Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mañjuśrīmūlakalpa · Chapter 31

31.1

āryamañjuśriyamūlakalpādbodhisattvapiṭakāvataṃsakānmahāyānavaipulyasūtrādaṣṭāviṃśatimaḥ kṣetrakālavidhiniyamapaṭalavisaraḥ parisamāptamiti //
Athaikatriṃśaḥ paṭalavisaraḥ /
atha khalu bhagavāṃ śākyamuniḥ punarapi śuddhāvāsabhavanamavalokya mañjuśriyaṃ kumārabhūtamāmantrayate sma / śṛṇu mañjuśrīḥ kumārapūrvanirdiṣṭaṃ padaṃ sattvāviṣṭānāṃ caritaṃ śubhāśubhaṃ nimittaṃ ca vakṣye //
atha khalu mañjuśrīḥ kumārabhūtaḥ utthāyāsanād bhagavataścaraṇayornipatya murdhnimañjaliṃ kṛtvā bhagavantametadavocat / tat sādhu bhagavāṃ vadatu sattvānāṃ parasattvadehasaṅkrāntānāmāryadivya etisiddhagandharvayakṣarākṣasapiśācamahoragaprabhṛtīnāṃ vicitrakarmakṛtaśarīrāṇāṃ vicitragatiniśritānāṃ vividhākārānekacihnānāṃ manuṣyāmanuṣyabhūtānāṃ cittacaritāni samayo bhagavāṃ samayaḥ sugataḥ / yasyedānī kālaṃ manyase / evamukto mañjuśriyaḥ kumārabhūto tūṣṇīmbhāvena svake āsane tasthuḥ adhyeṣya jinavaraṃ lokanāyakaṃ jinasattamaṃ gautamamiti //
atha bhagavāṃ śākyamuniḥ sattvānāṃ cittacaritanimittajñāna cihnaṃ kālaṃ ca bhāṣate sma //
paradehagataḥ sattvaḥ ākṛṣṭo mantrayuktibhiḥ /
kecidāhāralobhena gṛhṇante mānuṣaṃ bhuvi

31.2

apare kruddhacittā vai pūrvavairātra cāpare /
gṛhṇante mānuṣāṃ loke bhūtalesmiṃ sudāruṇāḥ

31.3

vītarāgā tathā nityaṃ kāruṇyāt samayā punaḥ /
avatāraṃ martyaloke 'smiṃ gṛhṇate mānuṣāṃ śubhām

31.4

praśastāṃ śubhamavyaṅgāṃ narāṇāṃ varṇasādhikām /
udayantaṃ tathā bhāno teṣāmāveśamucyate

31.5

avatārāsteṣu kāle 'smiṃ bhānorastamane niśā /
rātryāṃ ca prathame yāme sitapakṣeṣu dṛśyate

31.6

praśastā śubhakarmāṇāṃ ye narā dhārmikāḥ sadā /
śucidakṣasamāyuktā avatārasteṣu dṛśyate

31.7

āviṣṭāstu tato martyā vītarāgairmaharddhikaiḥ /
śucideśe jane cavai śubhe nakṣatratārake /
praśaste divase vāre śaklapakṣe śubhe 'hani

31.8

śuklagrahasaṃyukte tithau pūrṇasamāyute /
paripūrṇe tathā candre avatāraṃ teṣu dṛśyate

31.9

avatīrṇasya bhave cihnaḥ vītarāgasya maharddhike /
ākāśe tālamātraṃ tu pṛthivyāmutplutya tiṣṭhate

31.10

paryaṅkopaviṣṭo 'sau dṛśyate niyatāśraye /
nānādivyamatulyādyā brāhmārkarṇasukhāstathā

31.11

vadate 'sau mahāsattvo yatrāsau pīḍadhiyosthitaḥ /
uṣṇīṣamudrairākṛṣṭaḥ patate 'sau mahītale

31.12

mahīmaspṛśyatastiṣṭhedarghaṃ dadyāttu tatkṣaṇāt /
jātīkusumasanmiśraṃ śvetacandanakuṅkumam

31.13

misṛtaṃ udakaṃ dadyādarghaṃ pādyaṃ tu tatkṣaṇam /
praṇipatya mahīṃ mantrī adhyeṣye hitakāmyayā

31.14

adhyeṣṭo hi saḥ sattvo vītamatsaracetasaḥ /
vācaṃ prabhāṣate divyāṃ anelāṃ karṇasukhāṃstathā

31.15

yathepsaṃ tu tataḥ pṛcche mantrajñe hi viśāradaḥ /
na bhetavyaṃ tatra kāle tu mañjughoṣaṃ tu saṃsmaret

31.16

mudrāṃ pañcaśikhāṃ baddhvā anyaṃ voṣṇīṣasambhavam /
diśābandhaṃ tataḥ kṛtvā dityūrdhvamadha eva tu

31.17

tato 'sau sarvavṛttāntamadhyāntaṃ ca pravakṣyate /
ādimadhyaṃ tathā kālaṃ bhūtaṃ tathyamanāgatam

31.18

vartamānaṃ yathābhūtaṃ ācaṣṭe 'sau mahādyutiḥ /
animiṣākṣāstathā stabdhaḥ prekṣate 'sau bhītavidviṣaḥ

31.19

yastenoditā vācā satyaṃ taṃ nānyathā bhavet /
siddhisādhyaṃ tathā dravyaṃ yoniṃ sa nicayaṃ gatim

31.20

pratyekabodhimarhatvaṃ mahābodhiṃ niyataṃ ca tat /
buddhatvagotraniyataṃ + + + + + + + + + + + + +

31.21

agotraṃ caiva kālaṃ vai bhavyasattvamaharddhikam /
sarvaṃ so kathaye satyaṃ samayenābhilakṣitaḥ /
lakṣaṇamātraṃ kathed yogī nānyakālamudīkṣayet

31.22

etatkṣaṇena yat kiñcit prārthaye saumanasātmanā /
tat sarvaṃ labhate kṣipraṃ mantrasiddhiśca kevalā /
prāpnuyāt sarvasampattiṃ yatheṣṭāṃ cābhikāṃkṣitam

31.23

visarjya mantrī tat kṣipramarghaṃ datvā tu sammatām /
pātrasaṃrakṣaṇāṃ kuryād vidhidṛṣṭena karmaṇāṃ

31.24

patitaṃ dehamatvā vai śayānaṃ caiva mahītale /
uṣṇīṣamudrayā yuktaṃ mantraṃ caiva jinocitam

31.25

tenaiva rakṣāṃ kurvīta mudrāpañcaśikhena vā /
svasthadehastadā sattva ucchiṣṭena mahītale

31.26

sarvamāviṣṭasattvānāṃ rakṣā eṣā prakalpitā /
aśaktā duṣṭasattvā vai hiṃsituṃ pātraniśrite

31.27

rakṣā ca mahatī hyeṣā jantūnāṃ pātrasambhavām /
vācā tasya madhyasthā madhyadeśe prakīrtitā

31.28

devayoniṃ samāsṛtya akaniṣṭhādyāśca rūpiṇām /
ete 'nye tāni cihnāni dṛśyante rūpasambhavām

31.29

kāmadhātveśvarā ye tu kāmināṃścaiva divaukasām /
tato hīnā gatiścihnā vācā caiva samādhurā

31.30

tato bhūniṣpannā vimānasthā sadivaukasām /
vācā kāśipurīṃ teṣāṃ yakṣāṇāṃ ca samāgadhim

31.31

aṅgadeśāṃ tathā vācā mahoragāṇāṃ prakīrttitā /
pūrvīṃ vācā bhavet teṣāṃ garuḍānāṃ mahaujasām

31.32

tathā vaṅge samā jātā yā vācā tu pravarttate /
kinnarāṇāṃ tathā vācā sā vācā parikalpitā

31.33

yauddhrī vācā bhavennityaṃ siddhavidyā sakhaḍgiṇām /
vidyādharāṇāṃ tu sā vācā + + + + + + + + + + + + +

31.34

ṛṣīṇāṃ tu kāmarūpī tu vācā viśvarūpiṇām /
pañcābhijñaṃ tu sā vācā ṛṣīṇāṃ parikalpitā

31.35

yā tu sāmā taṭī vācā yā ca vācā harikelikā /
avyaktāṃ sphuṭāṃ caiva ḍakārapariniśritā

31.36

lakārabahulā yā vācā paiśācīvācamucyate /
karmaraṅgākhyadvīpeṣu nāḍikesaramudbhave

