Language

ENहिગુ
Scripture Library

Atharva Veda · Chapter 4

4.1

sūktam १
sūktam २
sūktam ३
sūktam ४
sūktam ५
sūktam ६
sūktam ७
sūktam ८
sūktam ९
sūktam १०
sūktam ११
sūktam १२
sūktam १३
sūktam १४
sūktam १५
sūktam १६
sūktam १७
sūktam १८
sūktam १९
sūktam २०
sūktam २१
sūktam २२
sūktam २३
sūktam २४
sūktam २५
sūktam २६
sūktam २७
sūktam २८
sūktam २९
sūktam ३०
sūktam ३१
sūktam ३२
sūktam ३३
sūktam ३४
sūktam ३५
sūktam ३६
sūktam ३७
sūktam ३८
sūktam ३९
sūktam ४०
4.1
brahma jajñānaṃ prathamaṃ purastādvi sīmataḥ suruco vena āvaḥ /
sa budhnyā upamā asya viṣṭhāḥ sataśca yonimasataśca vi vaḥ

4.2

iyaṃ pitryā rāṣṭryetvagre prathamāya januṣe bhuvaneṣṭhāḥ /
tasmā etaṃ surucaṃ hvāramahyaṃ gharmaṃ śrīṇantu prathamāya dhāsyave

4.3

pra yo jajñe vidvān asya bandhurviśvā devānāṃ janimā vivakti /
brahma brahmaṇa ujjabhāra madhyān nicairuccaiḥ svadhā abhi pra tasthau

4.4

sa hi vidaḥ sa pṛthivyā ṛtasthā mahī kṣemaṃ rodasī askabhāyat/
mahān mahī askabhāyadvi jāto dyāṃ sadma pārthivaṃ ca rajaḥ

4.5

sa bhudhnyādāṣṭra januṣo'bhyagraṃ bṛhaspatirdevatā tasya samrāṭ/
aharyacchukraṃ jyotiṣo janiṣṭātha dyumanto vi vasantu viprāḥ

4.6

nūnaṃ tadasya kāvyo hinoti maho devasya pūrvyasya dhāma /
eṣa jajñe bahubhiḥ sākamitthā pūrve ardhe viṣite sasan nu

4.7

yo'tharvāṇaṃ pitaraṃ devabandhuṃ bṛhaspatiṃ namasāva ca gachāt/
tvaṃ viśveṣāṃ janitā yathāsaḥ kavirdevo na dabhāyatsvadhāvān

4.1

4.2
ya ātmadā baladā yasya viśva upāsate praśiṣaṃ yasya devāḥ /
yo'syeśe dvipado yaścatuṣpadaḥ kasmai devāya haviṣā vidhema

4.2

yaḥ prāṇato nimiṣato mahitvaiko rājā jagato babhūva /
yasya chāyāmṛtaṃ yasya mṛtyuḥ kasmai devāya haviṣā vidhema

4.3

yaṃ krandasī avataścaskabhāne bhiyasāne rodasī ahvayethām /
yasyāsau panthā rajaso vimānaḥ kasmai devāya haviṣā vidhema

4.4

yasya dyaururvī pṛthivī ca mahī yasyāda urvantarikṣam /
yasyāsau sūro vitato mahitvā kasmai devāya haviṣā vidhema

4.5

yasya viśve himavanto mahitvā samudre yasya rasāmidāhuḥ /
imāśca pradiśo yasya bāhū kasmai devāya haviṣā vidhema

4.6

āpo agre viśvamāvan garbhaṃ dadhānā amṛtā ṛtajñāḥ /
yāsu devīṣvadhi deva āsītkasmai devāya haviṣā vidhema

4.7

hiraṇyagarbhaḥ samavartatāgre bhūtasya jātaḥ patireka āsīt/
sa dādhāra pṛthivīmuta dyāṃ kasmai devāya haviṣā vidhema

4.8

āpo vatsaṃ janayantīrgarbhamagre samairayan /
tasyota jāyamānasyolba āsīddhiraṇyayaḥ kasmai devāya haviṣā vidhema

4.1

4.3
uditastrayo akraman vyāghraḥ puruṣo vṛkaḥ /
hirugghi yanti sindhavo hirugdevo vanaspatirhiruṅnamantu śatravaḥ

4.2

pareṇaitu pathā vṛkaḥ parameṇota taskaraḥ /
pareṇa datvatī rajjuḥ pareṇāghāyurarṣatu

4.3

akṣyau ca te mukhaṃ ca te vyāghra jambhayāmasi /
ātsarvān viṃśatiṃ nakhān

4.4

vyāghraṃ datvatāṃ vayaṃ prathamaṃ jambhayāmasi /
ādu ṣṭenamatho ahiṃ yātudhānamatho vṛkam

4.5

yo adya stena āyati sa saṃpiṣṭo apāyati /
pathāmapadhvaṃsenaitvindro vajreṇa hantu tam

4.6

mūrṇā mṛgasya dantā apiśīrṇā u pṛṣṭayaḥ /
nimrukte godhā bhavatu nīcāyacchaśayurmṛgaḥ

4.7

yatsaṃyamo na vi yamo vi yamo yan na saṃyamaḥ /
indrajāḥ somajā ātharvaṇamasi vyāghrajambhanam

4.1

4.4
yāṃ tvā gandharvo akhanadvaruṇāya mṛtabhraje /
tāṃ tvā vayaṃ khanāmasyoṣadhiṃ śepaharṣaṇīm

4.2

uduṣā udu sūrya udidaṃ māmakaṃ vacaḥ /
udejatu prajāpatirvṛṣā śuṣmeṇa vājinā

4.3

yathā sma te virohato'bhitaptamivānati /
tataste śuṣmavattaramiyaṃ kṛṇotvoṣadhiḥ

4.4

ucchuṣmauṣadhīnāṃ sārā ṛṣabhāṇām /
saṃ puṃsāmindra vṛṣṇyamasmin dhehi tanūvaśin

4.5

apāṃ rasaḥ prathamajo'tho vanaspatīnām /
uta somasya bhrātāsyutārśamasi vṛṣṇyam

4.6

adyāgne adya savitaradya devi sarasvati /
adyāsya brahmaṇaspate dhanurivā tānayā pasaḥ

4.7

āhaṃ tanomi te paso adhi jyāmiva dhanvani /
kramasvarśa iva rohitamanavaglāyatā sadā

4.8

aśvasyāśvatarasyājasya petvasya ca /
atha ṛṣabhasya ye vājāstān asmin dhehi tanūvaśin

4.1

4.5
sahasraśṛṅgo vṛṣabho yaḥ samudrādudācarat/
tenā sahasyenā vayaṃ ni janāntsvāpayāmasi

4.2

na bhūmiṃ vāto ati vāti nāti paśyati kaścana /
striyaśca sarvāḥ svāpaya śunaścendrasakhā caran

4.3

proṣṭheśayāstalpeśayā nārīryā vahyaśīvarīḥ /
striyo yāḥ puṇyagandhayastāḥ sarvāḥ svāpayāmasi

4.4

ejadejadajagrabhaṃ cakṣuḥ prāṇamajagrabham /
aṅgānyajagrabhaṃ sarvā rātrīṇāmatiśarvare

4.5

ya āste yaścarati yaśca tiṣṭhan vipaśyati /
teṣāṃ saṃ dadhmo akṣīṇi yathedaṃ harmyaṃ tathā

4.6

svaptu mātā svaptu pitā svaptu śvā svaptu viśpatiḥ /
svapantvasyai jñātayaḥ svaptvayamabhito janaḥ

4.7

svapna svapnābhikaraṇena sarvaṃ ni svāpayā janam /
otsūryamanyāntsvāpayāvyuṣaṃ jāgṛtādahamindra ivāriṣṭo akṣitaḥ

4.1

4.6
brāhmaṇo jajñe prathamo daśaśīrṣo daśāsyaḥ /
sa somaṃ prathamaḥ papau sa cakārārasaṃ viṣam

4.2

yāvatī dyāvāpṛthivī varimṇā yāvatsapta sindhavo vitaṣṭhire /
vācaṃ viṣasya dūṣaṇīṃ tāmito niravādiṣam

4.3

suparṇastvā garutmān viṣa prathamamāvayat/
nāmīmado nārūrupa utāsmā abhavaḥ pituḥ

4.4

yasta āsyatpañcāṅgurirvakrāccidadhi dhanvanaḥ /
apaskambhasya śalyān niravocamahaṃ viṣam

4.5

śalyādviṣaṃ niravocaṃ prāñjanāduta parṇadheḥ /
apāṣṭhācchṛṅgātkulmalān niravocamahaṃ viṣam

4.6

arasasta iṣo śalyo'tho te arasaṃ viṣam /
utārasasya vṛkṣasya dhanuṣṭe arasārasam

4.7

ye apīṣan ye adihan ya āsyan ye avāsṛjan /
sarve te vadhrayaḥ kṛtā vadhrirviṣagiriḥ kṛtaḥ

4.8

vadhrayaste khanitāro vadhristvamasyoṣadhe /
vadhriḥ sa parvato giriryato jātamidaṃ viṣam

4.1

4.7
vāridaṃ vārayātai varaṇāvatyāmadhi /
tatrāmṛtasyāsiktaṃ tenā te vāraye viṣam

4.2

arasaṃ prācyaṃ viṣamarasaṃ yadudīcyam /
athedamadharācyaṃ karambheṇa vi kalpate

4.3

karambhaṃ kṛtvā tiryaṃ pībaspākamudārathim /
kṣudhā kila tvā duṣṭano jakṣivāntsa na rūrupaḥ

4.4

vi te madaṃ madāvati śaramiva pātayāmasi /
pra tvā carumiva yeṣantaṃ vacasā sthāpayāmasi

4.5

pari grāmamivācitaṃ vacasā sthāpayāmasi /
tiṣṭhā vṛkṣa iva sthāmnyabhrikhāte na rūrupaḥ

4.6

pavastaistvā paryakrīṇan dūrśebhirajinairuta /
prakrīrasi tvamoṣadhe'bhrikhāte na rūrupaḥ

4.7

anāptā ye vaḥ prathamā yāni karmāṇi cakrire /
vīrān no atra mā dabhan tadva etatpuro dadhe

4.1

4.8
bhūto bhūteṣu paya ā dadhāti sa bhūtānāmadhipatirbabhūva /
tasya mṛtyuścarati rājasūyaṃ sa rājā anu manyatāmidam

4.2

abhi prehi māpa vena ugraścettā sapatnahā /
ā tiṣṭha mitravardhana tubhyaṃ devā adhi bruvan

4.3

ātiṣṭhantaṃ pari viśve abhūṣaṃ chriyaṃ vasānaścarati svarociḥ /
mahattadvṛṣṇo asurasya nāmā viśvarūpo amṛtāni tasthau

4.4

vyāghro adhi vaiyāghre vi kramasva diśo mahīḥ /
viśastvā sarvā vāñchantvāpo divyāḥ payasvatīḥ

4.5

yā āpo divyāḥ payasā madantyantarikṣa uta vā pṛthivyām /
tāsāṃ tvā sarvāsāmapāmabhi ṣiñcāmi varcasā

4.6

abhi tvā varcasāsicann āpo divyāḥ payasvatīḥ /
yathāso mitravardhanastathā tvā savitā karat

4.7

enā vyāghraṃ pariṣasvajānāḥ siṃhaṃ hinvanti mahate saubhagāya /
samudraṃ na subhuvastasthivāṃsaṃ marmṛjyante dvīpinamapsvantaḥ

4.1

4.9
ehi jīvaṃ trāyamāṇaṃ parvatasyāsyakṣyam /
viśvebhirdevairdattaṃ paridhirjīvanāya kam

4.2

paripāṇaṃ puruṣāṇāṃ paripāṇaṃ gavāmasi /
aśvānāmarvatāṃ paripāṇāya tasthiṣe

4.3

utāsi paripāṇaṃ yātujambhanamāñjana /
utāmṛtasya tvaṃ vetthātho asi jīvabhojanamatho haritabheṣajam

4.4

yasyāñjana prasarpasyaṅgamaṅgaṃ paruṣparuḥ /
tato yakṣmaṃ vi bādhasa ugro madhyamaśīriva

4.5

nainaṃ prāpnoti śapatho na kṛtyā nābhiśocanam /
nainaṃ viṣkandhamaśnute yastvā bibhartyāñjana

4.6

asanmantrādduṣvapnyādduṣkṛtācchamalāduta /
durhārdaścakṣuṣo ghorāttasmān naḥ pāhyāñjana

4.7

idaṃ vidvān āñjana satyaṃ vakṣyāmi nānṛtam /
saneyamaśvaṃ gāmahamātmānaṃ tava pūruṣa

4.8

trayo dāsā āñjanasya takmā balāsa ādahiḥ /
varṣiṣṭhaḥ parvatānāṃ trikakun nāma te pitā

4.9

yadāñjanaṃ traikakudaṃ jātaṃ himavataspari /
yātūṃśca sarvāñjambhayatsarvāśca yātudhānyaḥ

4.10

yadi vāsi traikakudaṃ yadi yāmunamucyase /
ubhe te bhadre nāmnī tābhyāṃ naḥ pāhyāñjana

4.1

4.10
vātājjāto antarikṣādvidyuto jyotiṣaspari /
sa no hiraṇyajāḥ śaṅkhaḥ kṛśanaḥ pātvaṃhasaḥ

4.2

yo agrato rocanānāṃ samudrādadhi jajñiṣe /
śaṅkhena hatvā rakṣāṃsyattriṇo vi ṣahāmahe

4.3

śaṅkhenāmīvāmamatiṃ śaṅkhenota sadānvāḥ /
śaṅkho no viśvabheṣajaḥ kṛśanaḥ pātvaṃhasaḥ

4.4

divi jātaḥ samudrajaḥ sindhutasparyābhṛtaḥ /
sa no hiraṇyajāḥ śaṅkha āyuṣprataraṇo maṇiḥ

4.5

samudrājjāto maṇirvṛtrājjāto divākaraḥ /
so asmāntsarvataḥ pātu hetyā devāsurebhyaḥ

4.6

hiraṇyānāmeko'si somāttvamadhi jajñiṣe /
rathe tvamasi darśata iṣudhau rocanastvaṃ pra ṇa āyūṃṣi tāriṣat

4.7

devānāmasthi kṛśanaṃ babhūva tadātmanvaccaratyapsvantaḥ /
tatte badhnāmyāyuṣe varcase balāya dīrghāyutvāya śataśāradāya kārśanastvābhi rakṣatu

4.1

4.11
anaḍvān dādhāra pṛthivīmuta dyāmanaḍvān dādhārorvantarikṣam /
anaḍvān dādhāra pradiśaḥ ṣaḍurvīranaḍvān viśvaṃ bhuvanamā viveśa

4.2

anaḍvān indraḥ sa paśubhyo vi caṣṭe trayāṃ chakro vi mimīte adhvanaḥ /
bhūtaṃ bhaviṣyadbhuvanā duhānaḥ sarvā devānāṃ carati vratāni

4.3

indro jāto manuṣyeṣvantargharmastaptaścarati śośucānaḥ /
suprajāḥ santsa udāre na sarṣadyo nāśnīyādanaḍuho vijānan

4.4

anaḍvān duhe sukṛtasya loka ainaṃ pyāyayati pavamānaḥ purastāt/
parjanyo dhārā maruta ūdho asya yajñaḥ payo dakṣiṇā doho asya

4.5

yasya neśe yajñapatirna yajño nāsya dāteśe na pratigrahītā /
yo viśvajidviśvabhṛdviśvakarmā gharmaṃ no brūta yatamaścatuṣpāt

4.6

yena devāḥ svarāruruhurhitvā śarīramamṛtasya nābhim /
tena geṣma sukṛtasya lokaṃ gharmasya vratena tapasā yaśasyavaḥ

4.7

indro rūpeṇāgnirvahena prajāpatiḥ parameṣṭhī virāṭ/
viśvānare akramata vaiśvānare akramatānaḍuhyakramata /
so'dṛṃhayata so'dhārayata

4.8

madhyametadanaḍuho yatraiṣa vaha āhitaḥ /
etāvadasya prācīnaṃ yāvān pratyaṅsamāhitaḥ

4.9

yo vedānaḍuho dohāntsaptānupadasvataḥ /
prajāṃ ca lokaṃ cāpnoti tathā saptaṛṣayo viduḥ

4.10

padbhiḥ sedimavakrāmann irāṃ jaṅghābhirutkhidan /
śrameṇānaḍvān kīlālaṃ kīnāśaścābhi gacchataḥ

4.11

dvādaśa vā etā rātrīrvratyā āhuḥ prajāpateḥ /
tatropa brahma yo veda tadvā anaḍuho vratam

4.12

duhe sāyaṃ duhe prātarduhe madhyaṃdinaṃ pari /
dohā ye asya saṃyanti tān vidmānupadasvataḥ

4.1

4.12
rohaṇyasi rohaṇyasthnaśchinnasya rohaṇī /
rohayedamarundhati

4.2

yatte riṣṭaṃ yatte dyuttamasti peṣṭraṃ ta ātmani /
dhātā tadbhadrayā punaḥ saṃ dadhatparuṣā paruḥ

4.3

saṃ te majjā majjñā bhavatu samu te paruṣā paruḥ /
saṃ te māṃsasya visrastaṃ samasthyapi rohatu

4.4

majjā majñā saṃ dhīyatāṃ carmaṇā carma rohatu /
asṛkte asthi rohatu māṃsaṃ māṃsena rohatu

4.5

loma lomnā saṃ kalpayā tvacā saṃ kalpayā tvacam /
asṛkte asthi rohatu chinnaṃ saṃ dhehyoṣadhe

4.6

sa uttiṣṭha prehi pra drava rathaḥ sucakraḥ /
supaviḥ sunābhiḥ prati tiṣṭhordhvaḥ

4.7

yadi kartaṃ patitvā saṃśaśre yadi vāśmā prahṛto jaghāna /
ṛbhū rathasyevāṅgāni saṃ dadhatparuṣā paruḥ

4.1

4.13
uta devā avahitaṃ devā un nayathā punaḥ /
utāgaścakruṣaṃ devā devā jīvayathā punaḥ

4.2

dvāvimau vātau vāta ā sindhorā parāvataḥ /
dakṣaṃ te anya āvātu vyanyo vātu yadrapaḥ

4.3

ā vāta vāhi bheṣajaṃ vi vāta vāhi yadrapaḥ /
tvaṃ hi viśvabheṣaja devānāṃ dūta īyase

4.4

trāyantāmimaṃ devāstrāyantāṃ marutāṃ gaṇāḥ /
trāyantāṃ viśvā bhūtāni yathāyamarapā asat

4.5

ā tvāgamaṃ śaṃtātibhiratho ariṣṭatātibhiḥ /
dakṣaṃ ta ugramābhāriṣaṃ parā yakṣmaṃ suvāmi te

4.6

ayaṃ me hasto bhagavān ayaṃ me bhagavattaraḥ /
ayaṃ me viśvabheṣajo'yaṃ śivābhimarśanaḥ

4.7

hastābhyāṃ daśaśākhābhyāṃ jihvā vācaḥ purogavī /
anāmayitnubhyāṃ hastābhyāṃ tābhyāṃ tvābhi mṛśāmasi

4.1

4.14
ajo hyagnerajaniṣṭa śokātso apaśyajjanitāramagre /
tena devā devatāmagrā āyan tena rohān ruruhurmedhyāsaḥ

4.2

kramadhvamagninā nākamukhyān hasteṣu bibhrataḥ /
divaspṛṣṭhaṃ svargatvā miśrā devebhirādhvam

4.3

pṛṣṭhātpṛthivyā ahamantarikṣamāruhamantarikṣāddivamāruham /
divo nākasya pṛṣṭhātsvarjyotiragāmaham

4.4

svaryanto nāpekṣanta ā dyāṃ rohanti rodasī /
yajñaṃ ye viśvatodhāraṃ suvidvāṃso vitenire

4.5

agne prehi prathamo devatānāṃ cakṣurdevānāmuta mānuṣānām /
iyakṣamāṇā bhṛgubhiḥ sajoṣāḥ svaryantu yajamānāḥ svasti

4.6

ajamanajmi payasā ghṛtena divyaṃ suparṇaṃ payasaṃ bṛhantam /
tena geṣma sukṛtasya lokaṃ svarārohanto abhi nākamuttamam

4.7

pañcaudanaṃ pañcabhiraṅgulibhirdarvyoddhara pañcadhaitamodanam /
prācyāṃ diśi śiro ajasya dhehi dakṣiṇāyāṃ diśi dakṣiṇaṃ dhehi pārśvam

4.8

pratīcyāṃ diśi bhasadamasya dhehyuttarasyāṃ diśyuttaraṃ dhehi pārśvam /
ūrdhvāyāṃ diśyajasyānūkaṃ dhehi diśi dhruvāyāṃ dhehi pājasyamantarikṣe madhyato madhyamasya

4.9

śṛtamajaṃ śṛtayā prorṇuhi tvacā sarvairaṅgaiḥ saṃbhṛtaṃ viśvarūpam /
sa uttisṭheto abhi nākamuttamaṃ padbhiścaturbhiḥ prati tiṣṭha dikṣu

4.1

4.15
samutpatantu pradiśo nabhasvatīḥ samabhrāṇi vātajūtāni yantu /
mahaṛṣabhasya nadato nabhasvato vāśrā āpaḥ pṛthivīṃ tarpayantu

4.2

samīkṣayantu taviṣāḥ sudānavo'pāṃ rasā oṣadhībhiḥ sacantām /
varṣasya sargā mahayantu bhūmiṃ pṛthagjāyantāmoṣadhayo viśvarūpāḥ

4.3

samīkṣayasva gāyato nabhāṃsyapāṃ vegāsaḥ pṛthagudvijantām /
varṣasya sargā mahayantu bhūmiṃ pṛthagjāyantāṃ vīrudho viśvarūpāḥ

4.4

gaṇāstvopa gāyantu mārutāḥ parjanya ghoṣiṇaḥ pṛthak/
sargā varṣasya varṣato varṣantu pṛthivīmanu

4.5

udīrayata marutaḥ samudratastveṣo arko nabha utpātayātha /
mahaṛṣabhasya nadato nabhasvato vāśrā āpaḥ pṛthivīṃ tarpayantu

4.6

abhi kranda stanayārdayodadhiṃ bhūmiṃ parjanya payasā samaṅdhi /
tvayā sṛṣṭaṃ bahulamaitu varṣamāśāraiṣī kṛśaguretvastam

4.7

saṃ vo'vantu sudānava utsā ajagarā uta /
marudbhiḥ pracyutā meghā varṣantu pṛthivīmanu

4.8

āśāmāśāṃ vi dyotatāṃ vātā vāntu diśodiśaḥ /
marudbhiḥ pracyutā meghāḥ saṃ yantu pṛthivīmanu

4.9

āpo vidyudabhraṃ varṣaṃ saṃ vo'vantu sudānava utsā ajagarā uta /
marudbhiḥ pracyutā meghāḥ prāvantu pṛthivīmanu

4.10

apāmagnistanūbhiḥ saṃvidāno ya oṣadhīnāmadhipā babhūva /
sa no varṣaṃ vanutāṃ jātavedāḥ prāṇaṃ prajābhyo amṛtaṃ divaspari

4.11

prajāpatiḥ salilādā samudrādāpa īrayann udadhimardayāti /
pra pyāyatāṃ vṛṣṇo aśvasya reto'rvān etena stanayitnunehi

4.12

apo niṣiñcann asuraḥ pitā naḥ śvasantu gargarā apāṃ varuṇāva nīcīrapaḥ sṛja /
vadantu pṛśnibāhavo maṇḍūkā iriṇānu

4.13

saṃvatsaraṃ śaśayānā brāhmaṇā vratacāriṇaḥ /
vācaṃ parjanyajinvitāṃ pra maṇḍūkā avādiṣuḥ

4.14

upapravada maṇḍūki varṣamā vada tāduri /
madhye hradasya plavasva vigṛhya caturaḥ padaḥ

4.15

khaṇvakhā३ khaimakhā३ madhye taduri /
varṣaṃ vanudhvaṃ pitaro marutāṃ mana icchata

4.16

mahāntaṃ kośamudacābhi ṣiñca savidyutaṃ bhavatu vātu vātaḥ /
tanvatāṃ yajñaṃ bahudhā visṛṣṭā ānandinīroṣadhayo bhavantu

4.1

4.16
bṛhann eṣāmadhiṣṭhātā antikādiva paśyati /
ya stāyan manyate carantsarvaṃ devā idaṃ viduḥ

4.2

yastiṣṭhati carati yaśca vañcati yo nilāyaṃ carati yaḥ prataṅkam /
dvau saṃniṣadya yan mantrayete rājā tadveda varuṇastṛtīyaḥ

4.3

uteyaṃ bhūmirvaruṇasya rājña utāsau dyaurbṛhatī dūreantā /
uto samudrau varuṇasya kukṣī utāsminn alpa udake nilīnaḥ

4.4

uta yo dyāmatisarpātparastān na sa mucyātai varuṇasya rājñaḥ /
diva spaśaḥ pra carantīdamasya sahasrākṣā ati paśyanti bhūmim

4.5

sarvaṃ tadrājā varuṇo vi caṣṭe yadantarā rodasī yatparastāt/
saṃkhyātā asya nimiṣo janānāmakṣān iva śvaghnī ni minoti tāni

4.6

ye te pāśā varuṇa saptasapta tredhā tiṣṭhanti viṣitā ruṣantaḥ /
chinantu sarve anṛtaṃ vadantaṃ yaḥ satyavādyati taṃ sṛjantu

4.7

śatena pāśairabhi dhehi varuṇainaṃ mā te mocyanṛtavāṅnṛcakṣaḥ /
āstāṃ jālma udaraṃ śraṃśayitvā kośa ivābandhaḥ parikṛtyamānaḥ

4.8

yaḥ samābhyo varuṇo yo vyābhyo yaḥ saṃdeśyo varuṇo yo videśyo /
yo daivo varuṇo yaśca mānuṣaḥ

4.9

taistvā sarvairabhi ṣyāmi pāśairasāvāmuṣyāyaṇāmuṣyāḥ putra /
tān u te sarvān anusaṃdiśāmi

4.1

4.17
īśāṇāṃ tvā bheṣajānāmujjeṣa ā rabhāmahe /
cakre sahasravīryaṃ sarvasmā oṣadhe tvā

4.2

satyajitaṃ śapathayāvanīṃ sahamānāṃ punaḥsarām /
sarvāḥ samahvyoṣadhīrito naḥ pārayāditi

4.3

yā śaśāpa śapanena yāghaṃ mūramādadhe /
yā rasasya haraṇāya jātamārebhe tokamattu sā

4.4

yāṃ te cakrurāme pātre yāṃ cakrurnīlalohite /
āme māṃse kṛtyāṃ yāṃ cakrustayā kṛtyākṛto jahi

4.5

dauṣvapnyaṃ daurjīvityaṃ rakṣo abhvamarāyyaḥ /
durṇāmnīḥ sarvā durvācastā asman nāśayāmasi

4.6

kṣudhāmāraṃ tṛṣṇāmāramagotāmanapatyatām /
apāmārga tvayā vayaṃ sarvaṃ tadapa mṛjmahe

4.7

tṛṣṇāmāraṃ kṣudhāmāramatho akṣaparājayam /
apāmārga tvayā vayaṃ sarvaṃ tadapa mṛjmahe

4.8

apāmārga oṣadhīnāṃ sarvāsāmeka idvaśī /
tena te mṛjma āsthitamatha tvamagadaścara

4.1

4.18
samaṃ jyotiḥ sūryeṇāhnā rātrī samāvatī /
kṛṇomi satyamūtaye'rasāḥ santu kṛtvarīḥ

4.2

yo devāḥ kṛtyāṃ kṛtvā harādaviduṣo gṛham /
vatso dhāruriva mātaraṃ taṃ pratyagupa padyatām

4.3

amā kṛtvā pāpmānaṃ yastenānyaṃ jighāṃsati /
aśmānastasyāṃ dagdhāyāṃ bahulāḥ phaṭkarikrati

4.4

sahasradhāman viśikhān vigrīvāṃ chāyayā tvam /
prati sma cakruṣe kṛtyāṃ priyāṃ priyāvate hara

4.5

anayāhamoṣadhyā sarvāḥ kṛtyā adūduṣam /
yāṃ kṣetre cakruryāṃ goṣu yāṃ vā te puruṣeṣu

4.6

yaścakāra na śaśāka kartuṃ śaśre pādamaṅgurim /
cakāra bhadramasmabhyamātmane tapanaṃ tu saḥ

4.7

apāmārgo'pa mārṣṭu kṣetriyaṃ śapathaśca yaḥ /
apāha yātudhānīrapa sarvā arāyyaḥ

4.8

apamṛjya yātudhānān apa sarvā arāyyaḥ /
apāmārga tvayā vayaṃ sarvaṃ tadapa mṛjmahe

