Scripture Library

Atharva Veda · Chapter 9

sūktam १
sūktam २
sūktam ३
sūktam ४
sūktam ५
sūktam ६
sūktam ७
sūktam ८
sūktam ९
sūktam १०
sūktam ११
sūktam १२
sūktam १३
sūktam १४
sūktam १५
9.1
divaspṛthivyā antarikṣātsamudrādagnervātān madhukaśā hi jajñe /
tāṃ cāyitvāmṛtaṃ vasānāṃ hṛdbhiḥ prajāḥ prati nandanti sarvāḥ

9.2

mahatpayo viśvarūpamasyāḥ samudrasya tvota reta āhuḥ /
yata aiti madhukaśā rarāṇā tatprāṇastadamṛtaṃ niviṣṭam

9.3

paśyantyasyāścaritaṃ pṛthivyāṃ pṛthaṅnaro bahudhā mīmāṃsamānāḥ /
agnervātān madhukaśā hi jajñe marutāmugrā naptiḥ

9.4

mātādityānāṃ duhitā vasūnāṃ prāṇaḥ prajānāmamṛtasya nābhiḥ /
hiraṇyavarṇā madhukaśā ghṛtācī mahān bhargaścarati martyeṣu

9.5

madhoḥ kaśāmajanayanta devāstasyā garbho abhavadviśvarūpaḥ /
taṃ jātaṃ taruṇaṃ piparti mātā sa jāto viśvā bhuvanā vi caṣṭe

9.6

kastaṃ pra veda ka u taṃ ciketa yo asyā hṛdaḥ kalaśaḥ somadhāno akṣitaḥ /
brahmā sumedhāḥ so asmin madeta

9.7

sa tau pra veda sa u tau ciketa yāvasyāḥ stanau sahasradhārāvakṣitau /
ūrjaṃ duhāte anapasphurantau

9.8

hiṅkarikratī bṛhatī vayodhā uccairghoṣābhyeti yā vratam /
trīn gharmān abhi vāvaśānā mimāti māyuṃ payate payobhiḥ

9.9

yāmāpīnāmupasīdantyāpaḥ śākvarā vṛṣabhā ye svarājaḥ /
te varṣanti te varṣayanti tadvide kāmamūrjamāpaḥ

9.10

stanayitnuste vākprajāpate vṛṣā śuṣmaṃ kṣipasi bhūmyāmadhi /
agnervātān madhukaśā hi jajñe marutāmugrā naptiḥ

9.11

yathā somaḥ prātaḥsavane aśvinorbhavati priyaḥ /
evā me aśvinā varca ātmani dhriyatām

9.12

yathā somo dvitīye savana indrāgnyorbhavati priyaḥ /
evā ma indrāgnī varca ātmani dhriyatām

9.13

yathā somastṛtīye savana ṛbhūṇāṃ bhavati priyaḥ /
evā ma ṛbhavo varca ātmani dhriyatām

9.14

madhu janiṣīya madhu vaṃsiṣīya /
payasvān agna āgamaṃ taṃ mā saṃ sṛja varcasā

9.15

saṃ māgne varcasā sṛja saṃ prajayā samāyuṣā /
vidyurme asya devā indro vidyātsaha ṛṣibhiḥ

9.16

yathā madhu madhukṛtaḥ saṃbharanti madhāvadhi /
evā me aśvinā varca ātmani dhriyatām

9.17

yathā makṣāḥ idaṃ madhu nyañjanti madhāvadhi /
evā me aśvinā varcastejo balamojaśca dhriyatām

9.18

yadgiriṣu parvateṣu goṣvaśveṣu yan madhu /
surāyāṃ sicyamānāyāṃ yattatra madhu tan mayi

9.19

aśvinā sāragheṇa mā madhunāṅktaṃ śubhaspatī /
yathā varcasvatīṃ vācamāvadāni janāmanu

9.20

stanayitnuste vākprajāpate vṛṣā śuṣmaṃ kṣipasi bhūmyāṃ divi /
tāṃ paśava upa jīvanti sarve teno seṣamūrjaṃ piparti

9.21

pṛthivī daṇḍo'ntarikṣaṃ garbho dyauḥ kaśā vidyutprakaśo hiraṇyayo binduḥ

9.22

yo vai kaśāyāḥ sapta madhūni veda madhumān bhavati /
brāhmaṇaśca rājā ca dhenuścānaḍvāṃśca vrīhiśca yavaśca madhu saptamam

9.23

madhumān bhavati madhumadasyāhāryaṃ bhavati /
madhumato lokān jayati ya evaṃ veda

9.24

yadvīdhre stanayati prajāpatireva tatprajābhyaḥ prādurbhavati /
tasmātprācīnopavītastiṣṭhe prajāpate'nu mā budhyasveti /
anvenaṃ prajā anu prajāpatirbudhyate ya evaṃ veda

9.1

9.2
sapatnahanamṛṣabhaṃ ghṛtena kāmaṃ śikṣāmi haviṣājyena /
nīcaiḥ sapatnān mama pādaya tvamabhiṣṭuto mahatā vīryeṇa

9.2

yan me manaso na priyaṃ cakṣuṣo yan me babhasti nābhinandati /
tadduṣvapnyaṃ prati muñcāmi sapatne kāmaṃ stutvodahaṃ bhideyam

9.3

duṣvapnyaṃ kāma duritaṃ ca kamāprajastāmasvagatāmavartim /
ugra īśānaḥ prati muñca tasmin yo asmabhyamaṃhūraṇā cikitsāt

9.4

nudasva kāma pra ṇudasva kāmāvartiṃ yantu mama ye sapatnāḥ /
teṣāṃ nuttānāmadhamā tamāṃsyagne vāstūni nirdaha tvam

9.5

sā te kāma duhitā dhenurucyate yāmāhurvācaṃ kavayo virājam /
tayā sapatnān pari vṛṅgdhi ye mama paryenān prāṇaḥ paśavo jīvanaṃ vṛṇaktu

9.6

kāmasyendrasya varuṇasya rājño viṣṇorbalena savituḥ savena /
agnerhotreṇa pra ṇude sapatnāṃ chambīva nāvamudakeṣu dhīraḥ

9.7

adhyakṣo vājī mama kāma ugraḥ kṛṇotu mahyamasapatnameva /
viśve devā mama nāthaṃ bhavantu sarve devā havamā yantu ma imam

9.8

idamājyaṃ ghṛtavajjuṣāṇāḥ kāmajyeṣṭhā iha mādayadhvam /
kṛṇvanto mahyamasapatnameva

9.9

indrāgnī kāma sarathaṃ hi bhūtvā nīcaiḥ sapatnān mama pādayāthaḥ /
teṣāṃ pannānāmadhamā tamāṃsyagne vāstūnyanunirdaha tvam

9.10

jahi tvaṃ kāma mama ye sapatnā andhā tamāṃsyava pādayainān /
nirindriyā arasāḥ santu sarve mā te jīviṣuḥ katamaccanāhaḥ

9.11

avadhītkāmo mama ye sapatnā uruṃ lokamakaran mahyamedhatum /
mahyaṃ namantāṃ pradiśaścatasro mahyaṃ ṣaḍurvīrghṛtamā vahantu

9.12

te'dharāñcaḥ pra plavantāṃ chinnā nauriva bandhanāt/
na sāyakapraṇuttānāṃ punarasti nivartanam

9.13

agniryava indro yavaḥ somo yavaḥ /
yavayāvāno devā yavayantvenam

9.14

asarvavīraścaratu praṇutto dveṣyo mitrānāṃ parivargyaḥ svānām /
uta pṛthivyāmava syanti vidyuta ugro vo devaḥ pra mṛṇatsapatnān

9.15

cyutā ceyaṃ bṛhatyacyutā ca vidyudbibharti stanayitnūṃśca sarvān /
udyann ādityo draviṇena tejasā nīcaiḥ sapatnān nudatāṃ me sahasvān

9.16

yatte kāma śarma trivarūthamudbhu brahma varma vitatamanativyādhyaṃ kṛtam /
tena sapatnān pari vṛṅgdhi ye mama paryenān prāṇaḥ paśavo jīvanaṃ vṛṇaktu

9.17

yena devā asurān prāṇudanta yenendro dasyūn adhamaṃ tamo nināya /
tena tvaṃ kāma mama ye sapatnāstān asmāllokātpra ṇudasva dūram

9.18

yathā devā asurān prāṇudanta yathendro dasyūn adhamaṃ tamo babādhe /
tathā tvaṃ kāma mama ye sapatnāstān asmāllokātpra ṇudasva dūram

9.19

kāmo jajñe prathamo nainaṃ devā āpuḥ pitaro na martyāḥ /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛnomi

9.20

yāvatī dyāvāpṛthivī varimṇā yāvadāpaḥ siṣyaduryāvadagniḥ /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛṇomi

9.21

yāvatīrdiśaḥ pradiśo viṣūcīryāvatīrāśā abhicakṣaṇā divaḥ /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛṇomi

9.22

yāvatīrbhṛṅgā jatvaḥ kurūravo yāvatīrvaghā vṛkṣasarpyo babhūvuḥ /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛṇomi

9.23

jyāyān nimiṣato'si tiṣṭhato jyāyāntsamudrādasi kāma manyo /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛnomi

9.24

na vai vātaścana kāmamāpnoti nāgniḥ sūryo nota candramāḥ /
tatastvamasi jyāyān viśvahā mahāṃstasmai te kāma nama itkṛṇomi

9.25

yāste śivāstanvaḥ kāma bhadrā yābhiḥ satyaṃ bhavati yadvṛṇiṣe /
tābhiṣṭvamasmāmabhisaṃviśasvānyatra pāpīrapa veśayā dhiyaḥ

9.1

9.3
upamitāṃ pratimitāmatho parimitāmuta /
śālāyā viśvavārāyā naddhāni vi cṛtāmasi

9.2

yatte naddhaṃ viśvavāre pāśo granthiśca yaḥ kṛtaḥ /
bṛhaspatirivāhaṃ balaṃ vācā vi sraṃsayāmi tat

9.3

ā yayāma saṃ babarha granthīṃścakāra te dṛḍhān /
parūṃṣi vidvāṃ chastevendreṇa vi cṛtāmasi

9.4

vaṃśānāṃ te nahanānāṃ prāṇāhasya tṛṇasya ca /
pakṣāṇāṃ viśvavāre te naddhāni vi cṛtāmasi

9.5

saṃdaṃśānāṃ paladānāṃ pariṣvañjalyasya ca /
idaṃ mānasya patnyā naddhāni vi cṛtāmasi

9.6

yāni te'ntaḥ śikyānyābedhū raṇyāya kam /
pra te tāni cṛtāmasi śivā mānasya patni na uddhitā tanve bhava

9.7

havirdhānamagniśālaṃ patnīnāṃ sadanaṃ sadaḥ /
sado devānāmasi devi śāle

9.8

akṣumopaśaṃ vitataṃ sahasrākṣaṃ viṣūvati /
avanaddhamabhihitaṃ brahmaṇā vi cṛtāmasi

9.9

yastvā śāle pratigṛhṇāti yena cāsi mitā tvam /
ubhau mānasya patni tau jīvatāṃ jaradaṣṭī

9.10

amutrainamā gacchatāddṛḍhā naddhā pariṣkṛtā /
yasyāste vicṛtāmasyaṅgamaṅgaṃ paruṣparuḥ

9.11

yastvā śāle nimimāya saṃjabhāra vanaspatīn /
prajāyai cakre tvā śāle parameṣṭhī prajāpatiḥ

9.12

namastasmai namo dātre śālāpataye ca kṛṇmaḥ /
namo'gnaye pracarate puruṣāya ca te namaḥ

9.13

gobhyo aśvebhyo namo yacchālāyāṃ vijāyate /
vijāvati prajāvati vi te pāśāṃścṛtāmasi

9.14

agnimantaśchādayasi puruṣān paśubhiḥ saha /
vijāvati prajāvati vi te pāśāṃścṛtāmasi

9.15

antarā dyāṃ ca pṛthivīṃ ca yadvyacastena śālāṃ prati gṛhṇāmi ta imām /
yadantarikṣaṃ rajaso vimānaṃ tatkṛṇve'hamudaraṃ śevadhibhyaḥ /
tena śālāṃ prati gṛhṇāmi tasmai

9.16

ūrjasvatī payasvatī pṛthivyāṃ nimitā mitā /
viśvānnaṃ bibhratī śāle mā hiṃsīḥ pratigṛhṇataḥ

9.17

tṛṇairāvṛtā paladān vasānā rātrīva śālā jagato niveśanī /
mitā pṛthivyāṃ tiṣṭhasi hastinīva padvatī

9.18

iṭasya te vi cṛtāmyapinaddhamaporṇuvan /
varuṇena samubjitāṃ mitraḥ prātarvyubjatu

9.19

brahmaṇā śālāṃ nimitāṃ kavibhirnimitāṃ mitām /
indrāgnī rakṣatāṃ śālāmamṛtau somyaṃ sadaḥ

9.20

kulāye'dhi kulāyaṃ kośe kośaḥ samubjitaḥ /
tatra marto vi jāyate yasmādviśvaṃ prajāyate

9.21

yā dvipakṣā catuṣpakṣā ṣaṭpakṣā yā nimīyate /
aṣṭāpakṣāṃ daśapakṣāṃ śālāṃ mānasya patnīmagnirgarbha ivā śaye

9.22

pratīcīṃ tvā pratīcīnaḥ śāle praimyahiṃsatīm /
agnirhyantarāpaśca ṛtasya prathamā dvāḥ

9.23

imā āpaḥ pra bharāmyayakṣmā yakṣmanāśanīḥ /
gṛhān upa pra sīdāmyamṛtena sahāgninā

9.24

mā naḥ pāśaṃ prati muco gururbhāro laghurbhava /
vadhūmiva tvā śāle yatrakāmaṃ bharāmasi

9.25

prācyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.26

dakṣiṇāyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.27

pratīcyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.28

udīcyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.29

dhruvāyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.30

ūrdhvāyā diśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.31

diśodiśaḥ śālāyā namo mahimne svāhā devebhyaḥ svāhyebhyaḥ

9.1

9.4
sāhasrastveṣa ṛṣabhaḥ payasvān viśvā rūpāṇi vakṣaṇāsu bibhrat/
bhadraṃ dātre yajamānāya śīkṣan bārhaspatya usriyastantumātān

9.2

apāṃ yo agre pratimā babhūva prabhūḥ sarvasmai pṛthivīva devī /
pitā vatsānāṃ patiraghnyānāṃ sāhasre poṣe api naḥ kṛṇotu

9.3

pumān antarvāntsthaviraḥ payasvān vasoḥ kabandhamṛṣabho bibharti /
tamindrāya pathibhirdevayānairhutamagnirvahatu jātavedāḥ

9.4

pitā vatsānāṃ patiraghnyānāmatho pitā mahatāṃ gargarāṇām /
vatso jarāyu pratidhukpīyūṣa āmikṣā ghṛtaṃ tadvasya retaḥ

9.5

devānāṃ bhāga upanāha eṣo'pāṃ rasa oṣadhīnāṃ ghṛtasya /
somasya bhakṣamavṛṇīta śakro bṛhann adrirabhavadyaccharīram

9.6

somena pūrṇaṃ kalaśaṃ bibharṣi tvastā rupāṇāṃ janitā paśūnām /
śivāste santu prajanva iha yā imā nyasmabhyaṃ svadhite yaccha yā amūḥ

9.7

ājaṃ bibharti ghṛtamasya retaḥ sāhasraḥ poṣastamu yajñamāhuḥ /
indrasya rūpamṛṣabho vasānaḥ so asmān devāḥ śiva aitu dattaḥ

9.8

indrasyaujo varuṇasya bāhū aśvinoraṃsau marutāmiyaṃ kakut/
bṛhaspatiṃ saṃbhṛtametamāhurye dhīrāsaḥ kavayo ye manīṣiṇaḥ

9.9

daivīrviśaḥ payasvān ā tanoṣi tvāmindraṃ tvāṃ sarasvantamāhuḥ /
sahasraṃ sa ekamukhā dadāti yo brāhmaṇa ṛṣabhamājuhoti

9.10

bṛhaspatiḥ savitā te vayo dadhau tvaṣṭurvāyoḥ paryātmā ta ābhṛtaḥ /
antarikṣe manasā tvā juhomi barhiṣṭe dyāvāpṛthivī ubhe stām

9.11

ya indra iva deveṣu goṣveti vivāvadat/
tasya ṛṣabhasyāṅgāni brahmā saṃ stautu bhadrayā

9.12

pārśve āstāmanumatyā bhagasyāstāmanūvṛjau /
aṣṭhīvantāvabravīn mitro mamaitau kevalāviti

9.13

bhasadāsīdādityānāṃ śroṇī āstāṃ bṛhaspateḥ /
puchaṃ vātasya devasya tena dhūnotyoṣadhīḥ

9.14

gudā āsantsinīvālyāḥ sūryāyāstvacamabruvan /
utthāturabruvan pada ṛṣabhaṃ yadakalpayan

9.15

kroḍa āsījjāmiśaṃsasya somasya klaśo dhṛtaḥ /
devāḥ saṃgatya yatsarva ṛṣabhaṃ vyakalpayan

9.16

te kuṣṭhikāḥ saramāyai kurmebhyo adadhuḥ śaphān /
ūbadhyamasya kītebhyaḥ śvavartebhyo adhārayan

9.17

śṛṅgābhyāṃ rakṣa ṛṣatyavartiṃ hanti cakṣuṣā /
śṛṇoti bhadraṃ karṇābhyāṃ gavāṃ yaḥ patiraghnyaḥ

9.18

śatayājaṃ sa yajate nainaṃ dunvantyagnayaḥ /
jinvanti viśve taṃ devā yo brāhmaṇa ṛṣabhamājuhoti

9.19

brāhmaṇebhya ṛṣabhaṃ dattvā varīyaḥ kṛṇute manaḥ /
puṣṭiṃ so aghnyānāṃ sve goṣṭhe'va paśyate

9.20

gāvaḥ santu prajāḥ santvatho astu tanūbalam /
tatsarvamanu manyantāṃ devā ṛṣabhadāyine

9.21

ayaṃ pipāna indra idrayiṃ dadhātu cetanīm /
ayaṃ dhenuṃ sudughāṃ nityavatsāṃ vaśaṃ duhāṃ vipaścitaṃ paro divaḥ

9.22

piśaṅgarūpo nabhaso vayodhā aindraḥ śuṣmo viśvarūpo na āgan /
āyurasmabhyaṃ dadhatprajāṃ ca rāyaśca poṣairabhi naḥ sacatām

9.23

upehopaparcanāsmin goṣṭha upa pṛñca naḥ /
upa ṛṣabhasya yadreta upendra tava vīryam

9.24

etaṃ vo yuvānaṃ prati dadhmo atra tena krīḍantīścarata vaśāmanu /
mā no hāsiṣṭa januṣā subhāgā rāyaśca poṣairabhi naḥ sacadhvam

9.1

9.5
ā nayaitamā rabhasva sukṛtāṃ lokamapi gacchatu prajānan /
tīrtvā tamāṃsi bahudhā mahāntyajo nākamā kramatāṃ tṛtīyam

9.2

indrāya bhāgaṃ pari tvā nayāmyasmin yajñe yajamānāya sūrim /
ye no dviṣantyanu tān rabhasvānāgaso yajamānasya vīrāḥ

9.3

pra pado'va nenigdhi duścaritaṃ yaccacāra śuddhaiḥ śaphairā kramatāṃ prajānan /
tīrtvā tamāṃsi bahudhā vipaśyann ajo nākamā kramatāṃ tṛtīyam

9.4

anuchya śyāmena tvacametāṃ viśastaryathāparvasinā mābhi maṃsthāḥ /
mābhi druhaḥ paruśaḥ kalpayainaṃ tṛtīye nāke adhi vi śrayainam

9.5

ṛcā kumbhīmadhyagnau śrayāmyā siñcodakamava dhehyenam /
paryādhattāgninā śamitāraḥ śṛto gacchatu sukṛtāṃ yatra lokaḥ

9.6

utkrāmātaḥ pari cedataptastaptāccaroradhi nākaṃ tṛtīyam /
agneragniradhi saṃ babhūvitha jyotiṣmantamabhi lokaṃ jayaitam

9.7

ajo agnirajamu jyotirāhurajaṃ jīvatā brahmaṇe deyamāhuḥ /
ajastamāṃsyapa hanti dūramasmiṃlloke śraddadhānena dattaḥ

9.8

pañcaudanaḥ pañcadhā vi kramatāmākraṃsyamānastrīṇi jyotīṃṣi /
ījānānāṃ sukṛtāṃ prehi madhyaṃ tṛtīye nāke adhi vi śrayasva

9.9

ajā roha sukṛtāṃ yatra lokaḥ śarabho na catto'ti durgānyeṣaḥ /
pañcaudano brahmaṇe dīyamānaḥ sa dātāraṃ tṛptyā tarpayāti

9.10

ajastrināke tridive tripṛṣṭhe nākasya pṛṣṭhe dadivāṃsaṃ dadhāti /
pañcaudano brahmaṇe dīyamāno viśvarūpā dhenuḥ kāmadughāsyekā

9.11

etadvo jyotiḥ pitarastṛtīyaṃ pañcaudanaṃ brahmaṇe'jaṃ dadāti /
ajastamāṃsyapa hanti dūramasmiṃlloke śraddadhānena dattaḥ

9.12

ījānānāṃ sukṛtāṃ lokamīpsan pañcaudanaṃ brahmaṇe'jaṃ dadāti /
sa vyāptimabhi lokaṃ jayaitaṃ śivo'smabhyaṃ pratigṛhīto astu

9.13

ajo hyagnerajaniṣṭa śokādvipro viprasya sahaso vipaścit/
iṣṭaṃ pūrtamabhipūrtaṃ vaṣaṭkṛtaṃ taddevā ṛtuśaḥ kalpayantu

9.14

amotaṃ vāso dadyāddhiraṇyamapi dakṣiṇām /
tathā lokāntsamāpnoti ye divyā ye ca pārthivāḥ

9.15

etāstvājopa yantu dhārāḥ somyā devīrghṛtapṛṣṭhā madhuścutaḥ /
stabhān pṛthivīmuta dyāṃ nākasya pṛṣṭhe'dhi saptaraśmau

9.16

ajo'syaja svargo'si tvayā lokamaṅgirasaḥ prājānan /
taṃ lokaṃ puṇyaṃ pra jñeṣam

9.17

yenā sahasraṃ vahasi yenāgne sarvavedasam /
tenemaṃ yajñaṃ no vaha svardeveṣu gantave

9.18

ajaḥ pakvaḥ svarge loke dadhāti pañcaudano nirṛtiṃ bādhamānaḥ /
tena lokāntsūryavato jayema

9.19

yaṃ brāhmaṇe nidadhe yaṃ ca vikṣu yā vipruṣa odanānāmajasya /
sarvaṃ tadagne sukṛtasya loke jānītān naḥ saṃgamane pathīnām

9.20

ajo vā idamagne vyakramata tasyora iyamabhavaddyauḥ pṛṣṭiham /
antarikṣaṃ madhyaṃ diśaḥ pārśve samudrau kukṣī

9.21

satyaṃ ca rtaṃ ca cakṣuṣī viśvaṃ satyaṃ śraddhā prāṇo virāṭśiraḥ /
eṣa vā aparimito yajño yadajaḥ pañcaudanaḥ

9.22

aparimitameva yajñamāpnotyaparimitaṃ lokamava runddhe /
yo'jaṃ pañcaudanaṃ dakṣiṇājyotiṣaṃ dadāti

9.23

nāsyāsthīni bhindyān na majjño nirdhayet/
sarvamenaṃ samādāyedamidaṃ pra veśayet

9.24

idamidamevāsya rūpaṃ bhavati tenainaṃ saṃ gamayati /
iṣaṃ maha ūrjamasmai duhe yo'jaṃ pañcaudanaṃ dakṣiṇājyotiṣaṃ dadāti

9.25

pañca rukmā pañca navāni vastrā pañcāsmai dhenavaḥ kāmadughā bhavanti /
yo'jaṃ pañcaudanaṃ dakṣiṇājyotiṣaṃ dadāti

9.26

pañca rukmā jyotirasmai bhavanti varma vāsāṃsi tanve bhavanti /
svargaṃ lokamaśnute yo'jaṃ pañcaudanaṃ dakṣiṇājyotiṣaṃ dadāti

9.27

yā pūrvaṃ patiṃ vittvā'thānyaṃ vindate'param /
pañcaudanaṃ ca tāvajaṃ dadāto na vi yoṣataḥ

9.28

samānaloko bhavati punarbhuvāparaḥ patiḥ /
yo'jaṃ pañcaudanaṃ dakṣiṇājyotiṣaṃ dadāti

9.29

anupūrvavatsāṃ dhenumanaḍvāhamupabarhaṇam /
vāso hiraṇyaṃ dattvā te yanti divamuttamām

9.30

ātmānaṃ pitaraṃ putraṃ pautraṃ pitāmaham /
jāyāṃ janitrīṃ mātaraṃ ye priyāstān upa hvaye

9.31

yo vai naidāghaṃ nāma rtuṃ veda /
eṣa vai naidāgho nāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.32

nirevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyaṃ dahati bhavatyātmanā /
yo vai kurvantaṃ nāma rtuṃ veda /
kurvatīṃkurvatīmevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyamā datte /
eṣa vai kurvan nāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.33

yo vai saṃyantaṃ nāma rtuṃ veda /
saṃyatīṃsaṃyatīmevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyamā datte /
eṣa vai saṃyan nāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.34

yo vai pinvantaṃ nāma rtuṃ veda /
pinvatīṃpinvatīmevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyamā datte /
eṣa vai pinvan nāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.35

yo vā udyantaṃ nāma rtuṃ veda /
udyatīṃudyatīmevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyamā datte /
eṣa vā udyann nāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.36

yo vā abhibhuvaṃ nāma rtuṃ veda /
abhibhavantīmabhibhavantīmevāpriyasya bhrātṛvyasya śriyamā datte /
eṣa vā abhibhūrnāma rturyadajaḥ pañcaudanaḥ /

9.37

ajaṃ ca pacata pañca caudanān /
sarvā diśaḥ saṃmanasaḥ sadhrīcīḥ sāntardeśāḥ prati gṛhnantu ta etam

9.38

tāste rakṣantu tava tubhyametaṃ tābhya ājyaṃ haviridaṃ juhomi

9.1

9.6
yo vidyādbrahma pratyakṣaṃ parūṃṣi yasya saṃbhārā ṛco yasyānūkyam

9.2

sāmāni yasya lomāni yajurhṛdayamucyate paristaraṇamiddhaviḥ

9.3

yadvā atithipatiratithīn pratipaśyati devayajanaṃ prekṣate

9.4

yadabhivadati dīkṣāmupaiti yadudakaṃ yācatyapaḥ pra ṇayati

9.5

yā eva yajña āpaḥ praṇīyante tā eva tāḥ

9.6

yattarpaṇamāharanti ya evāgnīṣomīyaḥ paśurbadhyate sa eva saḥ

9.7

yadāvasathān kalpayanti sadohavirdhānānyeva tatkalpayanti

9.8

yadupastṛṇanti barhireva tat

9.9

yadupariśayanamāharanti svargameva tena lokamava runddhe

9.10

yatkaśipūpabarhaṇamāharanti paridhaya eva te

9.11

yadāñjanābhyañjanamāharantyājyameva tat

9.12

yatpurā pariveṣātsvādamāharanti puroḍāśāveva tau

9.13

yadaśanakṛtaṃ hvayanti haviṣkṛtameva taddhvayanti

9.14

ye vrīhayo yavā nirupyante'ṃśava eva te

9.15

yānyulūkhalamusalāni grāvāṇa eva te

9.16

śūrpaṃ pavitraṃ tuṣā ṛjīṣābhiṣavaṇīrāpaḥ

9.17

srugdarvirnekṣaṇamāyavanaṃ droṇakalaśāḥ kumbhyo vāyavyāni pātrāṇīyameva kṛṣṇājinam

9.18

yajamānabrāhmaṇaṃ vā etadatithipatiḥ kurute yadāhāryāṇi prekṣata idaṃ bhūyā३ idā३ iti

9.19

yadāha bhūya uddhareti prāṇameva tena varṣīyāṃsaṃ kurute

9.20

upa harati havīṃṣyā sādayati

9.21

teṣāmāsannānāmatithirātman juhoti

9.22

srucā hastena prāṇe yūpe srukkāreṇa vaṣaṭkāreṇa

9.23

ete vai priyāścāpriyāśca rtvijaḥ svargaṃ lokaṃ gamayanti yadatithayaḥ

9.24

sa ya evaṃ vidvān na dviṣann aśnīyān na dviṣato'nnamaśnīyān na mīmāṃsitasya na mīmāṃsamānasya

9.25

sarvo vā eṣa jagdhapāpmā yasyānnamaśnanti

9.26

sarvo vā eso'jagdhapāpmā yasyānnaṃ nāśnanti

9.27

sarvadā vā eṣa yuktagrāvārdrapavitro vitatādhvara āhṛtayajñakraturya upaharati

9.28

prājāpatyo vā etasya yajño vitato ya upaharati

9.29

prajāpatervā eṣa vikramān anuvikramate ya upaharati

9.30

yo'tithīnāṃ sa āhavanīyo yo veśmani sa gārhapatyo yasmin pacanti sa dakṣiṇāgniḥ

9.31

iṣṭaṃ ca vā eṣa pūrtaṃ ca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.32

payaśca vā eṣa rasaṃ ca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.33

ūrjāṃ ca vā eṣa sphātiṃ ca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.34

prajāṃ vā eṣa paśūṃśca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.35

kīrtiṃ vā eṣa yaśaśca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.36

śriyaṃ vā eṣa saṃvidaṃ ca gṛhāṇāmaśnāti yaḥ pūrvo'titheraśnāti

9.37

eṣa vā atithiryacchrotriyastasmātpūrvo nāśnīyāt

9.38

aśitāvatyatithāvaśnīyādyajñasya sātmatvāya yajñasyāvichedāya tadvratam

9.39

etadvā u svādīyo yadadhigavaṃ kṣīraṃ vā māṃsaṃ vā tadeva nāśnīyāt

9.40

sa ya evaṃ vidvān kṣīramupasicyopaharati /
yāvadagniṣṭomeneṣṭvā susamṛddhenāvarunddhe tāvadenenāva runddhe

9.41

sa ya evaṃ vidvāntsarpirupasicyopaharati /
yāvadatirātreṇeṣṭvā susamṛddhenāvarunddhe tāvadenenāva runddhe

9.42

sa ya evaṃ vidvān madhūpasicyopaharati /
yāvadsattrasadyeneṣṭvā susamṛddhenāvarunddhe tāvadenenāva runddhe

9.43

sa ya evaṃ vidvān māṃsamupasicyopaharati /
yāvaddvādaśāheneṣṭvā susamṛddhenāvarunddhe tāvadenenāva runddhe

9.44

sa ya evaṃ vidvān udakamupasicyopaharati /
prajānāṃ prajananāya gacchati pratiṣṭhāṃ priyaḥ prajānāṃ bhavati ya evaṃ vidvān upasicyopaharati

9.2

tasmā uṣā hiṅkṛṇoti savitā pra stauti /
bṛhaspatirūrjayodgāyati tvaṣṭā puṣṭyā prati harati viśve devā nidhanam

9.45

nidhanaṃ bhūtyāḥ prajāyāḥ paśūnāṃ bhavati ya evaṃ veda

9.46

tasmā udyantsūryo hiṅkṛṇoti saṃgavaḥ pra stauti /
madhyandina udgāyatyaparāhṇaḥ prati haratyastaṃyan nidhanam /
nidhanaṃ bhūtyāḥ prajāyāḥ paśūnāṃ bhavati ya evaṃ veda

9.47

tasmā abhro bhavan hiṅkṛṇoti stanayan pra stauti /
vidyotamānaḥ prati harati varṣann udgāyatyudgṛhṇan nidhanam /
nidhanaṃ bhūtyāḥ prajāyāḥ paśūnāṃ bhavati ya evaṃ veda

9.48

atithīn prati paśyati hiṅkṛṇotyabhi vadati pra stautyudakaṃ yācatyudgāyati /
upa harati prati haratyucchiṣṭaṃ nidhanam /
nidhanaṃ bhūtyāḥ prajāyāḥ paśūnāṃ bhavati ya evaṃ veda

9.49

yatkṣattāraṃ hvayatyā śrāvayatyeva tat

9.50

yatpratiśṛṇoti pratyāśrāvayatyeva tat

9.51

yatpariveṣṭāraḥ pātrahastāḥ pūrve cāpare ca prapadyante camasādhvaryava eva te

9.52

teṣāṃ na kaścanāhotā

9.53

yadvā atithipatiratithīn pariviṣya gṛhān upodaityavabhṛthameva tadupāvaiti

9.54

yatsabhāgayati dakṣiṇāḥ sabhāgayati yadanutiṣṭhata udavasyatyeva tat

9.55

sa upahūtaḥ pṛthivyāṃ bhakṣayatyupahūtastasmin yatpṛthivyāṃ viśvarūpam

9.56

sa upahūto'ntarikṣe bhakṣayatyupahūtastasmin yaddivi viśvarūpam

9.57

sa upahūto divi bhakṣayatyupahūtastasmin yaddivi viśvarūpam

9.58

sa upahūto deveṣu bhakṣayatyupahūtastasmin yaddivi viśvarūpam

9.59

sa upahūto lokeṣu bhakṣayatyupahūtastasmin yaddivi viśvarūpam

9.60

sa upahūta upahūtaḥ

9.61

āpnotīmaṃ lokamāpnotyamum

9.62

jyotiṣmato lokān jayati ya evaṃ veda

9.1

9.7
prajāpatiśca parameṣṭhī ca śṛṅge indraḥ śiro agnirlalāṭaṃ yamaḥ kṛkāṭam

9.2

somo rājā mastiṣko dyauruttarahanuḥ pṛthivyadharahanuḥ

9.3

vidyujjihvā maruto dantā revatīrgrīvāḥ kṛttikā skandhā gharmo vahaḥ

9.4

viśvaṃ vāyuḥ svargo lokaḥ kṛṣṇadraṃ vidharaṇī niveṣyaḥ

9.5

śyenaḥ kroto'ntarikṣaṃ pājasyaṃ bṛhaspatiḥ kakudbṛhatīḥ kīkasāḥ

9.6

devānāṃ patnīḥ pṛṣṭaya upasadaḥ parśavaḥ

9.7

mitraśca varuṇaścāṃsau tvaṣṭā cāryamā ca doṣaṇī mahādevo bāhū

9.8

indrāṇī bhasadvāyuḥ puchaṃ pavamāno bālāḥ

9.9

brahma ca kṣatraṃ ca śroṇī balamūrū

9.10

dhātā ca savitā cāṣṭhīvantau jaṅghā gandharvā apsarasaḥ kuṣṭhikā aditiḥ śaphāḥ

9.11

ceto hṛdayaṃ yakṛn medhā vrataṃ purītat

9.12

kṣutkukṣirirā vaniṣṭhuḥ parvatāḥ plāśayaḥ

9.13

krodho vṛkkau manyurāṇḍau prajā śepaḥ

9.14

nadī sūtrī varṣasya pataya stanā stanayitnurūdhaḥ

9.15

viśvavyacāscarmauṣadhayo lomāni nakṣatrāṇi rūpam

9.16

devajanā gudā manuṣyā āntrāṇyatrā udaram

9.17

rakṣāṃsi lohitamitarajanā ūbadhyam

9.18

abhraṃ pībo majjā nidhanam

9.19

agnirāsīna utthito'śvinā

9.20

indraḥ prāṅtiṣṭhan dakṣiṇā tiṣṭhan yamaḥ

9.21

pratyaṅtiṣṭhan dhātodaṅtiṣṭhantsavitā

9.22

tṛṇāni prāptaḥ somo rājā

9.23

mitra īkṣamāṇa āvṛtta ānandaḥ

9.24

yujyamāno vaiśvadevo yuktaḥ prajāpatirvimuktaḥ sarvam

9.25

etadvai viśvarūpaṃ sarvarūpaṃ gorūpam

9.26

upainaṃ viśvarūpāḥ sarvarūpāḥ paśavastiṣṭhanti ya evaṃ veda

9.1

9.8
śīrṣaktiṃ śīrṣāmayaṃ karṇaśūlaṃ vilohitam /
sarvaṃ śīrṣanyaṃ te rogaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.2

karṇābhyāṃ te kaṅkūṣebhyaḥ karṇaśūlaṃ visalpakam /
sarvaṃ śīrṣanyaṃ te rogaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.3

yasya hetoḥ pracyavate yakṣmaḥ karṇato āsyataḥ /
sarvaṃ śīrṣanyaṃ te rogaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.4

yaḥ kṛṇoti pramotamandhaṃ kṛṇoti pūruṣam /
sarvaṃ śīrṣanyaṃ te rogaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.5

aṅgabhedamaṅgajvaraṃ viśvāṅgyaṃ visalpakam /
sarvaṃ śīrṣanyaṃ te rogaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.6

yasya bhīmaḥ pratīkāśa udvepayati pūruṣam /
takmānaṃ viśvaśāradaṃ bahirnirmantrayāmahe

9.7

ya ūrū anusarpatyatho eti gavīnike /
yakṣmaṃ te antaraṅgebhyo bahirnirmantrayāmahe

9.8

yadi kāmādapakāmāddhṛdayājjāyate pari /
hṛdo balāsamaṅgebhyo bahirnirmantrayāmahe

9.9

harimāṇaṃ te aṅgebhyo'pvāmantarodarāt/
yakṣmodhāmantarātmano bahirnirmantrayāmahe

9.10

āso balāso bhavatu mūtraṃ bhavatvāmayat/
yakṣmāṇāṃ sarveṣāṃ viṣaṃ niravocamahaṃ tvat

9.11

bahirbilaṃ nirdravatu kāhābāhaṃ tavodarāt/
yakṣmāṇāṃ sarveṣāṃ viṣaṃ niravocamahaṃ tvat

9.12

udarātte klomno nābhyā hṛdayādadhi /
yakṣmāṇāṃ sarveṣāṃ viṣaṃ niravocamahaṃ tvat

9.13

yāḥ sīmānaṃ virujanti mūrdhānaṃ pratyarṣanīḥ /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.14

yā hṛdayamuparṣantyanutanvanti kīkasāḥ /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.15

yāḥ pārśve uparṣantyanunikṣanti pṛṣṭīḥ /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.16

yāstiraścīḥ uparṣantyarṣaṇīrvakṣaṇāsu te /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.17

yā gudā anusarpantyāntrāṇi mohayanti ca /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.18

yā majjño nirdhayanti parūṃṣi virujanti ca /
ahiṃsantīranāmayā nirdravantu bahirbilam

9.19

ye aṅgāni madayanti yakṣmāso ropaṇāstava /
yakṣmāṇāṃ sarveṣāṃ viṣaṃ niravocamahaṃ tvat

9.20

visalpasya vidradhasya vātīkārasya vālajeḥ /
yakṣmāṇāṃ sarveṣāṃ viṣaṃ niravocamahaṃ tvat

9.21

pādābhyāṃ te jānubhyāṃ śroṇibhyāṃ pari bhaṃsasaḥ /
anūkādarṣaṇīruṣṇihābhyaḥ śīrṣṇo rogamanīnaśam

9.22

saṃ te śīrṣṇaḥ kapālāni hṛdayasya ca yo vidhuḥ /
udyann āditya raśmibhiḥ śīrṣṇo rogamanīnaśo'ṅgabhedamaśīśamaḥ

9.1

9.9
asya vāmasya palitasya hotustasya bhrātā madhyamo astyaśnaḥ /9.14
tṛtīyo bhrātā ghṛtapṛṣṭho asyātrāpaśyaṃ viśpatiṃ saptaputram

9.2

sapta yuñjanti rathamekacakrameko aśvo vahati saptanāmā /
trinābhi cakramajaramanarvaṃ yatremā viśvā bhuvanādhi tasthuḥ

9.3

imaṃ rathamadhi ye sapta tasthuḥ saptacakraṃ sapta vahantyaśvāḥ /
sapta svasāro abhi saṃ navanta yatra gavāṃ nihitā sapta nāma

9.4

ko dadarśa prathamaṃ jāyamānamasthanvantaṃ yadanasthā bibharti /
bhūmyā asurasṛgātmā kva svitko vidvāṃsamupa gātpraṣṭumetat

9.5

iha bravītu ya īmaṅga vedāsya vāmasya nihitaṃ padaṃ veḥ /
śīrṣṇaḥ kṣīraṃ duhrate gāvo asya vavriṃ vasānā udakaṃ padā'puḥ

9.6

pākaḥ pṛchāmi manasā'vijānan devānāmenā nihitā padāni /
vatse baṣkaye'dhi sapta tantūn vi tatnire kavaya otavā u

9.7

acikitvāṃscikituṣaścidatra kavīn pṛchāmi vidvano na vidvān /
vi yastastambha ṣaṭimā rajāṃsyajasya rūpe kimapi svidekam

9.8

mātā pitaramṛta ā babhāja'dhītyagre manasā saṃ hi jagme /
sā bībhatsurgarbharasā nividdhā namasvanta idupavākamīyuḥ

9.9

yuktā mātāsiddhuri dakṣiṇāyā atiṣṭhadgarbho vṛjanīṣvantaḥ /
amīmedvatso anu gāmapaśyadviśvarūpyaṃ triṣu yoganeṣu

9.10

tisro matṝstrīn pitṝn bibhradeka urdhvastasthau nemava glāpayanta /
mantrayante divo amuṣya pṛṣṭhe viśvavido vācamaviśvavinnām

9.11

pañcāre cakre parivartamāne yasminn ātasthurbhuvanāni viśvā /
tasya nākṣastapyate bhūribhāraḥ sanādeva na chidyate sanābhiḥ

9.12

pañcapādaṃ pitaraṃ dvādaśākṛtiṃ diva āhuḥ pare ardhe purīṣiṇam /
atheme anya upare vicakṣaṇe saptacakre ṣaḍara āhurarpitam

9.13

dvādaśāraṃ nahi tajjarāya varvarti cakraṃ pari dyāmṛtasya /
ā putrā agne mithunāso atra sapta śatāni viṃśatiśca tasthuḥ

9.14

sanemi cakramajaraṃ vi vavṛta uttānāyāṃ daśa yuktā vahanti /
sūryasya cakṣū rajasaityāvṛtaṃ yasminn ātasthurbhuvanāni viśvā

9.15

striyaḥ satīstāmu me puṃsaḥ āhuḥ paśyadakṣaṇvānn vi cetadandhaḥ /
kaviryaḥ putraḥ sa īmā ciketa yastā vijānātsa pituṣpitāsat

9.16

sākaṃjānāṃ saptathamāhurekajaṃ ṣaḍidyamā ṛṣayo devajā iti /
teṣāmiṣṭāni vihitāni dhāmaśa sthātre rejante vikṛtāni rūpaśaḥ

9.17

avaḥ pareṇa para enā avareṇa padā vatsaṃ bibhratī gaurudasthāt/
sā kadrīcī kaṃ svidardhaṃ parāgātkva svitsūte nahi yūthe asmin

9.18

avaḥ pareṇa pitaraṃ yo asya vedāvaḥ pareṇa para enāvareṇa /
kavīyamānaḥ ka iha pra vocaddevaṃ manaḥ kuto adhi prajātam

9.19

ye arvāñcastāmu parāca āhurye parāñcastāmu arvāca āhuḥ /
indraśca yā cakrathuḥ soma tāni dhurā na yuktā rajaso vahanti

9.20

dvā suparṇā sayujā sakhāyā samānaṃ vṛkṣaṃ pari ṣasvajāte /
tayoranyaḥ pippalaṃ svādvattyanaśnann anyo abhi cākaśīti

9.21

yasmin vṛkṣe madhvadaḥ suparṇā niviśante suvate cādhi viśve /
tasya yadāhuḥ pippalaṃ svādvagre tan non naśadyaḥ pitaraṃ na veda

9.22

yatrā suparṇā amṛtasya bhakṣamanimeṣaṃ vidathābhisvaranti /
enā viśvasya bhuvanasya gopāḥ sa mā dhīraḥ pākamatrā viveśa

