Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 5.4

5.4.1

bhayāturendrādidevaiḥ suraguruṇā saha parāmarśavarṇanam
vyāsa uvāca
gate dūte surendro'pi samāhūya surānatha /
yamavāyudhanādhyakṣavaruṇānidamūcivān

5.4.2

mahiṣo nāma daityendro rambhaputro mahābalaḥ /
varadarpamadonmatto māyāśatavicakṣaṇaḥ

5.4.3

tasya dūto'dya samprāptaḥ preṣitastena bhoḥ surāḥ /
svargakāmena lubdhena māmuvācedṛśaṃ vacaḥ

5.4.4

tyaja devālayaṃ śakra yathecchaṃ vraja vāsava /
sevāṃ vā kuru daityasya mahiṣasya mahātmanaḥ

5.4.5

dayāvāndānavendro'sau sa te vṛttiṃ vidhāsyati /
nateṣu bhṛtyabhūteṣu na kupyati kadācana

5.4.6

nocedyuddhāya deveśa senodyogaṃ kuru svayam /
gate mayi sa daityendrastvaritaḥ samupeṣyati

5.4.7

ityuktvā sa gato dūto dānavasya durātmanaḥ /
kiṃ kartavyamataḥ kāryaṃ cintayadhvaṃ surottamāḥ

5.4.8

durbalo'pi na copekṣyaḥ śatrurbalavatā surāḥ /
viśeṣeṇa sadodyogī balavānbaladarpitaḥ

5.4.9

udyamaḥ kila kartavyo yathābuddhi yathābalam /
daivādhīno bhavennūnaṃ jayo vātha parājayaḥ

5.4.10

sandhiyogo na cātrāsti khale sandhirnirarthakaḥ /
sarvathā sādhubhiḥ kāryaṃ vicārya ca punaḥ punaḥ

5.4.11

yānamapyadhunā naiva kartavyaṃ sahasā punaḥ /
prekṣakāḥ preṣaṇīyāśca śīghragāḥ supraveśakāḥ

5.4.12

iṅ‌gitajñāśca niḥsaṅgā niḥspṛhāḥ satyavādinaḥ /
senābhiyogaṃ prasthānaṃ balasaṃkhyāṃ yathārthataḥ

5.4.13

vīrāṇāṃ ca parijñānaṃ kṛtvāyāntu tvarānvitāḥ /
jñātvā daityapatestasya sainyasya ca balābalam

5.4.14

kariṣyāmi tatastūrṇaṃ yānaṃ vā durgasaṃgraham /
vicārya khalu kartavyaṃ kāryaṃ buddhimatā sadā /
sahasā vihitaṃ kāryaṃ duḥkhadaṃ sarvathā bhavet

5.4.15

tasmādvimṛśya kartavyaṃ sukhadaṃ sarvathā budhaiḥ /
nātra bhedavidhirnyāyyo dānaveṣu ca sarvathā

5.4.16

ekacitteṣu kārye'smiṃstasmāccārā vrajantu vai /
jñātvā balābalaṃ teṣāṃ paścānnītirvicārya ca

5.4.17

vidheyā vidhivattajjñaisteṣu kāryapareṣu ca /
anyathā vihitaṃ kāryaṃ viparītaphalapradam

5.4.18

sarvathā tad‌bhavennūnamajñātamauṣadhaṃ yathā /
vyāsa uvāca
iti sañcintya taiḥ sarvaiḥ praṇidhiṃ kāryavedinam

5.4.19

preṣayāmāsa devendraḥ parijñānāya pārthiva /
dūtastu tvarito gatvā samāgamya surādhipam

5.4.20

nivedayāmāsa tadā sarvasainyabalābalam /
jñātvā tad‌balamudyogaṃ turāṣāḍativismitaḥ

5.4.21

devānacodayattūrṇaṃ samāhūya purohitam /
mantraṃ mantravidāṃ śreṣṭhaṃ cakāra tridaśeśvaraḥ

5.4.22

uvācāṅ‌girasaśreṣṭhaṃ samāsīnaṃ varāsane /
indra uvāca
bho bho devaguro vidvankiṃ kartavyaṃ vadasva naḥ

5.4.23

sarvajño'si samutpanne kārye tvaṃ gatiradya naḥ /
dānavo mahiṣo nāma mahāvīryo madānvitaḥ

5.4.24

yoddhukāmaḥ samāyāti bahubhirdānavairvṛtaḥ /
tatra pratikriyā kāryā tvayā mantravidādhunā

5.4.25

teṣāṃ śukrastathā tvaṃ me vighnahartā susaṃyataḥ /
vyāsa uvāca
tacchrutvā vacanaṃ prāha turāsāhaṃ bṛhaspatiḥ

5.4.26

vicintya manasā kāmaṃ kāryasādhanatatparaḥ /
gururuvāca
svastho bhava surendra tvaṃ dhairyamālambya māriṣa

5.4.27

vyasane ca samutpanne na tyājyaṃ dhairyamāśu vai /
jayājayau surādhyakṣa daivādhīnau sadaiva hi

5.4.28

sthātavyaṃ dhairyamālambya tasmād‌ buddhimatā sadā /
bhavitavyaṃ bhavatyeva jānanneva śatakrato

5.4.29

udyamaḥ sarvathā kāryo yathāpauruṣamātmanaḥ /
munayo'pi hi muktyarthamudyamaikaratāḥ sadā

5.4.30

daivādhīnaṃ ca jānanto yogadhyānaparāyaṇāḥ /
tasmātsadaiva kartavyo vyavahāroditodyamaḥ

5.4.31

sukhaṃ bhavatu vā mā vā daive kā paridevanā /
vinā puruṣakāreṇa kadācitsiddhimāpnuyāt

5.4.32

andhavatpaṅguvatkāmaṃ na tathā mudamāvahet /
kṛte puruṣakāre'pi yadi siddhirna jāyate

5.4.33

na tatra dūṣaṇaṃ tasya daivādhīne śarīriṇi /
kāryasiddhirna sainye'sti na mantre na ca mantraṇe

5.4.34

na rathe nāyudhe nūnaṃ daivādhīnā surādhipa /
balavāñkleśamāpnoti nirbalaḥ sukhamaśnute

5.4.35

buddhimānkṣudhitaḥ śete nirbuddhirbhogavānbhavet /
kātaro jayamāpnoti śūro yāti parājayam

5.4.36

daivādhīne tu saṃsāre kāmaṃ kā paridevanā /
udyame yojayennūnaṃ bhavitavyaṃ surādhipa

5.4.37

duḥkhade sukhade vāpi tatra tau na vicintayet /
duḥkhe duḥkhādhikānpaśyetsukhe paśyetsukhādhikam

5.4.38

ātmānaṃ harṣaśokābhyāṃ śatrubhyāmiva nārpayet /
dhairyamevāvagantavyaṃ harṣaśokod‌bhave budhaiḥ

5.4.39

adhairyādyādṛśaṃ duḥkhaṃ na tu dhairye'sti tādṛśam /
durlabhaṃ sahanatvaṃ vai samaye sukhaduḥkhayoḥ

5.4.40

harṣaśokod‌bhavo yatra na bhaved‌ buddhiniścayāt /
kiṃ duḥkhaṃ kasya vā duḥkhaṃ nirguṇo'haṃ sadāvyayaḥ

5.4.41

caturviṃśātirikto'smi kiṃ me duḥkhaṃ sukhaṃ ca kim /
prāṇasya kṣutpipāse dve manasaḥ śokamūrchane

5.4.42

jarāmṛtyū śarīrasya ṣaḍūrmirahitaḥ śivaḥ /
śokamohau śarīrasya gaṇau kiṃ me'tra cintane

5.4.43

śarīraṃ nāhamathavā tatsambandhī na cāpyaham /
saptaikaṣoḍaśādibhyo vibhinno'haṃ sadā sukhī

5.4.44

prakṛtirvikṛtirnāhaṃ kiṃ me duḥkhaṃ sadā punaḥ /
iti matvā sureśa tvaṃ manasā bhava nirmamaḥ

5.4.45

upāyaḥ prathamo'yaṃ te duḥkhanāśe śatakrato /
mamatā paramaṃ duḥkhaṃ nirmamatvaṃ paraṃ sukham

5.4.46

santoṣādaparaṃ nāsti sukhasthānaṃ śacīpate /
athavā yadi na jñānaṃ mamatvanāśane kila

5.4.47

tato vivekaḥ kartavyo bhavitavye surādhipa /
prārabdhakarmaṇāṃ nāśo nābhogāllakṣyate kila

5.4.48

yad‌bhāvi tad‌bhavatyeva kā cintā sukhaduḥkhayoḥ /
suraiḥ sarvaiḥ sahāyairvā buddhyā vā tava sattama

5.4.49

sukhaṃ kṣayāya puṇyasya duḥkhaṃ pāpasya māriṣa /
tasmātsukhakṣaye harṣaḥ kartavyaḥ sarvathā budhaiḥ

5.4.50

athavā mantrayitvādya kuru yat‍naṃ yathāvidhi /
kṛte yat‍ne mahārāja bhavitavyaṃ bhaviṣyati

5.4.4

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcamaskandhe
bhayāturendrādidevaiḥ suraguruṇā saha parāmarśavarṇanaṃ nāma caturtho'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc