Language

ENहिગુ
Scripture Library

niruktopaniṣat · Chapter 1

niruktopaniṣat
sa yadyanurudhyate tadbhavati /
yadi dharmo'nurudhyate tadevodbhavati /
yadi jñānamanurudhyate tadamṛto bhavati /
yadi kāmamanurudhyate saṃcaratāṃ imāṃ yoniṃ saṃdadhyāttadidamatra manaḥ śleṣmaretasaḥ saṃbhavati / śleṣmaṇo rasaḥ / rasācchoṇitam / śoṇitānmāṃsam / māṃsānmedaḥ /
medasaḥ snāvā / snāvo'sthīni / asthibhyo majjā / majjāto retaḥ / tadidaṃ yonau retaḥ siktaṃ puruṣaḥ saṃbhavati / śukrātireke pumān bhavati / śoṇitātireke strī bhavati / dvābhyāṃ samena napuṃsako bhavati / śukrabhinnena yamo bhavati / śukraśoṇita- saṃyogānmātṛpitṛsaṃyogācca kathamidaṃ śarīraṃ paraṃ saṃyamyate / saumyo bhavatyekarātroṣitaṃ kalalaṃ bhavati / pañcarātrādbudbudaḥ / saptarātrāt peśī / dvisaptarātrādarbudaḥ / paṃcaviṃśatirātrasthito yonau ghano bhavati / māsa- mātrāt kaṭhino bhavati / dvimāsābhyantare śiraḥ saṃpadyate / māsatrayeṇa grīvāvyādeśaḥ / māsacatuṣkeṇa tvagvyādeśaḥ / pañcame māse nakharomavyādeśaḥ / ṣaṣṭhe mukhanāsikākṣiśrotraṃ ca saṃbhavati / saptame calanasamartho bhavati / aṣṭame buddhyādhyavasyate / navame sarvāṅgasaṃpūrṇo bhavati //
mṛtaścāhaṃ punarjāto jātaścāhaṃ punarmṛtaḥ /
nānāyonisahasrāṇi mayā yānyuṣitāni vai //
āhārā vividhā bhuktāḥ pītā nānāvidhāḥ stanāḥ /
mātaro vividhā dṛṣṭāḥ pitaraḥ suhṛdastathā //
avāṅmukhaḥ pīḍyamāno jantuścaiva samanvitaḥ /
sāṃkhyaṃ yogaṃ samabhyasye puruṣaṃ pañcaviṃśakam // iti //
tataśca daśame māse prajāyate / jātaśca vāyunā spṛṣṭo na smarati janma maraṇam / ante ca śubhāśubhaṃ karmaitaccharīrasya prāmāṇyam / /
iti niruktopaniṣadi viṃśatitamodhyāyaḥ/
aṣṭottaraṃ sandhiśatamaṣṭākapālaṃ śiraḥ saṃpadyate / ṣoḍaśa vapāpalāni / nava snāyuśatāni / saptaśataṃ puruṣasya marmāṇi / ardhacatasro romāṇi koṭayaḥ / hṛdayaṃ hyaṣṭakapalāni / dvādaśakapalāni jihvā / vṛṣaṇo hṛṣṭasupaṇau / tata upastha- gudayonyetanmūtrapurīṣaṃ kasmādāhārāpānasiktatvādanupacati / karmaṇā anyonyaṃ jāyata iti / taṃ vidyākarmaṇī samanvārabhete pūrvaprajñāṃ ca / mahatyajñānatamasi magno jarāmaraṇakṣutpipāsāśokakrodhadrohalobhamohamadabhayamatsaraharṣaviṣāderṣyā- sūyātmakairdvandrairabhibhūyamānaḥ so'smādārjavaṃ javībhāvanāntaṃ nirmucyate / so'smā- dāntaṃ mahābhūbhikāvat śarīrānnimeṣamātraiḥ prakramya prakṛtibhirabhiparītya taijasaṃ śarīraṃ kṛtvā karmaṇānurūpaṃ phalamanubhūya tasya saṃkṣaye punarimaṃ lokaṃ pratipadyate //
iti niruktopaniṣadi ekaviṃśo'dhyāyaḥ/
iti niruktopaniṣatsamāptā

Original text: niruktopaniṣat · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc