃ mahāviṣṇuṃ pravadaṃti manīṣiṇaḥ

5.69.104

yogīṃdraiḥ sanakādyaiśca tadeva hṛdi ciṃtyate /
tribhaṃgaṃ lalitāśeṣa nirmāṇasāranirmitam

5.69.105

tiryaggrīvajitānaṃtakoṭikaṃdarpasuṃdaram /
vāmāṃsārpita sadgaṇḍasphuratkāṃcanakuṃḍalam

5.69.106

sahāpāṃgekṣaṇasmeraṃ koṭimanmathasuṃdaram /
kuṃcitādharavinyasta vaṃśīmaṃjukalasvanaiḥ

5.69.107

jagattrayaṃ mohayaṃtaṃ magnaṃ premasudhārṇave /
śrīpārvatyuvāca-/
paramaṃ kāraṇaṃ kṛṣṇaṃ goviṃdākhyaṃ mahatpadam

5.69.108

vṛṃdāvaneśvaraṃ nityaṃ nirguṇasyaikakāraṇam /
tattadrahasyamāhātmyaṃ kimāścaryaṃ ca suṃdaram

5.69.109

tadbrūhi devadeveśa śrotumicchāmyahaṃ prabho /
īśvara uvāca-/
yadaṃghrinakhacaṃdrāṃśu mahimāṃto na gamyate

5.69.110

tanmāhātmyaṃ kiyaddevi procyate tvaṃ mudā śṛṇu /
anaṃtakoṭibrahmāṃḍe anaṃtatriguṇocchraye

5.69.111

tatkalākoṭikoṭyaṃśā brahmaviṣṇumaheśvarāḥ /
sṛṣṭisthityādinā yuktāstiṣṭhaṃti tasya vaibhavāḥ

5.69.112

tadrūpakoṭikoṭyaṃśāḥ kalāḥ kaṃdarpavigrahāḥ /
jaganmohaṃ prakurvaṃti tadaṃḍāṃtarasaṃsthitāḥ

5.69.113

taddehavilasatkāṃtikoṭikoṭyaṃśako vibhuḥ /
tatprakāśasya koṭyaṃśa raśmayo ravivigrahāḥ

5.69.114

tasya svadehakiraṇaiḥ parānaṃda rasāmṛtaiḥ /
paramāmodacidrūpairnirguṇasyaikakāraṇaiḥ

5.69.115

tadaṃśakoṭikoṭyaṃśā jīvaṃti kiraṇātmakāḥ /
tadaṃghripaṃkajadvaṃdva nakhacaṃdra maṇiprabhāḥ

5.69.116

āhuḥ pūrṇabrahmaṇo'pi kāraṇaṃ vedadurgamam /
tadaṃśasaurabhānaṃtakoṭyaṃśo viśvamohanaḥ

5.69.117

tatsparśapuṣpagaṃdhādi nānāsaurabhasaṃbhavaḥ /
tatpriyā prakṛtistvādyā rādhikā kṛṣṇavallabhā

5.69.118

tatkalākoṭikoṭyaṃśā durgādyāstriguṇātmikāḥ /
tasyā aṃghrirajaḥ sparśātkoṭiviṣṇuḥ prajāyate

5.69.69

iti śrīpadmapurāṇe pātālakhaṃḍe vṛṃdāvanamāhātmye kṛṣṇacaritre/
ekonasaptatitamo'dhyāyaḥ

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc