Kathāsaritsāgara · Chapter 12.2
% - v| v| - v| v -| v v| - v v| -| - v| - v - - - %
% - - v - v - - v v - - - v| v v - - % Āryā (30+27 morae): vipulā
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare śaśāṅkavatīlambake prathamas taraṅgaḥ /
dvitīyas taraṅgaḥ /
tatastāṃ nūtanāṃ prāpya bhāryāṃ lalitalocanām /
naravāhanadattaḥ sa tasminmalayaparvate
% v - -| - v -| - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% v v - v v - -| v| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
madhupravṛttisubhage vijahāra tayā saha /
teṣu teṣu vanānteṣu puṣpitadrumaśobhiṣu
% v - v - v v v -| % A na-vipulā
% v v - v| v -| v - % B correct
% - v| - v| v - - v| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
ekasmiṃś ca vane krīḍākusumāvacayakramāt /
tasyāṃ priyāyāṃ gahane gatāyāṃ dṛṣṭigocarāt
% - - -| v| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - v v - v - % B correct
% - -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
saṃcaransa dadarśaikaṃ mahadacchajalaṃ saraḥ /
satārakamivākāśaṃ puṣpaistīratarucyutaiḥ
% - v - v| v - - -| % A pathyā
% v v - v v -| v - % B correct
% v - v v v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
puṣpāṇy uccinvatī yāvan na samabhyeti sā priyā /
tāvat snātvā sarasy asmin kṣaṇam āse sarastaṭe
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% v| v - - v| -| v - % B correct
% - -| - -| v -| - -| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
iti saṃcintya sa snātvā kṛtadevārcano 'tra ca /
sacandanatarucchāyam adhyāste sma śilātalam
% v v| - - v| -| - -| % A pathyā
% v v - - v -| v| - % B correct
% v - v v v - - v| % C pathyā
% - - -| v| v - v - % D correct
tatrastho rājahaṃsīnāṃ dṛṣṭvā tatsadṛśīṃ gatim /
śrutvā tannibhamālāpaṃ pikīnāṃ cūtavalliṣu
% - - -| - v - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
vilokya hariṇīnāṃ ca tannetrābhe vilocane /
dūrasthāṃ tāṃ sa sasmāra priyāṃ madanamañcukām
% v - v| v v - -| v| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - - -| -| v| - - -| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
smṛtvaivodbhūtakāmāgnisaṃtaptaś ca mumūrccha saḥ /
tatkṣaṇaṃ cāyayau snātuṃ tatraiko punipuṃgavaḥ
% - - - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v| v - v| - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
sa piśaṅgajaṭo nāma tadavasthamavekṣya tam /
asiñcatsvapriyāsparśatulyaiścandanavāribhiḥ
% v| v - v v -| - v| % A pathyā
% v v - v v - v| - % B correct
% v - - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % D correct
tataḥ prabuddhaṃ praṇataṃ divyadṛṣṭiḥ sa taṃ muniḥ /
uvāca putra prāpnoṣi yatheṣṭaṃ dhair yamāpnuhi
% v -| v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - v - -| v| -| v - % B correct
% v - v| - -| - - v| % C ma-vipulā
% v - -| -| v - v - % D correct
tena hi prāpyate sasrvaṃ tathā caitya madāśramam /
kathāṃ mṛgāṅkadattīyāṃ mattaḥ śṛṇu na cecchrutā
% - v| -| - v -| - -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% v -| v - v - - -| % C pathyā
% - -| v v| v| - v - % D correct
ity uktvā sa muniḥ snātvā nināya nijamāśramam /
naravāhanadattaṃ taṃ cakre ca tvarayāhnikam
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% v - v| v v - v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - -| -| v v - v - % D correct
kṛtvātithyaṃ phalais tasya tatra bhuktaphalaḥ svayam /
sa piṅgalajaṭo vaktuṃ kathāṃ tasmai pracakrame
% - - - -| v -| - v| % A pathyā
% - v| - v v -| v - % B correct
% v| - v v v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
astyayodhyeti nagarī bhuvanastrayaviśrutā /
tasyāmamaradattākhyaḥ pūrvamāsīnmahīpatiḥ
% - v - - v| v v -| % A na-vipulā
% v v - v v - v - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tasya nityānuraktaikā pradīptataratejasaḥ /
bhāryā vahneriva svāhā babhūva surataprabhā
% - v| - - v - - -| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
tasyāṃ mṛgāṅkadattākhyaḥ sutastasyodapadyata /
svakodaṇḍa ivābhūdyaḥ koṭiprāptaguṇānataḥ
% - -| v - v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - - v| v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
tasyābhavaṃś ca sacivā rājasūnornijā daśa /
pracaṇḍaśaktiḥ sa sthūlabāhurvikramakesarī
% - - v -| v| v v -| % A na-vipulā
% - v - - v -| v - % B correct
% v - v - -| -| - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % D correct
dṛḍhamuṣṭir meghabalas tathā bhīmaparākramaḥ /
tadvad vimalabuddhiś ca vyāghrasenaguṇākarau
% v v - -| - v v -| % A incorrect: neither pathyā nor vipulā, possibly a regularity with the structure ya-bha (v---vv)? Cf. 8,5.17a; 9,4.75a; 10,4.220c; 12,2.19a; 17,4.160c
% v -| - v v - v - % B correct
% - -| v v v - -| -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
vicitrakathasaṃjñaś ca daśamas te ca satkulāḥ /
sarve yuvānaḥ śūrāś ca prājñāḥ prabhuhitaiṣiṇaḥ
% v - v v v - -| v| % A pathyā
% v v -| -| v| - v - % B correct
% - -| v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - -| v v v - v - % D correct
taiḥ samaṃ sa sukhaṃ tiṣṭhanrājaputraḥ pitur gṛhe /
mṛgāṅkadattaḥ sadṛśīṃ na bhāryāṃ tāvadāptavān
% -| v -| v| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v| - -| - v - v - % D correct
ekadā ca rahasyeko mantrī bhīmaparākramaḥ /
tamāha śrūyatāṃ deva rātrau vṛttaṃ mamādya yat
% - v -| v| v - - -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
ahaṃ prāsādasupto 'dya prabuddho 'śaṅkitaṃ niśi /
vajrogranakharaṃ siṃham apaśyam abhidhāvitam
% v -| - - v - -| -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - - v v v -| - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
utthite churikāhas te mayi so 'tha palāyitum /
siṃhaḥ prāvartatāhaṃ ca tam evānvapataṃ javāt
% - v -| v v - -| -| % A pathyā
% v v| -| v| v - v - % B correct
% - -| - - v - -| v| % C pathyā
% v| - - v v -| v - % D correct
sa ca gatvā nadīpāraṃ prasārya rasanāṃ mayi /
āsīdahaṃ ca tāmasya dīrghāṃ churikayācchidam
% v| v| - -| v - - -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% - - v -| v| - - v| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
tayaiva setupṛthvyā ca yāvattīrṇo 'smi tāṃ nadīm /
tāvat sa siṃhaḥ sumahānsaṃpanno vikṛtaḥ pumān
% v - v| - v - -| v| % A pathyā
% - - - -| v| -| v - % B correct
% - -| v| - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% - - -| v v -| v - % D correct
ko bhavāniti pṛṣṭaś ca mayā sa puruṣo 'bravīt /
vetālo 'haṃ tvayā vīra sattvenāsmi ca toṣitaḥ
% -| v - v v| - -| v| % A pathyā
% v -| v| v v -| v - % B correct
% - - -| -| v -| - v| % C pathyā
% - - - v| v| - v - % D correct
tac chrutvāhaṃ tamaprākṣaṃ yadyevaṃ tattvayocyatām /
bhāryā mṛgāṅkadattasya kā bhaviṣyati me prabhoḥ
% -| - - -| v - - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - -| v - v - - v| % C pathyā
% -| v - v v| -| v - % D correct
etanmadvacanaṃ śrutvā sa vetālo 'bravīttadā /
asyujjayinyāṃ nṛpatiḥ karmasena iti śrutaḥ
% - - - v v -| - -| % A pathyā
% v| - - -| v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - v - v| v -| v - % D correct
tasyāsti tanayā rājño lāvaṇyanyakkṛtāpsarāḥ /
nidhānabhūmiḥ saundaryasargasyeva prajāpateḥ
% - - v| v v -| - -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v - v - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - - - -| v - v - % D correct
sā śaśāṅkavatī nāma bhāryā tasya bhaviṣyati /
tvatprabhustadavāptyā ca pṛthvīrājyaṃ kariṣyati
% -| v - v v -| - v| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - v - v v - -| v| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
ity uktvā sa tiro 'bhūnme vetālo 'haṃ tathaiva ca /
āgato gṛhamityetanniśi vṛttaṃ mama prabho
% -| - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - - -| -| v - v| - % B correct
% - v -| v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v| - -| v -| v - % D correct
etanmṛgāṅkadatto 'sau śrutvā bhīmaparākramāt /
āhūya śrāvayām āsa sarvāṃstānnijamantriṇaḥ
% - - v - v - -| -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% - - -| - v -| - v| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
jagāda caitāñ śṛṇuta svapne dṛṣṭaṃ mayā ca yat /
jāne mahāṭavīṃ kāṃcit praviṣṭā nikhilā vayam
% v - v| - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| - -| v -| v| - % B correct
% - -| v - v -| - -| % C pathyā
% v - -| v v -| v - % D correct
tatrādhvatṛṣitāḥ kṛcchrātprāpya toyaṃ pipāsavaḥ /
ruddhāḥ smaḥ sāyudhaiḥ puṃbhistata utthāya pañcabhiḥ
% - - v v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v| - -| v - v - % B correct
% - -| -| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v| - - v| - v - % D correct
tān hatvā punar icchāmaḥ pātuṃ yāvat tṛṣāturāḥ /
tāvan na tatra puṃsas tān apaśyāma na tajjalam
% -| - -| v v| - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| v| - v| - -| -| % C pathyā
% v - - v| v| - v - % D correct
tataḥ kṛcchrāṃ daśāṃ prāptāścandrojjvalamaśaṅkitam /
vṛṣabhārūḍhamāyāntamaikṣāmahi maheśvaram
% v -| - -| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % B correct
% v v - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v| v - v - % D correct
so 'smāsu praṇateṣv akṣṇo dakṣiṇādaśruṇaḥ kaṇam /
bhūmāv apātayatso 'tra samudraḥ samapadyata
% -| - -| v v -| - -| % A pathyā
% - v - - v -| v - % B correct
% - -| v - v - -| v| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
tasmānmuktāvalīṃ prāptāṃ śubhāṃ baddhvā mayā gale /
pīto raktānuliptena nṛkapālena so 'mbudhiḥ
% - - - - v -| - -| % A pathyā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% - -| - - v - - v| % C pathyā
% v v - - v| -| v - % D correct
tatkṣaṇaṃ ca prabuddho 'smi prayātā ca vibhāvarī /
evaṃ mṛgāṅkadattena svapnāścarye nivedite
% - v -| -| v - -| -| % A pathyā
% v - -| v| v - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
mantrī vimalabuddhistaṃ nandatsvanyeṣv abhāṣata /
tvaṃ deva dhanyo yasyaivaṃ vihitānugraho haraḥ
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% -| - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% v v - - v -| v - % D correct
svapne muktāvalīṃ labdhvā yatpītaś ca tvayāmbudhiḥ /
tacchaśāṅkavatīṃ prāpya bhoktāsi pṛthivīṃ dhruvam
% - -| - - v -| - -| % A pathyā
% - - -| -| v - v - % B correct
% - v - v v -| - v| % C pathyā
% - - v| v v -| v - % D correct
anyan manāk tu kleśāyety ukte vimalabuddhinā /
tato mṛgāṅkadattas tān uvāca sacivān punaḥ
% - -| v -| -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| v v v - v - % B correct
% v -| v - v - -| -| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
yathā phalaṃ me svapnasya yathā bhīmaparākramaḥ /
śrutavāniha vetālāt tathā yady api bhāvi tat
% v -| v -| -| - - v| % A ma-vipulā
% v -| - v v - v - % B correct
% v v - v v| - - -| % C pathyā
% v -| -| v v| - v| - % D correct
tathāpi karmasenasya baladurgābhimāninaḥ /
prajñābalānmayā prāpyā sā śaśāṅkavatī sutā
% v - v| - v - - v| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - - v - v -| - -| % C pathyā
% -| v - v v -| v - % D correct
prajñābalaṃ ca sarveṣu mukhyaṃ kāryeṣu sādhanam /
tathā ca śṛṇutātraitāṃ kathāṃ vaḥ kathayāmy aham
% - - v -| v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v -| v| v v - - -| % C pathyā
% v -| -| v v -| v - % D correct
bhadrabāhurabhūnnāmnā magadheṣu mahīpatiḥ /
tasyāsīnmantraguptākhyo mantrī buddhimatāṃ varaḥ
% - v - v v - - -| % A pathyā
% v v - v| v - v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
sa rājā taṃ nijāmātyaṃ kadācitsvair am abravīt /
anaṅgalīleti sutā rājño vārāṇasīpateḥ
% v| - -| -| v - - -| % A pathyā
% v - - -| v| - v - % B correct
% v - v - - v| v -| % C bha-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
asti yā dharmagopasya jagattritayasundarī /
tāmārthito 'pi dveṣānme na sa rājā prayacchati
% - v| -| - v - - v| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% - - v -| -| - - -| % C ma-vipulā
% v| v| - -| v - v - % D correct
dantino bhadradantasya prabhāvātsa ca durjayaḥ /
notsahe jīvituṃ cāhaṃ tayā tatsutayā vinā
% - v -| - v - - -| % A pathyā
% v - - v| v| - v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% v -| - v v -| v - % D correct
tad atra nāstyupāyo me sakhe kiṃ kāryamucyatām /
iti tenodite rājñā sa mantrī nijagāda tam
% v| - v| - v - -| -| % A pathyā
% v -| -| - v - v - % B correct
% v v| - - v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v v - v| - % D correct
kiṃ deva vikramādeva siddhirasti na buddhitaḥ /
tadalaṃ cintayāhaṃ te svabuddhyā sādhayāmyadaḥ
% -| - v| - v - - v| % A pathyā
% - v - v| v| - v - % B correct
% v v -| - v - -| -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
ity uktvā nṛpamanyedyuḥ pañcasaptānugānvitaḥ /
mahāvratikaveṣaḥ sanmantrī vārāṇasīṃ yayau
% -| - -| v v - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - v v v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % D correct
tatra taṃ śiṣyaveṣāste siddho 'yamiti sarvataḥ /
svānugāḥ khyāpayāmāsurbhaktiprahvamilajjanam
% - v| -| - v - - -| % A pathyā
% - -| v v v| - v - % B correct
% - v -| - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % D correct
ekadā ca niśi bhrāmyan kāryayuktyupalabdhaye /
sānugaḥ sa dadarśātra dūrād gṛhavinirgatām
% - v -| v| v -| - -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% - v -| v| v - - v| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
gṛhiṇīṃ hastipālasya śaṅkātvaritagāminīm /
nīyamānāṃ tricaturaiḥ puruṣaiḥ kvāpi sāyudhaiḥ
% v v -| - v - - v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v - -| v v v -| % C na-vipulā
% v v -| - v| - v - % D correct
dhruvaṃ vyutthāya yāteyaṃ tatpaśyāmaḥ kva gacchati /
iti saṃcintya sa svair aṃ sānugo 'nusasāra tām
% v -| - - v| - - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v - % B correct
% v v| - - v| -| -| -| % C pathyā
% - v -| v v - v| - % D correct
gatvā praviṣṭā sā yatra tac ca gehaṃ vidūrataḥ /
dṛṣṭvā nivāsasthānaṃ svam ājagāma tadaiva saḥ
% - -| v - -| -| - v| % A ma-vipulā
% -| v| - -| v - v - % B correct
% - -| v - - - -| v| % C ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - v - v| v - v| - % D correct
prātaś ca hastipālasya hṛtārthā tāṃ gatāṃ priyām /
cinvānasyāntikaṃ yuktyā prāhiṇodbhramato 'nugān
% - -| v| - v - - v| % A pathyā
% v - -| -| v -| v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
te taṃ dṛṣṭvā tadaprāptiduḥkhajagdhaviṣaṃ tadā /
nivāritaviṣaṃ cakruḥ kṛpayeva svavidyayā
% -| -| - -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v -| v - % B correct
% v - v v v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
āgacchāsmadguroḥ pārśvaṃ jñānī sarvaṃ hi vetti saḥ /
ity uktvā ca tamāninyurnikaṭaṃ tasya mantriṇaḥ
% - - - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v| - % B correct
% -| - -| v| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| - v| - v - % D correct
sa ca hastipako dṛṣṭvā pādayoś ca praṇamya tam /
bhāryāpravṛttiṃ papraccha vratākalpopaśobhitam
% v| v| - v v -| - -| % A pathyā
% - v -| -| v - v| - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - - - v - v - % D correct
so 'pi mantrī mṛṣā dhyātvā sābhijñānaṃ śaśaṃsa tat /
sthānaṃ tasmai parair nītā puruṣair yatra sā niśi
% -| v| - -| v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v| - % B correct
% - -| - -| v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v| -| v - % D correct
tataḥ praṇamya taṃ gatvā samaṃ nagararakṣibhiḥ /
sa hastipālakaḥ prāpya sthānaṃ tatparyaveṣṭayat
% v -| v - v| -| - -| % A pathyā
% v -| v v v - v - % B correct
% v| - v - v -| - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
abadhītpuruṣāṃstāṃś ca pāpāndārāpahāriṇaḥ /
prāpa sābharaṇāṃ tāṃ ca sadhanāṃ nijayoṣitām
% v v - v v - -| v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% - v| - v v -| -| v| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
dvitīye 'hni sa ca prātaretya natvā kṛtasthitiḥ /
cakāra vyājasiddhasya tasyāhāranimantraṇam
% v - -| v| v| -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v| - -| v - v - % B correct
% v - -| - v - - v| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
gṛhapraveśān icchoś ca naktabhojitvavādinaḥ /
pradoṣe hastiśālāyāṃ tasyāhāramakalpayat
% v - v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% - v - - v - v - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
so 'pi mantrabalātsarvaṃ vaṃśanāḍīniveśitam /
guptaṃ gṛhītvā gatvātra mantrī bhuṅkte sma sānugaḥ
% -| v| - v v - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - -| v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - -| - -| v| - v - % D correct
tato gate hastipāle supteṣv anyeṣu tatra saḥ /
hastino bhadradantasya vaṃśanāḍyā niveśya tam
% v -| v -| - v - -| % A ra-vipulā
% - -| - - v| - v| - % B correct
% - v -| - v - - v| % C pathyā
% - v - -| v - v| - % D correct
karṇe suptasya bhujagaṃ rātriṃ nītvaiva tatra tām /
yayau svadeśaṃ magadhān hastī tena vyapādi ca
% - -| - - v| v v -| % A na-vipulā
% - -| - - v| - v| - % B correct
% v -| v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v| - % D correct
hatvā taṃ dharmagopasya gajaṃ darpamivāgate /
tasminmantrivare rājā bhadrabāhurnananda saḥ
% - -| -| - v - - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% - - - v v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v| - % D correct
tato vārāṇasīṃ tasmai dharmagopāya yācitum /
anaṅgalīlāṃ kanyāṃ tāṃ dūtaṃ ca visasarja saḥ
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% v - v - -| - -| -| % C ma-vipulā
% - -| v| v v - v| - % D correct
so 'pi tāṃ pradadau tasmai tadgajābhāvadurbalaḥ /
bhajanti vaitasīṃ vṛttiṃ rājānaḥ kālavedinaḥ
% -| v| -| v v -| - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - v| - v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tadevaṃ prajñayā tasya mantraguptasya mantriṇaḥ /
anaṅgalīlāṃ saṃprāpa bhadrabāhuḥ sa bhūpatiḥ
% v - -| - v -| - v| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - v - -| v| - v - % D correct
tasmānmayāpi buddhyā sā bhāryā prāpyeti vādinam /
mṛgāṅkadattaṃ sacivastaṃ vicitrakatho 'bravīt
% - - v - v| - -| -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% -| v - v v -| v - % D correct
sarvaṃ setsyati te hārāt svapnadṛṣṭād anugrahāt /
amogho devatānāṃ ca prasādaḥ kiṃ na sādhayet
% - -| - v v| -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v - -| - v - -| -| % C pathyā
% v - -| -| v| - v - % D correct
tathā ca śṛṇutātraikāṃ varṇyamānāṃ mayā kathām /
āsīttakṣaśilāpūryāṃ bhadrākṣo nāma bhūpatiḥ
% v -| v| v v - - -| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% - - - v v - - -| % C pathyā
% - - -| - v| - v - % D correct
sa putrakāmaḥ padmānāṃ śatenāṣṭabhir eva ca /
sitānāṃ pūjayām āsa khaḍge lakṣmīṃ dine dine
% v| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - - v v| - v| - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
ekadārcayatas tasya rājño maunamamuñcataḥ /
ūnamekamabhūtpadmaṃ daivādgaṇayato dhiyā
% - v - v v -| - v| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% - v - v v - - -| % C pathyā
% - - v v v -| v - % D correct
sa hṛtpadmaṃ vipāṭya svaṃ dadau devyai tataś ca sā /
tuṣṭā tasmai dadau sārvabhaumaputrapradaṃ varam
% v| - - -| v - -| -| % A pathyā
% v -| - -| v -| v| - % B correct
% - -| - -| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
kṛtvā cākṣatadehaṃ taṃ nṛpaṃ prāyādadarśanam /
atha tasya suto rājño mahādevyāmajāyata
% - -| - v v - -| -| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% v v| - v| v -| - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
hṛtpuṣkaraprasādena jāsto 'yamiti taṃ ca saḥ /
puṣkarākṣaṃ nṛpaścakre nāmnā putraṃ sulakṣaṇam
% - - v - v - - v| % A pathyā
% - -| v v v| -| v| - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
kramāc ca yauvanaprāptaṃ tanayaṃ taṃ guṇānvitam /
rājye 'bhiṣicya bhadrākṣaḥ sa rājā śiśriye vanam
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% v v -| -| v - v - % B correct
% - -| v - v| - - -| % C pathyā
% v| - -| - v -| v - % D correct
puṣkarākṣo 'pi saṃprāpya rājyaṃ pratidinaṃ haram /
pūjayannekadābhyarcya bhāryāṃ tasmādayācata
% - v - -| v| - - v| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - v - - v - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
sarvaṃ saṃpatsyate putra yathābhilaṣitaṃ tava /
iti śuśrāva sa giraṃ gaganādudgatāṃ tadā
% - -| - - v -| - v| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% v v| - - v| v| v -| % C na-vipulā
% v v - - v -| v - % D correct
tataḥ prahṛṣṭo jātāsthaḥ sa tiṣṭhañjātucinnṛpaḥ /
ākheṭakavinodāya jagāma mṛgakānanam
% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v| - - - v - v - % B correct
% - - v v v - - v| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
tatra saṃbhogasaṃsaktabhujaṃgamithunāśane /
pravṛttaṃ karabhaṃ dṛṣṭvā śokākrānto nyapātayat
% - v| - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
sa nipātitamātraḥ sanmuktvā tāṃ karabhastanum /
bhūtvā vidyādharaḥ prītaḥ puṣkarākṣaṃ tam abravīt
% v| v - v v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| v v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v| - v - % D correct
bhavān kṛtopakāro me tatte yad vacmi tac chṛṇu /
raṅkumālīti nāmnāsti rājan vidyādharottamaḥ
% v -| v - v - -| -| % A pathyā
% - -| -| - v| -| v - % B correct
% - v - - v| - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
taṃ rūpalubdhā taruṇaṃ vavre dṛṣṭvānurāgiṇī /
svayaṃ tārāvalī nāma vidyādharavarātmajā
% -| - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% v -| - - v -| - v| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tasyāḥ pitā ca svecchātastayoḥ kṛtavivāhayoḥ /
kopādapātayacchāpaṃ kaṃcitkālaṃ viyogadam
% - -| v -| -| - - - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| v v v - v - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
tatastārāvalīraṅkumālinau tau vijahratuḥ /
daṃpatī prasaratprītī tāsu tāsu svabhūmiṣu
% v - - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| -| v - v - % B correct
% - v -| v v - - -| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
kadācittena śāpena mitho dṛṣṭipathāccyutau /
anyonyaviprayuktau tau jātau kvāpi vanāntare
% v - - - v| - - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% - - v - v - -| -| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
tatastārāvalī sā tamanviṣyantī patiṃ kramāt /
paścimābdheragātpāre vanaṃ siddharṣisevitam
% v - - - v -| -| v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
tatra sāpaśyadutphullamekaṃ jambumahātarum /
āśvāsayantaṃ prītyeva madhurair bhramarāravaiḥ
% - v| - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v - v - % B correct
% - - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% v v -| v v - v - % D correct
upāviśac ca viśrāntyai bhṛṅgīrūpaṃ vidhāya sā /
vṛkṣe tasminn athaikasmin kusume madhupāyinī
% v - v -| v| - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v| - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
kṣaṇāddaivāttamatraiva prāptaṃ dṛṣṭvā cirātpatim /
harṣacyutena vīryeṇa siktaṃ puṣpaṃ tayāśu tat
% v - - - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v - v| - - v| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
tyaktvā bhṛṅgīvapurgatvā saṃgatābhūc ca tena sā /
jyotsneva śaśinā bhartrā cinvatā raṅkumālinā
% - -| - - v - - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v| - % B correct
% - - v| v v -| - -| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
tatastena samaṃ tasyāṃ gatāyāṃ svaniketanam /
tadvīryasiktā tatrābhūjjambupuṣpāttataḥ phalam
% v - - v| v -| - -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - - v - -| - - - % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
tasya cāntaḥ phalasyātra kālayogena kanyakā /
samabhūnnahi divyānāṃ vīryaṃ bhajati moghatām
% - v| - -| v - - v| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% v v - v v| - - -| % C pathyā
% - -| v v v| - v - % D correct
kadācitphalamūlārthaṃ vijitāśvābhidho muniḥ /
tatrāgādapatattac ca pakvaṃ jambutaroḥ phalam
% v - - v v - - -| % A pathyā
% v v - - v -| v - % B correct
% - - - v v - -| v| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tasmātpatitabhagnāc ca divyā nirgatya kanyakā /
avandata munes tasya caraṇau vinayānatā
% - - v v v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v v| v -| - v| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
sa divyadṛṣṭir dṛṣṭvā tāṃ buddhvā tattvaṃ savismayaḥ /
nītvāśramaṃ svaṃ vinayavatīṃ nāmnākaronmuniḥ
% v| - v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v -| -| v v v % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % D correct
tatra kālena sā vṛddhiṃ prāptā tasyāśrame muneḥ /
dṛṣṭā vinayavatyeṣā nabhasā gacchatā mayā
% - v| - - v| -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
tato 'haṃ rūpagarveṇa madanena ca mohitaḥ /
upetya tāmanicchantīṃ haṭhāddhartuṃ pravṛttavān
% v -| -| - v - - v| % A pathyā
% v v - v| v| - v - % B correct
% v - v| - v - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
tatkṣaṇaṃ sa muniḥ kruddhaḥ krandantyā śrāvitastayā /
vijitāsurupāgatya śāpaṃ mahyamadānnṛpa
% - v -| v| v -| - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
rūpagarvita sarvāṅganinditaḥ karabho bhava /
puṣkarākṣānnṛpātprāpte vadhe śāpādvimokṣyase
% - v - v v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v -| v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
bhartā vinayavatyāś ca sa evāsyā bhaviṣyati /
ityahaṃ muninā śapto jāto 'syāṃ karabho bhuvi
% - -| v v v - -| v| % A pathyā
% v| - - -| v - v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% - -| -| v v -| v - % D correct
jātaś ca so 'dya śāpāntastvattastatpaścimāmbudheḥ /
pārasthaṃ tadvanaṃ gaccha nāmnā surabhimārutam
% - -| v| -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % B correct
% - - -| - v -| - v| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
bhāryāmāpnuhi tāṃ divyāṃ rūpadarpaharāṃ śriyaḥ /
ity uktvā puṣkarākṣaṃ sa divaṃ vidyādharo yayau
% - - - v v| -| - -| % A pathyā
% - v - v v -| v - % B correct
% -| - -| - v - -| v| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
puṣkarākṣo 'pi gatvā svāṃ purīṃ vinyasya mantriṣu /
rājyaṃ rātrau tataḥ prāyādeko 'śvamadhiruhya saḥ
% - v - -| v| - -| -| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - -| - -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| v v v - v| - % D correct
gacchan kramāc ca saṃprāpya paścimābdhes taṭaṃ punaḥ /
kathaṃ tareyam ambhodhim iti tatra vyacintayat
% - -| v -| v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% v -| v - v| - - v| % C pathyā
% v v| - -| v - v - % D correct
tato dadarśa tatraikaṃ sa śūnyaṃ caṇḍikāgṛham /
praviśya ca tataḥ snātvā devīṃ tāṃ praṇanāma ca
% v -| v - v| - - -| % A pathyā
% v| - -| - v - v - % B correct
% v - v| v| v -| - -| % C pathyā
% - -| -| v v - v| - % D correct
kenāpi nihitāṃ tatra vīṇāmādāya sādaraḥ /
upavīṇayati smaitāṃ devīmatra svagītakaiḥ
% - - v| v v -| - v| % A pathyā
% - - - - v| - v - % B correct
% v v - v v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
upavīṇitatuṣṭā ca suptaṃ tatraiva sā niśi /
bhūtagrāmeṇa taṃ svena pāramabdheranāyayat
% v v - v v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v| -| v - % B correct
% - - - - v| -| - v| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tataḥ prātaḥ prabuddho 'bdhestīre rājā dadarśa saḥ /
vanāntaḥsthitamātmānaṃ na tasmiṃścaṇḍikāgṛhe
% v -| - -| v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v - - v v - - -| % C pathyā
% v| - - - v - v - % D correct
utthāya vismitaścātra bhramannāśramamaikṣata /
praṇamantamivātithyātphalabhārānatair drumaiḥ
% - - v| - v - - -| % A pathyā
% v - - v v - v - % B correct
% v v - v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - - v -| v - % D correct
kurvāṇaṃ svāgatam iva kvaṇitena patatriṇām /
praviśya tatra cāpaśyatsthitaṃ śiṣyair vṛtaṃ munim
% - - -| - v v| v -| % A na-vipulā
% v v - v| v - v - % B correct
% v - v| - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v -| v - % D correct
upetya ca vavande tamṛṣiṃ rājā sa pādayoḥ /
so 'pyenaṃ vihitātithyo jñānavānmunirabravīt
% v - v| v| v - -| v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v| - v - % B correct
% -| - -| v v - - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
puṣkarākṣa yadarthaṃ tvamāgataḥ sā kṣaṇaṃ gatā /
idhmādihetor vinayavatī tattiṣṭha saṃprati
% - v - v| v - -| v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| -| v -| v - % B correct
% - - v - -| v v v % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v| - v - % D correct
upayacchasva tāṃ pūrvabhāryāmadyaiva bhūpate /
ity ukto muninā so 'pi puṣkarākṣo vyacintayat
% v v - - v| -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v| - v - % B correct
% -| - -| v v -| -| v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
diṣṭyā muniḥ sa evāyaṃ vijitāsustadeva ca /
vanametaddhruvaṃ devyā tārito 'haṃ mahārṇavamf
% - -| v -| v| - - -| % A pathyā
% v v - - v - v| - % B correct
% v v - - v -| - -| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
citraṃ ca pūrvabhāryaiṣā mamoktā munināmunā /
ityālocyaiva hṛṣṭastaṃ sa papraccha muniṃ nṛpaḥ
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% - - - - v| - - -| % C pathyā
% v| - - v| v -| v - % D correct
bhagavan pūrvabhāryaiṣā kathaṃ me kathyatām iti /
tato jagāda sa muniḥ śrūyatāṃ yadi kautukam
% v v -| - v - - -| % A pathyā
% v -| -| - v -| v - % B correct
% v -| v - v| v| v -| % C na-vipulā
% - v -| v v| - v - % D correct
babhūva dharmasenākhyas tāmraliptyāṃ purā vaṇik /
vidyullekheti nāmnā ca bhāryā tasyābhavacchubhā
% v - v| - v - - -| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% - - - - v| - -| v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
sa daivānmuṣitaścauraiḥ śastraiścābhyāhato vaṇik /
mumūrṣurniragādvahniṃ praveṣṭuṃ bhāryayā saha
% v| - - v v - - -| % A pathyā
% - - - - v -| v - % B correct
% v - - v v - - -| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
apaśyatāmakasmāc ca tāvubhāvapi daṃpatī /
ākāśenāgataṃ haṃsamithunaṃ rucirākṛti
% v - v - v - -| v| % A pathyā
% - v - v v| - v - % B correct
% - - - - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| v v - v - % D correct
tatas tadgatacittau tau praviśya dahanaṃ mṛtau /
rājahaṃsau samutpannau punarbhāryāpatī ubhau
% v -| - v v - -| -| % A pathyā
% v - v| v v -| v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
kadācittau ca varṣāsu rātrau kharjūrapādape /
nīḍasthitau tamunmūlya taruṃ vātyā vyayūyujat
% v - - -| v| - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v -| v - - v| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
prātaḥ sa haṃsas tāṃ haṃsīṃ cinvañ śānte prabhañjane /
saraḥsv atha diganteṣu na kutaścid avāptavān
% - -| v| - -| -| - -| % A ma-vipulā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v -| v v| v - - v| % C pathyā
% v| v - v| v - v - % D correct
tatas tatkālasaṃsevyaṃ haṃsānāṃ mānasaṃ saraḥ /
smarārtaḥ sa yayau haṃsyā janitāśo 'nyayā pathi
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% - - -| - v -| v - % B correct
% v - -| v| v -| - -| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
tatra tāṃ prāpya haṃsīṃ svāṃ nītvā ca jaladāgamam /
giriśṛṅgaṃ jagāmaikaṃ vihartuṃ sa tayā saha
% - v| -| - v| - -| -| % A pathyā
% - -| v| v v - v - % B correct
% v v - -| v - - -| % C pathyā
% v - -| v| v -| v - % D correct
tatra tasya hatāṃ haṃsīṃ mṛtām ādāya vīkṣya ca /
dūrān mārgāgatān kāṃścit puruṣān sāyudhān bahūn
% - v| - v| v -| - -| % A pathyā
% v -| - - v| - v| - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
lubdhakas tāṃ hatāṃ haṃsīṃ mṛtām ādāya vīkṣya ca /
dūrān mārgāgatān kāṃścit puruṣān sāyudhān bahūn
% - v -| -| v -| - -| % A pathyā
% v -| - - v| - v| - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v -| v - % D correct
drutaṃ churikayā chinnaistāmācchādya tṛṇair bhuvi /
haṃsīṃ nyadhādvilokyaitāṃ hareyurjātvamī iti
% v -| v v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v -| v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v - - - v -| v - % D correct
gateṣu teṣu puruṣeṣūpagamya jighṛkṣataḥ /
lubdhakasyoddhṛtatṛṇā haṃsī sā tasya paśyataḥ
% v - v| - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - v - v| v - v - % B correct
% - v - - v v v -| % C na-vipulā
% - -| -| - v| - v - % D correct
tattṛṇāntarnikṛttāyā mṛtasaṃjīvanauṣadheḥ /
rasena jīvitaṃ prāpya khamutpatya tato yayau
% - v - - v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v - v| - v -| - v| % C pathyā
% v - - v| v -| v - % D correct
tāvat sa haṃsas tadbhartā gatvaikasminsarastaṭe /
mūḍho 'patad dhaṃsayūthe paśyaṃstām eva tanmanāḥ
% - -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - - - v - v - % B correct
% - -| v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - - -| - v| - v - % D correct
tatkṣaṇaṃ dhīvaraḥ ko'pi kṣiptvā jālaṃ nibadhya tān /
haṃsānsarvānupāvikṣadāhārārthaṃ kila kṣaṇāt
% - v -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - - - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % D correct
tāvac cāgatya tatraiva sā haṃsī cinvatī patim /
dadarśa jālabaddhaṃ taṃ diśaścārtā vyalokayat
% - -| - - v| - - v| % A pathyā
% -| - -| - v -| v - % B correct
% v - v| - v - -| -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
tataḥ snātuṃ pravṛttena kenāpyatra sarastaṭe /
puṃsā vastropari nyastāmapaśyadratnakaṇṭhikām
% v -| - -| v - - v| % A pathyā
% - - - v| v - v - % B correct
% - -| - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
gatvā cāpaśyatas tasya tāṃ gṛhītvaiva kaṇṭhikām /
dāśāya darśayantī sā tasmai vyomnā śanair yayau
% - -| - - v -| - v| % A pathyā
% -| v - - v| - v - % B correct
% - - v| - v - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
dāśo 'pi so 'nvadhāvat tāṃ dṛṣṭvā cañcvāttakaṇṭhikām /
haṃsīṃ gṛhītalaguḍaḥ pakṣijālaṃ vihāya tat
% - -| v| -| v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| v - v v v -| % C na-vipulā
% - v - -| v - v| - % D correct
haṃsī ca gatvā śailāgre dūre tāṃ kaṇṭhikāṃ nyadhāt /
dhīvaro 'pi sa tallobhāttatrāroḍhuṃ pracakrame
% - -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - -| -| - v -| v - % B correct
% - v -| v| v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v - v - % D correct
tad dṛṣṭvā sā drutaṃ gatvā haṃsī patyuḥ samīpage /
baddhasya vṛkṣe saṃsuptaṃ kapiṃ cañcvākṣṇy atāḍayat
% -| - -| -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - - v| - -| - - -| % C ma-vipulā
% v -| - -| v - v - % D correct
sa kapistāḍitastrastaḥ patitvoparyapāṭayat /
jālaṃ tattena nirjagmurhaṃsāḥ sarve 'pi te tataḥ
% v| v - - v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% - -| - - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| -| v - % D correct
atha tau saṃgatāvuktasvavṛttāntau parasparam /
haṃsau bhāryāpatī hṛṣṭau yathākāmaṃ vijahratuḥ
% v v| -| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
dāśaṃ taṃ cāgataṃ prāptakaṇṭhikaṃ pakṣilobhataḥ /
lebhe 'tra sa pumāṃś cinvan hṛtā sā yasya kaṇṭhikā
% - -| -| - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% - -| v| v| v -| - -| % C pathyā
% v -| -| - v| - v - % D correct
sa bhītisūcitasyāsya hastātsaṃprāpya kaṇṭhikām /
dāśasya dakṣiṇaṃ pāṇiṃ pumāṃśchurikayācchinat
% v| - v - v - - v| % A pathyā
% - - - - v| - v - % B correct
% - - v| - v -| - -| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
tau cāpi jātu haṃsau dvau chattīkṛtyaikamambujam /
madhyāhnakāle sarasaḥ protthāya vyomni ceratuḥ
% -| - v| - v| - -| -| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - -| - v| - v - % D correct
kṣaṇāc ca nadyāḥ kasyāścitkhagau tau tīramāpatuḥ /
muninādhyāsitaṃ kenāpyarcāvyagreṇa dhūrjaṭeḥ
% v -| v| - -| - - - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| -| - v - v - % B correct
% v v - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v| - v - % D correct
tatra vyādhena kenāpi yāntau tau saha daṃpatī /
hatāvekena yugapacchareṇa bhuvi petatuḥ
% - -| - - v| - - v| % A pathyā
% - -| -| v v| - v - % B correct
% v - - - v| v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% v - v| v v| - v - % D correct
ātapatrāmbujaṃ tac ca tadīyamapatattadā /
munerarcayatas tasya śivaliṅgasya mūrdhani
% - v - - v -| -| v| % A pathyā
% v - v v v - v - % B correct
% v - - v v -| - v| % C pathyā
% v v - - v| - v - % D correct
tato vyādhaḥ sa dṛṣṭvā tau haṃsaṃ svīkṛtya haṃsikām /
tāṃ dadau munaye tasmai so 'pyānarca śivaṃ tayā
% v -| - -| v| - -| -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% -| v -| v v -| - -| % C pathyā
% -| - - v| v -| v - % D correct
talliṅgamūrdhni sras tasya tasyābjasya prabhāvataḥ /
sa puṣkarākṣa haṃsastvaṃ jāto rājanvaye 'dhunā
% - - v - -| -| - v| % A ma-vipulā
% - - - -| v - v - % B correct
% v| - v - v| - - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
haṃsī ca saiṣā vinayavatī vidyādharānvaye /
jātā viśeṣato hy asyā māṃsair abhyarcito haraḥ
% - -| v| - -| v v v % A bha-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % B correct
% - -| v - v -||- -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
itthaṃ te pūrvabhāryāsāv ity ukto vijitāsunā /
muninā puṣkarākṣaḥ sa rājā taṃ punar abravīt
% - -| -| - v - - -| % A pathyā
% -| - -| v v - v - % B correct
% v v -| - v - -| v| % C pathyā
% - -| -| v v| - v - % D correct
katham agnipraveśasya tasyāghaughavighātinaḥ /
pakṣiyonāv abhūj janma bhagavan phalam āvayoḥ
% v v| - - v - - v| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% - v - -| v -| - v| % C pathyā
% v v -| v v| - v - % D correct
ity uktavantaṃ rājānaṃ taṃ sa pratyabravīnmuniḥ /
yadbhāvitātmā mriyate jantūstadrūpamaśnute
% -| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% -| -| - - v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - - - - v - v - % D correct
tathā hyujjayinīpuryāṃ naiṣṭhikī brahmacāriṇī /
lāvaṇyamañjarī nāma kumārī brāhmaṇī purā
% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - v -| - v - v - % B correct
% - - v - v -| - v| % C pathyā
% v - -| - v -| v - % D correct
yuvānaṃ brāhmaṇaṃ dṛṣṭvā kamalodayasaṃjñakam /
sahasā tadgatasvāntā dahyamānā smarāgninā
% v - -| - v -| - -| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% v v -| - v - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
amuñcantī svaniyamaṃ tadbhogadhyānabhāvitā /
gatvā gandhavatītīraṃ tīrthe tatyāja jīvitam
% v - - -| v v v -| % A na-vipulā
% - - - - v - v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
tayā bhāvanayā kiṃ na jātābhūdbhogasaṃginī /
nagaryāmekalavyāyāṃ veśyā rūpavatīti sā
% v -| - v v -| -| v| % A pathyā
% - - - - v - v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% - -| - v v - v| - % D correct
tīrthavrataprabhāvāc ca saiva jātismarā satī /
prasaṅgāccoḍakarṇāya jāpakāya dvijanmane
% - - v - v - -| v| % A pathyā
% - v| - - v -| v - % B correct
% v - - - v - - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
svapūrvajanmavṛttāntarahasyaṃ tadavarṇayat /
japakarmaikacittatve kurvāṇasyānuśāsanam
% v - v - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % B correct
% v v - - v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
ante ca śuddhasaṃkalpā yayau veśyāpi sadgatim /
tadrājanyo 'tra yaccittastanmayatvam upaiti saḥ
% - -| v| - v - - -| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - - - -| v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v| v - v| - % D correct
evam uktvā sa rājānaṃ snānāya visasarja tam /
munirmadhyāhnasavanaṃ svayaṃ ca niravartayat
% - v| - -| v| - - -| % A pathyā
% - - v| v v - v| - % B correct
% v - - - v v v -| % C na-vipulā
% v -| v| v v - v - % D correct
rājā sa puṣkarākṣo 'pi gato vananadītaṭam /
tāṃ dadarśātra vinayavatīṃ puṣpāṇi cinvatīm
% - -| v| - v - -| v| % A pathyā
% v -| v v v - v - % B correct
% -| v - - v| v v v % C na-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v| - v - % D correct
bhāsamānāṃ svavapuṣā prabhām iva vivasvataḥ /
adṛṣṭapūrvaṃ gahanaṃ praviṣṭāṃ kautukādvanam
% - v - -| v v v -| % A na-vipulā
% v -| v v| v - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - -| - v - v - % D correct
keyaṃ syāditi yāvac ca sa cintayati sotsukaḥ /
tāvatkathāṃ niṣaṇṇā sā visrabdhāmavadatsakhīm
% - -| - v v| - -| v| % A pathyā
% v| - v v v| - v - % B correct
% - - v -| v - -| -| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
sakhi vidyādharo yo māṃ hartumaicchatpurā sa me /
āgatya śāpamukto 'dya bhartṛprāptimihoktavān
% v v| - - v -| -| -| % A pathyā
% - v - - v -| v| - % B correct
% - - v| - v - -| v| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
tac chrutvā pratyavocattāṃ sā sakhī munikanyakām /
astyetanmayi śṛṇvatyāṃ muñjakeśo 'dya hi prage
% -| - -| - v - - -| % A pathyā
% -| v -| v v - v - % B correct
% - - - v v| - - -| % C pathyā
% - v - -| v| -| v - % D correct
itthamukto nijaḥ śiṣyo muninā vijitāsunā /
gaccha tārāvalīraṅkumālināvānaya drutam
% - v - -| v -| - -| % A pathyā
% v v -| v v - v - % B correct
% - v| - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % D correct
kāmaṃ vinayavatyā hi vatseha duhitustayoḥ /
rājñaś ca puṣkarākṣasya vivāho 'dya bhaviṣyati
% - -| v v v - -| v| % A pathyā
% - - v| v v - v - % B correct
% - -| v| - v - - v| % C pathyā
% v - -| v| v - v - % D correct
ity ukto guruṇā muñjakeśo yātas tatheti saḥ /
ata ehyāśramapadaṃ gacchāvaḥ sakhi saṃprati
% -| - -| v v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v v| - - v v v -| % C na-vipulā
% - - -| v v| - v - % D correct
evaṃ tayokte vinayavatī sātha tato yayau /
puṣkarākṣaś ca śuśrāva sa taddūrādalakṣitaḥ
% - -| v - -| v v v % A bha-vipulā, pādas compounded?
% v -| - v| v -| v - % B correct
% - v - -| v| - - v| % C pathyā
% v| - - - v - v - % D correct
jvalatkāmāgnisaṃtāpādiva nadyāṃ nimajjya ca /
jagāma vijitāsostamāśramaṃ sa punarnṛpaḥ
% v - - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v| - -| v - v| - % B correct
% v - v| v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v| v - v - % D correct
tatra tārāvalīr aṅkumālinau tau samāgatau /
ānarcatustaṃ praṇataṃ parivavruś ca tāpasāḥ
% - v| - - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| -| v - v - % B correct
% - - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v v - -| v| - v - % D correct
tato vedyāṃ svatejobhir bhāsitāyāṃ maharṣiṇā /
dvitīyeneva mūrtena vahninā vijitāsunā
% v -| - -| v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v - - - v| - - v| % C pathyā
% - v -| v v - v - % D correct
tasmai sa rājñe vinayavatīṃ tāṃ pratyapādayat /
raṅkumālī dadau cāsmai rathaṃ divyaṃ nabhaścaram
% - -| v| - -| v v v % A bha-vipulā, pādas compounded?
% v -| -| - v - v - % B correct
% - v - -| v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
catuḥ samudrāṃ pṛthivīṃ praśādhi samametayā /
ityetasmai varaṃ cādādvijitāsurmahāmuniḥ
% v -| v - -| v v -| % A bha-vipulā
% v - v| v v - v - % B correct
% - - - -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - - v - v - % D correct
athaiṣa tadanujñayā navavadhūm upādāya tāṃ
nṛpo gaganagāminaṃ tamadhiruhya divyaṃ ratham /
vilaṅghya ca payonidhiṃ sapadi puṣkarākṣastato
jagāma nagarīṃ nijāṃ prakṛtinetracandrodayaḥ
% v - v| v v - v -| v v v -| v - - v| - % Pṛthvī (8+9)
% v -| v v v - v -| v v v - v| - -| v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v| v| v - v -| v v v| - v - - v - % Pṛthvī (8+9)
% v - v| v v -| v -| v v v - v - - v - % Pṛthvī (8+9)
tatra ca jitvā pṛthivīṃ rathaprabhāvādavāptasāmrājyaḥ /
āste sma vinayavatyā sahito bhogāṃścirāya bhuñjānaḥ
% - v| v| - -| v v -| v - v - - v - v - - - %
% - -| v| v v v - -| v v -| - - v - v| - - - % Gīti (30+30 morae)
itthaṃ suduṣkaram apisvarasena kāryaṃ siddhyatyanugrahavatīṣviha devatāsu /
tatsvapnadṛṣṭagirijādayitaprasādāt setsyaty abhīṣṭam acireṇa tavāpi deva
% - -| v - v v| v - v v - v| - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v - v v| - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v - v v - v - - % Vasantatilaka (14)
% - -| v - v| v v - v| v - v| - - % Vasantatilaka (14)
etāṃ niśamya sa vicitrakathāmamātyād autsukyavānadhigamāya śaśāṅkavatyāḥ /
rājātmajaḥ svasacivaiḥ samamujjayinyāṃ buddhiṃ babandha gamanāya mṛgāṅkadattaḥ
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0