Markandeya Purana · Chapter 88

iti śrīmārkaṇḍeyapurāṇe sāvarṇike manvantare devīmāhātmye caṇḍamuṇḍavadhonāma saptāśītitamo 'dhyāyaḥ
aṣṭāśītitamo 'dhyāyaḥ- 88
ṛṣiruvāca
caṇḍe ca nihate daitye muṇḍe ca vinipātite /
bahuleṣu ca sainyeṣu kṣayiteṣvasureśvaraḥ

tataḥ kopaparādhīnacetāḥ śumbhaḥ pratāpavān /
udyogaṃ sarvasainyānāṃ daityānāmādideśa ha

adya sarvabalairdaityāḥ ṣaḍaśītirudāyudhāḥ /
kambūnāṃ caturaśītirniryāntu svabalairvṛtāḥ

koṭivīryāṇi pañcāśadasurāṇāṃ kulāni vai /
śataṃ kulāni dhaumrāṇāṃ nirgacchantu mamājñayā

kālakā daurhṛdā mauryāḥ kālakeyāstathāsurāḥ /
yuddhāya sajjā niryāntu ājñayā tvaritā mama

ityājñāpyāsurapatiḥ śumbho bhairavaśāsanaḥ /
nirjagāma mahāsainyasahasrairbahubhirvṛtaḥ

āyāntaṃ caṇḍikā dṛṣṭvā tatsainyamatibhiṣaṇam /
jyāsvanaiḥ pūrayāmāsa dharaṇīgaganāntaram

sa ca siṃho mahānādamatīva kṛtavān nṛpa /
ghaṇṭāsvanena tannādamambikā cāpyabṛṃhayat

dhanurjyāsiṃhaghaṇṭānāṃ nādāpūritadiṅmukhā /
ninādairbhoṣaṇaiḥ kālī jigye vistāritānanā

taṃ ninādamupaśrutya daityasainyaiścaturdiśam /
devī siṃhastathā kālī saroṣaiḥ parivāritāḥ

etasminnantare bhūpa vināśāya suradviṣām /
bhavāyāmarasiṃhānāmativīryabalānvitāḥ

brahmeśaguhaviṣṇūnāṃ tathendrasya ca śaktayaḥ /
śarīrebhyo viniṣkramya tadrūpaiścaṇḍikāṃ yayuḥ

yasya devasya yadrūpaṃ yathābhūṣaṇavāhanam /
tadvadeva hi tacchaktirasurān yoddhumāyayau

haṃsayuktavimānāgre sākṣasūtrakamaṇḍaluḥ /
āyātā brahmaṇaḥ śaktirbrahmāṇī sābhidhīyate

māheśvarī vṛṣārūḍhā triśūlavaradhīriṇī /
mahāhivalayā prāptā candralekhāvibhūṣaṇā

kaumārī śaktihastā ca mayūravaravāhanā /
yoddhumabhyāyayau daityānambikā guharūpiṇī

tathaiva vaiṣṇāvī śaktirgaruḍopari saṃsthitā /
śaṅkhacakragadāśārṅgakhaḍgahastābhyupāyayau

jajñe vārāhamatulaṃ rūpaṃ yā bibhratī hareḥ /
śaktiḥ sāpyāyau tatra vārāhīṃ bibhratī tanum

nārasiṃhī nṛsiṃhasya bibhratī sadṛśaṃ vapuḥ /
prāptā tatra saṭākṣepakṣiptanakṣatrasaṃhatiḥ

vajrahastā tathaivaindrī gajarājopari sthitā /
prāptā sahasranayanā yathā śakrastathaiva sā

tataḥ parivṛtastābhirīśāno devaśaktibhiḥ /
hanyantāmasurāḥ śīghraṃ mama prītyā'ha caṇḍikām

tato devośarīrāttu viniṣkrāntātibhīṣaṇā /
caṇḍikāśaktiratyugrā śivāśataninādinī

sā cāha dhūmrajaṭilamīśānamaparājitā /
dūta tvaṃ gaccha bhagavan pārśvaṃ śumbhaniśumbhayoḥ

brūhi śumbhaṃ niśumbhaṃ ca dānavāvatigarvitau /
ye cānye dānavāstatra yuddhāya samupasthitāḥ

trailokyamindro labhatāṃ devāḥ santu havirbhujaḥ /
yūyaṃ prayāta pātālaṃ yadi jīvitumicchatha

balāvalepādatha cedbhavanto yuddhakāṅkṣiṇaḥ /
tadāgacchata tṛpyantu macchivāḥ piśitena vaḥ

yato niyukto dautyena tayā devyā śivaḥ svayam /
śivadūtīti loke 'smiṃmastataḥ sā khyātimāgatā

te 'pi śrutvā vaco devyāḥ śarvākhyātaṃ mahāsurāḥ /
amarṣāpūritā jagmuryatra kātyāyanī sthitā

tataḥ prathamamevāgre śaraśaktyṛṣṭivṛṣṭibhiḥ /
vavarṣuruddhatāmarṣāstāṃ devīmamarārayaḥ

sā ca tān prahitān bāṇāñchūlaśaktiparaśvadhān /
ciccheda līlayā'dhmātadhanurmuktairmaheṣubhiḥ

tasyāgratastathā kālī śūlapātavidāritān /
khaṭvāṅgapothitāṃścārīn kurvatī vyacarattadā

kamaṇḍalujalākṣepahatavīryān hataujasaḥ /
brahmāṇī cākarocchatrūn yena yena sma dhāvati

māheśvarī triśūlena tathā cakreṇa vaiṣṇavī /
daityāñjaghāna kaumārī tathā śaktyātikopanā

aindrīkuliśapātena śataśo daityadānavāḥ /
peturvidāritāḥ pṛthvyāṃ rudhiraughapravarṣiṇaḥ

tuṇḍaprahāravidhvastā daṃṣṭrāgrakṣatavakṣasaḥ /
vārāhamūrtyā nyapataṃścakreṇa ca vidāritāḥ

nakhairvidāritāṃścānyān bhakṣayantī mahāsurān /
nārasiṃhī cacārājau nādāpūrṇadigantarā

caṇḍāṭṭahāsairasurāḥ śivadūtyabhidūṣitāḥ /
petuḥ pṛthivyāṃ patitāṃstāṃścakhādātha sā tadā

iti mātṛgaṇaṃ kruddhaṃ mardayantaṃ mahāsurān /
dṛṣṭvābhyupāyairvividhairneśurdevārisainikāḥ

palāyanaparān dṛṣṭvā daityān mātṛgaṇārditān /
yoddhumabhyāyayau kruddho raktabījo mahāsuraḥ

raktabinduryadā bhūmau patatyasya śarīrataḥ /
samutpatati medinyāṃ tatpramāṇo mahāsuraḥ

yuyudhe sa gadāpāṇiparindraśaktyā mahāsuraḥ /
tataścaindrī svavajreṇa raktabījamatāḍayat

kuliśenāhatasyāśu bahu sustrāva śoṇitam /
samuttasthustato yodhāstadrūpāstatparākramāḥ

yāvantaḥ patitāstasya śarīrādraktabindavaḥ /
tāvantaḥ puruṣā jātāstadvīryabalavikramāḥ

te cāpi yuyudhustatra puruṣā raktasambhavāḥ /
samaṃ mātṛbiratyugraśastrapātātibhīṣaṇam

punaśca vajrapātena kṣatamasya śiro yadā /
vavāha raktaṃ puruṣāstato jātāḥ sahasraśaḥ

vaiṣṇavī samare cainaṃ cakreṇābhijaghāna ha /
gadayā dāḍayāmāsa aindrī tamasureśvaram

veṣṇāvīcakrabhinnasya rudhirastrāvasambhavaiḥ /
sahasraśau jagadvyāptaṃ tatpramāṇairmahāsuraiḥ

śaktyā jaghāna kaumāro vārāhī ca tathāsinā /
māheśvarī triśūlena raktabījaṃ mahāsuram

sa cāpi gadayā daityaḥ sarvā evāhanat pṛthak /
mātaḥ kopasamāviṣṭo raktabījo mahāsuraḥ

tasyāhatasya bahudhā śaktiśūlādibhirbuvi /
papāta yo vai raktaughastenāsañchataśo 'surāḥ

taiścāsurāsṛksambhūtairasuraiḥ sakalaṃ jagat /
vyāptamāsīttato devā bhayamājagmuruttamam

tān viṣaṇṇān surān dṛṣṭvā caṇḍikā prāha satvarā /
uvāca kālīṃ cāmuṇḍe vistīrṇaṃ vadanaṃ kuru

macchastrapātasambhūtān raktabindūn mahāsurān /
raktabindoḥ pratīccha tvaṃ vaktreṇānena veginā

bhakṣayantī cara raṇe tadutpannān mahāsurān /
evameṣa kṣayaṃ daityaḥ kṣīṇarakto gamiṣyati /
bhakṣyamāṇāstvayā cogrā na cotpatsyanti cāpare

ṛṣiruvāca
ityuktvā tāṃ tato devī śūlenābhijaghāna tam /
mukhena kālī jagṛhe raktabījasya soṇitam

tato 'sāvājaghānātha gadayā tatra caṇḍikām /
na cāsyā vedanāṃ cakre gadāpāto 'lpikāmapi

tasyāhatasya dehāttu bahu sustrāva śoṇitam /
yatastataḥ svavaktreṇa vāmuṇḍā sampratīcchati

mukhe samudgatā ye 'syā raktapātānmahāsurāḥ /
tāṃścakhādātha cāmuṇḍā papau tasya ca śoṇitam

devī śūlena cakreṇa bāṇairasibhirṛṣṭibhiḥ /
jaghāna raktabījaṃ taṃ cāmuṇḍāpītaśoṇitam

sa papāta mahīpṛṣṭhe śastrasaṃhatito hataḥ /
nīraktaśca mahīpāla raktabījo mahāsuraḥ

tataste harṣamatulamavāpustridaśā nṛpa /
teṣāṃ mātṛgaṇo jāto nanartāsṛṅmadoddhataḥ