Language

ENहिગુ
Scripture Library

Jātakamālā · Verses 59-17

59

ālambya plavam iva te 'tha taccharīraṃ bāṣpāmbuvyatikarapāṭalāntanetrāḥ |
utterur makarakarakṣatormicakraṃ tasyaiva praṇidhibalāśrayāt samudram

60

tad evam atiduṣkarāṇi bhagavān asau bhūtaye
cakāra jagatāṃ kṛpāparigatāmalādhyāśayaḥ |
prasādayata tatra mānasam ato jagadbāndhave
samagrabhuvanopakārakaraṇaikavīre jine

61

prasādya ca mano munau sucaritaikaratnākare
vaco 'vitathavādinaḥ śrutirasāyanaṃ śrūyatām |
tadaśravaṇavañcitaṃ jagad idaṃ bhramaty āturaṃ
bhavādhvani nirāśraye vyasanakaṇṭakāndhācite

1

iti śrīsārthavāhajātakaṃ samāptam ||
14. Sarvaṃdada
paraduḥkhaduḥkhitāḥ svajīvitam api nāpekṣante sādhavaḥ |
tadyathānuśrūyate |
bodhisattvo 'nyatamaṃ svakulakramāgataṃ mahīmaṇḍalaṃ samanuśaśāsa | tasyārthijanamanoharair aviṣamapravṛttimadhuratarair anatikrāntakālābhilaṣitaiḥ phalāśākārpaṇyopaśamasvacchaśobhair vibhavavisargair lokān saṃtarpayataḥ sarvaṃdada ity evaṃ yathārthaṃ nāma prathitam āsīt |
jagaddhitādhānasamutsukatvāt sa rājyabhāraṃ bibharāṃ babhūva |
kṣitīśvaraḥ pūrvakṛtānavadyapuṇyaprabhāvopanataṃ krameṇa

2

na tasya kiṃpākaphalopamāś calā mano manovibhramamātrabhadrikāḥ |
svabhāgadheyopanatā vibhūtayo babandhur āryaprakṛter mahātmanaḥ

3

pariśramas tasya babhūva yautako mahākṛpādhīnamater mahīpateḥ |
prabhutvam āsīj jagatāṃ tv abādhithaṃ vibhūtisaṃbhogasukheṣu bhūriṣu

4

na tasya mātsaryatamo'vaguṇṭhanaṃ babhūva gātreṣv api mānasaṃ yadā |
tadā kathaivoparatāsukhāgate tṛṇopame śokanibandhane dhane

5

taṃ kila mahātmānam anyatamaḥ pārthivo 'tṛptaḥ svarājyaśriyā parityaktadharmayaśāḥ sukhasādhanopāyadāruṇaḥ svarājyād uccālayitum upacakrame |
saṃprāpya bhogān mahato 'py anāryāḥ panthānam āryācaritaṃ vilaṅghya |
tṛṣṇāparītāḥ karuṇātmakeṣu sādhuṣv api krodhaviṣaṃ vamanti

6

bhaiṣajyavṛkṣā iva ye kadā cit kva cit kathaṃ cij jagato hitāya |
bhavanti tān apy upataptacittāḥ krodhāgninā kāpuruṣā dahanti

7

kurvīta ko nāma manuṣya āryaḥ sacetanas teṣu manaḥpradoṣam |
yeṣāṃ yaśobhiḥ kumudāvadātair udbhāsitānīva digantarāṇi

8

atha dharaṇirajobhiḥ śārikākaṇṭhadhūmrais turagakhuranipātaprodgataiś chādayan kham |
sa nṛpatir upatasthe mattamātaṅgasainyair upavanatarupūgān ārujan meghanīlān

9

udadhir iva yugānte plāvayaṃl lokam antarlulitamakarapucchacchinnacañcattaraṅgaḥ |
sa nṛpabalasamūho nagnanistriṃśapattrasphuritaravimayūkhas tatpuraṃ saṃrurodha

10

upanatam api puṇyair vipralambhāvasānaṃ dhig anupaśamakāri śrīsukhaṃ pārthivānām |
piśitam iva vipūti kravyabhugmaṇḍalānāṃ yad iha bhavati puṃsāṃ vairavairasya mūlam

11

atha bodhisattvaḥ prāg eva viditaviṣayadoṣavairavairaḥ saṃrambhavipralabhādyanarthabhūyiṣṭhaṃ rājyam atimanyamānaḥ svasukhasaṃbhogābhiṣvaṅgadainyānupakliṣṭamānasaś cintayāṃ babhūva |
dhig astv anāryaṃ viṣayāśrayaṃ sukhaṃ samīraṇoddhūtalatāntacañcalam |
upāsate yatra nibaddhamānasā narā daśāṃ bandhujanopatāpinīm

12

vātoddhūtataraṅgitadhvajaśikhāpratyāhatāmbhodharaṃ
dānaprasrutisiktadantamusalakrūradvipendrākulam |
śakto 'rātibalaṃ vihantum akhilaṃ bāhudvitīyo 'py ahaṃ
rakṣed akṣatacāriṇī yadi kṛpā māteva māṃ nāpadi

13

yā vā śrīr adhigamyate paravadhavyāsaṅgadagdhātmanā
tāṃ vāñched bhramaropagītakusumāṃ ko vadhyamālām iva |
yo 'pi svārhanibandhanapraṇayinā saṃprasthito vartmanā
prāg eva vyasanāturasya jagato yo 'haṃ hitāyodyataḥ

14

api ca
rājye 'paro yadi mama praṇayaṃ karoti pūjyo mayā nanu viśeṣata eva rājā |
rājyāśrayaṃ khalu parārtham ahaṃ bibharmi saṃkleśabhāram imam āyataduḥkhahetum

15

atithir iva yato 'yaṃ mānanīyo narendro madupahitavibhūtiprārthanākṛṣṭacetāḥ |
upacitakuśalatvāc cānukampāviśeṣāt suta iva vinayārthaṃ ko 'tra kopāvakāśaḥ

16

unmocayaty eva balāc ca yo māṃ rājyābhidhānād vyasanapratānāt |
yady atra kuryāṃ manasaḥ prakopaṃ pāpo 'paraḥ ko 'tha mayā samaḥ syāt

17

rājyasya doṣāvayave niveśaṃ prakhyāpayan hanti yaśaḥsukhāni |
mām arthataḥ śikṣayate narendro rājyābhidhāne tamasi bhramantam

Original text: Jātakamālā · Edition: Ajātaśatrvavadāna = GoAś: edition by Michael Hahn. "Ajātaśatrvavadāna: A Gopadatta Story from Tibet", K.P. Jayaswal Commemoration Volume, Patna 1981, pp. 242-276. [von Hahn nach der Publ. von 1981 noch verbessert]; Bhavalubdhaka = GoBhl: edition by Ratna Handurukande. Five Buddhist Legends in the Campū Style - From a collection named Avadānasārasamuccaya. Bonn 1984 (Indica et Tibetica, 4); Kapīśva · Data entry Michael Hahn · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc