Garga Samhita · Chapter 2.23
rāsakrīḍāyāṃ śaṃkhacūḍavadhaḥ -
śrīnārada uvāca -
atha kṛṣṇo gopikābhiḥ lokajaṃghavanaṃ yayau /
vasantamādhavībhiśca latābhiḥ saṃkulaṃ nṛpa
tatpuṣpadāmanicayaiḥ sphuratsaugaṃdhiśālibhiḥ /
sarvāsāṃ hariṇā tatra kabaryo guṃphitāstataḥ
bhramaradhvanisaṃyukte sugaṃdhānilavāsite /
kālindīnikaṭe kṛṣṇo vicacāra priyānvitaḥ
karillaiḥ pīlubhiḥ śyāmaiḥ tamālaiḥ saṃkuladrumaiḥ /
mahāpuṇyavanaṃ kṛṣṇo yayau rāseśvaro hariḥ
tatra rāsaṃ samārebhe rāseśvaryā samanvitaḥ /
gīyamānaśca gopībhirapsarobhiḥ svarāḍiva
tatra citramabhūdrājan śṛṇu tvaṃ tanmukhānmama /
śaṃkhacūḍo māna yakṣo dhanadānucaro balī
bhūtale tatsamo nāsti gadāyuddhaviśāradaḥ /
manmukādaugraseneśca balaṃ śrutvā mahotkaṭam
lakṣabhāramayīṃ gurvīṃ gadāmādāya yakṣarāṭ /
svasakāśānmadhupurīmāyayau caṇḍavikramaḥ
sabhāyāmāsthitaṃ prāha kaṃsaṃ natvā madoddhataḥ /
gadāyuddhaṃ dehi mahyaṃ trailokyavijayī bhavān
ahaṃ dāso bhaveyaṃ vai bhavāṃśca vijayī yadi /
ahaṃ jayī cedbhavantaṃ dāsaṃ śīghraṃ karomyaham
tathāstu coktvā kaṃsastu gṛhītvā mahatīṃ gadām /
śaṃkhacūḍena yuyudhe raṃgabhūmau videharāṭ
tayośca gadayā yuddhaṃ ghorarūpaṃ babhūva ha /
tāḍanāccaṭcaṭāśabdaṃ kālameghataḍiddhvani
śuśubhāte raṃgamadhye mallau nāṭye naṭāviva /
ibhendrāviva dīrghāṃgau mṛgendrāviva codbhaṭau
dvayośca yudhyato rājan parasparajigīṣayā /
visphuliṃgān kṣarantyau dve gade cūrṇībabhūvatuḥ
kaṃsaḥ prakupitaṃ yakṣaṃ muṣṭinābhijaghāna ha /
śaṃkhacūḍo'pi taṃ kaṃsaṃ muṣṭinā taṃ tatāḍa ca
muṣṭāmuṣṭi tayorāsīddinānāṃ saptaviṃśatiḥ /
dvayorakṣīṇabalayorvismayaṃ gatayostataḥ
śaṃkhacūḍaṃ saṃgṛhītvā kaṃso daityādhipo balī /
balāccikṣepa sahasā vyomni taṃ śatayojanam
śaṃkhacūḍaḥ prapatitaḥ kiṃcidvyākulamānasaḥ /
kaṃsaṃ gṛhītvā nabhasi cikṣepāyutayojanam
ākāśātpatitaḥ kaṃsaḥ kiṃcidvyākulamānasaḥ /
yakṣaṃ gṛhītvā sahasā pātayāmāsa bhūtale
śaṃkhacūḍastaṃ gṛhītvā pothayāmāsa bhūtale /
evaṃ yuddhe saṃpravṛtte cakaṃpe bhūmimaṃḍalam
munīndraḥ sarvavitsākṣādgargācāryaḥ samāgataḥ /
raṃgeṣu vanditastābhyāṃ kaṃsaṃ prāhorjayā girā
śrīgarga uvāca -
yuddhaṃ mā kuru rājeṃdra viphalo'yaṃ raṇo'tra vai /
tvatsamāno hyayaṃ vīraḥ śaṅkhacūḍo mahābalaḥ
tava muṣṭiprahāreṇa bhṛśamairāvato gajaḥ /
jānubhyāṃ dharaṇīṃ spṛṣṭvā kaśmalaṃ paramaṃ yayau
anye'pi balino daityā muṣṭinā te mṛtiṃ gatāḥ /
śaṃkhacūḍo na patitaḥ saṃdeho nāsti tacchṛṇu
paripūrṇatamo yo vai so'pi tvāṃ ghātayiṣyati /
tathainaṃ śaṃkhacūḍākhyaṃ śivasyāpi varorjitam
