Kathāsaritsāgara · Chapter 8.3
% v - v| v| v -| v -| v v v -| v -| - v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v| v| v - v -| v v v - v - - v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v v v -| v| -| v v v - v| - - v - % Pṛthvī (8+9)
% v -| v v| v - v -| v v v - v - -| v - % Pṛthvī (8+9)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare sūryaprabhalambake dvitīyastaraṅgaḥ /
tṛtīyas taraṅgaḥ /
tato mayasunīthau tau gatvā sūryaprabhaś ca saḥ /
kaśyapasyāśramāt tasmāt saṃprāpuḥ sarva eva te
% v -| v v v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v| - v| - % D correct
saṃgamaṃ candrabhāgāyā airāvatyāś ca yatra te /
sthitāḥ sūryaprabhasyārthe rājāno mittrabāndhavāḥ
% - v -| - v - - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v| - % B correct
% v -| - - v - - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
prāptaṃ sūryaprabhaṃ te ca dṛṣṭvā tatra sthitā nṛpāḥ /
rudanto 'gre samuttasthur viṣaṇṇā maraṇonmukhāḥ
% - -| - - v -| -| v| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% v - -| -| v - - -| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
candraprabhādarśanajāṃ teṣām āśaṅkya duḥkhitām /
sūryaprabho 'khilaṃ tebhyo yathāvṛttaṃ śaśaṃsa tat
% - - v - - v v -| % A bha-vipulā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - - v -| v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
tathāpi vignāḥ pṛṣṭās te tena kṛcchrād avarṇayan /
tasya bhāryāpaharaṇaṃ vihitaṃ śrutaśarmaṇā
% v - v| - -| - -| -| % A ma-vipulā
% - v| - -| v - v - % B correct
% - v| - - v v v -| % C na-vipulā
% v v -| v v - v - % D correct
tatparābhavaduḥkhāc ca dehatyāgodyamaṃ nijam /
vāritaṃ divyayā vācā tathaivāsmai nyavedayat
% - v - v v - -| v| % A pathyā
% - - - - v -| v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
tataḥ sūryaprabhas tatra pratijñām akarot krudhā /
yadi brahmādayaḥ sarve 'py abhirakṣanti taṃ surāḥ
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v -| - - v -| - -||% C pathyā
% v v - - v| -| v - % D correct
tathāpy unmūlanīyo me śrutaśarmā sa niścitam /
paradārāpaharaṇe chadmaprāgalbhyavāñ śaṭhaḥ
% v -| - - v - -| -| % A pathyā
% v v - -| v| - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% - - - - v -| v - % D correct
evaṃ kṛtapratijñaś ca gantuṃ tadvijayāya saḥ /
lagnaṃ niścitavān dṛṣṭaṃ gaṇakaiḥ saptame 'hani
% - -| v - v - -| v| % A pathyā
% - -| - v v - v| - % B correct
% - -| - v v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
tatas taṃ niścitaṃ jñātvā gṛhītavijayodyamam /
draḍhayitvā punar vācā prāha sūryaprabhaṃ mayaḥ
% v -| -| - v -| - -| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% v v - -| v -| - -| % C pathyā
% - v| - - v -| v - % D correct
satyaṃ kṛtodyamas tvaṃ cet tad vadāmi mayā tadā /
māyāṃ pradarśya nītvā te pātāle sthāpitāḥ priyāḥ
% - -| v - v -| -| -| % A pathyā
% -| v - v| v -| v - % B correct
% - -| v - v| - -| -| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
evaṃ tvaṃ vijayodyogaṃ karoṣi rabhasād iti /
naivam eva tathā hy agnir jvaled vāterito yathā
% - -| -| v v - - -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% - v| - v| v -||- -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
tad ehi yāmaḥ pātālaṃ priyās te darśayāmi tāḥ /
evaṃ mayavacaḥ śrutvā nananduḥ sarva eva te
% v| - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v -| -| - v - v| - % B correct
% - -| v v v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v| - v| - % D correct
prāktanena ca tenaiva praviśya vivareṇa te /
jagmuś caturthaṃ pātālaṃ mayāsurapuraḥsarāḥ
% - v - v| v| - - -| % A pathyā
% v - v| v v - v| - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - v v v - v - % D correct
tatraikato vāsagṛhān mayaḥ sūryaprabhāya tāḥ /
bharyā madanasenādyā ānīyāsau samarpayat
% - - v -| - v v -| % A bha-vipulā
% v -| - - v - v| - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
gṛhītvā tās tathānyāś ca patnīs tāḥ so 'surātmajāḥ /
yayau sūryaprabho draṣṭuṃ prahlādaṃ mayavākyataḥ
% v - -| -| v - -| v| % A pathyā
% - -| -| -| v - v - % B correct
% v -| - - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
mayāc chrutavaraprāptiḥ praṇataṃ taṃ ca so 'suraḥ /
āttāyudho 'tha jijñāsuḥ kṛtakakrodham abhyadhāt
% v -| v v v - - -| % A pathyā
% v v -| -| v| -| v - % B correct
% - - v -| v| - - -| % C pathyā
% v v - - v| - v - % D correct
śrutaṃ mayā durācāra yat kanyā dvādaśa tvayā /
bhrātrārjitā me 'pahṛtās tat tvāṃ hanmy eṣa paśya mām
% v -| v -| v - - v| % A pathyā
% -| - -| - v -| v - % B correct
% - - v -| -| v v -| % C bha-vipulā
% -| -| -| - v| - v| - % D correct
tac chrutvā nirvikāras taṃ paśyan sūryaprabho 'bravīt /
maccharīraṃ tvadāyattam avinītaṃ praśādhi mām
% -| - -| - v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - v - -| v - - v| % C pathyā
% v v - -| v - v| - % D correct
ity uktavantaṃ prahlādo vihasya tam uvāca saḥ /
prekṣito 'si mayā yāvad darpaleśo 'pi nāsti te
% -| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - v| v| v - v| - % B correct
% - v -| v| v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v| - v| - % D correct
varaṃ gṛhāṇa tuṣṭo 'smīty uktas tena tatheti saḥ /
bhaktiṃ guruṣu śaṃbhau ca vavre sūryaprabho varam
% v -| v - v| - -| -| % A pathyā
% - -| - v| v - v| - % B correct
% - -| v v v| - -| v| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
tatas tuṣṭeṣu sarveṣu tasmai sūryaprabhāya saḥ /
prahlādo yāminīṃ nāma dvitīyāṃ tanayāṃ dadau
% v -| - - v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% - - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - -| v v -| v - % D correct
sahāyatve ca putrau dvau tasyādāt so 'sureśvaraḥ /
tataḥ sarvaiḥ sahāmīlapārśvaṃ sūryaprabho yayau
% v - - -| v| - -| -| % A pathyā
% - - -| -| v - v - % B correct
% v -| - -| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % D correct
so 'pi śrutavaraprāptituṣṭas tasmai sukhāvatīm /
dadau dvitīyāṃ tanayāṃ sāhāyye ca sutadvayam
% -| -| v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % B correct
% v -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - -| v| v - v - % D correct
tataḥ sabhājayann anyān sāhāyyāyāsurādhipān /
sthitaḥ sūryaprabhaḥ so 'tra teṣv ahaḥsu priyāsakhaḥ
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v -| - - v -| -| v| % C pathyā
% -| v - -| v - v - % D correct
tisraḥ sunīthabhāryāś ca svabhāryāś ca nṛpātmajāḥ /
sarvāḥ sagarbhāḥ saṃjātā mayādisahito 'śṛṇot
% - -| v - v - -| -| % A pathyā
% v - -| v| v - v - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - v v v -| v - % D correct
pṛṣṭāś ca dohadaṃ tulyaṃ śaśaṃsur akhilā api /
mahāhavadidṛkṣāṃ tā nanandātha mayāsuraḥ
% - -| v| - v -| - -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% v - v v v - -| -| % C pathyā
% v - - v| v - v - % D correct
etāsu diṣṭyā saṃbhūtā asurā ye purā hatāḥ /
tena jāto 'bhilāṣo 'yam etāsām iti so 'vadat
% - - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v v -| -| v -| v - % B correct
% - v| - -| v - -| v| % C pathyā
% - - -| v v| -| v - % D correct
evaṃ yayuḥ ṣaḍdivasāḥ saptame te rasātalāt /
bhāryādiyuktā nirjagmuḥ sarve sūryaprabhādayaḥ
% - -| v -| - v v -| % A bha-vipulā
