Language

ENहिગુ
Scripture Library

Nāmaliṅgānuśāsana = Amarakośa · Chapter 1.1

1.1.11

svaravyayaṃ svarganākatridivatridaśālayāḥ

1.1.12

suraloko dyodivau dve striyāṃ klībe triviṣṭapam
##Deities 26##

1.1.13

amarā nirjarā devāstridaśā vibudhāḥ surāḥ

1.1.14

suparvāṇaḥ sumanasastridiveśā divaukasaḥ

1.1.15

āditeyā diviṣado lekhā aditinandanāḥ

1.1.16

ādityā ṛbhavo 'svapnā amartyā amṛtāndhasaḥ

1.1.17

barhirmukhāḥ ṛtubhujo gīrvāṇā dānavārayaḥ

1.1.18

vṛndārakā daivatāni puṃsi vā devatāḥ striyām
##Some clans of deities ##

1.1.19

ādityaviśvavasavastuṣitābhāsvarānilāḥ

1.1.20

mahārājikasādhyāśca rudrāśca gaṇadevatāḥ
##Some demigods ##

1.1.21

vidyādharāpsaroyakṣarakṣogandharvakiṃnarāḥ

1.1.22

piśāco guhyakaḥ siddho bhūto 'mī devayonayaḥ
##Antigods or titans 10##

1.1.23

asurā daityadaiteyadanujendrāridānavāḥ

1.1.24

śukraśiṣyā ditisutāḥ pūrvadevāḥ suradviṣaḥ
##Jina or Buddha 18##

1.1.25

sarvajñaḥ sugataḥ buddho dharmarājastathāgataḥ

1.1.26

samantabhadro bhagavānmārajillokajijjinaḥ

1.1.27

ṣaḍabhijño daśabalo 'dvayavādī vināyakaḥ

1.1.28

munīndraḥ śrīghanaḥ śāstā muniḥ śākyamunistu yaḥ
##Gautama Buddha 7##

1.1.29

sa śākyasiṃhaḥ sarvārthasiddhaḥ śauddhodaniśca saḥ

1.1.30

gautamaścārkabandhuśca māyādevīsutaśca saḥ
## Brahma 29 ##

1.1.31

brahmātmabhūḥ surajyeṣṭhaḥ parameṣṭhī pitāmahaḥ

1.1.32

hiraṇyagarbho lokeśaḥ svayaṃbhūścaturānanaḥ

1.1.33

dhātābjayonirdruhiṇo viriñciḥ kamalāsanaḥ

1.1.34

sraṣṭā prajāpatirvedhā vidhātā viśvasṛgvidhiḥ

1.1.35

nābhijanmāṇḍajaḥ pūrvo nidhanaḥ kamalodbhavaḥ

1.1.36

sadānando rajomūrtiḥ satyako haṃsavāhanaḥ
## Vishnu 46 ##

1.1.37

viṣṇurnārāyaṇaḥ kṛṣṇo vaikuṇṭho viṣṭaraśravāḥ

1.1.38

dāmodaro hṛṣīkeśaḥ keśavo mādhavaḥ svabhūḥ

1.1.39

daityāriḥ puṇḍarīkākṣo govindo garuḍadhvajaḥ

1.1.40

pītāmbaro 'cyutaḥ śārṅgī viṣvakseno janārdanaḥ

1.1.41

upendra indrāvarajaścakrapāṇiścaturbhujaḥ

1.1.42

padmanābho madhuripurvāsudevastrivikramaḥ

1.1.43

devakīnandanaḥ śauriḥ śrīpatiḥ puruṣottamaḥ

1.1.44

vanamālī balidhvaṃsī kaṃsārātiradhokṣajaḥ

1.1.45

viśvambharaḥ kaiṭabhajidvidhuḥ śrīvatsalāñchanaḥ

1.1.46

purāṇapuruṣo yajñapuruṣo narakāntakaḥ

1.1.47

jalaśāyī viśvarūpo mukundo muramardanaḥ
## Vasudeva: Krishna's Father 2 ##

1.1.48

vasudevo 'sya janakaḥ sa evānakadundubhiḥ
## Balarama 17 ##

1.1.49

balabhadraḥ pralambaghno baladevo 'cyutāgrajaḥ

1.1.50

revatīramaṇo rāmaḥ kāmapālo halāyudhaḥ

1.1.51

nīlāmbaro rauhiṇeyastālāṅko musalī halī

1.1.52

saṃkarṣaṇaḥ sīrapāṇiḥ kālindībhedano balaḥ
## Kamadeva: Eros 19 ##

1.1.53

madano manmatho māraḥ pradyumno mīnaketanaḥ

1.1.54

kandarpo darpako 'naṅgaḥ kāmaḥ pañcaśaraḥ smaraḥ

1.1.55

śambarārirmanasijaḥ kusumeṣurananyajaḥ

1.1.56

puṣpadhanvā ratipatirmakaradhvaja ātmabhūḥ
## Five floral Arrows of Kamadeva ##

1.1.57

aravindamaśokaṃ ca cūtaṃ ca navamallikā

1.1.58

nīlotpalaṃ ca pañcaite pañcabāṇasya sāyakāḥ
## Five physical arrows of Kamadeva ##

1.1.59

unmādanastāpanaśca śoṣaṇaḥ stambhanastathā

1.1.60

saṃmohanaśca kāmaśca pañca bāṇāḥ prakīrtitāḥ
## Son of kamadeva 4 ##

1.1.61

brahmasūrviśvaketuḥ syādaniruddha uṣāpatiḥ
## Laxmi 14 ##

1.1.62

lakṣmīḥ padmālayā padmā kamalā śrīrharipriyā

1.1.63

indirā lokamātā mā kṣīrodatanayā ramā

1.1.64

bhārgavī lokajananī kṣīrasāgarakanyakā
## Krishna's equipment: conch, discus, mace, sword,jewel ##

1.1.65

śaṅkho lakṣmīpateḥ pāñcajanyaścakraṃ sudarśanaḥ

1.1.66

kaumodakī gadā khaḍgo nandakaḥ kaustubho maṇiḥ
## Krishna's bow, mark, horses(4) ##

1.1.67

cāpaḥ śārṅgaṃ murārestu śrīvatso lāñchanaṃ smṛtam

1.1.68

aśvāśca śaivyasugrīvameghapuṣpabalāhakāḥ
## Krishna's charioteer, minister, younger brother ##

1.1.69

sārathirdāruko mantrī hyuddhavaścānujo gadaḥ
## Garuda: Krishna's vehicle 9 ##

1.1.70

garutmāngaruḍastārkṣyo vainateyaḥ khageśvaraḥ

1.1.71

nāgāntako viṣṇurathaḥ suparṇaḥ pannagāśanaḥ
## Shiva 52 ##

1.1.72

śambhurīśaḥ paśupatiḥ śivaḥ śūlī maheśvaraḥ

1.1.73

īśvaraḥ śarva īśānaḥ śaṃkaraścandraśekharaḥ

1.1.74

bhūteśaḥ khaṇḍaparaśurgirīśo giriśo mṛḍaḥ

1.1.75

mṛtyuñjayaḥ kṛttivāsāḥ pinākī pramathādhipaḥ

1.1.76

ugraḥ kapardī śrīkaṇṭhaḥ śitikaṇṭhaḥ kapālabhṛt

1.1.77

vāmadevo mahādevo virūpākṣastrilocanaḥ

1.1.78

kṛśānuretāḥ sarvajño dhūrjaṭirnīlalohitaḥ

1.1.79

haraḥ smaraharo bhargastryambakastripurāntakaḥ

1.1.80

gaṅgādharo 'ndhakaripuḥ kratudhvaṃsī vṛṣadhvajaḥ

1.1.81

vyomakeśo bhavo bhīmaḥ sthāṇū rudra umāpatiḥ

1.1.82

ahirbudhnyo 'ṣṭamūrtiśca gajāriśca mahānaṭaḥ
## Shiva's braided hair, bow, attendants, divine mothers ##

1.1.83

kapardo 'sya jaṭājūṭaḥ pināko 'jagavaṃ dhanuḥ

1.1.84

pramathā: syuḥ pāriṣadā brāhmītyādyāstu mātaraḥ
## Shiva's powers/glory 3 ##

1.1.85

vibhūtirbhūtiraiśvaryamaṇimādikamaṣṭadhā
## Eight Yogic achievements granted by Shiva ##

1.1.86

aṇimā mahimā caiva garimā laghimā tathā

1.1.87

prāptiḥ prākāmyamīśitvaṃ vaśitvaṃ cāṣṭa siddhayaḥ
## Shiva's wife Parvati 23 ##

1.1.88

umā kātyāyanī gaurī kālī haimavatīśvarī

1.1.89

śivā bhavānī rudrāṇī śarvāṇī sarvamaṅgalā

1.1.90

aparṇā pārvatī durgā mṛḍānī caṇḍikāmbikā

1.1.91

āryā dākṣāyaṇī caiva girijā menakātmajā

1.1.92

karmamoṭī tu cāmuṇḍā carmamuṇḍā tu carcikā
## Shiva's son Ganapati 8 ##

1.1.93

vināyako vighnarājadvaimāturagaṇādhipāḥ

1.1.94

apyekadantaherambalambodaragajānanāḥ
## Shiva's son Kartikeya 17 ##

1.1.95

kārtikeyo mahāsenaḥ śarajanmā ṣaḍānanaḥ

1.1.96

pārvatīnandanaḥ skandaḥ senānīragnibhūrguhaḥ

1.1.97

bāhuleyastārakajidviśākhaḥ śikhivāhanaḥ

1.1.98

ṣāṇmāturaḥ śaktidharaḥ kumāraḥ krauñcadāraṇaḥ
## Shiva's vehicle: Nandi Bull 6 ##

1.1.99

śṛṅgī bhṛṅgī riṭistuṇḍī nandiko nandikeśvaraḥ
## Indra 35 ##

1.1.100

indro marutvānmaghavā biḍaujāḥ pākaśāsanaḥ

1.1.101

vR^īddhaśravāḥ sunāsīraḥ puruhūtaḥ purandaraḥ

1.1.102

jiṣṇurlekharṣabhaḥ śakraḥ śatamanyurdivaspatiḥ

1.1.103

sutrāmā gotrabhidvajrī vāsavo vṛtrahā vṛṣā

1.1.104

bāstoṣpatiḥ surapatirbalārātiḥ śacīpatiḥ

1.1.105

jambhabhedī harihayaḥ svārāṇnamucisūdanaḥ

1.1.106

saṃkrandano duścyavanasturāṣāṇmeghavāhanaḥ

1.1.107

ākhaṇḍalaḥ sahasrākṣa ṛbhukṣāstasya tu priyā
## Indra's wife Shachi 3, city 1 ##

1.1.108

pulomajā śacīndrāṇī nagarī tvamarāvatī
## Indra's horse, charioteer, son, garden, palace, son(2)##

1.1.109

haya uccaiḥśravā sūto mātalirnandanaṃ vanam

1.1.110

syātprāsādo vaijayanto jayantaḥ pākaśāsaniḥ
## Indra's vehicle: elephant (4), thunderbolt (10) ##

1.1.111

airāvato 'bhramātaṅgairāvaṇābhramuvallabhāḥ

1.1.112

hrādinī vajramastrī syāt kuliśaṃ bhiduraṃ paviḥ

1.1.113

śatakoṭiḥ svaruḥ śambo dambholiraśanirdvayoḥ
## Airplane (2), divine sages, council (2), nectar (3) ##

1.1.114

vyomayānaṃ vimāno 'strī nāradādyāḥ surarṣayaḥ

1.1.115

syāt sudharmā devasabhā pīyūṣamamṛtaṃ sudhā
## Divine river: Milky way (4), Golden mountain Meru (5) ##

1.1.116

mandākinī viyadgaṅgā svarṇadī suradīrghikā

1.1.117

meruḥ sumerurhemādrī ratnasānuḥ surālayaḥ
## Five divine trees ##

1.1.118

pañcaite devataravo mandāraḥ pārijātakaḥ

1.1.119

santānaḥ kalpavṛkṣaśca puṃsi vā haricandanam
## Sanatkumara (2), divine doctors: ashvins (6), nymphs (2) ##

1.1.120

sanatkumāro vaidhātraḥ svarvaidyāvaśvinīsutau

1.1.121

nāsatyāvaśvinau dasrāvāśvineyau ca tāvubhau

1.1.122

striyāṃ bahuṣvapsarasaḥ svarveśyā urvaśīmukhāḥ
## Divine musicians (2), Fire (34), Marine fire (3) ##

1.1.123

hāhā hūhūścaivamādyā gandharvāstridivaukasām

1.1.124

agnirvaiśvānaro vahnirvītihotro dhanañjayaḥ

1.1.125

kṛpīṭayonirjvalano jātavedāstanūnapāt

1.1.126

barhiḥ śuṣmā kṛṣṇavartmā śociṣkeśa uparbudhaḥ

1.1.127

āśrayāśo bṛhadbhānuḥ kṛśānuḥ pāvako 'nalaḥ

1.1.128

rohitāśvo vāyusakhaḥ śikhāvānāśuśukṣaṇiḥ

1.1.129

hiraṇyaretā hutabhug dahano havyavāhanaḥ

1.1.130

saptārcirdamunāḥ śukraścitrabhānurvibhāvasuḥ

1.1.131

śucirappittamaurvastu vāḍavo vaḍavānalaḥ
## Flame (5), Spark (2), Burn (2) ##

1.1.132

vahnerdvayorjvālakīlāvarcirhetiḥ śikhāḥ striyām

1.1.133

triṣu sphuliṅgo 'gnikaṇaḥ saṃtāpaḥ saṃjvaraḥ samau
## Meteor (1), Ash (5), Forest fire (3) ##

1.1.134

ulkā syāt nirgatajvālā bhūtirbhasitabhasmanī

1.1.135

kṣāro rakṣā ca dāvastu davo vanahutāśanaḥ
## Yama: god of death (14) ##

1.1.136

dharmarājaḥ pitṛpatiḥ samavartī paretarāṭ

1.1.137

kṛtānto yamunābhrātā śamano yamarāḍ yamaḥ

1.1.138

kālo daṇḍadharaḥ śrāddhadevo vaivasvato 'ntakaḥ

1.1.139

rākṣasaḥ koṇapaḥ kravyāt krvyādo 'srapa āśaraḥ
## Giant, demon (15) ##

1.1.140

rātriñcaro rātricaraḥ karburo nikaṣātmajaḥ

1.1.141

yātudhānaḥ puṇyajano nairṛto yāturakṣasī
## Varuna: god of the sea (5) ##

1.1.142

pracetā varuṇaḥ pāśī yādasāṃpatirappatiḥ
## Vayu: (god of the) wind (20) ##

1.1.143

śvasanaḥ sparśano vāyurmātariśvā sadāgatiḥ

1.1.144

pṛṣadaśvo gandhavaho gandhavāhānilāśugāḥ

1.1.145

samīramārutamarut jagatprāṇasamīraṇāḥ

1.1.146

nabhasvadvātapavanapavamānaprabhañjanāḥ
## Whirlwind, storm ##

1.1.147

prakampano mahāvāto jhañjhāvātaḥ savṛṣṭikaḥ
## Five bodily winds in Ayurvedic classification, speed (5) ##

1.1.148

prāṇo 'pānaḥ samānaścodānavyānau ca vāyavaḥ

1.1.149

śarīrasthā ime raṃhastarasī tu rayaḥ syadaḥ

1.1.150

javo 'tha śīghraṃ tvaritaṃ laghu kṣipramaraṃ drutam
## Quickly (11) ##

1.1.151

satvaraṃ capalaṃ tūrṇamavilambitamāśu ca
## Eternal (9), Excessive (14) ##

1.1.152

satate 'nāratāśrāntasaṃtatāviratāniśam

1.1.153

nityānavaratājasramapyathātiśayo bharaḥ

1.1.154

ativelabhṛśātyarthātimātrodgāḍhanirbharam

1.1.155

tīvraikāntanitāntāni gāḍhabāḍhadṛḍhāni ca

1.1.156

klībe śīghrādyasattve syāt triṣveṣāṃ sattvagāmi yat
## Kubera: god of wealth (17) ##

1.1.157

kuberastryambakasakho yakṣarāḍ guhyakeśvaraḥ

1.1.158

manuṣyadharmā dhanado rājarājo dhanādhipaḥ

1.1.159

kinnareśo vaiśravaṇaḥ paulastyo naravāhanaḥ

1.1.160

yakṣaikapiṅgailavilaśrīdapuṇyajaneśvarāḥ
## Kubera's garden, son, place, city, attendants (4) ##

1.1.161

asyodyānaṃ caitrarathaṃ putrastu nalakūbaraḥ

1.1.162

kailāsaḥ sthānamalakā pūrvimānaṃ tu puṣpakam

1.1.163

syāt kinnaraḥ kimpuruṣasturaṅgavadano mayuḥ
## Treasure (2), the list of nine treasures is below:##

1.1.164

nidhirnāśevadhirbhedāḥ padmaśaṅkhādayo nidheḥ

1.1.165

mahāpadmaśca padmaśca śaṅkho makarakacchapau

1.1.166

mukundakundanīlāśca kharvaśca nidhayo nava
vyomavargaḥ
## Sky or atmosphere (26) ##

Original text: Nāmaliṅgānuśāsana = Amarakośa · Data entry Avinash Sathaye · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc