avadhūtopaniṣat · Chapter 1
avadhūtopaniṣat
gauṇamukhyāvadhūtālihṛdayāmbujavarti yat /
tattraipadaṃ brahmatattvaṃ svamātramavaśiṣyate //
ॐ saha nāvavatu // saha nau bhunaktu // saha vīryaṃ karavāvahai //
tejasvināvadhītamastu mā vidviṣāvahai //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
hariḥ ॐ atha ha sāṃkṛtirbhagavantamavadhūtaṃ dattātreyaṃ
parisametya papraccha bhagavanko'vadhūtasya kā sthitiḥ kiṃ
lakṣma kiṃ saṃsaraṇamiti / taṃ hovāca bhagavo dattātreyaḥ
paramakāruṇikaḥ //
akṣaratvādvareṇyatvāddhṛtasaṃsārabandhanāt /
tattvamasyādilakṣyatvādavadhūta itīryate
yo vilaṅghyāśramānvarṇānātmanyeva sthitaḥ sadā /
ativarṇāśramī yogī avadhūtaḥ sa kathyate
tasya priyaṃ śiraḥ kṛtvā modo dakṣiṇapakṣakaḥ /
pramoda uttaraḥ pakṣa ānando goṣpadāyate
gopālasadṛśāṃ śīrṣe nāpi madhye na cāpyadhaḥ /
brahmapucchaṃ pratiṣṭheti pucchākāreṇa kārayet
evaṃ catuṣpathaṃ kṛtvā te yānti paramāṃ gatim /
na karmaṇā na prajayā dhanena tyāgenaike amṛtatvamānaśuḥ
svairaṃ svairaviharaṇaṃ tatsaṃsaraṇam / sāṃbarā vā digaṃbarā vā /
na teṣāṃ dharmādharmau na medhyāmedhau / sadā
sāṃgrahaṇyeṣṭyāśvamedhamantayāgaṃ yajate /
sa mahāmakho mahāyogaḥ / kṛtsnametaccitraṃ karma/
svairaṃ na vigāyettanmahāvratam / na sa mūḍhavallipyate /
yathā raviḥ sarvarasānprabhuṅkte
hutāśanaścāpi hi sarvabhakṣaḥ /
tathaiva yogī viṣayānprabhuṅkte
na lipyate puṇyapāpaiśca śuddhaḥ
āpūryamāṇamacalapratiṣṭhaṃ
samudramāpaḥ praviśanti yadvat /
tadvatkāmā yaṃ praviśanti sarve
sa śāntimāpnoti na kāmakāmī
na nirodho na cotpattirna baddho na ca sādhakaḥ /
na mumukṣurna vai mukta ityeṣā paramārthatā
aihikāmuṣmikavrātasiddhai mukteśca siddhaye /
bahukṛtyaṃ purā syānme tatsarvamadhunā kṛtam
tadeva kṛtakṛtyatvaṃ pratiyogipuraḥsaram /
anusandadhadevāyamevaṃ tṛpyati nityaśaḥ
duḥkhino'jñāḥ saṃsarantu kāmaṃ putrādyapekṣayā /
paramānandapūrṇo'haṃ saṃsarāmi kimicchayā
anutiṣṭhantu karmāṇi paralokayiyāsavaḥ /
sarvalokātmakaḥ kasmādanutiṣṭhāmi kiṃ katham
vyācakṣatāṃ te śāstrāṇi vedānadhyāpayantu vā /
ye'trādhikāriṇo me tu nādhikāro'kriyatvataḥ
nidrābhikṣe snānaśauce necchāmi na karomi ca /
draṣṭāraścetkalpayantu kiṃ me syādanyakalpanāt
guñjāpuñjādi dahyeta nānyāropitavahninā /
nānyāropitasaṃsāradharmā naivamahaṃ bhaje
śṛṇvantvajñātatattvāste jānankasmāñchṛṇomyaham /
manyantāṃ saṃśayāpannā na manye'hamasaṃśayaḥ
viparyasto nididhyāse kiṃ dhyānamaviparyaye /
dehātmatvaviparyāsaṃ na kadācidbhajāmyaham
ahaṃ manuṣya ityādivyavahāro vināpyamum /
viparyāsaṃ cirābhyastavāsanāto'vakalpate
ārabdhakarmaṇi kṣīṇe vyavahāro nivartate /
karmakṣaye tvasau naiva śāmeddhyānasahasrataḥ
viralatvaṃ vyavahṛteriṣṭaṃ ceddhyānamastu te /
bādhikarmavyavahṛtiṃ paśyandhyāyāmyahaṃ kutaḥ
vikṣepo nāsti yasmānme na samādhistato mama /
vikṣepo vā samādhirvā manasaḥ syādvikāriṇaḥ /
nityānubhavarūpasya ko me'trānubhavaḥ pṛthak
kṛtaṃ kṛtyaṃ prāpaṇīyaṃ prāptamityeva nityaśaḥ /
vyavahāro laukiko vā śāstrīyo vānyathāpi vā /
mamākarturalepasya yathārabdhaṃ pravartatām
athavā kṛtakṛtye'pi lokānugrahakāmyayā /
śāstrīyeṇaiva mārgena varte'haṃ mama kā kṣatiḥ
devārcanasnānaśaucabhikṣādau vartatāṃ vapuḥ /
tāraṃ japatu vāktadvatpaṭhatvāmnāyamastakam
viṣṇuṃ dhyāyatu dhīryadvā brahmānande vilīyatām /
sākṣyahaṃ kiṃcidapyatra na kurve nāpi kāraye
kṛtakṛtyatayā tṛptaḥ prāptaprāpyatayā punaḥ /
tṛpyannevaṃ svamanasā manyatesau nirantaram
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ nityaṃ svātmānamañjasā vedmi /
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ brahmānando vibhāti me spaṣṭam
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ duḥkhaṃ sāṃsārikaṃ na vīkṣe'dya /
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ svasyājñānaṃ palāyitaṃ kwāpi
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ kartavyaṃ me na vidyate kiṃcit /
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ prāptavyaṃ sarvamatra saṃpannam
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ tṛpterme kopamā bhavelloke /
dhanyo'haṃ dhanyo'haṃ dhanyo dhanyaḥ punaḥ punardhanyaḥ
aho puṇyamaho puṇyaṃ phalitaṃ phalitaṃ dṛḍham /
asya puṇyasya saṃpatteraho vayamaho vayam
aho jñānamaho jñānamaho sukhamaho sukham /
aho śāstramaho śāstramaho gururaho guruḥ
iti ya idamadhīte so'pi kṛtakṛtyo bhavati / surāpānātpūto bhavati /
svarṇasteyātpūto bhavati / brahmahatyātpūto bhavati /
kṛtyākṛtyātpūto bhavati / evaṃ viditvā svecchācāraparo
bhūyādoṃsatyamityupaniṣat //
ॐ saha nāvavatu // saha nau bhunaktu // saha vīryaṃ karavāvahai //
tejasvināvadhītamastu mā vidviṣāvahai //
ॐ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ //
ityavadhūtopaniṣatsamāptā //
adhikādhyayanāya
Original text: avadhūtopaniṣat · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0