31.37

dvīpavāruṣake caiva nagnavālisamudbhave /
yavadvīpivā sattveṣu tadanyadvīpasamudbhavā

31.38

vācā rakārabahulā tu vācā asphuṭatāṃ gatā /
avyaktā niṣṭhurā caiva sakrodhāṃ pretayoniṣu

31.39

dakṣiṇāpathikā vācā andhrakarṇāṭadrāviḍā /
kosalāḍavisattveṣu saihale dvīpamudbhavā

31.40

ḍakāre rephasaṃyuktā sā vācā rākṣasī smṛtā /
tadanyadvīpavāstavyaiḥ mānuṣyaiścāpi bhāṣitam

31.41

sa eṣa vacanamityuktvā mātarāṇāṃ mahaujasām /
pāścamī vāca nirdiṣṭā vaidiśīścāpi mālavī

31.42

vatsamatsārṇavī vācā śūrasenī vikalpitā /
daśārṇavī cāpi pārvatyā śrīkaṇṭhī cāpi gaurjarī

31.43

vācā nirdiṣṭā ādityādyāṃ grahottamām /
tadanyāṃ grahamukhyāṃ tu pāriyātrī vikalpitā

31.44

arbude sahmadeśe ca malaye parvatavāsinām /
khaṣadroṇyāṃ tu sambhūte jane vācā tu yādṛśī

31.45

tādṛśī vāca nirdiṣṭā kūṣmāṇḍādhiyonijam /
śaraṣasa sambhūtā yaralāvakamudbhavā

31.46

ghakāraprathitā yā vācā dānavānāṃ vinirdiśet /
kaśmīre deśasamudbhūtā kāviśe ca janālaye

31.47

sarve kulodbhūtā vajrapāṇikulodbhitā /
teṣāṃ mantramukhyānāṃ sarveṣāṃ vācamiṣyate

31.48

tathābjamadhyadeśasthā kulayonisamāsṛtā /
vācā gaticihnāśca dṛśyante abjasambhavā

31.49

pūrvanirdiṣṭamevaṃ syāt jinamantrā vikalpitā /
vītarāgāṃ tu ye cihnā te cihnā jinasambhavā

31.50

yatra deśe bhaved vācā tatrasthā gaticeṣṭitā /
tadeva nirdiśet sattvaṃ taccihnaṃ tu sarvataḥ

31.51

himādreḥ kukṣisaṃviṣṭā gaṅgātīre tu cottare /
yakṣagandharvaṛṣayo jane vācā pradṛśyate

31.52

vindhyakukṣyadrisambhūtā gaṅgātīre tu dakṣiṇe /
śrīparvate tathā śaile sambhūtā ye ca jantavaḥ

31.53

rākṣasostārakapretā vikṛtā mātarāstathā /
ghorarūpā mahāvighnā grahāścaiva sudāruṇām

31.54

paraprāṇaharā lubdhā tajjanodvācasambhavā /
tatra deśe tu ye cihnā taddeśe gaticeṣṭitā

31.55

tadvācavācino duṣṭā āviṣṭānāṃ viceṣṭhitam /
ete cānye ca bahavo tacceṣṭāgaticeṣṭinaḥ

31.56

vicitrākārarūpāśca vividhākāracihnitā /
vividhasattvamukhyānāṃ vividhā yonimiṣyate

31.57

etadāviṣṭacihnaṃ tu lakṣaṇaṃ gaticihnitam /
sarveṣāṃ tu prakurvīta mānuṣāṇāṃ sukhāvaham

31.58

rakṣārthaṃ prayoktavyā kumāro viśvasambhavaḥ /
ṣaḍakṣareṇaiva kurvīta mantreṇaiva jāpinaḥ

31.59

mahāmudrāsamāyuktaṃ + + + + + + + + + + + /
pañcacīrāsu vinyastaḥ mahārakṣo kṛtā bhaviṣyati

Original text: Mañjuśrīmūlakalpa · Edition: M.M.T. Ganapati Shastri, 1925 (3 vols.), reprint: Delhi: Sri Satguru Publications 1989, pp. 1-722. Cf. also Aryamanjusrimulakalpa. In: Mahayanasutrasamgraha, part II, ed. by P.L. Vaidya, Darbhanga 1964 (Buddhist Sanskrit Texts, 18). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc