Kathāsaritsāgara · Chapter 4.2
% v -| v| v v - v - v v v - v - - v - % Pṛthvī (8+9): caesura in compound or incorrect?
% v -| v v v -| v -| v v v - v -| - v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v| v v - v -| v v v - v| - -| v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v v| v - v -| v v v -| v| - - v - % Pṛthvī (8+9)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare naravāhanadattajananalambake prathamas taraṅgaḥ /
dvitīyas taraṅgaḥ /
atha vāsavadattāyā vatseśahṛdayotsavaḥ /
saṃbabhūvācirād garbhaḥ kāmāṃśāvatarojjvalaḥ
% v v| - v v - - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
sā babhau lolanetreṇa mukhenāpāṇḍukāntinā /
śaśāṅkeneva garbhasthakāmapremopagāminā
% -| v -| - v - - v| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - - - v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % D correct
āsīnāyāḥ patisnehād ratiprītī ivāgate /
rejatuḥ pratime tasyā maṇiparyaṅkapārśvayoḥ
% - - - -| v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
bhāvividyādharādhīśagarbhasevārtham iṣṭadāḥ /
mūrtā vidyā ivāyātāḥ sakhyas tāṃ paryupāsata
% - v - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v| - v - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% - -| -| - v - v - % D correct
vinīlapallavaśyāmamukhau sātha payodharau /
sūnor garbhābhiṣekāya babhāra kalaśāv iva
% v - v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - v| v - v - % B correct
% - -| - - v - - v| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
svacchasphuritasacchāyamaṇikuṭṭimaśobhinaḥ /
sukhaśayyāgatā madhye mandirasya rarāja sā
% - - v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v v - v - % B correct
% v v - - v -| - -| % C pathyā
% - v - v| v - v| - % D correct
bhāvitattanayākrāntiśaṅkākampitavāribhiḥ /
upetya sevyamāneva samantād ratnarāśibhiḥ
% - v - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % B correct
% v - v| - v - - v| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
tasyā vimānamadhyastharatnotthā pratimā babhau /
vidyādharaśrīr nabhasā praṇāmārtham ivāgatā
% - -| v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v -| v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - - v| v - v - % D correct
mantrasādhanasaṃnaddhasādhakendrakathāsu ca /
babhūva sā dohadinī prasaṅgopanatāsu ca
% - v - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v - v| - % B correct
% v - v| -| - v v -| % C bha-vipulā
% v - - v v - v| - % D correct
sarasārabdhasaṃgītā vidyādharavarāṅganāḥ /
svapne tām ambarotsaṅgam ārūḍhām upatasthire
% v v - - v - - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - -| -| - v - - v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
prabuddhā sevituṃ sākṣāt tad evābhilalāṣa sā /
nabhaḥkrīḍāvilasitaṃ lakṣyabhūtalakautukam
% v - -| - v -| - -| % A pathyā
% v| - - v v - v| - % B correct
% v - - - v v v -| % C na-vipulā
% - v - v v - v - % D correct
taṃ ca dohadam etasyā devyā yaugandharāyaṇaḥ /
yantramantrendrajālādiprayogaiḥ samapūrayat
% -| v| - v v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - v - - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % D correct
vijahāra ca sā tais taiḥ prayogair gaganasthitā /
pauranārījanotpakṣmalocanāścaryadāyibhiḥ
% v v - v| v| -| -| -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - v - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
ekadā vāsakasthāyās tasyāś ca samajāyata /
hṛdi vidyādharodārakathāśravaṇakautukam
% - v -| - v - - -| % A pathyā
% - -| v| v v - v - % B correct
% v v| - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % D correct
tatas tayārthito devyā tatra yaugandharāyaṇaḥ /
tasyāḥ sarveṣu śṛṇvatsu nijagāda kathām imām
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - v| - - v - v - % B correct
% - -| - - v| - - v| % C pathyā
% v v - v| v -| v - % D correct
asty ambikājanayitā nagendro himavān iti /
na kevalaṃ girīṇāṃ yo gurur gaurīpater api
% -| - v - v v v -| % A na-vipulā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v| - v -| v - -| -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
vidyādharanivāse ca tasmin vidyādharādhipaḥ /
uvāsa rājā jīmūtaketur nāma mahācale
% - - v v v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - v| - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - -| - v| v - v - % D correct
tasyābhūt kalpavṛkṣaś ca gṛhe pitṛkramāgataḥ /
nāmnānvarthena vikhyāto yo manorathadāyakaḥ
% - - -| - v - -| v| % A pathyā
% v -| v - v - v - % B incorrect: syllables 2-4 are ra (- v -), correct by poetical licence: "ṛkr" laghu
% - - - - v| - - -| % C pathyā
% -| v - v v - v - % D correct
kadācic ca sa jīmūtaketū rājābhyupetya tam /
udyāne devatātmānaṃ kalpadrumam ayācata
% v - -| v| v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v| - % B correct
% - - -| - v - - -| % C pathyā
% - - v v| v - v - % D correct
sarvadā prāpyate 'smābhis tvattaḥ sarvam abhīpsitam /
tad aputrāya me dehi deva putraṃ guṇānvitam
% - v -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% v| v - - v| -| - v| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
tataḥ kalpadrumo 'vādīd rājann utpatsyate tava /
jātismaro dānavīraḥ sarvabhūtahitaḥ sutaḥ
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - - v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - v - v v -| v - % D correct
tac chrutvā sa prahṛṣṭaḥ san kalpavṛkṣaṃ praṇamya tam /
gatvā nivedya tad rājā nijāṃ devīm anandayat
% -| - -| -| v - -| -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - -| v - v| -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
atha tasyācirād eva rājñaḥ sūnur ajāyata /
jīmūtavāhanaṃ taṃ ca nāmnā sa vidadhe pitā
% v v| - - v -| - v| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - - v - v -| -| v| % C pathyā
% - -| v| v v -| v - % D correct
tataḥ sahajayā sākaṃ sarvabhūtānukampayā /
jagāma sa mahāsattvo vṛddhiṃ jīmūtavāhanaḥ
% v -| v v v -| - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - v| v| v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
kramāc ca yauvarājyasthaḥ paricaryāprasāditam /
lokānukampī pitaraṃ vijane sa vyajijñapat
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v v -| -| v - v - % D correct
jānāmi tāta yad bhāvā bhave 'smin kṣaṇabhaṅgurāḥ /
sthiraṃ tu mahatām ekam ākalpam amalaṃ yaśaḥ
% - - v| - v| -| - -| % A pathyā
% v -| -| v v - v - % B correct
% v -| v| v v -| - v| % C pathyā
% - - v| v v -| v - % D correct
paropakṛtisaṃbhūtaṃ tad eva yadi hanta tat /
kim anyat syād udārāṇāṃ dhanaṃ prāṇādhikapriyam
% v - v v v - - -| % A pathyā
% v| - v| v v| - v| - % B correct
% v| - -| -| v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
saṃpac ca vidyud iva sā lokalocanakhedakṛt /
lolā kvāpi layaṃ yāti yā parānupakāriṇī
% - -| v| - v| v v| -| % A na-vipulā
% - v - v v - v - % B correct
% - -| - v| v -| - v| % C pathyā
% -| v - v v - v - % D correct
tad eṣa kalpaviṭapī kāmado yo 'sti naḥ sa cet /
parārthaṃ viniyujyeta tadāptaṃ tat phalaṃ bhavet
% v| - v| - v v v -| % A na-vipulā
% - v -| -| v| -| v| - % B correct
% v - -| v v - - v| % C pathyā
% v - -| -| v -| v - % D correct
tat tathāhaṃ karomīha yathaitasya samṛddhibhiḥ /
adaridrā bhavaty eṣa sarvārthijanasaṃhatiḥ
% -| v - -| v - - v| % A pathyā
% v - - v| v - v - % B correct
% v v - -| v -| - v| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
iti vijñāpya pitaraṃ tadanujñām avāpya saḥ /
jīmūtavāhano gatvā taṃ kalpadrumam abravīt
% v v| - - v| v v -| % A na-vipulā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% -| - - v v| - v - % D correct
deva tvaṃ śaśvad asmākam abhīṣṭaṃ phaladāyakaḥ /
tad ekam idam adya tvaṃ mama pūraya vāñchitam
% - -| -| - v| - - v| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% v| - v| v v| - -| -| % C pathyā
% v v| - v v| - v - % D correct
adaridrāṃ kuruṣvaitāṃ pṛthivīm akhilāṃ sakhe /
svasty astu te pradatto 'si lokāya draviṇārthine
% v v - -| v - - -| % A pathyā
% v v -| v v -| v - % B correct
% -| - v| -| v - -| v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
ity uktas tena dhīreṇa kalpavṛkṣo vavarṣa saḥ /
kanakaṃ bhūtale bhūri nananduś cākhilāḥ prajāḥ
% -| - -| - v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% v v -| - v -| - v| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
dayālur bodhisattvāṃśaḥ ko 'nyo jīmūtavāhanāt /
śaknuyād arthisāt kartum api kalpadrumaṃ kṛtī
% v - -| - v - - -| % A pathyā
% -| -| - - v - v - % B correct
% - v -| - v -| - v| % C pathyā
% v v| - - v -| v - % D correct
iti jātānurāgāsu tato dikṣu vidikṣv api /
jīmūtavāhanasyoccaiḥ paprathe viśadaṃ yaśaḥ
% v v| - - v - - v| % A pathyā
% v -| - v| v -| v - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
tataḥ putraprathābaddhamūlaṃ rājyaṃ samatsarāḥ /
dṛṣṭvā jīmūtaketos tadgotrajā vikṛtiṃ yayuḥ
% v -| - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| - - v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v -| v - % D correct
dānopayuktasatkalpavṛkṣayuktāspadaṃ ca tat /
menire niṣprabhāvatvāj jetuṃ sukaram eva te
% - - v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v| - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% - -| v v v| - v| - % D correct
[-yuktāspadaṃ em. for -muktāspadaṃ]
tataḥ saṃbhūya yuddhāya kṛtabuddhiṣu teṣu ca /
pitaraṃ tam uvācaivaṃ dhīro jīmūtavāhanaḥ
% v -| - - v| - - v| % A pathyā
% v v - v v| - v| - % B correct
% v v -| v| v - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
yathā śarīram evedaṃ jalabudbudasaṃnibham /
pravātadīpacapalās tathā kasya kṛte śriyaḥ
% v -| v - v| - - -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% v - v - v v v -| % C na-vipulā
% v -| - v| v -| v - % D correct
tā apy anyopamardena manasvī ko 'bhivāñchati /
tasmāt tata mayā naiva yoddhavyaṃ gotrajaiḥ saha
% -| -| - - v - - v| % A pathyā
% v - -| -| v - v - % B correct
% - -| v v| v -| - v| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
rājyaṃ tyaktvā tu gantavyam itaḥ kvāpi vanaṃ mayā /
āsatāṃ kṛpaṇā ete mā bhūt svakulasaṃkṣayaḥ
% - -| - -| v| - - v| % A pathyā
% v -| - v| v -| v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% -| -| v v v - v - % D correct
ity uktavantaṃ jīmūtavāhanaṃ sa pitā tataḥ /
jīmūtaketur apy evaṃ jagāda kṛtaniścayaḥ
% -| - v - -| - - v % A ma-vipulā, pādas compounded?
% - v -| v| v -| v - % B correct
% - - v - v| -| - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
mayāpi putra gantavyaṃ kā hi vṛddhasya me spṛhā /
rājye tṛṇa iva tyakte yūnāpi kṛpayā tvayā
% v - v| - v| - - -| % A pathyā
% -| v| - - v| -| v - % B correct
% - -| v v| v -| - -| % C pathyā
% - - v| v v -| v - % D correct
evam uktavatā sākaṃ sabhāryeṇa tatheti saḥ /
pitrā jagāma jīmūtavāhano malayācalam
% - v| - v v -| - -| % A pathyā
% v - - v| v - v| - % B correct
% - -| v - v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v - v - % D correct
tatrādhivāse siddhānāṃ candanacchannanirjhare /
sa tasthāv āśramapade paricaryāparaḥ pituḥ
% - - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v - - v - v - % B correct
% v| - -| - v v v -| % C na-vipulā
% v v - - v -| v - % D correct
atha siddhādhirājasya vaśī viśvāvasoḥ sutaḥ /
mittraṃ mittrāvasur nāma tasyātra samapadyata
% v v| - - v - - v| % A pathyā
% v -| - - v -| v - % B correct
% - -| - - v -| - v| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
tatsvasāraṃ ca so 'paśyad ekānte jātu kanyakām /
janmāntarapriyatamāṃ jñānī jīmūtavāhanaḥ
% - v - -| v| -| - v| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% - - v - v v v -| % C na-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
tatkālaṃ ca tayos tulyaṃ yūnor anyonyadarśanam /
abhūn manomṛgāmandavāgurābandhasaṃnibham
% - - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v -| v - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
tato 'kasmāt samabhetya trijagatpūjyam ekadā /
jīmūtavāhanaṃ prītaḥ sa mittrāvasur abhyadhāt
% v -| - -| v v - -| % A sa-vipulā, incorrect?
% v v - - v| - v - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% v| - - v v| - v - % D correct
kanyā malayavatyākhyā svasā me 'sti kanīyasī /
tām ahaṃ te prayacchāmi mamecchāṃ mānyathā kṛthāḥ
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% v -| -| v| v - v - % B correct
% -| v -| -| v - - v| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
tac chrutvaiva sa jīmūtavāhano 'pi jagāda tam /
yuvarāja mamābhūt sā bhāryā pūrve 'pi janmani
% -| - - v| v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| v| v - v| - % B correct
% v v - v| v - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v| - v - % D correct
tvaṃ ca tatraiva me jāto dvitīyaṃ hṛdayaṃ suhṛt /
jātismaro 'smy ahaṃ sarvaṃ pūrvajanma smarāmi tat
% -| v| - - v| -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% - - v -||v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v - v| - % D correct
ity uktavantaṃ tatkālaṃ mittrāvasur uvāca tam /
janmāntarakathāṃ tāvac chaṃsaitāṃ kautukaṃ hi me
% -| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - v v| v - v| - % B correct
% - - v v v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v -| v| - % D correct
etan mittrāvasoḥ śrutvā tasmai jīmūtavāhanaḥ /
sukṛtī kathayām āsa pūrvajanmakathām imām
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v v -| v v -| - v| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
asti pūrvam ahaṃ vyomacārī vidyādharo 'bhavam /
himavacchṛṅgamārgeṇa gato 'bhūvaṃ kadācana
% - v| - v| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % B correct
% v v - - v - - v| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
tataś cādhaḥ sthitas tatra krīḍan gauryā samaṃ haraḥ /
śaśāpollaṅghanakruddho martyayonau pateti mām
% v -| - -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v| - % D correct
prāpya vidyādharīṃ bhāryāṃ niyojya svapade sutam /
punar vaidyādharīṃ yoniṃ smṛtajātiḥ prapatsyase
% - v| - - v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v -| - - v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
evaṃ niśamya śāpāntam uktvā śarve tirohite /
acireṇaiva jāto 'haṃ bhūtale vaṇijāṃ kule
% - -| v - v| - - v| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v v - - v| - -| -| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
nagaryāṃ valabhīnāmnyāṃ mahādhanavaṇiksutaḥ /
vasudattābhidhānaḥ san vṛddhiṃ ca gatavān aham
% v - -| v v - - -| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% v v - - v - -| -| % C pathyā
% - -| v| v v -| v - % D correct
kālena yauvanasthaś ca pitrā kṛtaparicchadaḥ /
dvīpāntaraṃ gato 'bhūvaṃ vaṇijyāyai tadājñayā
% - - v| - v - -| v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - - v -| v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
āgacchantaṃ tato 'ṭavyāṃ taskarā vinipatya mām /
hṛtasvam anayan baddhvā svapallīṃ caṇḍikāgṛham
% - - - -| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v v - v| - % B correct
% v - v| v v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
viloladīrghayā ghoraṃ raktāṃśukapatākayā /
jighatsataḥ paśuprāṇān kṛtāntasyeva jihvayā
% v - v - v -| - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% v - v -| v - - -| % C pathyā
% v - - - v| - v - % D correct
tatrāham upahārārtham upanīto nijasya taiḥ /
prabhoḥ pulindakākhyasya devīṃ pūjayato 'ntikam