9.1

9.10
yadgāyatre adhi gāyatramāhitaṃ traiṣṭubhaṃ vā traiṣṭubhān niratakṣata / 9.15
yadvā jagajjagatyāhitaṃ padaṃ ya ittadviduste amṛtatvamānuśuḥ

9.2

gāyatreṇa prati mimīte arkamarkeṇa sāma traiṣṭubhena vākam /
vākena vākaṃ dvipadā catuṣpadākṣareṇa mimate sapta vāṇīḥ

9.3

jagatā sindhuṃ divyaskabhāyadrathaṃtare sūryaṃ paryapaśyat/
gāyatrasya samidhastisra āhustato mahnā pra ririce mahitvā

9.4

upa hvaye sudughāṃ dhenumetāṃ suhasto godhuguta dohadenām /
śreṣṭhaṃ savaṃ savitā sāviṣan no'bhīddho gharmastadu ṣu pra vocat

9.5

hiṅkṛṇvatī vasupatnī vasūnāṃ vatsamicchantī manasābhyāgāt/
duhāmaśvibhyāṃ payo aghnyeyaṃ sā vardhatāṃ mahate saubhagāya

9.6

gauramīmedabhi vatsaṃ miṣantaṃ mūrdhānaṃ hiṅṅakṛṇon mātavā u /
sṛkvāṇaṃ gharmamabhi vāvaśānā mimāti māyuṃ payate payobhiḥ

9.7

ayaṃ sa śiṅkte yena gaurabhivṛtā mimāti mayuṃ dhvasanāvadhi śritā /
sā cittibhirni hi cakāra martyān vidyudbhavantī prati vavrimauhata

9.8

anacchaye turagātu jīvamejaddhruvaṃ madhya ā pastyānām /
jīvo mṛtasya carati svadhābhiramartyo martyenā sayoniḥ

9.9

vidhuṃ dadrāṇaṃ salilasya pṛṣṭhe yuvānaṃ santaṃ palito jagāra /
devasya paśya kāvyaṃ mahitvādya mamāra sa hyaḥ samāna

9.10

ya īṃ cakāra na so asya veda ya īṃ dadarśa hirugin nu tasmāt/
sa māturyonā parivīto antarbahuprajā nirṛtirā viveśa

9.11

apaśyaṃ gopāmanipadyamānamā ca parā ca pathibhiścarantam /
sa sadhrīcīḥ sa viṣūcīrvasāna ā varīvarti bhuvaneṣvantaḥ

9.12

dyaurnaḥ pitā janitā nābhiratra bandhurno mātā pṛthivī mahīyam /
uttānayoścamvoryonirantaratrā pitā duhiturgarbhamādhāt

9.13

pṛchāmi tvā paramantaṃ pṛthivyāḥ pṛchāmi vṛṣṇo aśvasya retaḥ /
pṛchāmi viśvasya bhuvanasya nābhiṃ pṛchāmi vācaḥ paramaṃ vyoma

9.14

iyaṃ vediḥ paro antaḥ pṛthivyā ayaṃ somo vṛṣṇo aśvasya retaḥ /
ayaṃ yajño viśvasya bhuvanasya nābhirbrahmāyaṃ vācaḥ paramaṃ vyoma

9.15

na vi jānāmi yadivedamasmi niṇyaḥ saṃnaddho manasā carāmi /
yadā māgan prathamajā ṛtasyādidvāco aśnuve bhāgamasyāḥ

9.16

apāṅprāṅeti svadhayā gṛbhīto'martyo martyenā sayoniḥ /
tā śaśvantā viṣūcīnā viyantā nyanyaṃ cikyurna ni cikyuranyam

9.17

saptārdhagarbhā bhuvanasya reto viṣṇostiṣṭhanti pradiśā vidharmaṇi /
te dhītibhirmanasā te vipaścitaḥ paribhuvaḥ pari bhavanti viśvataḥ

9.18

ṛco akṣare parame vyoman yasmin devā adhi viśve niṣeduḥ /
yastan na veda kimṛcā kariṣyati ya ittadviduste amī samāsate

9.19

ṛcaḥ padaṃ mātrayā kalpayanto'rdharcena cakḷpurviśvamejat/
tripādbrahma pururūpaṃ vi taṣṭhe tena jīvanti pradiśaścatasraḥ

9.20

sūyavasādbhagavatī hi bhūyā adhā vayaṃ bhagavantaḥ syāma /
addhi tṛṇamaghnye viśvadānīṃ piba śuddhamudakamācarantī

9.21

gaurin mimāya salilāni takṣatī ekapadī dvipadī sā catuṣpadī /
aṣṭāpadī navapadī babhūvuṣī sahasrākṣarā bhuvanasya paṅktistasyāḥ samudrā adhi vi kṣaranti

9.22

kṛṣṇaṃ niyānaṃ harayaḥ suparṇā apo vasānā divamutpatanti /
tamāvavṛtrantsadanādṛtasyādidghṛtena pṛthivīṃ vyūduḥ

9.23

apādeti prathamā padvatīnāṃ kastadvāṃ mitrāvaruṇā ciketa /
garbho bhāraṃ bharatyā cidasyā ṛtaṃ piparti anṛtaṃ ni pāti

9.24

virāḍvāgvirāṭpṛthivī virāḍantarikṣaṃ virāṭprajāpatiḥ /
virāṇmṛtyuḥ sādhyānāmadhirājo babhūva tasya bhūtaṃ bhavyaṃ vaśe sa me bhūtaṃ bhavyaṃ vaśe kṛṇotu

9.25

śakamayaṃ dhūmamārādapaśyaṃ viṣūvatā para enāvareṇa /
ukṣāṇaṃ pṛśnimapacanta vīrāstāni dharmāṇi prathamānyāsan

9.26

trayaḥ keśina ṛtuthā vi cakṣate saṃvatsare vapata eka eṣām /
viśvamanyo abhicaṣṭe śacībhirdhrājirekasya dadṛśe na rūpam

9.27

catvāri vākparimitā padāni tāni vidurbrāhmaṇā ye manīṣiṇaḥ /
guhā trīṇi nihitā neṅgayanti turīyaṃ vāco manuṣyā vadanti

9.28

indraṃ mitraṃ varuṇamagnimāhuratho divyaḥ sa suparṇo garutmān /
ekaṃ sadviprā bahudhā vadantyagniṃ yamaṃ mātariśvānamāhuḥ

Original text: atharvavedaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0