Devi Bhagavata Purana · Chapter 7.30

devīpīṭhavarṇanam
vyāsa uvāca -
tataste tu vanoddeśe himācalataṭāśrayāḥ /
māyābījajapāsaktāstapaśceruḥ samāhitāḥ

dhyāyatāṃ paramāṃ śaktiṃ lakṣavarṣāṇyabhūnnṛpa /
tataḥ prasannā devī sā pratyakṣyaṃ darśanaṃ dadau

pāśāṅkuśavarābhīticaturbāhustrilocanā /
karuṇārasasampūrṇā saccidānandarūpiṇī

dṛṣṭvā tāṃ sarvajananīṃ tuṣṭuvurmunayo'malāḥ /
namaste viśvarūpāyai vaiśvānarasumūrtaye

namastejasarūpāyai sutrātmavapuṣe namaḥ /
yasminsarve liṅgadehā otaprotā vyavasthitāḥ

namaḥ prājñasvarūpāyai namo'vyākṛtamūrtaye /
namaḥ pratyaksvarūpāyai namaste brahmamūrtaye

namaste sarvarūpāyai sarva lakṣyātmamūrtaye /
iti stutvā jagaddhātrīṃ bhaktigad‌gadayā girā

praṇemuścaraṇāṃbhojaṃ dakṣādyā munayo'malāḥ /
tataḥ prasannā sā devī provāca pikabhāṣiṇī

varaṃ brūta mahābhāgā varadāhaṃ sadā matā /
tasyāstu vacanaṃ śrutvā haraviṣṇvostanoḥ śamam

tayostacchaktilābhaṃ ca vavrire nṛpasattama /
dakṣo'tha punarapyāha janma devi kule mama

bhavettavāmba yenāhaṃ kṛtakṛtyo bhave iti /
japaṃ dhyānaṃ tathā pūjāṃ sthānāni vividhāni ca

vada me parameśāni svamukhenaiva kevalam /
devyuvāca -
macchaktyoravamānācca jātāvasthā tayordvayoḥ

naitādṛśaḥ prakartavyo me'parādhaḥ kadācana /
adhunā matkṛpāleśāccharīre svasthatā tayoḥ

bhaviṣyati ca te śaktī tvad‌gṛhe kṣīrasāgare /
janiṣyatastatra tābhyāṃ prāpsyataḥ prerite mayā

māyābījaṃ hi mantro me mukhyaḥ priyakaraḥ sadā /
dhyānaṃ virāṭsvarūpaṃ me'thavā tvatpurataḥ sthitam

saccidānaṃdarūpaṃ vā sthānaṃ sarvaṃ jaganmama /
yuṣmābhiḥ sarvadā cāhaṃ pūjyā dhyeyā ca sarvadā

vyāsa uvāca -
ityuktvāntardadhe devī maṇidvīpādhivāsinī /
dakṣādyā munayaḥ sarve brahmāṇaṃ punarāyayuḥ

brahmaṇe sarvavṛtāntaṃ kathayāmāsurādarāt /
haro hariśca svasthau tau svasvakāryakṣamau nṛpa

jātau parāmbākṛpayā garveṇa rahitau tadā /
kadācitadatha kāle tu mahaḥ śāktamavātarat

dakṣadehe mahārāja trailokye'pyutsavo'bhavat /
devāḥ pramuditāḥ sarve puṣpavṛṣṭiṃ ca cakrire

nedurdundubhayaḥ svarge karakoṇāhatā nṛpa /
manāṃsyāsanprasannāni sādhūnāmamalātmanām

sarito mārgavāhinyaḥ suprabho'bhūddivākaraḥ /
maṅgalāyāṃ tu jātāyāṃ jātaṃ sarvatra maṅgalam

tasyā nāma satīṃ cakre satyatvātparasaṃvidaḥ /
dadau punaḥ śivāyātha tasya śaktistu yābhavat

sā punarjvalane dagdhā daivayogānmanornṛpa /
janamejaya uvāca -
anarthakarametatte śrāvitaṃ vacanaṃ mune

etādṛśaṃ mahadvastu kathaṃ dagdhaṃ hutāśane /
yannāmasmaraṇānnṛṇāṃ saṃsārāgnibhayaṃ na hi

kena karmavipākena manordagdhaṃ tadeva hi /
vyāsa uvāca -
śṛṇu rājan purā vṛttaṃ satīdāyasya kāraṇam

kadācidatha durvāsā gato jāmbūnadeśvarīm /
dadarśa devīṃ tatrāsau māyābījaṃ jajāpa saḥ

tataḥ prasannā deveśī nijakaṇṭhagatāṃ srajam /
bhramad‌bhramarasaṃsaktāṃ makarandamadākulām

dadau prasādabhūtāṃ tāṃ jagrāha śirasā muniḥ /
tato nirgatya tarasā vyomamārgeṇa tāpasaḥ

ājagāma sa yatrāste dakṣaḥ sākṣātsatīpitā /
sandarśanārthamambāyā nanāma ca satīpade

pṛṣṭo dakṣeṇa sa munirmālā kasyāstyalaukikī /
kathaṃ labdhā tvayā nātha durlabhā bhuvi mānavaiḥ

tacchrutvā vacanaṃ tasya provācāśruyutekṣaṇaḥ /
devyāḥ prasādamatulaṃ premagad‌gaditāntaraḥ

prārthayāmāsa tāṃ mālāṃ taṃ muniṃ sa satīpitā /
adeyaṃ śaktibhaktāya nāsti trailokyamaṇḍale

iti buddhyā tu tāṃ mālāṃ manave sa samarpayat /
gṛhītā śirasā mālā manunā nijamandire

sthāpitā śayanaṃ yatra dampatyoratisundaram /
paśukarmarato rātrau mālāgandhena moditaḥ

abhavatsa mahīpālastena pāpena śaṅkare /
śive dveṣamatirjāto devyāṃ satyāṃ tathā nṛpa

rājaṃstenāparādhena tajjanyo deha eva ca /
satyā yogāgninā dagdhaḥ satīdharmadidṛkṣayā

punaśca himavatpṛṣṭhe prādurāsīttu tanmahaḥ /
janamejaya uvāca -
dahyamāne satīdehe jāte kimakarocchivaḥ

prāṇādhikā satī tasya tadviyogena kātaraḥ /
vyāsa uvāca -
tataḥ paraṃ tu yajjātāṃ mayā vaktuṃ na śakyate

trailokyapralayo jātaḥ śivakopāgninā nṛpa /
vīrabhadraḥ samutpanno bhadrakālīgaṇānvitaḥ

trailokyanāśanodyukto vīrabhadro yadābhavat /
brahmādayastadā devāṃ śaṅkaraṃ śaraṇaṃ yayuḥ

jāte sarvasvanāśe'pi karuṇānidhirīśvaraḥ /
abhayaṃ dattavāṃstebhyo bastavakreṇa taṃ manum

ajīvayanmahātmāsau tataḥ khinno maheśvaraḥ /
yajñavāṭamupāgamya ruroda bhṛśaduḥkhitaḥ

apaśyattāṃ satīṃ vahnau dahyamānāṃ tu citkalām /
skandhe'pyāropayāmāsa hā satīti vadanmuhuḥ

babhrāma bhrāntacittaḥ sannānādeśeṣu śaṅkaraḥ /
tadā brahmādayo devāścintāmāpuranuttamām

viṣṇustu tvarayā tatra dhanurudyamya mārgaṇaiḥ /
cicchedāvayavānsatyāstattatsthāneṣu te'patan

tattatsthāneṣu tatrāsīnnānāmūrtidharo haraḥ /
uvāca ca tato devānsthāneṣveteṣu ye śivām

bhajanti parayā bhaktyā teṣāṃ kiñcinna durlabham /
nityaṃ sannihitā yatra nijāṅgeṣu parāmbikā

sthāneṣveteṣu ye martyāḥ puraścaraṇakarmiṇaḥ /
teṣāṃ mantrāḥ prasiddhyanti māyābījaṃ viśeṣataḥ

ityuktvā śaṅkarasteṣu sthāneṣu virahāturaḥ /
kālaṃ ninye nṛpaśreṣṭha japadhyānasamādhibhiḥ