tasmātprema prakartavyaṃ śaṃkhacūḍe yadūdvaha /
yakṣarāṭ ca tvayā kaṃse kartavyaṃ prema niścitam
śrīnārada uvāca -
gargeṇoktau tadā tau dvau militvā'tha parasparam /
paramāṃ cakratuḥ prītiṃ śaṃkhacūḍayadūdvahau
atha kaṃsaṃ sanujñāpya gṛhaṃ gantuṃ samudyataḥ /
gacchan mārge'śṛṇodrātrau rāsagānaṃ manoharam
tālaśabdānusāreṇa saṃprāpto rāsamaṃḍale /
rāseśvaryā samaṃ rāse'paśyadrāseśvaraṃ harim
śrīrādhayā'laṃkṛtavāmabāhuṃ
svacchaṃdavakrīkṛtadakṣiṇāṃghrim /
vaṃśīdharaṃ suṃdaramaṃdahāsaṃ
bhrūmaṃḍalairmohitakāmarāśim
vrajāṃganāyūthapatiṃ vrajeśvaraṃ
susevitaṃ cāmarachatrakoṭibhiḥ /
vijñāya kṛṣṇaṃ hyatikomalaṃ śiśuṃ
gopīṃ samāhartumalaṃ mano'karot
bahulāśva uvāca -
kiṃ babhūva tato rāse śaṃkhacūḍe samāgate /
etanme bhrūhi vipreṃdra tvaṃ parāvaravittamaḥ
śrīrānada uvāca -
vyāghrānanaṃ kṛṣṇavarṇaṃ tālavṛkṣadaśocchritam /
bhayaṃkaraṃ lalajjihvaṃ dṛṣṭvā gopyo'titatrasuḥ
dudruvuḥ sarvato gopyo mahān kolāhalo'bhavat /
hāhākārastadaivāsīh śaṃkhacūḍe samāgate
śatacaṃdrānanāṃ gopīṃ gṛhītvā yakṣarāṭ khalaḥ /
dudrāvāśūttarāmāśāṃ niḥśaṃkaḥ kāmapīḍitaḥ
rudantīṃ kṛṣṇa kṛṣṇeti krośantīṃ bhayavihvalām /
tamanvadhāvacchrīkṛṣṇaḥ śālahasto ruṣā bhṛśam
yakṣo vīkṣya tamāyāntaṃ kṛtāntamiva durjayam /
gopīṃ tyaktvā jīvitecchuḥ prādravadbhayavihvahaḥ
yatra yatra gato dhāvan śaṃkhacūḍo mahākhalaḥ /
tatra tatra gataḥ kṛṣṇaḥ śālahasto bhṛśaṃ ruṣā
himācalataṭaṃ prāptaḥ śālamudyamya yakṣarāṭ /
tasthau tatsaṃmukhe rājan yuddhakāmo viśeṣataḥ
tasmai cikṣepa bhagavān śālavṛkṣaṃ bhujaujasā /
tena ghātena patito vṛkṣo vātahato yathā
punarutthāya vaikuṃṭhaṃ muṣṭinā taṃ jaghāna ha /
jagarja sahasā duṣṭo nādayam maṃḍalaṃ diśām
gṛhītvā taṃ harirdorbhyāṃ bhrāmayitvā bhujaujasā /
pātayāmāsa bhūpṛṣṭhe vātaḥ padmamivoddhṛtam
śaṃkhacūḍastaṃ gṛhītvā pothayāmāsa bhūtale /
evaṃ yuddhe saṃpravṛtte cakaṃpe bhūmimaṇḍalam
muṣṭinā tacchiraśchitvā tasmāccūḍāmaṇiṃ hariḥ /
jagrāha mādhavaḥ sākṣātsukṛtī śevadhiṃ yathā
tajjyotirnirgataṃ dīrghaṃ dyotayanmaṇḍalaṃ diśām /
śrīdāmni śrīkṛṣṇasakhe līnaṃ jātaṃ vraje nṛpa
evaṃ hatvā śaṃkhacūḍaṃ bhagavān madhusūdanaḥ /
maṇipāṇiḥ punaḥ śīghramāyayau rāsamaṃḍalam
caṃdrānanāyai ca maṇiṃ dattvā taṃ dīnavatsalaḥ /
punargopīnaṇaiḥ sārdhaṃ rāsaṃ cakre hariḥ svayam
iti śrīgargasaṃhitāyāṃ vṛndāvanakhaṇḍe
rāsakrīḍāyāṃ śaṃkhacūḍavadhonāma trayoviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: gargasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0