garbhopaniṣad · Chapter 1
// garbhopaniṣat //
yadgarbhopaniṣadvedyaṃ garbhasya svātmabodhakam /
śarīrāpahnavātsiddhaṃ svamātraṃ kalaye harim //
ॐ sahanāvavatu / saha nau bhunaktu / saha vīryaṃ karavāvahai / tejasvināvadhītamastu / mā vidviṣāvahai //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ ||
ॐ pañcātmakaṃ pañcasu vartamānaṃ ṣaḍāśrayaṃ ṣaḍguṇayogayuktam / tatsaptadhātutrimalaṃ dviyoniṃ caturvidhāhāramayaṃ śarīraṃ bhavati / pañcātmakamiti kasmāt pṛthivyāpastejo-vāyurākāśamiti / asminpañcātmake śarīre kā pṛthivī kā āpaḥ kiṃ tejaḥ ko vāyuḥ kimākāśam / ityasminpañcātmake śarīre tatra yatkaṭhinaṃ sā pṛthivī yaddravaṃ tā āpo yaduṣṇaṃ tattejo yatsañcarati sa vāyuḥ yatsuṣiraṃ tadākāśamityucyate / tatra pṛthivī dhāraṇe āpaḥ piṇḍīkaraṇe tejaḥ prakāśane vāyurgamane ākāśamavakāśapradāne / pṛthak śrotre śabdopalabdhau tvak sparśe cakṣuṣī rūpe jihvā rasane nāsikā''ghrāṇe vadati / ṣaḍāśrayamiti kasmāt / madhurāmlalavaṇatiktakaṭukaṣāyarasānvindate / ṣaḍjarṣabhagāndhāramadhyamapañcamadhaivataniṣādāśceti / iṣṭāniṣṭaśabdasaṃjñāḥ praṇidhānāddaśavidhā bhavanti
śuklo raktaḥ kṛṣṇo dhūmraḥ pītaḥ kapilaḥ pāṇḍura iti / saptadhātukamiti kasmāt yadā devadattasya dravyādiviṣayā jāyante / parasparaṃ saumyaguṇatvāt ṣaḍvidho raso rasācchoṇitaṃ śoṇitānmāṃsaṃ māṃsānmedo medasaḥ snāyavaḥ snāvno'sthīnyasthibhyo majjā majjñaḥ śukraṃ śukraśoṇitasaṃyogādāvartate garbho hṛdi vyavasthāṃ nayati / hṛdaye'ntarāgniḥ agnisthāne pittaṃ pittasthāne vāyuḥ vāyusthāne hṛdayaṃ prājāpatyātkramāt
ṛtukāle samprayogādekarātroṣitaṃ kalilaṃ bhavati saptarātroṣitaṃ budbudaṃ bhavati ardhamāsābhyantareṇa piṇḍo bhavati / māsābhyantareṇa kaṭhino bhavati / māsadvayena śiraḥ sampadyate māsatrayeṇa pādapraveśo bhavati / atha caturthe māse gulphajaṭharakaṭipradeśā bhavanti / pañcame māse pṛṣṭhavaṃśo bhavati / ṣaṣṭhe māse mukhanāsikākṣiśrotrāṇi bhavanti / saptame māse jīvena saṃyukto bhavati / aṣṭame māse sarvalakṣaṇasampūrṇo bhavati / pitū reto'tiriktāt puruṣo bhavati / mātuḥ reto'tiriktātstriyo bhavantyubhayorbījatulyatvānnapuṃsako bhavati / vyākulitama-naso'ndhāḥ khañjāḥ kubjā vāmanā bhavanti / anyonyavāyuparipīḍitaśukradvaidhyāddvidhā tanuḥ syāttato yugmāḥ prajāyante / prañcātmakaḥ samarthaḥ pañcātmikā cejasā buddhirgandharasādi-jñānākṣarākṣaramoṅkāraṃ cintayatīti tadetadekākṣaraṃ jñātvā'ṣṭau prakṛtayaḥ ṣoḍaśa vikārāḥ śarīre tasyaiva dehinaḥ atha mātrā'śitapītanāḍīsūtragatena prāṇa āpyāyate / atha navame māsi sarvalakṣaṇajñānakaraṇasampūrṇo bhavati / pūrvajātīḥ smarati / śubhāśubhaṃ ca karma vindati
pūrvayonisahasrāṇi dṛṣṭvā caiva tato mayā / āhārā vividhā bhuktāḥ pītāḥ nānāvidhāḥ stanāḥ / jātaścaiva mṛtaścaiva janma caiva punaḥ punaḥ / yanmayā parijanasyārthe kṛtaṃ karma śubhāśubham / ekākī tena dahye'haṃ gatāste phalabhoginaḥ / aho duḥkhodadhau magnaḥ na paśyāmi pratikriyām / yadi yonyāḥ pramuñce'haṃ tatprapadye maheśvaram / aśubhakṣayakartāraṃ phalamuktipradāyakam / yadi yonyāḥ pramuñce'haṃ tatprapadye nārāyaṇaṃ / aśubhakṣayakartāraṃ phalamuktipradāyakam / yadi yonyāḥ pramuñce'haṃ dhyāye brahma sanātanam / atha yonidvāraṃ samprāpto yantreṇa pīḍyamāno mahatā duḥkhena jātamātrastu vaiṣṇavena vāyunā saṃspṛśyate tadā na smarati janmamaraṇāni na ca karma śubhāśubhaṃ vindati
śarīramiti kasmāt / agnayo hyatra śriyante jñānāgnirdarśanāgniḥ koṣṭhāgniriti / tatra koṣṭhāgnirnāmāśitapītalehyacoṣyaṃ pacatīti / darśanāgnī rūpādīnāṃ darśanaṃ karoti / jñānāgniḥ śubhāśubhaṃ ca karma vindati / tatra trīṇi sthānāni bhavanti / mukhe āvahanīya udare gārhapatyaॊ hṛdi dakṣiṇāgniḥ ātmā yajamāno mano brahmā lobhādayaḥ paśavo dhṛtirdīkṣā santoṣaśca buddhīndriyāṇi yajñapātrāṇi karmendriyāṇi havīṃṣi śiraḥ kapālaṃ keśā darbhā mukhamantarvediḥ catuṣkapālaṃ śiraḥ ṣoḍaśa pārśvadantoṣṭhapaṭalāni saptottaraṃ marmaśataṃ sāśītikaṃ sandhiśataṃ sanavakaṃ snāyuśataṃ sapta śirāśatāni pañca majjāśatāni asthīni ca ha vai trīṇi śatāni ṣaṣṭiścārdhacatasro romāṇi koṭyo hṛdayaṃ palānyaṣṭau dvādaśa palāni jihvā pittaprasthaṃ kaphasyāḍhakaṃ śuklakuḍavaṃ medaḥ prasthau dvāvaniyataṃ mūtrapurīṣamāhāraparimāṇāt / paippalādaṃ mokṣaśāstraṃ paippalādaṃ mokṣaśāstraṃ parisamāptamiti //
ॐ sahanāvavatu / saha nau bhunaktu / saha vīryaṃ karavāvahai / tejasvināvadhītamastu / mā vidviṣāvahai //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ ||
// iti garbhopaniṣatsamāptā //
adhikādhyayanāya
Original text: garbhopaniṣad · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0