janamejaya uvāca -
kāni sthānāni tāni syuḥ siddhapīṭhāni cānagha /
kati saṃkhyāni nāmāni kāni teṣāṃ ca me vada

tatra sthitānāṃ devīnāṃ nāmāni ca kṛpākara /
kṛtārtho'haṃ bhave yena tadvadāśu mahāmune

vyāsa uvāca -
śṛṇu rājanpravakṣyāmi devepīṭhāni sāmptatam /
yeṣāṃ śravaṇamātreṇa pāpahīno bhavennaraḥ

yeṣu yeṣu ca pīṭheṣūpāsyeyaṃ siddhikāṅkṣibhiḥ /
bhūtikāmairabhidhyeyā tāni vakṣyāmi tattvataḥ

vārāṇasyāṃ viśālākṣī gaurīmukhanivāsinī /
kṣetre vai naimiṣāraṇye proktā sā liṅgadhāriṇī

prayāge lalitā proktā kāmukī gandhamādane /
mānase kumudā proktā dakṣiṇe cottare tathā

viśvakāmā bhagavatī viśvakāmaprapūraṇī /
gomante gomatī devī mandare kāmacāriṇī

madotkaṭā caitrarathe jayantī hastināpure /
gaurī proktā kānyakubje rambhā tu malayācale

ekāmrapīṭhe samproktā devī sā kīrtimatyapi /
viśve viśveśvarīṃ prāhuḥ puruhūtāṃ ca puṣkare

kedārapīṭhe samproktā devī sanmārgadāyinī /
mandā himavataḥ pṛṣṭhe gokarṇe bhadrakarṇikā

sthāneśvare bhavānī tu bilvale bilvapatrikā /
śrīśaile mādhavī proktā bhadrā bhadreśvare tathā

varāhaśaile tu jayā kamalā kamalālaye /
rudrāṇī rudrakoṭyāṃ tu kālī kālañjare tathā

śālagrāme mahādevī śivaliṅge jalapriyā /
mahāliṅge tu kapilā mākoṭe mukuṭeśvarī

māyāpuryāṃ kumārī syātsantāne lalitāmbikā /
gaṃyāyāṃ maṅgalā proktā vimalā puruṣottame

utpalāṣī sahasrākṣe hiraṇyākṣe mahotpalā /
vipāśāyāmamoghākṣī pāḍalā puṇḍravardhane

nārāyaṇī supārśve tu trikuṭe rudrasundarī /
vipule vipulā devī kalyāṇī malayācale

sahyādrāvakavīrā tu hariścandre tu candrikā /
ramaṇā rāmatīrthe tu yamunāyāṃ mṛgāvatī

koṭavī koṭatīrthe tu sugandhā mādhave vane /
godāvaryāṃ trisandhyā tu gaṅgādvāre ratipriyā

śivakuṇḍe śubhānandā nandinī devikātaṭe /
rukmiṇī dvāravayāṃ tu rādhā vṛndāvane vane

devakī mathurāyāṃ tu pātāle parameśvarī /
citrakūṭe tathā sītā vindhye vindhyādhivāsinī

karavīre mahālakṣīrumā devī vināyake /
ārogyā vaidyanāthe tu mahākāle maheśvarī

abhayetyuṣṇatīrtheṣu nitambā vindhyaparvate /
māṇḍavye māṇḍavī nāma svāhā māheśvarīpure

chagalaṇḍe pracaṇḍā tu caṇḍīkāmarakaṇṭake /
someśvare varārohā prabhāse puṣkarāvatī

devamātā sarasvatyāṃ pārāvārā taṭe smṛtā /
mahālaye mahābhāgā payoṣṇyāṃ piṅgaleśvarī

siṃhikā kṛtaśauce tu kārtike tvatiśāṅkarī /
utpalāvartake lolā subhadrā śoṇasaṅgame

mātā siddhavane lakṣmīranaṅgā bharatāśrame /
jālandhare viśvamukhī tārā kiṣkindhaparvate

devadāruvane puṣṭirmedhā kāśmīramaṇḍale /
bhīmā devī himādrau tu tuṣṭirviśveśvare tathā

kapālamocane śuddhirmātā kāmāvarohaṇe /
śaṅkhoddhāre dharā nāma dhṛtiḥ piṇḍārake tathā

kalā tu candrabhāgāyāmacchode śivadhāriṇī /
veṇāyāmamṛtā nāma badaryāmurvaśī tathā

auṣadhiścottarakurau kuśadvīpe kuśodakā /
manmathā hemakūṭe tu kumude satyavādinī

aśvatthe vandanīyā tu nidhirvaiśravaṇālaye /
gāyatrī vedavadane pārvatī śivasannidhau

devaloke tathendrāṇī brahmāsyeṣu sarasvatī /
sūryabimbe prabhā nāma mātṝṇāṃ vaiṣṇavī matā

arundhatī satīnāṃ tu rāmāsu ca tilottamā /
citte brahmakalā nāma śaktiḥ sarvaśarīriṇām

imānyaṣṭa śatāni syuḥ pīṭhāni janamejaya /
tatsaṃkhyākāyastadīśānyo devyaśca parikīrtitāḥ

satīdevyaṅgabhūtāni pīṭhāni kathitāni ca /
anyānyapi prasaṅgena yāni mukhyāni bhūtale

yaḥ smarecchṛṇuyādvāpi nāmāṣṭaśatamuttamam /
sarvapāpavinirmukto devīlokaṃ paraṃ vrajet

eteṣu sarvapīṭheṣu gacchedyātrāvidhānataḥ /
santarpayecca pitrādīñchrāddhādīni vidhāya ca

kuryācca mahatīṃ pūjāṃ bhagavatyā vidhānataḥ /
kṣamāpayejjagadhātrīṃ jagadambāṃ muhurmuhuḥ

kṛtakṛtyaṃ svamātmānaṃ jānīyājjanamejaya /
bhakṣyabhojyādibhiḥ sarvānbrāhmaṇānbhojayettataḥ

suvāsinīḥ kumārīśca baṭukādīṃstathā nṛpa /
tasminkṣetre sthitā ye tu cāṇḍālādyā api prabho

devīrūpāḥ smṛtāḥ sarve pūjanīyāstato hi te /
pratigrahādikaṃ sarvaṃ teṣu kṣetreṣu varjayet

yathāśakti puraścaryāṃ kuryānmantrasya sattamaḥ /
māyābījena deveśīṃ tattatpīṭhādhivāsinīm

pūjayedaniśaṃ rājan puraścaraṇakṛd‌bhavet /
vittaśāṭhyaṃ na kurvīta devībhaktiparo naraḥ

ya evaṃ kurute yātrāṃ śrīdevyāḥ prītamānasaḥ /
sahasrakalpaparyantaṃ brahmaloke mahattare

vasanti pitarastasya so'pi devīpure tathā /
ante labdhvā paraṃ jñānaṃ bhavenmukto bhavāmbudheḥ

nāmāṣṭaśatajāpena bahavaḥ siddhatāṃ gatāḥ /
yatraitallikhitaṃ sākṣātpustake vāpi tiṣṭhati

grahamārībhayādīni tatra naiva bhavanti hi /
saubhāgyaṃ vardhate nityaṃ yathā parvaṇi vāridhiḥ

na tasya durlabhaṃ kiñcinnāmāṣṭaśatajāpinaḥ /
kṛtakṛtyo bhavennūnaṃ devībhaktiparāyaṇaḥ

namanti devatāstaṃ vai devīrūpo hi sa smṛtaḥ /
sarvathā pūjyante devaiḥ kiṃ punarmanujottamaiḥ

śrāddhakāle paṭhedetannāmāṣṭaśatamuttamam /
tṛptāstatpitaraḥ sarve prayānti paramāṃ gatim

imāni muktikṣetrāṇi sākṣātsaṃvinmayāni ca /
siddhapīṭhāni rājendra saṃśrayenmatimānnaraḥ

pṛṣṭaṃ yattattvayā rājannuktaṃ sarvaṃ maheśituḥ /
rahasyātirahasyaṃ ca kiṃ bhūyaḥ sahrotumicchasi

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśa sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ
saptamaskandhe devīpīṭhavarṇanaṃ nāma triṃśo'dhyāyaḥ