% - - v| v v - - v| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% v -| v - v - - v| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
sa dṛṣṭvaivārdrahṛdayaḥ śabaro 'py abhavan mayi /
vakti janmāntaraprītiṃ manaḥ snihyad akāraṇam
% v| - - - v v v -| % A na-vipulā
% v v -||v v -| v - % B correct
% - v| - - v - - -| % C pathyā
% v -| - v| v - v - % D correct
tato māṃ mocayitvaiva vadhāt sa śabarādhipaḥ /
aicchad ātmopahāreṇa kartuṃ pūjāsamāpanam
% v -| -| - v - - v| % A pathyā
% v -| v| v v - v - % B correct
% - v| - - v - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
maivaṃ kṛthāḥ prasannāsmi tava yācasva māṃ varam /
ity ukto divyayā vācā prahṛṣṭaś ca jagāda saḥ
% - -| v -| v - - v| % A pathyā
% v v| - - v| -| v - % B correct
% -| - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - -| v| v - v| - % D correct
tvaṃ prasannā varaḥ ko 'nyas tathāpy etāvad arthaye /
janmāntare 'pi me sakhyam anena vaṇijāstv iti
% -| v - -| v -| -| -| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - - v -| v| -| - v| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
evam astv iti śāntāyāṃ vāci māṃ śabaro 'tha saḥ /
pradattasaviśeṣārthaṃ prajighāya nijaṃ gṛham
% - v| -| v v| - - -| % A pathyā
% - v| -| v v -| v| - % B correct
% v - v v v - - -| % C pathyā
% v v - v| v -| v - % D correct
mṛtyor mukhāt pravāsāc ca tataḥ pratyāgate mayi /
akaroj jñātavṛttāntaḥ pitā mama mahotsavam
% - -| v -| v - -| v| % A pathyā
% v -| - - v -| v - % B correct
% v v -| - v - - -| % C pathyā
% v -| v v| v - v - % D correct
kālena tatra cāpaśyam ahaṃ sārthāvaluṇṭhanāt /
vaṣṭabhyānāyitaṃ rājñā tam eva śabarādhipam
% - - v| - v| - - v| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v| - v| v v - v - % D correct
tatkṣaṇaṃ pitur āvedya vijñapya ca mahīpatim /
mocitaḥ svarṇalakṣeṇa sa mayā vadhanigrahāt
% - v -| v v| - - v| % A pathyā
% - - v| v| v - v - % B correct
% - v -| - v - - v| % C pathyā
% v| v -| v v - v - % D correct
prāṇadānopakārasya kṛtvaivaṃ pratyupakriyām /
ānīya ca gṛhaṃ prītyā pūrṇaṃ saṃmānitaś ciram
% - v - - v - - v| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - - v| v| v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
satkṛtya preṣitaś cātha hṛdayaṃ premapeśalam /
nidhāya mayi pallīṃ svāṃ prāyāt sa śabarādhipaḥ
% - - -| - v -| - v| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v - v| v v| - -| -| % C pathyā
% - -| v| v v - v - % D correct
tatra pratyupakārārthaṃ cintayan prābhṛtaṃ mama /
svalpaṃ sa mene svādhīnaṃ muktākastūrikādy api
% - -| - v v - - -| % A pathyā
% - v -| - v -| v - % B correct
% - -| v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - - - v -| v - % D correct
tataḥ sātiśayaṃ prāptuṃ muktāsāraṃ sa matkṛte /
dhanurdvitīyaḥ prayayau gajān hantuṃ himācalam
% v -| - v v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v -| - -| v - v - % D correct
bhramaṃś ca tatra tīrasthadevāgāraṃ mahat saraḥ /
prāpa tulyaiḥ kṛtaprītis tadabjair mittrarāgibhiḥ
% v -| v| - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % B correct
% - v| - -| v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
tatrāśaṅkyāmbupānārtham āgamaṃ vanyahastinām /
channaḥ sa tasthāv ekānte sacāpas tajjighāṃsayā
% - - - - v - - v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
tāvat tatra sarastīragataṃ pūjayituṃ haram /
āgatām adbhutākārāṃ kumārīṃ siṃhavāhanām
% - -| - v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - v v -| v - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
sa dadarśa tuṣārādrirājaputrīm ivāparām /
paricaryāparāṃ śaṃbhoḥ kanyakābhāvavartinīm
% v| v - v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % B correct
% v v - - v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
dṛṣṭvā ca vismayākrāntaḥ śabaraḥ sa vyacintayat /
keyaṃ syād yadi martyastrī tat kathaṃ siṃhavāhanā
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% v v -| -| v - v - % B correct
% - -| -| v v| - - -| % C pathyā
% -| v -| - v - v - % D correct
atha divyā kathaṃ dṛśyā mādṛśais tad iyaṃ dhruvam /
cakṣuṣoḥ pūrvapuṇyānāṃ mūrtā pariṇatir mama
% v v| - -| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v| v -| v - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% - -| v v v -| v - % D correct
anayā yadi mittraṃ taṃ yojayeyam ahaṃ tataḥ /
kāpy anyaiva mayā tasya kṛtā syāt pratyupakriyā
% v v -| v v| - -| -| % A pathyā
% - v - v| v -| v - % B correct
% -| - - v| v -| - v| % C pathyā
% v -| -| - v - v - % D correct
tad etām upasarpāmi tāvaj jijñāsituṃ varam /
ity ālocya sa mittraṃ me śabaras tām upāyayau
% v| - -| v v - - v| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% -| - - v| v| - -| -| % C pathyā
% v v -| -| v - v - % D correct
tāvac ca sāvatīryaiva siṃhāc chāyāniṣādinaḥ /
kanyāgatya saraḥ padmāny avacetuṃ pracakrame
% - -| v| - v - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - - v| v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
taṃ ca dṛṣṭvāntikaprāptaṃ śabaraṃ sā kṛtānatim /
apūrvam atithiprītyā svāgatenānvarañjayat
% -| v| - - v - - -| % A pathyā
% v v -| -| v - v - % B correct
% v - v| v v - - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
kas tvaṃ kiṃ cāgato 'sy etāṃ bhūmim atyantadurgamām /
iti pṛṣṭavatīṃ tāṃ ca śabaraḥ pratyuvāca saḥ
% -| -| -| - v -||- -| % A pathyā
% - v| - - v - v - % B correct
% v v| - v v -| -| v| % C pathyā
% v v -| - v - v| - % D correct
ahaṃ bhavānīpādaikaśaraṇaḥ śabarādhipaḥ /
āgato 'smi ca mātaṅgamuktāhetor idaṃ vanam
% v -| v - - - - v % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect? pādas compounded?
% v v -| v v - v - % B correct
% - v -| v| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % D correct
tvāṃ ca dṛṣṭvādhunātmīyo devi prāṇapradaḥ suhṛt /
sārthavāhasutaḥ śrīmān vasudatto mayā smṛtaḥ
% -| v| - - v - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - v - v v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
sa hi tvam iva rūpeṇa yauvanena ca sundari /
advitīyo 'sya viśvasya nayanāmṛtanirjharaḥ
% v| -| v| v v| - - v| % A pathyā
% - v - v| v| - v - % B correct
% - v - -| v| - - v| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
sā dhanyā kanyakā loke yasyās teneha gṛhyate /
maittrīdānadayādhairyanidhinā kaṅkaṇī karaḥ
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - - - v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| - v -| v - % D correct
tat tvadākṛtir eṣā cet tādṛśena na yujyate /
vyarthaṃ vahati tat kāmaḥ kodaṇḍam iti me vyathā
% -| v - v v| - -| -| % A pathyā
% - v - v| v| - v - % B correct
% - -| v v v| -| - -| % C pathyā
% - - v| v v| -| v - % D correct
iti vyādhendravacanaiḥ sadyo 'pahṛtamānasā /
sābhūt kumārī kaṃdarpamohamantrākṣarair iva
% v -| - - v v v -| % A na-vipulā
% - -| v v v - v - % B correct
% - -| v - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
uvāca taṃ ca śabaraṃ preryamāṇā manobhuvā /
kva sa te suhṛd ānīya tāvan me darśyatām iti
% v - v| -| v| v v -| % A na-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% v| v| -| v v| - - v| % C pathyā
% - -| -| - v -| v - % D correct
tac chrutvā ca tathety uktā tām āmantrya tadaiva saḥ /
kṛtārthamānī muditaḥ pratasthe śabaras tataḥ
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% -| - - v| v - v| - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - -| v v -| v - % D correct
prāpya svapallīm ādāya muktāmṛgamadādikam /
bhūri bhāraśatair hāryam asmadgṛham athāyayau
% - -| v - -| - - v| % A ma-vipulā
% - - v v v - v - % B correct
% - v| - v v -| - v| % C pathyā
% - - v v| v - v - % D correct
sarvaiḥ puraskṛtas tatra praviśya prābhṛtaṃ ca tat /
matpitre sa bahusvarṇalakṣamūlyaṃ nyavedayat
% - -| v - v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v| - % B correct
% - - -| v| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % D correct
utsavena ca yāte 'smin dine rātrau sa me rahaḥ /
kanyādarśanavṛttāntaṃ tam āmūlād avarṇayat
% - v - v| v| - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v| -| v - % B correct
% - - - v v - - -| % C pathyā
% v| - - -| v - v - % D correct
ehi tatraiva gacchāva ity uktvā ca samutsukam /
mām ādāya niśi svairaṃ sa prāyāc chabarādhipaḥ
% - v| - - v| - - v| % A pathyā
% -| - -| v| v - v - % B correct
% -| - - v| v -| - -| % C pathyā
% -| - -| v v - v - % D correct
prātaś ca māṃ gataṃ kvāpi buddhvā saśabarādhipam /
tatprītipratyayāt tasthau dhṛtim ālambya matpitā
% - -| v| -| v -| - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v v| - - v| - v - % D correct
ahaṃ ca prāpito 'bhūvaṃ kramāt tena tarasvinā /
śabareṇa tuṣārādriṃ kṛtādhvaparikarmaṇā
% v -| -| - v -| - -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% v v - v| v - - -| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
tac ca prāpya saraḥ sāyaṃ snātvā svāduphalāśanau /
ahaṃ ca sa ca tām ekāṃ vane tatroṣitau niśām
% -| -| - v| v -| - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v -| v| v| v| -| - -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
latābhiḥ kīrṇakusumaṃ bhṛṅgīsaṃgītasundaram /
śubhagandhavahaṃ hāri jvalitauṣadhidīpikam
% v - -| - v v v -| % A na-vipulā
% - - - - v - v - % B correct
% v v - v v -| - -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
rates tad vāsaveśmeva viśrāntyai girikānanam /
āvayor abhavan naktaṃ pibatos tatsarojalam
% v -| -| - v - - v| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tato 'nyedyuḥ pratipadaṃ tattadutkalikābhṛtā /
pratyudgateva manasā mama tanmārgadhāvinā
% v -| - -| v v v -| % A na-vipulā
% - v - v v - v - % B correct
% - - v - v| v v -| % C na-vipulā
% v v| - - v - v - % D correct
cakṣuṣā dakṣiṇenāpi sūcitāgamanāmunā /
didṛkṣayeva sphuratā sā kanyātrāgatābhavat
% - v -| - v - - v| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% -| - - - v - v - % D correct
saṭālasiṃhapṛṣṭhasthā subhrūr dṛṣṭā mayā ca sā /
śaradambhodharotsaṅgasaṅginīvendavī kalā
% v - v - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v| - % B correct
% v v - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
vilasadvismayautsukyasādhvasaṃ paśyataś ca tām /
mamāvartata tatkālaṃ na jāne hṛdayaṃ katham
% v v - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v -| v| - % B correct
% v - - v v| - - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
athāvatīrya siṃhāt sā puṣpāṇy uccitya kanyakā /
snātvā sarasi tattīragataṃ haram apūjayat
% v - v - v| - -| -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - -| v v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v -| v v| v - v - % D correct
pūjāvasāne copetya sa sakhā śabaro mama /
praṇamyātmānam āvedya tām avocat kṛtādarām
% - - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% v| v -| v v -| v - % B correct
% v - - - v| - - v| % C pathyā
% -| v - -| v - v - % D correct
ānītaḥ sa mayā devi suhṛd yogyo varas tava /
manyase yadi tat tubhyaṃ darśayāmy adhunaiva tam
% - - -| v| v -| - v| % A pathyā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% - v -| v v| -| - -| % C pathyā
% - v -| v v - v| - % D correct
tac chrutvā darśayety ukte tayā sa śabaras tataḥ /
āgatya nikaṭaṃ nītvā māṃ tasyāḥ samadarśayat
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% v -| v| v v -| v - % B correct
% - - v| v v -| - -| % C pathyā
% -| - -| v v - v - % D correct
sāpi māṃ tiryag ālokya cakṣuṣā praṇayasrutā /
madanāveśavaśagā śabareśaṃ tam abhyadhāt
% - v| -| - v| - - v| % A pathyā
% - v -| v v - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% v v - -| v| - v - % D correct
sakhā te mānuṣo nāyaṃ kāmaṃ ko 'py ayam āgataḥ /
madvañcanāya devo 'dya martyasyaiṣākṛtiḥ kutaḥ
% v -| -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| -||v v| - v - % B correct
% - - v - v| - -| v| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
tad ākarṇyoktavān asmi tāṃ pratyāyayituṃ svayam /
satyaṃ sundari martyo 'haṃ kiṃ vyājenārjave jane
% v| - - - v -| - v| % A pathyā
% -| - - v v -| v - % B correct
% - -| - v v| - -| -| % C pathyā
% -| - - - v -| v - % D correct
ahaṃ hi sārthavāhasya valabhīvāsinaḥ sutaḥ /
mahādhanābhidhānasya maheśvaravarārjitaḥ
% v -| v| - v - - v| % A pathyā
% v v - - v -| v - % B correct
% v - v - v - - v| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
tapasyan sa hi putrārtham uddiśya śaśiśekharam /
samādiśyata tenaivaṃ svapne devena tuṣyatā
% v - -| v| v| - - v| % A pathyā
% - - v| v v - v - % B correct
% v - - v v| - - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
uttiṣṭhotpatsyate ko'pi mahātmā tanayas tava /
rahasyaṃ paramaṃ caitad alam uktvātra vistaram
% - - - - v -| - v| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% v - -| v v -| - v| % C pathyā
% v v| - - v| - v - % D correct
etac chrutvā prabuddhasya tasya kālena cātmajaḥ /
aham eṣa samutpanno vasudatta iti śrutaḥ
% - -| - -| v - - v| % A pathyā
% - v| - - v| - v - % B correct
% v v| - v| v - - -| % C pathyā
% v v - v| v -| v - % D correct
ayaṃ ca śabarādhīśaḥ svayaṃvarasuhṛn mayā /
deśāntaragatena prākprāptaḥ kṛcchraikabāndhavaḥ
% v -| v| v v - - -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% - - v v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % D correct
eṣa me tattvasaṃkṣepa ity uktvā virate mayi /
ābhāṣatātha kanyā sa lajjayāvanatānanā
% - v| -| - v - - v| % A pathyā
% -| - -| v v -| v - % B correct
% - - v - v| - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
asty etan māṃ ca jāne 'dya svapne 'rcitavatīṃ haraḥ /
prātaḥ prāpsyasi bhartāram iti tuṣṭaḥ kilādiśat
% -| - -| -| v| - -| -| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - -| - v v| - - v| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
tasmāt tvam eva me bhartā bhrātāyaṃ ca bhavatsuhṛt /
iti vāksudhayā sā mām ānandya viratābhavat
% - -| v| - v| -| - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v v| - v v -| -| -| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
saṃmantryātha tayā sākaṃ vivāhāya yathāvidhi /
akārṣaṃ niścayaṃ gantuṃ samittro 'haṃ nijaṃ gṛham
% - - - v| v -| - -| % A pathyā
% v - - v| v - v - % B correct
% v - -| - v -| - -| % C pathyā
% v - -| -| v -| v - % D correct
tataḥ sā siṃham āhūya vāhanaṃ taṃ svasaṃjñayā /
atrārohāryaputreti mām abhāṣata sundarī
% v -| -| - v| - - v| % A pathyā
% - v -| -| v - v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% -| v - v v| - v - % D correct
athāhaṃ tena suhṛdānuyātaḥ śabareṇa tam /
siṃham āruhya dayitām utsaṅge tāṃ gṛhītavān
% v - -| - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v - -| v v - v| - % B correct
% - v| - - v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| -| v - v - % D correct
tataḥ prasthitavān asmi kṛtakṛtyo nijaṃ gṛham /
kāntayā saha siṃhastho mitre tasmin puraḥsare
% v -| - v v -| - v| % A pathyā
% v v - -| v -| v - % B correct
% - v -| v v| - - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
tadīyaśaranirbhinnahariṇāmiṣavṛttayaḥ /
krameṇa te vayaṃ sarve saṃprāptā valabhīṃ purīm
% v - v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v v - v - % B correct
% v - v| -| v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
tatra mām āgataṃ dṛṣṭvā siṃhārūḍhaṃ savallabham /
sāścaryas tad drutaṃ gatvā mama pitre 'bravīj janaḥ
% - v| -| - v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - - -| -| v -| - -| % C pathyā
% v v| - -| v -| v - % D correct
so 'pi pratyudgato harṣād avatīrṇaṃ mṛgendrataḥ /
pādāvanamraṃ dṛṣṭvā mām abhyanandat savismayaḥ
% -| -| - - v -| - -| % A pathyā
% v v - -| v - v - % B correct
% - - v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - v - -| v - v - % D correct
ananyasadṛśīṃ tāṃ ca kṛtapādābhivandanām /
paśyan mamocitāṃ bhāryāṃ na māti sma mudā kvacit
% v - v v v -| -| v| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - -| v - v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v| v -| v - % D correct
praveśya mandiraṃ cāsmān vṛttāntaṃ paripṛcchya ca /
praśaṃsañ śabarādhīśasauhārdaṃ cotsavaṃ vyadhāt
% v - v| - v -| - -| % A pathyā
% - - -| v v - v| - % B correct
% v - -| v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % D correct
tato mauhūrtikādeśād anyedyur varakanyakā /
sā mayā pariṇītābhūn militākhilabandhunā
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% -| v -| v v - - -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
tad ālokya ca so 'kasmān madvadhūvāhanas tadā /
siṃhaḥ sarveṣu paśyatsu saṃpannaḥ puruṣākṛtiḥ
% v| - - v| v| -| - -| % A pathyā
% - v - - v -| v - % B correct
% - -| - - v| - - v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
kim etad iti vibhrānte jane tatra sthite 'khile /
sa divyavastrābharaṇo naman mām evam abravīt
% v| - v| v v| - - -| % A pathyā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% v| - v - - v v -| % C bha-vipulā
% v -| -| - v| - v - % D correct
ahaṃ citrāṅgado nāma vidyādhara iyaṃ ca me /
sutā manovatī nāma kanyā prāṇādhikapriyā
% v -| - - v -| - v| % A pathyā
% - - v v| v -| v| - % B correct
% v -| v - v -| - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
etām aṅke sadā kṛtvā vipinena bhramann aham /
prāptavān ekadā gaṅgāṃ bhūritīratapovanām
% - -| - -| v -| - -| % A pathyā
% v v - -| v -| v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
tapasvilaṅghanatrāsāt tasyā madhyena gacchataḥ /
apatan mama daivāc ca puṣpamālā tadambhasi
% v - v - v - - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v v -| v v| - -| v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
tato 'kasmāt samutthāya nārado 'ntarjalasthitaḥ /
pṛṣṭhe tayā patitayā kruddho mām aśapan muniḥ
% v -| - -| v - - v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| v -| v v v -| % C na-vipulā
% - -| -| v v -| v - % D correct
auddhatyenāmunā pāpa gaccha siṃho bhaviṣyasi /
himācale gataś caitāṃ sutāṃ pṛṣṭhena vakṣyasi
% - - - - v -| - v| % A pathyā
% - v| - -| v - v - % B correct
% v - v -| v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v| - v - % D correct
yadā ca mānuṣeṇaiṣā sutā te pariṇeṣyate /
tadā taddarśanād eva śāpād asmād vimokṣase
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% v -| -| v v - v - % B correct
% v -| - - v -| - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
ity ahaṃ muninā śaptaḥ siṃhībhūya himācale /
atiṣṭhaṃ tanayām etāṃ harapūjāparāṃ vahan
% -| v -| v v -| - -| % A pathyā
% - - - v| v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% v v - - v -| v - % D correct
anantaraṃ yathā yatnāc chabarādhipater idam /
saṃpannaṃ sarvakalyāṇaṃ tathā viditam eva te
% v - v -| v -| - -| % A pathyā
% v v - v v -| v - % B correct
% - - -| - v - - -| % C pathyā
% v -| v v v| - v| - % D correct
tat sādhayāmi bhadraṃ vas tīrṇaḥ śāpo mayaiṣa saḥ /
ity uktvā so 'bhyudapatat sadyo vidyādharo nabhaḥ
% -| - v - v| - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% -| - -| -| v v v -| % C na-vipulā
% - -| - - v -| v - % D correct
tatas tadvismayākrānto nandatsvajanabāndhavaḥ /
ślāghyasaṃbandhahṛṣṭo me pitākārṣīn mahotsavam
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v - - v - -| -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
ko hi nirvyājamittrāṇāṃ caritaṃ cintayiṣyati /
suhṛtsu naiva tṛpyanti prāṇair apy upakṛtya ye
% -| v| - - v - - -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v - v| - v| - - -| % C pathyā
% - -| -| v v - v| - % D correct
iti cātra na ko nāma sacamatkāram abhyadhāt /
dhyāyan dhyāyann udāraṃ tac chabarādhipaceṣṭitam
% v v| - v| v| -| - v| % A pathyā
% v v - - v| - v - % B correct
% - -| - -| v - -| -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
rājāpi tat tathā buddhvā tatratyas tasya sanmateḥ /
atuṣyad asmatsnehena śabarādhipateḥ param
% - - v| -| v -| - -| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% v - v| - - - - v| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v v - v v -| v - % D correct
tuṣṭaś ca tasmai matpitrā dāpitaḥ sahasaiva ca /
aśeṣam aṭavīrājyaṃ ratnopāyanadāyinā
% - -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v -| v v - v| - % B correct
% v - v| v v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
tatas tayā manovatyā patnyā mittreṇa tena ca /
kṛtārthaḥ śabarendreṇa tatrātiṣṭham ahaṃ sukhī
% v -| v -| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v| - % B correct
% v - -| v v - - v| % C pathyā
% - - - v| v -| v - % D correct
sa ca ślathīkṛtātmīyadeśavāsarasas tataḥ /
bhūyasāsmadgṛheṣv eva nyavasac chabarādhipaḥ
% v| -| v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v -| v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
parasparopakāreṣu sarvakālam atṛptayoḥ /
sa dvayor agamat kālo mama tasya ca mittrayoḥ
% v - v - v - - v| % A pathyā
% - v - v| v - v - % B correct
% -| v -| v v -| - -| % C pathyā
% v v| - v| v| - v - % D correct
acirāc ca manovatyāṃ tasyām ajani me sutaḥ /
bahiṣkṛtaḥ kulasyeva kṛtsnasya hṛdayotsavaḥ
% v v -| v| v - - -| % A pathyā
% - -| v v v| -| v - % B correct
% v - v -| v - - v| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
hiraṇyadattanāmā ca sa śanair vṛddhim āyayau /
kṛtavidyo yathāvac ca pariṇīto 'bhavat tataḥ
% v - v - v - -| v| % A pathyā
% v| v -| - v| - v - % B correct
% v v - -| v - -| v| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
tad dṛṣṭvā jīvitaphalaṃ pūrṇaṃ matvā ca matpitā /
vṛddho bhāgīrathīṃ prāyāt sadāro deham ujjhitum
% -| - -| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
tato 'haṃ pitṛśokārtaḥ kathaṃcid bāndhavair dhṛtim /
grāhito gṛhabhāraṃ svam udvoḍhuṃ pratipannavān
% v -| -| v v - - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - v -| v v - -| v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
tadā manovatīmugdhamukhadarśanam ekataḥ /
anyataḥ śabarendreṇa saṃgamo māṃ vyanodayat
% v -| v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v v| - v - % B correct
% - v -| v v - - v| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
tataḥ satputrasānandāḥ sukalatramanoramāḥ /
suhṛtsamāgamasukhā gatās te divasā mama
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% v - v - v v v -| % C na-vipulā
% v -| -| v v -| v - % D correct
kālenātha pravṛddhaṃ mām agrahīc cibuke jarā /
kiṃ gṛhe 'dyāpi putreti prītyeva bruvatī hitam
% - - - -| v - -| -| % A pathyā
% - v -| v v -| v - % B correct
% -| v -| - v| - - -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
tenāhaṃ sahasotpannavairāgyas tanayaṃ nijam /
kuṭumbabhārodvahane vanaṃ vāñchann ayojayam
% - - -| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v -| v - % B correct
% v - v - - v v -| % C bha-vipulā
% v -| - -| v - v - % D correct
sadāraś ca gato 'bhūvaṃ giriṃ kālañjaraṃ tataḥ /
matsnehatyaktarājyena samaṃ śabarabhūbhṛtā
% v - -| v| v -| - -| % A pathyā
% v -| - - v -| v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
tatra prāptena cātmīyā jātir vaidyādharī mayā /
śāpaś ca prāptaparyantaḥ sa śārvaḥ sahasā smṛtaḥ
% - -| - - v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - -| -| - v - - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
tac ca patnyai manovatyai tadaivākhyātavān aham /
sakhye ca śabarendrāya mumukṣur mānuṣīṃ tanum
% -| v| - -| v - - -| % A pathyā
% v - - - v -| v - % B correct
% - -| v| v v - - v| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
bhāryāmittre ime eva bhūyāstāṃ smarato mama /
anyajanmany apīty uktvā hṛdi kṛtvā ca śaṃkaram
% - - - -| v -| - v| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% - v - -| v -| - -| % C pathyā
% v v| - -| v| - v - % D correct
mayā giritaṭāt tasmān nipatya prasabhaṃ tataḥ /
tābhyāṃ svapatnīmittrābhyāṃ saha muktaṃ śarīrakam
% v -| v v v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% - -| v - - - - -| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% v v| - -| v - v - % D correct
so 'haṃ tataḥ samutpanno nāmnā jīmūtavāhanaḥ /
vidyādharakule 'muṣminn eṣa jātismaro 'dhunā
% -| -| v -| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v v v -| - -| % C pathyā
% - v| - - v -| v - % D correct
sa cāpi śabarendras tvaṃ jāto mittrāvasuḥ punaḥ /
tryakṣaprasādāt siddhānāṃ rājño viśvāvasoḥ sutaḥ
% v| - v| v v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - - v -| v - % D correct
sāpi vidyādharī mittra mama bhāryā manovatī /
tava svasā samutpannā nāmnā valayavaty asau
% - v| - - v -| - v| % A pathyā
% v v| - -| v - v - % B correct
% v -| v -| v - - -| % C pathyā
% - -| v v v -| v - % D correct
evaṃ me pūrvapatny eṣā bhaginī te bhavān api /
pūrvamittram ato yuktā pariṇetum asau mama
% - -| -| - v -| - -| % A pathyā
% v v -| -| v -| v - % B correct
% - v - v| v -| - -| % C pathyā
% v v - v| v -| v - % D correct
kiṃ tu pūrvam ito gatvā mama pitror nivedaya /
tayoḥ pramāṇīkṛtayoḥ śiddhyaty etat tavepsitam
% -| v| - v| v -| - -| % A pathyā
% v v| - -| v - v - % B correct
% v -| v - - v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v - % D correct
itthaṃ niśamya jīmūtavāhanāt prītamānasaḥ /
gatvā mittrāvasuḥ sarvaṃ tatpitṛbhyāṃ śaśaṃsa tat
% - -| v - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v - v| - % D correct
abhinanditavākyaś ca tābhyāṃ hṛṣṭas tadaiva saḥ /
upagamya tam evārthaṃ svapitṛbhyāṃ nyavedayat
% v v - v v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v v - v| v| - - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
tayor īpsitasaṃpattituṣṭayoḥ satvaraṃ ca saḥ /
yuvarājo vivāhāya saṃbhāram akarot svasuḥ
% v -| - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v -| v| - % B correct
% v v - -| v - - v| % C pathyā
% - - v| v v -| v - % D correct
tato jagrāha vidhivat tasyā jīmūtavāhanaḥ /
pāṇiṃ malayavatyāḥ sa siddharājapuraskṛtaḥ
% v -| - - v| v v -| % A na-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| v v v - -| v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
babhūva cotsavas tatra cañcaddyucaracāraṇaḥ /
saṃmilatsiddhasaṃghāto valgadvidyādharoddhuraḥ
% v - v| - v -| - v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
kṛtodvāhas tatas tasthau tasmiñ jīmūtavāhanaḥ /
malayādrau mahārheṇa vibhavena vadhūsakhaḥ
% v - - -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v v - -| v - - v| % C pathyā
% v v - v| v - v - % D correct
ekadā ca śvaśuryeṇa sa mittrāvasunā saha /
velāvanāni jaladher avalokayituṃ yayau
% - v -| -| v - - v| % A pathyā
% v| - - v v -| v - % B correct
% - - v - v| v v -| % C na-vipulā
% v v - v v -| v - % D correct
tatrāpaśyac ca puruṣaṃ yuvānaṃ vignam āgatam /
nivartayantaṃ jananīṃ hā putreti virāviṇīm
% - - - -| v| v v -| % A na-vipulā
% v - -| - v| - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% -| - - v| v - v - % D correct
apareṇa parityaktaṃ bhaṭenevānuyāyinā /
puruṣeṇa pṛthūttuṅgaṃ prāpayyaikaṃ śilātalam
% v v - v| v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v v - v| v - - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
kas tvaṃ kim īhase kiṃ ca mātā tvāṃ śocatīti tam /
sa papraccha tataḥ so 'pi tasmai vṛttāntam abravīt
% -| -| v| - v -| -| v| % A pathyā
% - -| -| - v - v| - % B correct
% v| - - v| v -| -| v| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
purā kaśyapabhārye dve kadrūś ca vinatā tathā /
mithaḥ kathāprasaṅgena vivādaṃ kila cakratuḥ
% v -| - v v - -| -| % A pathyā
% - -| v| v v -| v - % B correct
% v -| v - v - - v| % C pathyā
% v - -| v v| - v - % D correct
ādyā śyāmān raver aśvān avādīd aparā sitān /
anyonyadāsabhāvaṃ ca paṇam atra babandhatuḥ
% - -| - -| v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v -| v - % B correct
% - - v - v - -| v| % C pathyā
% v v| - v| v - v - % D correct
tato jayārthinī kadrūḥ svairaṃ nāgair nijātmajaiḥ /
viṣaphūtkāramalinān arkasyāśvān akārayat
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% - - - -| v - v - % D correct
tādṛśāṃś copadarśyaitān vinatāṃ chadmanā jitām /
dāsīcakāra kaṣṭā hi strīṇām anyāsahiṣṇutā
% - v -| - v - - -| % A pathyā
% v v -| - v -| v - % B correct
% - - v - v| - -| -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tad buddhvāgatya vinatātanayo garuḍas tadā /
sāntvena mātur dāsatvamuktiṃ kadrūm ayācata
% -| - - - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v v -| v v -| v - % B correct
% - - v| - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v - % D correct
tataḥ kadrūsutā nāgā vicintyaivaṃ tam abruvat /
bho vainateya kṣīrābdhiḥ prārabdho mathituṃ suraiḥ
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v| - v - % B correct
% -| - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - -| v v -| v - % D correct
tataḥ sudhāṃ samāhṛtya prativastu prayaccha naḥ /
mātaraṃ svīkuruṣvātha bhavān hi balināṃ varaḥ
% v -| v -| v - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - v -| - v - - v| % C pathyā
% v -| v| v v -| v - % D correct
etan nāgavacaḥ śrutvā gatvā ca kṣīravāridhim /
sudhārthaṃ darśayām āsa garuḍo guru pauruṣam
% - -| - v v -| - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% v v -| v v| - v - % D correct
tataḥ parākramaprīto devas tatra svayaṃ hariḥ /
tuṣṭo 'smi te varaṃ kaṃcid vṛṇīṣvety ādideśa tam
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% - -| v| -| v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v - v| - % D correct
nāgā bhavantu me bhakṣyā iti so 'pi hares tataḥ /
vainateyo varaṃ vavre mātur dāsyena kopitaḥ
% - -| v - v| -| - -| % A pathyā
% v v| -| v| v -| v - % B correct
% - v - -| v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
tatheti hariṇādiṣṭo nijavīryārjitāmṛtaḥ /
sa caivam atha śakreṇa gadito jñātavastunā
% v - v| v v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v| - v| v v| - - v| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tathā pakṣīndra kāryaṃ te yathā mūḍhair na bhujyate /
nāgaiḥ sudhā yathā caināṃ tebhyaḥ pratyāharāmy aham
% v -| - - v| - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v| - v - % B correct
% - -| v -| v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
etac chrutvā tathety uktvā sa vaiṣṇavavaroddhuraḥ /
sudhākalaśam ādāya tārkṣyo nāgān upāyayau
% - -| - -| v -| - -| % A pathyā
% v| - v v v - v - % B correct
% v - v v v| - - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
varaprabhāvabhītāṃś ca mugdhān ārāj jagāda tān /
idam ānītam amṛtaṃ muktvāmbāṃ mama gṛhyatām
% v - v - v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v v| - - v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| v v| - v - % D correct
bhayaṃ cet sthāpayāmy etad ahaṃ vo darbhasaṃstare /
unmocyāmbāṃ ca gacchāmi svīkurudhvam itaḥ sudhām
% v -| -| - v -| - v| % A pathyā
% v -| -| - v - v - % B correct
% - - - -| v| - - -| % C pathyā
% - v - v| v -| v - % D correct
tathety ukte ca tair nāgaiḥ sa pavitre kuśāstare /
sudhākalaśam ādhatta te cāsya jananīṃ jahuḥ
% v -| - -| v| -| - -| % A pathyā
% v| v - -| v - v - % B correct
% v - v v v| - - v| % C pathyā
% -| - v| v v -| v - % D correct
dāsyamuktāṃ ca kṛtvaivaṃ mātaraṃ garuḍe gate /
yāvad ādadate nāgā niḥśaṅkās tat kilāmṛtam
% - v - -| v| - - -| % A pathyā
% - v -| v v -| v - % B correct
% - v| - v v -| - -| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
tāvan nipatya sahasā tān vimohya svaśaktitaḥ /
taṃ sudhākalaśaṃ śakro jahāra kuśasaṃstarāt
% - -| v - v| v v -| % A na-vipulā
% -| v - -| v - v - % B correct
% -| v - v v -| - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
viṣaṇṇās te 'tha nāgās taṃ lilihur darbhasaṃstaram /
kadācid amṛtaścyotalepo 'py asmin bhaved iti
% v - -| -| v| - -| -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v - v| v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -||- -| v -| v - % D correct
tena pāṭitajihvās te vṛthā prāpur dvijihvatām /
hāsyād ṛte kim anyat syād atilaulyavatāṃ phalam
% - v| - v v - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v - v - % B correct
% - -| v -| v| - -| -| % C pathyā
% v v - v v -| v - % D correct
athālabdhāmṛtarasān nāgān vairī harer varāt /
tārkṣyaḥ pravavṛte bhoktuṃ tān nipatya punaḥ punaḥ
% v - - - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% - -| v v v -| - -| % C pathyā
% -| v - v| v -| v - % D correct
tadāpāte ca pātālaṃ trāsanirjīvarājilam /
prabhṛṣṭagarbhiṇīgarbham abhūt kṣapitapannagam
% v - - -| v| - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - v - v - - v| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
taṃ dṛṣṭvā cānvahaṃ tatra vāsukir bhujageśvaraḥ /
kṛtsnam ekapade naṣṭaṃ nāgalokam amanyata
% -| - -| - v -| - v| % A pathyā
% - v -| v v - v - % B correct
% - v| - v v -| - -| % C pathyā
% - v - v| v - v - % D correct
tato durvāravīryasya sadyas tasya vicintya saḥ /
samayaṃ prārthanāpūrvaṃ cakāraivaṃ garutmataḥ
% v -| - - v - - v| % A pathyā
% - -| - v| v - v| - % B correct
% v v -| - v - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
ekam ekaṃ pratidinaṃ nāgaṃ te preṣayāmy aham /
āhārahetoḥ pakṣīndra payodhipulinācale
% - v| - -| v v v -| % A na-vipulā
% - -| -| - v -| v - % B correct
% - - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% v - v v v - v - % D correct
ātāle tu praveṣṭavyaṃ na tvayā mardakāriṇā /
nāgalokakṣayāt svārthas tavaiva hi vinaśyati
% - - -| -| v - - -| % A pathyā
% -| v -| - v - v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% v - v| v| v - v - % D correct
iti vāsukinā proktas tatheti garuḍo 'nvaham /
tatpreṣitam ihaikaikaṃ nāgaṃ bhoktuṃ pracakrame
% v v| - v v -| - -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% - - v v| v - - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
tena krameṇa cāsaṃkhyāḥ phaṇino 'tra kṣayaṃ gatāḥ /
ahaṃ ca śaṅkhacūḍākhyo nāgo vāro mamādya ca
% - -| v - v| - - -| % A pathyā
% v v -| -| v -| v - % B correct
% v -| v| - v - - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
ato 'haṃ garuḍāhārahetor vadhyaśilām imām /
mātuś ca śocyatāṃ prāpto nāgarājanideśataḥ
% v -| -| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v -| v - % B correct
% - -| v| - v -| - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
iti tasya vacaḥ śrutvā śaṅkhacūḍasya duḥkhitaḥ /
sāntaḥkhedaḥ sa jīmūtavāhanas tam abhāṣata
% v v| - v| v -| - -| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% - - - -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v| v - v - % D correct
aho kim api niḥsattvaṃ rājatvaṃ bata vāsukeḥ /
yat svahastena nīyante ripor āmiṣatāṃ prajāḥ
% v -| v| v v| - - -| % A pathyā
% - - -| v v| - v - % B correct
% -| v - - v| - - -| % C pathyā
% v -| - v v -| v - % D correct
kiṃ na prathamam ātmaiva tena datto garutmate /
klībenābhyarthitā keyaṃ svakulakṣayasākṣitā
% -| -| v v v| - - v| % A pathyā
% - v| - -| v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
utpadya kaśyapāt pāpaṃ tārkṣyo 'pi kurute kiyat /
dehamātrakṛte mohaḥ kīdṛśo mahatām api
% - - v| - v -| - -| % A pathyā
% - -| v| v v -| v - % B correct
% - v - v v -| - -| % C pathyā
% - v -| v v -| v - % D correct
tad ahaṃ tāvad adyaikaṃ rakṣāmi tvāṃ garutmataḥ /
svaśarīrapradānena mā viṣādaṃ kṛthāḥ sakhe
% v| v -| - v| - - -| % A pathyā
% - - -| -| v - v - % B correct
% v v - - v - - v| % C pathyā
% -| v - -| v -| v - % D correct
tac chrutvā śaṅkhacūḍo 'pi dhairyād etad uvāca tam /
śāntam etan mahāsattva mā smaivaṃ bhāṣathāḥ punaḥ
% -| - -| - v - -| v| % A pathyā
% - -| - v| v - v| - % B correct
% - v| - -| v - - v| % C pathyā
% -| - -| - v -| v - % D correct
na kācasya kṛte jātu yuktā muktāmaṇeḥ kṣatiḥ /
na cāpy ahaṃ gamiṣyāmi kathāṃ kulakalaṅkitām
% v| - - v| v -| - v| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v| -| v -| v - - v| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
ity uktvā taṃ niṣidhy aiva sādhur jīmūtavāhanam /
matvā garuḍavelāṃ ca sa kṣaṇāntaragāminīm
% -| - -| -| v -| - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| v v v - -| v| % C pathyā
% -| v - v v - v - % D correct
śaṅkhacūḍo yayau tatra vāridhes tīravartinam /
antakāle namaskartuṃ gokarṇākhyam umāpatim
% - v - -| v -| - v| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% - - - v| v - v - % D correct
gate tasmin sa kāruṇyanidhir jīmūtavāhanaḥ /
tattrāṇāyātmadānena bubudhe labdham antaram
% v -| - -| v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% v v -| - v| - v - % D correct
tatas tadvismṛtam iva kṣipraṃ kṛtvā svayuktitaḥ /
kāryāpadeśād vyasṛjan nijaṃ mittrāvasuṃ gṛham
% v -| - - v v| v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v -| - - v -| v - % D correct
tatkṣaṇaṃ ca samāsannatārkṣyapakṣānilāhatā /
tatsattvadarśanāścaryād iva sā bhūr aghūrṇata
% - v -| v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% v v| -| -| v - v - % D correct
tenāhiripum āyāntaṃ matvā jīmūtavāhanaḥ /
parānukampī tāṃ vadhyaśilām adhyāruroha saḥ
% - - v v v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - v - -| -| - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v - v| - % D correct
kṣaṇāc cātra nipatyaiva mahāsattvaṃ jahāra tam /
āhatya cañcvā garuḍaḥ svacchāyāc chāditāmbaraḥ
% v -| - v| v - - v| % A pathyā
% v - - -| v - v| - % B correct
% - - v| - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - -| - v - v - % D correct
parisravadasṛgdhāraṃ cyutotkhātaśikhāmaṇim /
nītvā bhakṣayituṃ cainam ārebhe śikhare gireḥ
% v - v v v - - -| % A pathyā
% v - - v v - v - % B correct
% - -| - v v -| - v| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
tatkālaṃ puṣpavṛṣṭiś ca nipapāta nabhastalāt /
taddarśanāc ca kiṃ nv etad iti tārkṣyo visismiye
% - - -| - v - -| v| % A pathyā
% v v - v| v - v - % B correct
% - - v -| v| -||- v| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
tāvat sa śaṅkhacūḍo 'tra natvā gokarṇam āgataḥ /
dadarśa rudhirāsārasiktaṃ vadhyaśilātalam
% - -| v| - v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v| v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v - v - % D correct
hā dhiṅ madarthaṃ tenātmā datto nūnaṃ mahātmanā /
tat kutra nītas tārkṣyeṇa kṣaṇe 'smin sa bhaviṣyati
% -| -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| - -| v - v - % B correct
% -| - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% v -| -| v| v - v - % D correct
anviṣyāmi drutaṃ tāvat kadācit tam avāpnuyām /
iti sādhuḥ sa tadraktadhārām anusaran yayau
% - - - -| v -| - -| % A pathyā
% v - -| v| v - v - % B correct
% v v| - -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| v v v -| v - % D correct
atrāntare ca hṛṣṭaṃ taṃ dṛṣṭvā jīmūtavāhanam /
garuḍo bhakṣaṇaṃ muktvā savismayam acintayat
% - - v -| v| - -| -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v v -| - v -| - -| % C pathyā
% v - v v| v - v - % D correct
kaścit kim anya evāyaṃ bhakṣyamāṇo 'pi yo mayā /
vipadyate na tu paraṃ dhīraḥ pratyuta hṛṣyati
% - -| v| - v| - - -| % A pathyā
% - v - -| v| -| v - % B correct
% v - v -| v| v| v -| % C na-vipulā
% - -| - v v| - v - % D correct
ity antar vimṛśantaṃ ca tārkṣyaṃ tādṛgvidho 'pi saḥ /
nijagāda nijābhīṣṭasiddhyai jīmūtavāhanaḥ
% -| - -| v v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% v v - v| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % D correct
pakṣirāja mamāsty eva śarīre māṃsaśoṇitam /
tad akasmād atṛpto 'pi kiṃ nivṛtto 'si bhakṣaṇāt
% - v - v| v -| - v| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% v| v - -| v - -| v| % C pathyā
% -| v - -| v| - v - % D correct
tac chrutvāścaryavaśagas taṃ sa papraccha pakṣirāṭ /
nāgaḥ sādho na tāvat tvaṃ brūhi tat ko bhavān iti
% -| - - - v v v -| % A na-vipulā
% -| v| - - v| - v - % B correct
% - -| - -| v| - -| -| % C pathyā
% - v| -| -| v -| v - % D correct
nāga evāsmi bhuṅkṣva tvaṃ yathārabdhaṃ samāpaya /
ārabdhā hy asamāptaiva kiṃ dhīrais tyajyate kriyā
% - v| - - v| - -| -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - - -||v v - - v| % C pathyā
% -| - -| - v -| v - % D correct
iti yāvac ca jīmūtavāhanaḥ prativakti tam /
tāvat sa śaṅkhacūḍo 'tra prāpto dūrād abhāṣata
% v v| - -| v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v - v| - % B correct
% - -| v| - v - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
mā mā garutman naivaiṣa nāgo nāgo hy ahaṃ tava /
tad enaṃ muñca ko 'yaṃ te jāto 'kāṇḍe bata bhramaḥ
% -| -| v - -| - - v| % A ma-vipulā
% - -| - -||v -| v - % B correct
% v| - -| - v| -| -| -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
tac chrutvātīva vibhrānto babhūva sa khageśvaraḥ /
vāñchitāsiddhikhedaṃ ca bheje jīmūtavāhanaḥ
% -| - - - v| - - -| % A pathyā
% v - v| v| v - v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tato 'nyonyasamālāpakrandadvidyādharādhipam /
buddhvā taṃ bhakṣitaṃ mohād garutmān abhyatapyata
% v -| - v v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % B correct
% - -| -| - v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
aho bata nṛśaṃsasya pāpam āpatitaṃ mama /
kiṃ vā sulabhapāpā hi bhavanty unmārgavṛttayaḥ
% v -| v v| v - - v| % A pathyā
% - v| - v v -| v - % B correct
% -| -| v v v - -| v| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
ślāghyas tv eṣa mahātmaikaḥ parārthaprāṇadāyinā /
mameti mohaikavaśaṃ yena viśvam adhaḥkṛtam
% - -||- v| v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - v| - - v v -| % C bha-vipulā
% - v| - v| v - v - % D correct
iti taṃ cintayantaṃ ca garuḍaṃ pāpaśuddhaye /
vahniṃ vivikṣuṃ jīmūtavāhano 'tha jagāda saḥ
% v v| -| - v - -| v| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% - -| v - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - v -| v| v - v| - % D correct
pakṣīndra kiṃ viṣaṇṇo 'si satyaṃ pāpād bibheṣi cet /
tad idānīṃ na bhūyas te bhakṣyā hīme bhujaṃgamāḥ
% - - v| -| v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v| v - -| v| - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
kāryaś cānuśayas teṣu pūrvabhukteṣu bhogiṣu /
eṣo 'tra hi pratīkāro vṛthānyac cintitaṃ tava
% - -| - v v -| - v| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% - -| v| -| v - - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
ity uktas tena sa prītas tārkṣyo bhūtānukampinā /
tatheti pratipede tadvākyaṃ tasya guror iva
% -| - -| - v| -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% v - -| v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v| v -| v - % D correct
yayau cāmṛtam ānetuṃ nākāj jīvayituṃ javāt /
kṣatāṅgaṃ tatra taṃ cānyān asthiśeṣān ahīn api
% v -| - v v| - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% v - -| - v| -| - -| % C pathyā
% - v - -| v -| v - % D correct
tataś ca sākṣād āgatya devyā sikto 'mṛtena saḥ /
jīmūtavāhano gauryā tadbhāryābhaktituṣṭayā
% v -| v| - -| - - v| % A ma-vipulā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
tenādhikatarodbhūtakāntīny aṅgāni jajñire /
tasya sānandagīrvāṇadundubhidhvanibhiḥ saha
% - - v v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v| - v - % B correct
% - v| - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v v -| v - % D correct
svasthotthite tatas tasminn ānīya garuḍo 'pi tat /
kṛtsne velātaṭe 'py atra vavarṣāmṛtam ambarāt
% - - v -| v -| - -| % A pathyā
% - - v| v v -| v| - % B correct
% - -| - - v -||- v| % C pathyā
% v - - v v| - v - % D correct
tena sarve samuttasthur jīvantas tatra pannagāḥ /
babhau tac ca tadā bhūribhujaṃgakulasaṃkulam
% - v| - -| v - - -| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% v -| -| v| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % D correct
velāvanaṃ vinirmuktavainateyabhayaṃ tataḥ /
pātālam iva jīmūtavāhanālokanāgatam
% - - v -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v -| v - % B correct
% - - v| v v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
tato kṣayeṇa dehena yaśasā ca virājitam /
buddhvābhyanandat taṃ bandhujano jīmūtavāhanam
% v -| v - v| - - v| % A pathyā
% v v -| v| v - v - % B correct
% - - v - -| -| - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % D correct
nananda tasya bhāryā ca sajñātiḥ pitarau tathā /
ko na prahṛṣyed dūḥkhena sukhatvaparivartinā
% v - v| - v| - -| v| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% -| -| v - -| - - v| % C ma-vipulā
% v - v v v - v - % D correct
visṛṣṭas tena ca yayau śaṅkhacūḍo rasātalam /
svacchandam avisṛṣṭaṃ ca lokāṃs trīn api tadyaśaḥ
% v - -| - v| v| v -| % A na-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% - - v| v v - -| v| % C pathyā
% - -| -| v v| - v - % D correct
tataḥ prītiprahvāmaranikaram āgatya garuḍaṃ
praṇemus taṃ vidyādharatilakam abhyetya sabhayāḥ /
svadāyādāḥ sarve himagirisutānugrahavaśān
mataṅgākhyādyā ye suciram abhajann asya vikṛtim
% v -| - - - - v v v v v| - - v| v v - % Śikhariṇī (6+11): caesura in compound or incorrect?
% v - -| -| - - v v v v v| - - v| v v - % Śikhariṇī (6+11): caesura in compound or incorrect?
% v - - -| - -| v v v v v - - v v v - % Śikhariṇī (6+11)
% v - - - -| -| v v v| v v -| - v| v v - % Śikhariṇī (6+11)
tair eva cārthyamānaḥ sukṛtī jīmūtavāhanaḥ sa tataḥ /
malayācalād agacchan nijanilayaṃ tuhinaśailataṭam
% -| - v| - v - -| v v -| - - v - v -| v| v - %
% v v - v -| v - -| v v v v -| v v v - v v - % Āryā (30+27 morae): pathyā
tatra pitṛbhyāṃ sahito mittrāvasunā ca malayavatyā ca /
dhīraś cirāya bubhuje vidyādharacakravartipadam
% - v| v - -| v v -| - - v v -| v| v v v - -| - %
% - -| v - v| v v -| - - v v - v - v v - % Āryā (30+27 morae): pathyā
evaṃ sakalajagattrayahṛdayacamatkārakāricaritānām /
svayam anudhāvanti sadā kalyāṇaparamparāḥ padavīm
% - -| v v v v - v v v v v v - - v - v v v - - %
% v v| v v - - v| v -| - - v v - v -| v v - % Āryā (30+27 morae): vipulā
ity ākarṇya kathāṃ kila devī yaugandharāyaṇasya mukhāt /
mumude vāsavadattā garbhabharodāradohadinī
% -| - - v| v -| v v| - -| - - v - v - v| v - %
% v v -| - v v - -| - v v - - v - v v - % Āryā (30+27 morae): pathyā
tadanu tadanuṣaṅgaprāptayā prītibhājām anavaratanideśapratyayād devatānām /
nijapatinikaṭasthā bhāvividyādharendrasvatanayakathayā taṃ vāsaraṃ sā nināya
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0