% - v -| -| v - v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
utpātamāyā vighnāya yā teṣāṃ darśitāribhiḥ /
sā suvāsakumāreṇa smṛtāyātena nāśitā
% - - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% -| - -| - v - v - % B correct
% -| v - v v - - -| % C pathyā
% v - - - v| - v - % D correct
tataś cāndraprabhaṃ pṛthvīrājye ratnaprabhaṃ śiśum /
abhiṣicya samārūḍhabhūtāsanavimānakāḥ
% v -| - - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % B correct
% v v - v| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % D correct
sarve vidyādharendrasya sumeros te niketanam /
yayur mayagirā pūrvagaṅgātīratapovanam
% - -| - - v - - v| % A pathyā
% v - -| -| v - v - % B correct
% v -| v v v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % D correct
tatra tān sauhṛdaprāptān sa sumerur apūjayat /
mayoktāśeṣavṛttāntaḥ pūrvājñāṃ śāṃbhavīṃ smaran
% - v| -| - v - - -| % A pathyā
% v| v - v| v - v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
taddeśasthāś ca te svaṃ svaṃ sainyaṃ sūryaprabhādikāḥ /
kārtsnyenānāyayām āsur bandhūṃś ca suhṛdas tathā
% - - - -| v| -| -| -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% - -| v| v v -| v - % D correct
āyayuḥ prathamaṃ sūryaprabhasya śvaśurātmajāḥ /
rājaputrā mayādiṣṭā vidyāḥ saṃsādhya sodyamāḥ
% - v -| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
teṣāṃ haribhaṭādīnāṃ ṣoḍaśānāṃ rathāyutam /
dve cāyute padātīnām ekaikasyānugaṃ balam
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% -| - v -| v - - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
tadanu sthitasaṃketā ājagmur daityadānavāḥ /
śvaśuryāḥ śvaśurā mittrāṇy anye caitasya bāndhavāḥ
% v v -| v v - - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
hṛṣṭaromā mahāmāyaḥ siṃhadaṃṣṭraḥ prakampanaḥ /
tantukaccho durārohaḥ sumāyo vajrapañjaraḥ
% - v - -| v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
dhūmaketuḥ pramathano vikaṭākṣaś ca dānavaḥ /
bahavo 'nye 'pi cājagmur ā saptamarasātalāt
% - v - -| v v v -| % A na-vipulā
% v v - -| v| - v - % B correct
% v v -| -| v| - - v| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
kaścid rathānām ayutaiḥ saptabhiḥ kaścid aṣṭabhiḥ /
kaścit ṣaḍbhis tribhiḥ kaścid yo 'tisvalpo 'yutena saḥ
% - -| v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - v -| - v| - v - % B correct
% - -| - -| v -| - -| % C pathyā
% -| - - -| v - v| - % D correct
padātīnāṃ tribhir lakṣaiḥ kaścil lakṣadvayena ca /
kaścit kaścit tu lakṣeṇa lakṣārdhenādhamas tu yaḥ
% v - - -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% - -| - -| v| - - v| % C pathyā
% - - - - v -| v| - % D correct
ekaikasya ca hastyaśvam āgāt tadanusārataḥ /
asaṃkhyam āyayau cānyat sainyaṃ mayasunīthayoḥ
% - - - v| v| - - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% v - v| - v -| - -| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
sūryaprabhasya cāmeyam ājagāma nijaṃ balam /
vasudattādibhūpānāṃ sumeroś ca tathaiva ca
% - - v - v| - - v| % A pathyā
% - v - v| v -| v - % B correct
% v v - - v - - -| % C pathyā
% v - -| v| v - v| - % D correct
tato mayāsuro 'pṛcchac cintitopasthitaṃ munim /
taṃ suvāsakumārākhyaṃ saha sūryaprabhādibhiḥ
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - v - - v -| v - % B correct
% -| v - v v - - -| % C pathyā
% v v| - - v - v - % D correct
vikṣiptam etad bhagavan sainyaṃ nehopalakṣyate /
tad brūhi kutra vistīrṇaṃ yugapad dṛśyatām iti
% - - v| - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% -| - v| - v| - - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
ito yojanamātre 'sti kalāpagrāmasaṃjñakaḥ /
pradeśas tatra vistīrṇe gatvaitat pravilokyatām
% v -| - v v - -| v| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - -| - v| - - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
ity ukte tena muninā tadyuktāḥ sasumerukāḥ /
yayuḥ kalāpagrāmaṃ taṃ sarve te svabalaiḥ saha
% -| - -| - v| v v -| % A na-vipulā
% - - -| v v - v - % B correct
% v -| v - - - -| -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - -| -| v v -| v - % D correct
tatronnatasthānagatā dadṛśus te pṛthak pṛthak /
saṃniveśyāsurāṇāṃ ca nṛpāṇāṃ ca varūthinīḥ
% - - v - - v v -| % A bha-vipulā
% v v -| -| v -| v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% v - -| v| v - v - % D correct
tataḥ sumerur āha sma śrutaśarmā balādhikaḥ /
santi vidyādharādhīśās tasya hy ekottaraṃ śatam
% v -| v - v| - -| -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% - v| - - v - - -| % C pathyā
% - -||- - v -| v - % D correct
[-ādhīśās em. for -āvīśās]
teṣāṃ ca pṛthag ekaiko rājñāṃ dvātriṃśataḥ patiḥ /
tad astu bhittvā kāṃścit tān melayiṣyāmy ahaṃ tava
% - -| v| v v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v| - v| - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - v - -| v -| v - % D correct
tat prātar etad gacchāmaḥ sthānaṃ valmīkasaṃjñitam /
phālgunasyāsitā prātar aṣṭamī hi mahātithiḥ
% -| - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - v - - v -| - v| % C pathyā
% - v -| v| v - v - % D correct
tasyāṃ cotpadyate tatra lakṣaṇaṃ cakravartinaḥ /
tūrṇaṃ vidyādharā yānti tatkṛte cātra tāṃ tithim
% - -| - - v -| - v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| - - v -| - v| % C pathyā
% - v -| - v| -| v - % D correct
evaṃ sumeruṇā prokte sainyasaṃvidhinā dinam /
nītvā prātar yayus tat te valmīkaṃ sabalā rathaiḥ
% - -| v - v -| - -| % A pathyā
% - v - v v -| v - % B correct
% - -| - -| v -| -| -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
tatra te dakṣiṇe sānau himādrer ninadadbalāḥ /
niviṣṭā dadṛśuḥ prāptān bahūn vidyādharādhipān
% - v| -| - v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
te ca vidyādharās tatra kuṇḍeṣv ādīpitānalāḥ /
homapravṛttā abhavañ japavyagrāś ca kecana
% -| v| - - v -| - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - - -| v| - v - % D correct
tataḥ sūryaprabho 'py atra vahnikuṇḍaṃ mahad vyadhāt /
svayaṃ jajvāla tatrāgnis tasya vidyāprabhāvataḥ
% v -| - - v -||- v| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% v -| - - v| - - -| % C pathyā
% - v| - - v - v - % D correct
tad dṛṣṭvā tuṣṭir utpede sumeror matsaraḥ punaḥ /
vidyādharāṇām udabhūt tadaikas tam abhāṣata
% -| - -| - v| - - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - -| v| v - v - % D correct
vidyādharendratāṃ tyaktvā dhik sumero 'nuvartase /
sūryaprabhābhidham imaṃ kathaṃ dharaṇigocaram
% - - v - v -| - -| % A pathyā
% -| v - -| v - v - % B correct
% - - v - v v| v -| % C na-vipulā
% v -| v v v - v - % D correct
tac chrutvā sa sumerus taṃ sakopaṃ nirabhartsayat /
sūryaprabhaṃ ca tannāma pṛcchantam idam abravīt
% -| - -| v| v - -| -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - - v -| v| - - v| % C pathyā
% - - v| v v| - v - % D correct
asti vidyādharo bhīmanāmā tasya ca gehinīm /
brahmākāmayata svairaṃ tata eṣo 'bhyajāyata
% - v| - - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v| v| - v - % B correct
% - - - v v -| - -| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
guptaṃ yad brahmaṇo jāto brahmaguptas tad ucyate /
ata evaitad etasya svajanmasadṛśaṃ vacaḥ
% - -| -| - v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% v v| - - v| - - -| % C pathyā
% v - v v v -| v - % D correct
ity uktvākāri tenāpi vahnikuṇḍaṃ sumeruṇā /
tataḥ sūryaprabhas tena sahāhauṣīd dhutāśanam
% -| - - - v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v -| - - v -| - v| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
kṣaṇāc ca bhūmivivarād ujjagāmātibhīṣaṇaḥ /
... kasmād ajagaro mahān
% v -| v| - v v v -| % A na-vipulā
% - v - - v - v - % B correct
% - -| v v v -| v - % D correct
taṃ grahītum adhāvat sa vidyādharapatir madāt /
brahmaguptābhidhāno 'tha sumerur yena garhitaḥ
% -| v - v| v - -| v| % A pathyā
% - - v v v -| v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
sa tenājagareṇātra mukhaphūtkāravāyunā /
nītvā hastaśate kṣipto nyapataj jīrṇaparṇavat
% v| - - v v - - v| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - -| - v v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tatas tejaḥprabho nāma taṃ jighṛkṣur upāgamat /
sarpaṃ vidyādharādhīśaḥ so 'py akṣepi tathāmunā
% v -| - - v -| - v| % A pathyā
% -| v - v| v - v - % B correct
% - -| - - v - - -| % C pathyā
% -||- - v| v - v - % D correct
tatas taṃ duṣṭadamano nāma vidyādhareśvaraḥ /
upāgāt so 'pi niḥśvāsenānyavat tena cikṣipe
% v -| -| - v v v -| % A na-vipulā
% - v| - - v - v - % B correct
% v - -| -| v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v| - v - % D correct
tato virūpaśaktyākhyaḥ khecarendras tam abhyagāt /
so 'pi tena tathaivāstaḥ śvāsena tṛṇahelayā
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% -| v| - v| v - - -| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
athābhyadhāvatāṃ tadvad aṅgārakavijṛmbhakau /
rājānau yugapat tau ca dūre śvāsena so 'kṣipat
% v - v - v -| - v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - - -| v v -| -| v| % C pathyā
% - -| - - v| -| v - % D correct
evaṃ vidyādharādhīśāḥ kramāt sarve 'pi tena te /
kṣiptāḥ kathaṃcid uttasthur aṅgair aśmāvacūrṇitaiḥ
% - -| - - v - - -| % A pathyā
% v -| - -| v| - v| - % B correct
% - -| v - v| - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tato darpeṇa taṃ sarpaṃ śrutaśarmābhyupeyivān /
jighṛkṣuḥ so 'pi tenātra cikṣipe śvāsamārutaiḥ
% v -| - - v| -| - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v - -| -| v| - - v| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
adūrapatitaḥ so 'tha punar utthāya dhāvitaḥ /
tena dūrataraṃ nītvā śvāsenākṣepi bhūtale
% v - v v v -| -| v| % A pathyā
% v v| - - v| - v - % B correct
% - v| - v v -| - -| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
vilakṣe cūrṇitāṅge 'sminn utthite śrutaśarmaṇi /
sūryaprabho 'her grahaṇe preṣito 'bhūt sumeruṇā
% v - -| - v - -| -| % A pathyā
% - v -| v v - v - % B correct
% - - v -| -| v v -| % C bha-vipulā
% - v -| -| v - v - % D correct
paśyataiṣo 'py ajagaraṃ grahītum imam utthitaḥ /
aho ime nirvicārā markaṭā iva mānuṣāḥ
% - v - -||v v v -| % A na-vipulā
% v - v| v v| - v - % B correct
% v -| v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - v -| v v| - v - % D correct
anyena kriyamāṇaṃ yat paśyanty anuharanti tat /
iti vidyādharāḥ sūryaprabhaṃ te jahasus tadā
% - - -| v v - -| -| % A pathyā
% - -| v v v - v| - % B correct
% v v| - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| -| v v -| v - % D correct
teṣāṃ prahasatām eva gatvā sūryaprabheṇa saḥ /
stimitāsyo gṛhītaś ca kṛṣṭaś cājagaro bilāt
% - -| v v v -| - v| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v v - -| v - -| v| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tatkṣaṇaṃ pratipede sa bhujagas tūṇaratnatām /
mūrdhni sūryaprabhasyāpi puṣpavṛṣṭir divo 'patat
% - v -| v v - -| v| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% - v| - - v - - v| % C pathyā
% - v - -| v -| v - % D correct
sūryaprabhākṣayaṃ tūṇaratnaṃ siddham idaṃ tava /
tadgṛhāṇaitad ity uccair divyā vāg udabhūt tadā
% - - v - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v| v -| v - % B correct
% - v - - v| -| - -| % C pathyā
% - -| -| v v -| v - % D correct
tato vidyādharā mlāniṃ yayuḥ sūryaprabho 'grahīt /
tūṇaṃ mayasunīthau ca sumeruś cābhajan mudam
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% v -| - - v -| v - % B correct
% - -| v v v - -| v| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
śrutaśarmaṇi yāte 'tha vidyādharabalānvite /
etya sūryaprabhaṃ dūtas tadīya idam abhyadhāt
% v v - v v| - -| v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v| - - v -| - -| % C pathyā
% v - v| v v| - v - % D correct
tvāṃ samādiśati śrīmāñ cchrutaśarmā prabhur yathā /
samarpayaitat tūṇaṃ me kāryaṃ cej jīvitena te
% -| v - v v -| - -| % A pathyā
% v v - -| v -| v - % B correct
% v - v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - -| -| - v - v| - % D correct
sūryaprabho 'tha pratyāha dūtedaṃ brūhi gaccha tam /
svadeha eva bhavitā tūṇas te maccharāvṛtaḥ
% - - v -| -| - - v| % A ma-vipulā
% - - -| - v| - v| - % B correct
% v - v| - v| v v -| % C na-vipulā
% - -| -| - v - v - % D correct
etat prativacaḥ śrutvā gate dūte parāṅmukhe /
prāhasan rabhasoktiṃ tāṃ sarve te śrutaśarmaṇaḥ
% - -| v v v -| - -| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% - v -| v v - -| -| % C pathyā
% - -| -| v v - v - % D correct
sūryaprabho 'tha sānandam āśliṣyoce sumeruṇā /
diṣṭyādya śāṃbhavaṃ vākyaṃ phalitaṃ tad asaṃśayam
% - - v -| v| - - v| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - - v| - v -| - -| % C pathyā
% v v -| v| v - v - % D correct
tūṇaratne hi siddhe 'smin siddhā te cakravartitā /
tad ehi sādhayedānīṃ dhanūratnaṃ nirākulaḥ
% - v - -| v| - -| -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% v| - v| - v - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
etat sumeroḥ śrutvā te tasminn evāgrayāyini /
sūryaprabhādayo jagmur hemakūṭācalaṃ tataḥ
% - -| v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
pārśve tasyottare te ca mānasākhyaṃ sarovaram /
prāpuḥ samudranirmāṇe vidhātur iva varṇakam
% - -| - - v -| -| v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v - v| v v| - v - % D correct
mukhāni divyanārīṇāṃ krīḍantīnāṃ jalāntare /
nihnuvānaṃ maruddhūtair utphullaiḥ kanakāmbujaiḥ
% v - v| - v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
ālokayanti yāvac ca sarasas tasya te śriyam /
tāvat tatrāyayuḥ sarve śrutaśarmādayo 'pi te
% - - v - v| - -| v| % A pathyā
% v v -| - v| -| v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v v - - v -| v| - % D correct
tataḥ sūryaprabhas te ca homaṃ cakrur ghṛtāmbujaiḥ /
kṣaṇāc cātrodagād ghoro meghas tasmāt sarovarāt
% v -| - - v -| -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v -| - - v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
sa vyāpya gaganaṃ megho mahad varṣam avāsṛjat /
tanmadhye ca papātaiko nāgaḥ kālo 'mbudāt tataḥ
% -| - v| v v -| - -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% - - -| v| v - - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
sumeruvākyāc cotthāya gāḍhaṃ sūryaprabheṇa yat /
gṛhīto vidhyamāno 'pi tat sa nāgo 'bhavad dhanuḥ
% v - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v - -| - v - -| v| % C pathyā
% -| v| - -| v -| v - % D correct
tasmin dhanuṣṭvam āpanne dvitīyo 'bhrāt tato 'patat /
nāgo viṣāgnivitrāsanaśyanniḥśeṣakhecaraḥ
% - -| v - v| - - -| % A pathyā
% v - -| -| v -| v - % B correct
% - -| v - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % D correct
so 'pi sūryaprabheṇātra gṛhītas tena pūrvavat /
dhanurguṇatvaṃ saṃprāpa meghaś cāśu nanāśa saḥ
% -| v| - - v - - v| % A pathyā
% v - -| - v| - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - -| - v| v - v| - % D correct
sūryaprabhāmitabalaṃ siddham etad dhanus tava /
acchedyaś ca guṇo 'py eṣa ratne ete gṛhāṇa tat
% - - v - v v v -| % A na-vipulā
% - v| - -| v -| v - % B correct
% - - -| v| v -||- v| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
ity aśrāvi ca vāg divyā puṣpavṛṣṭipuraḥsarā /
sūryaprabhaś ca saguṇaṃ dhanūratnaṃ tad agrahīt
% -| - - v| v| -| - -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% - - v -| v| v v -| % C na-vipulā
% v - - -| v| - v - % D correct
śrutaśarmāpy agād vignaḥ sānugaḥ sa tapovanam /
sūryaprabho 'tha sarve ca harṣam āpur mayādayaḥ
% v v - -| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v| v - v - % B correct
% - - v -| v| - -| v| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
pṛṣṭo 'tha dhanurutpattiṃ taiḥ sumerur uvāca saḥ /
iha kīcakaveṇūnāṃ divyam asti vanaṃ mahat
% - -| v| v v - - -| % A pathyā
% -| v - v| v - v| - % B correct
% v v| - v v - - -| % C pathyā
% - v| - v| v -| v - % D correct
tato ye kīcakāś chittvā kṣipyante 'tra sarovare /
mahānty etāni divyāni saṃpadyante dhanūṃṣi te
% v -| -| - v -| - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v -| - - v| - - v| % C pathyā
% - - - -| v - v| - % D correct
sādhitāni ca tāny eva devais tais taiḥ purātmanaḥ /
asurair atha gandharvais tathā vidyādharottamaiḥ
% - v - v| v| -| - v| % A pathyā
% - -| -| -| v - v - % B correct
% v v -| v v| - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
bhinnāni teṣāṃ nāmāni cakravartidhanūṃṣi tu /
atrāmitabalākhyāni nikṣiptāni purā suraiḥ
% - - v| - -| - - v| % A ma-vipulā
% - v - v v - v| - % B correct
% - - v v v - - v| % C pathyā
% - - - v| v -| v - % D correct
[mita em. for mṛta]
tāni caitaiḥ parikleśaiḥ sidhyanti śubhakarmaṇām /
keṣāṃcid īśvarecchāto bhaviṣyaccakravartinām
% - v| - -| v - - -| % A pathyā
% - - v| v v - v - % B correct
% - - v| - v - - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
tac ca sūryaprabhasyaitat siddham adya mahad dhanuḥ /
svocitāni vayasyās tat sādhayantv asya tāny amī
% -| v| - - v - - -| % A pathyā
% - v| - v| v -| v - % B correct
% - v - v| v - -| -| % C pathyā
% - v -| - v| -| v - % D correct
yeṣāṃ hi siddhavidyānāṃ vīrāṇām asti yogyatā /
yathānurūpaṃ bhavyānāṃ siddhyanty adyāpi tāni hi
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - - v| - v| - % D correct
etat sumeruvacanaṃ śrutvā sūryaprabhasya te /
vayasyāḥ kīcakavanaṃ tat prabhāsādayo yayuḥ
% - -| v - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v - -| - v v v -| % C na-vipulā
% -| v - - v -| v - % D correct
tadrakṣakaṃ ca rājānaṃ caṇḍadaṇḍaṃ vijitya te /
ānīya kīcakāṃs tatra nidadhuḥ saraso 'ntare
% - - v -| v| - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - - v| - v -| - v| % C pathyā
% v v -| v v -| v - % D correct
tattīropoṣitānāṃ ca japatāṃ juhvatāṃ tathā /
sidhyanti sma dhanūṃṣy eṣāṃ saptāhāt sattvaśālinām
% - - - - v - -| v| % A pathyā
% v v -| - v -| v - % B correct
% - - -| v| v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
prāptais tair uktavṛttāntair mayādyaiś ca sahātha saḥ /
āgāt sūryaprabhas tāvat tat sumeros tapovanam
% - -| -| - v - - -| % A pathyā
% v - -| v| v - v| - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% -| v - -| v - v - % D correct
tatrovāca sumerus taṃ jito veṇuvaneśvaraḥ /
tvanmittraiś caṇḍadaṇḍo yad ajeyo 'pi tad adbhutam
% - - - v| v - -| -| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% - - -| - v - -| v| % C pathyā
% v - -| v| v| - v - % D correct
tasyāsti mohinī nāma vidyā tena sa durjayaḥ /
nūnaṃ sā sthāpitā tena pradhānasya ripoḥ kṛte
% - - v| - v -| - v| % A pathyā
% - -| - v| v| - v - % B correct
% - -| -| - v -| - -| % C pathyā
% v - - v| v -| v - % D correct
ataḥ prayuktā naiteṣu tvadvayasyeṣu saṃprati /
sakṛd eva hi sā tasya phaladā na punaḥ punaḥ
% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v - - v| - v - % B correct
% v v| - v| v| -| - v| % C pathyā
% v v -| v| v -| v - % D correct
gurāv eva hi sā tena prabhāvāvekṣaṇāya bhoḥ /
prayuktābhūd ataḥ śāpas tena datto 'sya tādṛśaḥ
% v -| - v| v| -| - -| % A pathyā
% v - - - v - v| - % B correct
% v - - -| v -| - -| % C pathyā
% - v| - -| v| - v - % D correct
tac cintyam etad vidyānāṃ prabhāvo hi durāsadaḥ /
tatkāraṇaṃ ca bhavatā pṛcchyatāṃ bhagavān mayaḥ
% -| - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| v| v - v - % B correct
% - - v -| v| v v -| % C na-vipulā
% - v -| v v -| v - % D correct
asyāgre kim ahaṃ vacmi kaḥ pradīpo raveḥ puraḥ /
evaṃ sumeruṇā sūryaprabhasyokte mayo 'bravīt
% - - -| v| v -| - v| % A pathyā
% -| v - -| v -| v - % B correct
% - -| v - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v -| v - % D correct
satyaṃ sumeruṇoktaṃ te saṃkṣepāc chṛṇu vacmy adaḥ /
avyaktāt prabhavantīha tās tāḥ śaktyanuśaktayaḥ
% - -| v - v - -| -| % A pathyā
% - - -| v v| -| v - % B correct
% - - -| v v - - v| % C pathyā
% -| -| - v v - v - % D correct
tatrodgataḥ prāṇaśakter nādo bindupathāśritaḥ /
vidyādimantratām eti paratattvakalānvitaḥ
% - - v -| - v - -| % A ra-vipulā
% - -| - v v - v - % B correct
% - - v - v -| - v| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
tāsāṃ ca mantravidyānāṃ jñānena tapasāpi vā /
siddhājñayā vā siddhānāṃ prabhāvo duratikramaḥ
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% - - v| v v - v| - % B correct
% - - v -| -| - - -| % C ma-vipulā
% v - -| v v - v - % D correct
tat putra sarvavidyās te siddhā dvābhyāṃ tu hīyase /
mohinīparivartinyau na vidye sādhite tvayā
% -| - v| - v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - v - v v - - -| % C pathyā
% v| - -| - v -| v - % D correct
yājñavalkyaś ca te vetti tad gaccha prārthayasva tam /
evaṃ mayoktyā tasya rṣer yayau sūryaprabho 'ntikam
% - v - -| v| -| - v| % A pathyā
% -| - -| - v - v| - % B correct
% - -| v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% v -| - - v -| v - % D correct
sa munis taṃ ca saptāhaṃ nivāsya bhujagahrade /
agnimadhye tryahaṃ caiva tapaścaryām akārayat
% v| v -| -| v| - - -| % A pathyā
% v - v| v v - v - % B correct
% - v - -| v -| - v| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
dadau soḍhāhidaṃśasya saptāhāc cāsya mohinīm /
vidyāṃ visoḍhavahneś ca tryahād viparivartinīm
% v -| - - v - - v| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% - -| v - v - -| -| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
prāptavidyasya bhūyo 'pi vahnikuṇḍapraveśanam /
tasyādideśa sa muniḥ sa tathety akaroc ca tat
% - v - - v| - -| v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - - v - v| v| v -| % C na-vipulā
% v| v -| v v -| v| - % D correct
tatkṣaṇaṃ ca mahāpadmavimānaṃ tasya kāmagam /
abhūd upanataṃ sūryaprabhasya gaganecaram
% - v -| v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v| - v - % B correct
% v -| v v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v - v - % D correct
aṣṭottareṇa pattrāṇāṃ purāṇāṃ ca śatena yat /
alaṃkṛtaṃ mahāratnair nānārūpair vinirmitam
% - - v - v| - - -| % A pathyā
% v - -| v| v - v| - % B correct
% v - v -| v - - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
cakravartivimānaṃ te siddham etad amuṣya ca /
pureṣv antaḥpurāṇy eṣu sarveṣu sthāpayiṣyasi
% - v - v v - -| -| % A pathyā
% - v| - v| v - v| - % B correct
% v -| - - v -| - v| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
yena tāny apradhṛṣyāṇi bhaviṣyanti bhavaddviṣām /
ity antarikṣād dhīraṃ tam uvācātha sarasvatī
% - v| -| - v - - v| % A pathyā
% v - - v| v - v - % B correct
% -| - v - -| - -| v| % C ma-vipulā
% v - - v| v - v - % D correct
tataḥ sa yājñavalkyaṃ taṃ guruṃ prahvo vyajijñapat /
ādiśyatāṃ prayacchāmi kīdṛśīṃ dakṣiṇām iti
% v -| v| - v - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% - - v -| v - - v| % C pathyā
% - v -| - v -| v - % D correct
nijābhiṣekakāle māṃ smarer eṣaiva dakṣiṇā /
gaccha tāvat svakaṃ sainyam iti taṃ so 'bravīn muniḥ
% v - v - v - -| -| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - v| - -| v -| - v| % C pathyā
% v v| -| -| v -| v - % D correct
natvā tatas taṃ sa muniṃ vimānaṃ cādhiruhya tat /
tat sumerunivāsasthaṃ sainyaṃ sūryaprabho yayau
% - -| v -| -| v| v -| % A bha-vipulā
% v - -| - v - v| - % B correct
% -| v - v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
tatrākhyātasvavṛttāntaṃ sasunīthasumeravaḥ /
siddhavidyāvimānaṃ tam abhyanandan mayādayaḥ
% - - - - v - - -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
tataḥ sunīthaḥ sasmāra taṃ suvāsakumārakam /
sa cāgatya mayādīṃs tāñ jagādaivaṃ sarājakān
% v -| v - -| - - v| % A ma-vipulā
% -| v - v v - v - % B correct
% v| - - v| v - -| -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
siddhaṃ vimānaṃ vidyāś ca sarvāḥ sūryaprabhasya tat /
udāsīnāḥ kim adyāpi sthitāḥ stha ripunirjaye
% - -| v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v - - -| v| - - -| % C pathyā
% v -| v| v v - v - % D correct
tac chrutvā sa mayo 'vādīd yuktaṃ bhagavatoditam /
kiṃ tu prāk preṣyatāṃ dūto nītis tāvat prayujyatām
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% -| -| -| - v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
evaṃ mayāsureṇokte so 'bravīn muniputrakaḥ /
astv evaṃ kā kṣatis tarhi prahastaḥ preṣyatām ayam
% - -| v - v - - -| % A pathyā
% -| v -| v v - v - % B correct
% -| - -| -| v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
eṣa sapratibho vagmī gatijñaḥ kāryakālayoḥ /
karkaśaś ca sahiṣṇuś ca sarvadūtaguṇānvitaḥ
% - v| - v v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% - v -| v| v - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
iti tadvacanaṃ sarve śraddhāya vyasṛjaṃs tataḥ /
prahastaṃ dattasaṃdeśaṃ dautyāya śrutaśarmaṇe
% v v| - v v -| - -| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
tasmin gate 'bravīt sūryaprabhas tān nikhilān nijān /
śrūyatāṃ yan mayā dṛṣṭam apūrvaṃ svapnakautukam
% - -| v -| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| -| v v -| v - % B correct
% - v -| -| v -| - v| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
jāne 'dya kṣīyamāṇāyāṃ paśyāmi rajanāv aham /
yāvan mahājalaughena vayaṃ sarve hriyāmahe
% - -| -| - v - - -| % A pathyā
% - - v| v v -| v - % B correct
% - -| v - v - - v| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
hriyamāṇāś ca nṛtyāmo na majjāmaḥ kathaṃ cana /
athaughaḥ sa parāvṛttaḥ pratikūlena vāyunā
% v v - -| v| - - -| % A pathyā
% v| - - -| v -| v - % B correct
% v - -| v| v - - -| % C pathyā
% v v - - v| - v - % D correct
tataḥ kenāpi puruṣeṇaitya jvalitatejasā /
uddhṛtya vahnau kṣiptāḥ smo na ca dahyamahe 'gninā
% v -| - - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - -| v v v - v - % B correct
% - - v| - -| - -| -| % C ma-vipulā
% v| v| - v v -| v - % D correct
etyātha megho raktaughaṃ pravṛṣṭas tena cāsṛjā /
vyāptā diśas tato nidrā naṣṭā me niśayā saha
% - - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| - v| - v - % B correct
% - -| v -| v -| - -| % C pathyā
% - -| -| v v -| v - % D correct
ity uktavantaṃ taṃ smāha sa suvāsakumārakaḥ /
āyāsapūrvo 'bhyudayaḥ svapnenānena sūcitaḥ
% -| - v - -| -| - v| % A ma-vipulā
% v| v - v v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - - - v| - v - % D correct
yo jalaughaḥ sa saṅgrāmo dhairyaṃ tad yad amajjanam /
nṛtyatāṃ hriyamāṇānāṃ jalais tatparivartakaḥ
% -| v - -| v| - - -| % A pathyā
% - -| -| v| v - v - % B correct
% - v -| v v - - -| % C pathyā
% v -| - v v - v - % D correct
yo yuṣmākaṃ marut so 'pi śaraṇaḥ ko'pi rakṣitā /
yaś coddhartā jvalattejāḥ pumān sākṣāt sa śaṃkaraḥ
% -| - - -| v -| -| v| % A pathyā
% v v -| - v| - v - % B correct
% -| - - -| v - - -| % C pathyā
% v -| - -| v| - v - % D correct
kṣiptāḥ sthāgnau ca yat tena tan nyastāḥ stha mahāmṛdhe /
meghodayas tato yac ca sa bhūyo 'pi bhayāgamaḥ
% - -| - -| v| -| - v| % A pathyā
% -| - -| v| v - v - % B correct
% - - v -| v -| -| v| % C pathyā
% v| - -| v| v - v - % D correct
raktaughavarṣaṇaṃ yac ca tad bhayasya vināśanam /
diśāṃ yad raktapūrṇatvam ṛddhiḥ sā mahatī ca vaḥ
% - - v - v -| -| v| % A pathyā
% -| v - v| v - v - % B correct
% v -| -| - v - - v| % C pathyā
% - -| -| v v -| v| - % D correct
svapnaś cānekadhānyārtho yathārtho 'pārtha eva ca /
yaḥ sadyaḥ sūcayaty artham anyārthaḥ so 'bhidhīyate
% - -| - - v - - -| % A pathyā
% v - -| - v| - v| - % B correct
% -| - -| - v -| - v| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
prasannadevatādeśarūpaḥ svapno yathārthakaḥ /
gāḍhānubhavacintādikṛtam āhur apārthakam
% v - v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v| - v| v - v - % D correct
rajomūḍhena manasā bāhyārthavimukhena hi /
jantur nidrāvaśaḥ svapnaṃ tais taiḥ paśyati kāraṇaiḥ
% v - - - v| v v -| % A na-vipulā
% - - v v v - v| - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% -| -| - v v| - v - % D correct
ciraśīghraphalatvaṃ ca tasya kālaviśeṣataḥ /
eṣa rātryantadṛṣṭas tu svapnaḥ śīghraphalapradaḥ
% v v - v v - -| v| % A pathyā
% - v| - v v - v - % B correct
% - v| - - v - -| -| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
etan munikumārāt te śrutvā tasmāt sunirvṛtāḥ /
utthāya dinakartavyaṃ vyadhuḥ sūryaprabhādayaḥ
% - -| v v v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v| v v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
tāvat prahastaḥ pratyāgāc chrutaśarmasakāśataḥ /
pṛṣṭo mayādibhiś caivaṃ yathāvṛttam avarṇayat
% - -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v v - v v - v - % B correct
% - -| v - v -| - -| % C pathyā
% v - - v| v - v - % D correct
ito gato 'haṃ tarasā trikūṭācalavartinīm /
tāṃ trikūṭapatākākhyāṃ nagarīṃ hemanirmitām
% v -| v -| -| v v -| % A bha-vipulā
% v - - v v - v - % B correct
% -| v - v v - - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tasyāṃ praviśya cāpaśyam ahaṃ kṣattṛniveditaḥ /
vṛtaṃ taṃ śrutaśarmāṇaṃ tais tair vidyādharādhipaiḥ
% - -| v - v| - - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% v -| -| v v - - -| % C pathyā
% -| -| - - v - v - % D correct
pitrā trikūṭasenena tathā vikramaśaktinā /
dhuraṃdhareṇa cānyaiś ca śūrair dāmodarādibhiḥ
% - -| v - v - - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% v - v - v| - -| v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
[dhareṇa em. for dhureṇa]
upaviśyātha tam ahaṃ śrutaśarmāṇam abhyadhām /
śrīmatā prahitaḥ sūryaprabheṇāhaṃ tvadantikam
% v v - - v| v| v -| % A na-vipulā
% v v - - v| - v - % B correct
% - v -| v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % D correct
saṃdiṣṭaṃ tena cedaṃ te prasādād dhūrjaṭer mayā /
vidyā ratnāni bhāryāś ca sahāyāś caiva sādhitāḥ
% - - -| - v| - -| -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - -| - - v| - -| v| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
tad ehi mila sainye me sahaitaiḥ khecareśvaraiḥ /
nihantāhaṃ viruddhānāṃ rakṣitā namatāṃ punaḥ
% v| - v| v v| - -| -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% v - - -| v - - -| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
yā cāgamyā hṛtājñāte sunīthatanayā tvayā /
kāmacūḍāmaṇiḥ kanyā muñca tām aśubhaṃ hi tat
% -| - - -| v - - -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% - v| -| v v -| v| - % D correct
evaṃ mayokte sarve te kruddhās tatraivam abhyadhuḥ /
ko nāma sa yad asmāsu darpāt saṃdiśatīdṛśam
% - -| v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% - -| - - v| - v - % B correct
% -| - v| v| v| - - v| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
martyeṣu saṃdiśatv evaṃ kas tu vidyādhareṣu saḥ /
varāko mānuṣo bhūtvāpy evaṃ dṛpyan vinaṅkṣyati
% - - v| - v -| - -| % A pathyā
% -| v| - - v - v| - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
tac chrutvoktaṃ mayā kiṃ kiṃ ko nāma sa niśamyatām /
sa hareṇeha yuṣmākaṃ cakravartī vinirmitaḥ
% -| - - -| v -| -| -| % A pathyā
% -| - v| v| v - v - % B correct
% v| v - - v| - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
martyo vā yadi tan martyair devatvam api sādhitam /
vidyādharaiś ca martyasya tasya dṛṣṭaḥ parākramaḥ
% - -| -| v v| -| - -| % A pathyā
% - - v| v v| - v - % B correct
% - - v -| v| - - v| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
nāśaś cehāgate tasmin kadācid vo hi dṛśyate /
ity evokte mayā kruddhā sā sabhā kṣobham āyayau
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% v - -| -| v| - v - % B correct
% -| - - -| v -| - -| % C pathyā
% -| v -| - v| - v - % D correct
adhāvatāṃ ca hantuṃ māṃ śrutaśarmadhuraṃdharau /
evaṃ paśyāmi śauryaṃ vām ity avocam ahaṃ ca tau
% v - v -| v| - -| -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% - -| - - v| - -| -| % C pathyā
% -| v - v| v -| v| - % D correct
tato dāmodareṇaitāv utthāya vinivāritau /
śāntaṃ dūtaś ca vipraś ca na vadhya iti jalpatā
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% - - v| v v - v - % B correct
% - -| - -| v| - -| v| % C pathyā
% v| - v| v v| - v - % D correct
tato vikramaśaktir mām avādīd gaccha dūta bhoḥ /
tvatsvāmīva hi sarve 'pi vayam īśvaranirmitāḥ
% v -| - v v - -| -| % A pathyā
% v - -| - v| - v| - % B correct
% - - - v| v| - -| v| % C pathyā
% v v| - v v - v - % D correct
tad āyātu sa paśyāmas tasyātithyakṣamā vayam /
evaṃ sagarvaṃ tenokte vihasann aham abravam
% v| - - v| v| - - -| % A pathyā
% - - - - v -| v - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v v -| v v| - v - % D correct
haṃsāḥ padmavane tāvan nādaṃ kurvanti susthitāḥ /
yāvat paśyanti nāyāntaṃ megham ācchāditāmbaram
% - -| - v v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - -| - - v| - - -| % C pathyā
% - v| - - v - v - % D correct
ity uktvotthāya sāvajñaṃ nirgatyāham ihāgataḥ /
etat prahastāc chrutvā tais tuṣṭiḥ prāpi mayādibhiḥ
% -| - - - v| - - -| % A pathyā
% - - - v| v - v - % B correct
% - -| v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - -| - v| v - v - % D correct
niścitya cāhavodyogaṃ sarve senāpatiṃ vyadhuḥ /
prabhāsam atha te sūryaprabhādyā raṇadurmadam
% - - v| - v - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - v| v v| -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % D correct
sarve ca raṇadīkṣāyāṃ te suvāsakumārataḥ /
nideśaṃ prāpya tad ahaḥ prāviśan niyatavratāḥ
% - -| v| v v - - -| % A pathyā
% -| v - v v - v - % B correct
% v - -| - v| v| v -| % C na-vipulā
% - v -| v v - v - % D correct
rātrau sūryaprabhaś cātra vrataśayyāgṛhāntaram /
praviṣṭām aikṣatāpūrvām anidro varakanyakām
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
sā tasya vyājasuptasya prasuptasacivasya ca /
svairaṃ nikaṭam āgatya sakhīm āha sahasthitām
% -| - -| - v - - -| % A pathyā
% v - v v v - v| - % B correct
% - -| v v v| - - v| % C pathyā
% v -| - v| v - v - % D correct
yadi suptasya viśrāntavilāsāpīyam īdṛśī /
rūpaśobhāsya tat kīdṛk prabuddhasya bhavet sakhi
% v v| - - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - - - v| - v - % B correct
% - v - - v| -| - -| % C pathyā
% v - - v| v -| v - % D correct
tad astu na prabodhyo 'sau pūritaṃ kautukaṃ dṛśoḥ /
adhikaṃ hi nibaddhena kim atra hṛdayena me
% v| - v| -| v - -| -| % A pathyā
% - v -| - v -| v - % B correct
% v v -| v| v - - v| % C pathyā
% v| - v| v v - v| - % D correct
bhaviṣyaty asya saṅgrāmaḥ samaṃ hi śrutaśarmaṇā /
tat tatra ko vijānāti bhavitā kila kasya kim
% v - -| - v| - - -| % A pathyā
% v -| -| v v - v - % B correct
% -| - v| -| v - - v| % C pathyā
% v v -| v v| - v| - % D correct
prāṇavyayāya śūrāṇāṃ jāyate hi raṇotsavaḥ /
tatrāsyāstu śivaṃ tāvat tato jñāsyāmahe punaḥ
% - - v - v| - - -| % A pathyā
% - v -| v| v - v - % B correct
% - - - v| v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
kāmacūḍāmaṇir yena kiṃ ca vyomavihāriṇā /
dṛṣṭā tasyāsya hṛdayaṃ mādṛśī kā nu rañjayet
% - v - - v -| - v| % A pathyā
% -| -| - v v - v - % B correct
% - -| - - v| v v -| % C na-vipulā
% - v -| -| v| - v - % D correct
evaṃ tayokte sāvādīt tatsakhī kiṃ bravīṣy adaḥ /
asaṅgo hṛdayasyāsminn āyattaś caṇḍi kiṃ tava
% - -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v -| -| v -| v - % B correct
% v - -| v v - - -| % C pathyā
% - - -| - v| -| v - % D correct
yena dṛṣṭena hṛdayaṃ kāmacūḍāmaṇer hṛtam /
so 'nyasyā na haret kasyā yadi sākṣād arundhatī
% - v| - - v| v v -| % A na-vipulā
% - v - - v -| v - % B correct
% -| - -| v| v -| - -| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
vidyāvaśāc ca kalyāṇaṃ vetsi kiṃ nāsya saṃgare /
etasya bhāryāś coktāḥ stha siddhaiḥ saccakravartinaḥ
% - - v -| v| - - -| % A pathyā
% - v| -| - v| - v - % B correct
% - - v| - -| - -| v| % C ma-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
kāmacūḍāmaṇis tvaṃ ca suprabhā caikagotrajā /
eṣv eva pariṇītā ca dineṣv etena suprabhā
% - v - - v -| -| v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% -| - v| v v - -| v| % C pathyā
% v -| - - v| - v - % D correct
tat kim asyāśivaṃ yuddhe na hi siddhavaco mṛṣā /
kiṃ cāhṛtaṃ suprabhayā cittaṃ yasyāsya tasya kim
% -| v| - - v -| - -| % A pathyā
% v| v| - v v -| v - % B correct
% -| - v -| - v v -| % C bha-vipulā
% - -| - - v| - v| - % D correct
nāhared bhavatī tvaṃ hi rūpeṇābhyadhikānaghe /
bāndhavāpekṣayā vā te vikalpo yadi tan na sat
% - v -| v v -| -| v| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% - v - - v -| -| -| % C pathyā
% v - -| v v| -| v| - % D correct
[-aghe em. for -adhe]
bhartāraṃ hi vinā nānyaḥ satīnām asti bāndhavaḥ /
etatsakhīvacaḥ śrutvā sāvocad varakanyakā
% - - -| v| v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v| - v - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
satyaṃ sakhi tvayā proktaṃ na kāryaṃ me 'nyabandhubhiḥ /
saṃkhye cāsyāryaputrasya jayaṃ jāne svavidyayā
% - -| v -| v -| - -| % A pathyā
% v| - -| -| v - v - % B correct
% - -| - - v - - v| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
siddhāni cāsya ratnāni vidyāś cādyāpi kiṃ punaḥ /
naitasyauṣadhayaḥ siddhās tena me dūyate manaḥ
% - - v| - v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v| -| v - % B correct
% - - - v v -| - -| % C pathyā
% - v| -| - v -| v - % D correct
candrapādagirau tāś ca sarvāḥ santi guhāntare /
sidhyanti puṇyabhājaś ca cakravartina eva tāḥ
% - v - v v -| -| v| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - - v| - v - -| v| % C pathyā
% - v - v v| - v| - % D correct
tad eṣa sādhayed gatvā tatra sarvauṣadhīr yadi /
bhadraṃ tat syād yad āsannaḥ prātar asya mahāhavaḥ
% v| - v| - v -| - -| % A pathyā
% - v| - - v -| v - % B correct
% - -| -| -| v| - - -| % C pathyā
% - v| - v| v - v - % D correct
etac chrutvākhilaṃ tyaktvā vyājanidrāṃ sa utthitaḥ /
sūryaprabhaḥ savinayaṃ tām uvācātra kanyakām
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% - - v -| v v v -| % C na-vipulā
% -| v - - v| - v - % D correct
darśito 'tīva mugdhākṣi pakṣapāto mayi tvayā /
tad eṣa tatra gacchāmi kāsi tvam iti śaṃsa me
% - v -| - v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% v| - v| - v| - - v| % C pathyā
% - -| v| v v| - v| - % D correct
etac chrutvā śrutaṃ sarvam aneneti trapānatā /
tūṣṇīṃ babhūva sā kanyā tatsakhī tu jagāda sā
% - -| - -| v -| - v| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| v - v| -| - -| % C pathyā
% - v -| v| v - v| - % D correct
eṣā vidyādharendrasya sumeror anujātmajā /
kanyā vilāsinī nāma tvaddarśanasakautukā
% - -| - - v - - v| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - -| v - v -| - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
evam uktavatīm eva tāṃ sakhīṃ sā vilāsinī /
ehi saṃprati gacchāva ity uktvā prayayau tataḥ
% - v| - v v -| - v| % A pathyā
% -| v -| -| v - v - % B correct
% - v| - v v| - - v| % C pathyā
% -| - -| v v -| v - % D correct
tataḥ prabhāsādibhyas tat prabodhya tadudīritam /
sūryaprabhaḥ svamantribhyaḥ śaśaṃsauṣadhisādhanam
% v -| v - - - -| -| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v - v| v v - v - % B correct
% - - v -| v - - -| % C pathyā
% v - - v v - v - % D correct
visasarja prahastaṃ ca yogyaṃ tatsādhanāya saḥ /
tad ākhyātuṃ sunīthasya sumeroś ca mayasya ca
% v v - -| v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v| - - -| v - - v| % C pathyā
% v - -| v| v - v| - % D correct
tair āgataiḥ śraddadhānaiḥ samaṃ sa sacivānvitaḥ /
niśi sūryaprabhaḥ prāyāc candrapādācalaṃ prati
% -| - v -| - v - -| % A ra-vipulā
% v -| v| v v - v - % B correct
% v v| - - v -| - -| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
gacchatāṃ ca kramāt teṣām uttasthur mārgarodhinaḥ /
yakṣaguhyakakūṣmāṇḍā vighnā nānāyudhodyatāḥ
% - v -| -| v -| - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - v - v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
kāṃścid astrair vimohyaitān kāṃścit saṃstabhya vidyayā /
candrapādagiriṃ taṃ te prāpuḥ sūryaprabhādayaḥ
% - v| - -| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - v - v v -| -| -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tatraiṣāṃ tadguhādvāraprāptānāṃ śāṃkarā gaṇāḥ /
etya praveśaṃ rurudhur vicitravikṛtānanāḥ
% - - -| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % B correct
% - -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - v v v - v - % D correct
etaiḥ saha na yoddhavyaṃ kupyed dhi bhagavān haraḥ /
tannāmāṣṭasahasreṇa tam eva varadaṃ stumaḥ
% - -| v v| v| - - -| % A pathyā
% - -| v| v v -| v - % B correct
% - - - v v - - v| % C pathyā
% v| - v| v v -| v - % D correct
tenaiva te prasīdanti tadgaṇā ity avocata /
sa suvāsakumāras tān atha sūryaprabhādikān
% - - v| -| v - - v| % A pathyā
% - v -| -| v - v - % B correct
% v| v - v v - -| -| % C pathyā
% v v| - - v - v - % D correct
tatas tatheti sarve te tathaiva haram astuvan /
svāmistutiprasannāś ca tān vadanti sma te gaṇāḥ
% v -| v - v| - -| -| % A pathyā
% v - v| v v| - v - % B correct
% - - v - v - -| v| % C pathyā
% -| v - -| v| -| v - % D correct
mukteyaṃ vo guhāsmābhir gṛhṇītāsyāṃ mahauṣadhīḥ /
sūryaprabheṇa tv etasyāṃ na praveṣṭavyam ātmanā
% - - -| -| v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - - v - -||- - -| % C ma-vipulā
% -| v - - v| - v - % D correct
prabhāsaḥ praviśatv etām etasya sugamā hy asau /
etad gaṇavacaḥ sarve te tathety anumenire
% v - -| v v -| - -| % A pathyā
% - - v| v v -||v - % B correct
% - -| v v v -| - -| % C pathyā
% -| v -| v v - v - % D correct
tataḥ praviśatas tasya prabhāsasya tadaiva sā /
guhā baddhāndhakārāpi suprakāśā kim apy abhūt
% v -| v v v -| - -| % A pathyā
% v - - v| v - v| - % B correct
% v -| - - v - - v| % C pathyā
% - v - -| v| -| v - % D correct
utthāya ca mahāghorarūpā apy atra rākṣasāḥ /
catvāraḥ kiṃkarā ūcuḥ praṇatāḥ praviśeti tam
% - - v| v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v| - v - % B correct
% - - -| - v -| - -| % C pathyā
% v v -| v v - v| - % D correct
atha praviśya saṃgṛhya divyāḥ saptauṣadhīḥ sa tāḥ /
prabhāso nirgataḥ sūryaprabhāya nikhilā dadau
% v -| v - v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% v - -| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v -| v - % D correct
mahāprabhāvāḥ saptaitāḥ siddhāḥ sūryaprabhādya te /
oṣadhya iti tatkālaṃ gaganād udagād vacaḥ
% v - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| - - v - v| - % B correct
% - - v| v v| - - -| % C pathyā
% v v -| v v -| v - % D correct
tac chrutvā muditāḥ sūryaprabhādyāḥ sarva eva te /
svasainyam āyayuḥ kṣipraṃ sumervāspadam āśritam
% -| - -| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v| - v| - % B correct
% v - v| - v -| - -| % C pathyā
% v - - v v| - v - % D correct
tatrāpṛcchat sunītho 'tha taṃ suvāsakumārakam /
mune sūryaprabhaṃ hitvā prabhāsaḥ kiṃ praveśitaḥ
% - - - -| v - -| v| % A pathyā
% -| v - v v - v - % B correct
% v -| - - v -| - -| % C pathyā
% v - -| -| v - v - % D correct
gaṇair guhāyāṃ kiṃ caiṣa kiṃkarair api satkṛtaḥ /
etac chrutvā sa sarveṣu śṛṇvatsu munir abhyadhāt
% v -| v - -| -| - v| % A ma-vipulā
% - v -| v v| - v - % B correct
% - -| - -| v| - - v| % C pathyā
% - - v| v v| - v - % D correct
[gaṇair em. for guṇair]
śrūyatāṃ kathayāmy etat prabhāso hitakṛt param /
sūryaprabhasyātmabhūto na bhedo 'sty anayor dvayoḥ
% - v -| v v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% - - v - - v - -| % C ra-vipulā, caesura after 4th syllable in compound or incorrect?
% v| - -||v v -| v - % D correct
kiṃ ca prabhāsena samo nānyaḥ śauryaprabhāvavān /
asti prāgjanmasukṛtair etadīyā ca sā guhā
% -| -| v - - v| v -| % A bha-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v v v -| % C na-vipulā
% - v - -| v| -| v - % D correct
yo 'yaṃ yādṛk purā cābhūt tad idaṃ kathayāmi vaḥ /
babhūva namucir nāma pūrvaṃ dānavasattamaḥ
% -| -| - -| v -| - -| % A pathyā
% v| v -| v v - v| - % B correct
% v - v| v v -| - v| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
yasya dānaprasaktasya mahāvīrasya nābhavat /
adeyam ahitāyāpi yācamānāya kiṃcana
% - v| - - v - - v| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% v - v| v v - - v| % C pathyā
% - v - - v| - v - % D correct
daśavarṣasahasrāṇi sa taptvā dhūmapas tapaḥ /
lohāśmakāṣṭhāvadhyatvaṃ viriñcāt prāptavān varam
% v v - v v - - v| % A pathyā
% v| - -| - v -| v - % B correct
% - - v - - - - -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v - -| - v -| v - % D correct
tato sakṛd vijityendraṃ kāṃdiśīkaṃ sa taṃ vyadhāt /
tat prārthya kaśyaparṣis taṃ devaiḥ saṃdhim akārayat
% v -| v -| v - - -| % A pathyā
% - v - -| v| -| v - % B correct
% -| - v| - v - -| -| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
atha viśrāntavairās te saṃmantryaiva surāsurāḥ /
dugdhāmbhonidhim abhyetya mamanthur mandarādriṇā
% v v| - - v - -| -| % A pathyā
% - - - v| v - v - % B correct
% - - - v v| - - v| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
tato 'cyutādayo bhāgān kamalāprabhṛtīn yathā /
prāpus tathoccaiḥśravasaṃ hayaṃ namucir āptavān
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% v v - v v -| v - % B correct
% - -| v - - v v -| % C bha-vipulā
% v -| v v v| - v - % D correct
anye devāsurāś cānyān pradiṣṭān brahmaṇā pṛthak /
lebhire vividhān bhāgān mathyamānārṇavotthitān
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
manthaparyantalabdhe ca tridaśair amṛte hṛte /
teṣām athāsurāṇāṃ ca punar vairam ajāyata
% - v - - v - -| -| % A pathyā
% v v -| v v -| v - % B correct
% - -| v - v - -| v| % C pathyā
% v -| - v| v - v - % D correct
tato devāsuraraṇe jaghne yo yo 'suraḥ suraiḥ /
āghrāyoccaiḥśravās taṃ taṃ jīvāyām āsa tatkṣaṇam
% v -| - - v v v -| % A na-vipulā
% - -| -| -| v -| v - % B correct
% - - - - v -| -| -| % C pathyā
% - - -| - v| - v - % D correct
ajeyā jajñire tena devānāṃ daityadānavāḥ /
tato viṣaṇṇaṃ vakti sma rahaḥ śakraṃ bṛhaspatiḥ
% v - -| - v -| - v| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v -| v - -| - -| v| % C ma-vipulā
% v -| - -| v - v - % D correct
ekas tavātropāyo 'sti taṃ kuruṣvāvilambitam /
svayaṃ yācasva gatvā tvaṃ namuciṃ taṃ hayottamam
% - -| v - - - -| v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% -| v - - v - v - % B correct
% v -| - - v| - -| -| % C pathyā
% v v -| -| v - v - % D correct
vipakṣāyāpi tubhyaṃ taṃ sa hayaṃ na na dāṣyati /
khaṇḍayiṣyati nājanmasaṃcitaṃ dātṛtāyaśaḥ
% v - - - v| - -| -| % A pathyā
% v| v -| v| v| - v - % B correct
% - v - v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % D correct
ity ukto devaguruṇā mahendras tridaśaiḥ saha /
gatvā yayāce namuciṃ tam uccaiḥśravasaṃ hayam
% -| - -| - v v v -| % A na-vipulā
% v - -| v v -| v - % B correct
% - -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v| - - v v -| v - % D correct
na me parāṅmukho gacchaty arthī tatrāpi vāsavaḥ /
tad asmai namucir bhūtvā dadyāṃ nāhaṃ kathaṃ hayam
% v| -| v - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v| - -| v v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
jagatsu dātṛtākīrtir yā mayā ciram arjitā /
sā cen mlāniṃ gatā tan me kiṃ śriyā jīvitena vā
% v - v| - v - - -| % A pathyā
% -| v -| v v| - v - % B correct
% -| -| - -| v -| -| -| % C pathyā
% -| v -| - v - v| - % D correct
iti saṃcintya śakrāya tam uccaiḥśravasaṃ dadau /
vāryamāṇo 'pi śukreṇa namuciḥ sa mahāśayaḥ
% v v| - - v| - - v| % A pathyā
% v| - - v v -| v - % B correct
% - v - -| v| - - v| % C pathyā
% v v -| v| v - v - % D correct
[namuciḥ em. for namuciṃ]
dattāśvam atha viśvāsya taṃ gāṅgena jaghāna saḥ /
śastrādyavadhyaṃ phenena vajranyastena vṛtrahā
% - - v| v v| - - v| % A pathyā
% -| - - v| v - v| - % B correct
% - - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - - - - v| - v - % D correct
aho durantā saṃsāre bhogatṛṣṇā yayā hṛtāḥ /
anaucityād akīrteś ca devā api na bibhyati
% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v - -| v -| v - % B correct
% v - - -| v - -| v| % C pathyā
% - -| v v| v| - v - % D correct
tad buddhvā tasya namucer danur mātā tapobalāt /
cakāra duḥkhasaṃtaptā saṃkalpaṃ śokaśāntaye
% -| - -| - v| v v -| % A na-vipulā
% v -| - -| v - v - % B correct
% v - v| - v - - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
sa eva me punar garbhe saṃbhūyān namucir balī /
bhūyāc ca sarvadevānām ajeyaḥ saṃyugeṣv iti
% v| - v| -| v -| - -| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% - -| v| - v - - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
tataḥ sa tasyāḥ saṃbhūya garbhe jāto 'suraḥ punaḥ /
sarvaratnamayo nāmnā prabalo balayogataḥ
% v -| v| - -| - - v| % A ma-vipulā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% - v - v v -| - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
so 'pi taptatapāḥ prīṇan prāṇair apy arthinaḥ kṛtī /
śatakṛtvo jigāyendraṃ prabalo dānaveśvaraḥ
% -| v| - v v -| - -| % A pathyā
% - -| -| - v -| v - % B correct
% v v - -| v - - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tataḥ saṃmantrya devās tam upetyaivaṃ yayācire /
dehaṃ puruṣamedhārtham asmabhyaṃ dehi sarvathā
% v -| - - v| - -| v| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| v v v - - v| % C pathyā
% - - -| - v| - v - % D correct
tac chrutvā sa ripubhyo 'pi tebhyo deham adān nijam /
prāṇān udārā visṛjanty arthino na parāṅmukhān
% -| - -| v| v - -| v| % A pathyā
% - -| - v| v -| v - % B correct
% - -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - v -| v| v - v - % D correct
tataḥ sa khaṇḍaśo devaiḥ kṛtaḥ prabaladānavaḥ /
manuṣyaloke jāto 'dya prabhāsavapuṣā punaḥ
% v -| v| - v -| - -| % A pathyā
% v -| v v v - v - % B correct
% v - v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% v - v v v -| v - % D correct
tad evam ādau namucis tato 'bhūt prabalaś ca saḥ /
saiṣa prabhāsas tatpuṇyaprabhāvād durjayo 'ribhiḥ
% v| - v| - -| v v -| % A bha-vipulā
% v -| -| v v -| v| - % B correct
% - -| v - -| - - - % C ma-vipulā, pādas compounded?
% v - -| - v -| v - % D correct
yā ca saṃbandhinī tasya prabalasyauṣadhīguhā /
tena prabhāsasyātmīyā vaśyā sāsya sakiṃkarā
% -| v| - - v -| - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - -| v - - - - -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - -| - v| v - v - % D correct
tadadhaś cāsti pātāle mandiraṃ prabalasya tat /
yatra dvādaśa santy asya mukhyabhāryāḥ svalaṃkṛtāḥ
% v v -| - v| - - -| % A pathyā
% - v -| v v - v| - % B correct
% - -| - v v| -| - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
vividhāni ca ratnāni nānāpraharaṇāni ca /
cintāmaṇiś ca lakṣaṃ ca yodhānāṃ turagās tathā
% v v - v| v| - - v| % A pathyā
% - - v v v - v| - % B correct
% - - v -| v| - -| v| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
tat prabhāsasya saṃbandhi sarvam asya purārjitam /
tad īdṛśaḥ prabhāso 'yaṃ nāsyedaṃ kiṃcid adbhutam
% -| v - - v| - - v| % A pathyā
% - v| - v| v - v - % B correct
% v| - v -| v - -| -| % C pathyā
% - - -| - v| - v - % D correct
evaṃ tato munikumārakato niśamya sūryaprabhaprabhṛtayaḥ samayaprabhāsāḥ /
ratnādy avāptum atha tat prayayus tadaiva pātālagaṃ prabalaveśmabilapraveśam
% - -| v -| v v v - v v -| v - v % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v -| v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v| v v| -| v v -| v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
tena praviśya parigṛhya ca pūrvapatnīś cintāmaṇiṃ ca turagān asurāṃś ca yodhān /
nirgatya cāttanikhiladraviṇaḥ sa ekaḥ sūryaprabhaṃ kim api toṣitavān prabhāsaḥ
% - -| v - v| v v - v| v| - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v| v v -| v v -| v| - - % Vasantatilaka (14)
% - - v| - v v v - v v -| v| - - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v| v v| - v v -| v - - % Vasantatilaka (14)
atha samayasunīthaḥ saprabhāsaḥ sumeruprabhṛtibhir anuyāto rājabhir mantribhiś ca /
drutam abhimatasiddhiṃ prāpya sūryaprabho 'sau punar api nijasenāsaṃniveśaṃ tam āgāt
% v v| v v v v - -| - v - -| v - - % Mālinī (8+7)
% v v v v| v v - -| - v -| - v -| - % Mālinī (8+7)
% v v| v v v v - -| - v| - - v -| - % Mālinī (8+7)
% v v| v v| v v - - - v - -| v| - - % Mālinī (8+7): caesura in compound or incorrect?
tatra so 'suranarādhipādiṣu
svasvavāsakagateṣu teṣu tam /
rātriśeṣam anayat kuśāstare
saṃnigṛhya raṇadīkṣitaḥ punaḥ
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0