4.1

4.19
uto asyabandhukṛduto asi nu jāmikṛt/
uto kṛtyākṛtaḥ prajāṃ nadamivā chindhi vārṣikam

4.2

brāhmaṇena paryuktāsi kaṇvena nārṣadena /
senevaiṣi tviṣīmatī na tatra bhayamasti yatra prāpnoṣyoṣadhe

4.3

agrameṣyoṣadhīnāṃ jyotiṣevābhidīpayan /
uta trātāsi pākasyātho hantāsi rakṣasaḥ

4.4

yadado devā asurāṃstvayāgre nirakurvata /
tatastvamadhyoṣadhe'pāmārgo ajāyathāḥ

4.5

vibhindatī śataśākhā vibhindan nāma te pitā /
pratyagvi bhindhi tvaṃ taṃ yo asmāmabhidāsati

4.6

asadbhūmyāḥ samabhavattadyāmeti mahadvyacaḥ /
tadvai tato vidhūpāyatpratyakkartāramṛcchatu

4.7

pratyaṅhi saṃbabhūvitha pratīcīnaphalastvam /
sarvān macchapathāmadhi varīyo yāvayā vadham

4.8

śatena mā pari pāhi sahasreṇābhi rakṣā mā /
indraste vīrudhāṃ pata ugra ojmānamā dadhat

4.1

4.20
ā paśyati prati paśyati parā paśyati paśyati /
divamantarikṣamādbhūmiṃ sarvaṃ taddevi paśyati

4.2

tisro divastisraḥ pṛthivīḥ ṣaṭcemāḥ pradiśāḥ pṛthak/
tvayāhaṃ sarvā bhūtāni paśyāni devyoṣadhe

4.3

divyasya suparṇasya tasya hāsi kanīnikā /
sā bhūmimā rurohitha vahyaṃ śrāntā vadhūriva

4.4

tāṃ me sahasrākṣo devo dakṣiṇe hasta ā dadhat/
tayāhaṃ sarvaṃ paśyāmi yaśca śūdra utāryaḥ

4.5

āviṣkṛṇuṣva rūpāni mātmānamapa gūhathāḥ /
atho sahasracakṣo tvaṃ prati paśyāḥ kimīdinaḥ

4.6

darśaya mā yātudhānān darśaya yātudhānyaḥ /
piśācāntsarvān darśayeti tvā rabha oṣadhe

4.7

kaśyapasya cakṣurasi śunyāśca caturakṣyāḥ /
vīdhre sūryamiva sarpantaṃ mā piśācaṃ tiraskaraḥ

4.8

udagrabhaṃ paripāṇādyātudhānaṃ kimīdinam /
tenāhaṃ sarvaṃ paśyāmyuta śūdramutāryam

4.9

yo antarikṣeṇa patati divaṃ yaśca atisarpati /
bhūmiṃ yo manyate nāthaṃ taṃ piśācaṃ pra darśaya

4.1

4.21
ā gāvo agmann uta bhadramakrantsīdantu goṣṭhe raṇayantvasme /
prajāvatīḥ pururūpā iha syurindrāya pūrvīruṣaso duhānāḥ

4.2

indro yajvane gṛṇate ca śikṣata upeddadāti na svaṃ muṣāyati /
bhūyobhūyo rayimidasya vardhayann abhinne khilye ni dadhāti devayum

4.3

na tā naśanti na dabhāti taskaro nāsāmāmitro vyathirā dadharṣati /
devāṃśca yābhiryajate dadāti ca jyogittābhiḥ sacate gopatiḥ saha

4.4

na tā arvā reṇukakāṭo'śnute na saṃskṛtatramupa yanti tā abhi /
urugāyamabhayaṃ tasya tā anu gāvo martasya vi caranti yajvanaḥ

4.5

gāvo bhago gāva indro ma ichādgāva somasya prathamasya bhakṣaḥ /
imā yā gāvaḥ sa janāsa indra ichāmi hṛdā manasā cidindram

4.6

yūyaṃ gāvo medayatha kṛśaṃ cidaśrīraṃ citkṛṇuthā supratīkam /
bhadraṃ gṛhaṃ kṛṇutha bhadravāco bṛhadvo vaya ucyate sabhāsu

4.7

prajāvatīḥ sūyavase ruśantīḥ śuddhā apaḥ suprapāṇe pibantīḥ /
mā va stena īśata māghaśaṃsaḥ pari vo rudrasya hetirvṛṇaktu

4.1

4.22
imamindra vardhaya kṣatriyaṃ me imaṃ viśāmekavṛṣaṃ kṛṇu tvam /
niramitrān akṣṇuhyasya sarvāṃstān randhayāsmā ahamuttareṣu

4.2

emaṃ bhaja grāme aśveṣu goṣu niṣṭaṃ bhaja yo amitro asya /
varṣma kṣatrāṇāmayamastu rājendra śatruṃ randhaya sarvamasmai

4.3

ayamastu dhanapatirdhanānāmayaṃ viśāṃ viśpatirastu rājā /
asminn indra mahi varcāṃsi dhehyavarcasaṃ kṛṇuhi śatrumasya

4.4

asmai dyāvāpṛthivī bhūri vāmaṃ duhāthāṃ gharmadughe iva dhenū /
ayaṃ rājā priya indrasya bhūyātpriyo gavāmoṣadhīnāṃ paśūnām

4.5

yunajmi ta uttarāvantamindraṃ yena jayanti na parājayante /
yastvā karadekavṛṣaṃ janānāmuta rājñāmuttamaṃ mānavānām

4.6

uttarastvamadhare te sapatnā ye ke ca rājan pratiśatravaste /
ekavṛṣa indrasakhā jigīvāṃ chatrūyatāmā bharā bhojanāni

4.7

siṃhapratīko viśo addhi sarvā vyāghrapratīko'va bādhasva śatrūn /
ekavṛṣa indrasakhā jigīvāṃ chatrūyatāmā khidā bhojanāni

4.1

4.23
agnermanve prathamasya pracetasaḥ pāñcajanyasya bahudhā yamindhate /
viśoviśaḥ praviśivāṃsamīmahe sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.2

yathā havyaṃ vahasi jātavedo yathā yajñaṃ kalpayasi prajānan /
evā devebhyaḥ sumatiṃ na ā vaha sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.3

yāmanyāmann upayuktaṃ vahiṣṭhaṃ karmaṅkarmann ābhagamagnimīḍe /
rakṣohaṇaṃ yajñavṛdhaṃ ghṛtāhutaṃ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.4

sujātaṃ jātavedasamagniṃ vaiśvānaraṃ vibhum /
havyavāhaṃ havāmahe sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.5

yena ṛṣayo balamadyotayan yujā yenāsurāṇāmayuvanta māyāḥ /
yenāgninā paṇīn indro jigāya sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.6

yena devā amṛtamanvavindan yenauṣadhīrmadhumatīrakṛṇvan /
yena devāḥ svarābharantsa no muñcatvaṃhasaḥ

4.7

yasyedaṃ pradiśi yadvirocate yajjātaṃ janitavyaṃ ca kevalam /
staumyagniṃ nāthito johavīmi sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.1

4.24
indrasya manmahe śaśvadidasya manmahe vṛtraghna stomā upa mema āguḥ /
yo dāśuṣaḥ sukṛto havameti sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.2

ya ugrīṇāmugrabāhuryayuryo dānavānāṃ balamāruroja /
yena jitāḥ sindhavo yena gāvaḥ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.3

yaścarṣaṇipro vṛṣabhaḥ svarvidyasmai grāvāṇaḥ pravadanti nṛmṇam /
yasyādhvaraḥ saptahotā madiṣṭhaḥ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.4

yasya vaśāsa ṛṣabhāsa ukṣaṇo yasmai mīyante svaravaḥ svarvide /
yasmai śukraḥ pavate brahmaśumbhitaḥ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.5

yasya juṣṭiṃ sominaḥ kāmayante yaṃ havanta iṣumantaṃ gaviṣṭau /
yasminn arkaḥ śiśriye yasminn ojaḥ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.6

yaḥ prathamaḥ karmakṛtyāya jajñe yasya vīryaṃ prathamasyānubuddham /
yenodyato vajro'bhyāyatāhiṃ sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.7

yaḥ saṃgrāmān nayati saṃ yudhe vaśī yaḥ puṣṭāni saṃsṛjati dvayāni /
staumīndraṃ nāthito johavīmi sa no muñcatvaṃhasaḥ

4.1

4.25
vāyoḥ saviturvidathāni manmahe yāvātmanvadviśatho yau ca rakṣathaḥ /
yau viśvasya paribhū babhūvathustau no muñcatamaṃhasaḥ

4.2

yayoḥ saṃkhyātā varimā pārhivāni yābhyāṃ rajo yupitamantarikṣe /
yayoḥ prāyaṃ nānvānaśe kaścana tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.3

tava vrate ni viśante janāsastvayyudite prerate citrabhāno /
yuvaṃ vāyo savitā ca bhuvanāni rakṣathastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.4

apeto vāyo savitā ca duṣkṛtamapa rakṣāṃsi śimidāṃ ca sedhatam /
saṃ hyūrjayā sṛjathaḥ saṃ balena tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.5

rayiṃ me poṣaṃ savitota vāyustanū dakṣamā suvatāṃ suśevam /
ayakṣmatātiṃ maha iha dhattaṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.6

pra sumatiṃ savitarvāya ūtaye mahasvantaṃ matsaraṃ mādayāthaḥ /
arvāgvāmasya pravato ni yacchataṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.7

upa śreṣṭhā na āśiṣo devayordhāmann asthiran /
staumi devaṃ savitāraṃ ca vāyuṃ tau no muñcantvaṃhasaḥ

4.1

4.26
manve vāṃ dyāvāpṛthivī subhojasau sacetasau ye aprathethāmamitā yojanāni /
pratiṣṭhe hyabhavataṃ vasūnāṃ te no muñcatamaṃhasaḥ

4.2

pratiṣṭhe hyabhavataṃ vasūnāṃ pravṛddhe devī subhage urūcī /
dyāvāpṛthivī bhavataṃ me syone te no muñcatamaṃhasaḥ

4.3

asantāpe sutapasau huve'hamurvī gambhīre kavibhirnamasye /
dyāvāpṛthivī bhavataṃ me syone te no muñcatamaṃhasaḥ

4.4

ye amṛtaṃ bibhṛtho ye havīṃṣi ye srotyā bibhṛtho ye manuṣyān /
dyāvāpṛthivī bhavataṃ me syone te no muñcatamaṃhasaḥ

4.5

ye usriyā bibhṛtho ye vanaspatīn yayorvāṃ viśvā bhuvanānyantaḥ /
dyāvāpṛthivī bhavataṃ me syone te no muñcatamaṃhasaḥ

4.6

ye kīlālena tarpayatho ye ghṛtena yābhyāmṛte na kiṃ cana śaknuvanti /
dyāvāpṛthivī bhavataṃ me syone te no muñcatamaṃhasaḥ

4.7

yan medamabhiśocati yenayena vā kṛtaṃ pauruṣeyān na daivāt/
staumi dyāvāpṛthivī nāthito johavīmi te no muñcatamaṃhasaḥ

4.1

4.27
marutāṃ manve adhi me bruvantu premaṃ vājaṃ vājasāte avantu /
āśūn iva suyamān ahva ūtaye te no muñcantvaṃhasaḥ

4.2

utsamakṣitaṃ vyacanti ye sadā ya āsiñcanti rasamoṣadhīṣu /
puro dadhe marutaḥ pṛśnimātṝṃste no muñcantvaṃhasaḥ

4.3

payo dhenūnāṃ rasamoṣadhīnāṃ javamarvatāṃ kavayo ya invatha /
śagmā bhavantu maruto naḥ syonāste no muñcantvaṃhasaḥ

4.4

apaḥ samudrāddivamudvahanti divaspṛthivīmabhi ye sṛjanti /
ye adbhirīśānā marutaścaranti te no muñcantvaṃhasaḥ

4.5

ye kīlālena tarpayanti ye ghṛtena ye vā vayo medasā saṃsṛjanti /
ye adbhirīśānā maruto varṣayanti te no muñcantvaṃhasaḥ

4.6

yadīdidaṃ maruto mārutena yadi devā daivyenedṛgāra /
yūyamīśidhve vasavastasya niṣkṛteste no muñcantvaṃhasaḥ

4.7

tigmamanīkaṃ viditaṃ sahasvan mārutaṃ śardhaḥ pṛtanāsūgram /
staumi maruto nāthito johavīmi te no muñcantvaṃhasaḥ

4.1

4.28
bhavāśarvau manve vāṃ tasya vittaṃ yayorvāmidaṃ pradiśi yadvirocate /
yāvasyeśāthe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.2

yayorabhyabhva uta yaddūre cidyau viditāviṣubhṛtāmasiṣṭhau /
yāvasyeśathe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.3

sahasrākṣau vṛtrahanā huvehaṃ dūregavyūtī stuvann emyugrau /
yāvasyeśathe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.4

yāvārebhāthe bahu sākamagre pra cedasrāṣṭramabhibhāṃ janeṣu /
yāvasyeśathe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.5

yayorvadhān nāpapadyate kaścanāntardeveṣūta mānuṣeṣu /
yāvasyeśathe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.6

yaḥ kṛtyākṛn mūlakṛdyātudhāno ni tasmin dhattaṃ vajramugrau /
yāvasyeśathe dvipado yau catuṣpadastau no muñcatamaṃhasaḥ

4.7

adhi no brūtaṃ pṛtanāsūgrau saṃ vajreṇa sṛjataṃ yaḥ kimīdī /
staumi bhavāśarvau nāthito johavīmi tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.1

4.29
manve vāṃ mitrāvaruṇāvṛtāvṛdhau sacetasau druhvaṇo yau nudethe /
pra satyāvānamavatho bhareṣu tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.2

sacetasau druhvaṇo yau nudethe pra satyāvānamavatho bhareṣu /
yau gacchatho nṛcakṣasau babhruṇā sutaṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.3

yāvaṅgirasamavatho yāvagastiṃ mitrāvaruṇā jamadagnimattrim /
yau kaśyapamavatho yau vasiṣṭhaṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.4

yau śyāvāśvamavatho vādhryaśvaṃ mitrāvaruṇā purumīḍhamattrim /
yau vimadamavatho saptavadhriṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.5

yau bharadvājamavatho yau gaviṣṭhiraṃ viśvāmitraṃ varuṇa mitra kutsam /
yau kakṣīvantamavatho prota kaṇvaṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.6

yau medhātithimavatho yau triśokaṃ mitrāvaruṇāvuśanāṃ kāvyaṃ yau /
yau gotamamavatho prota mugdalaṃ tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.7

yayo rathaḥ satyavartma rjuraśmirmithuyā carantamabhiyāti dūṣayan /
staumi mitrāvaruṇau nāthito johavīmi tau no muñcatamaṃhasaḥ

4.1

4.30
ahaṃ rudrebhirvasubhiścarāmyahamādityairuta viśvadevaiḥ /
ahaṃ mitrāvarunobhā bibharmyahamindrāgnī ahamaśvinobhā

4.2

ahaṃ rāṣṭrī saṃgamanī vasūnāṃ cikituṣī prathamā yajñiyānām /
tāṃ mā devā vyadadhuḥ purutrā bhūristhātrāṃ bhūryāveśayantaḥ

4.3

ahameva svayamidaṃ vadāmi juṣṭaṃ devānāmuta mānuṣāṇām /
yaṃ kāmaye tantamugraṃ kṛṇomi taṃ brahmāṇaṃ tamṛṣiṃ taṃ sumedhām

4.4

mayā so'nnamatti yo vipaśyati yaḥ prāṇati ya īṃ śṛṇotyuktam /
amantavo māṃ ta upa kṣiyanti śrudhi śruta śruddheyaṃ te vadāmi

4.5

ahaṃ rudrāya dhanurā tanomi brahmadviṣe śarave hantavā u /
ahaṃ janāya samadaṃ kṛṇomi ahaṃ dyāvāpṛthivī ā viveśa

4.6

ahaṃ somamāhanasaṃ bibharmyahaṃ tvaṣṭāramuta pūṣaṇaṃ bhagam /
ahaṃ dadhāmi draviṇā haviṣmate suprāvyā yajamānāya sunvate

4.7

ahaṃ suve pitaramasya mūrdhan mama yonirapsvantaḥ samudre /
tato vi tiṣṭhe bhuvanāni viśvotāmūṃ dyāṃ varṣmaṇopa spṛśāmi

4.8

ahameva vātaiva pra vāmyārabhamāṇā bhuvanāni viśvā /
paro divā para enā pṛthivyaitāvatī mahimnā saṃ babhūva

4.1

4.31
tvayā manyo sarathamārujanto harṣamāṇā hṛṣitāso marutvan /
tigmeṣava āyudhā saṃśiśānā upa pra yantu naro agnirūpāḥ

4.2

agniriva manyo tviṣitaḥ sahasva senānīrnaḥ sahure hūta edhi /
hatvāya śatrūn vi bhajasva veda ojo mimāno vi mṛdho nudasva

4.3

sahasva manyo abhimātimasmai rujan mṛṇan pramṛṇan prehi śatrūn /
ugraṃ te pājo nanvā rurudhre vaśī vaśaṃ nayāsā ekaja tvam

4.4

eko bahūnāmasi manya īḍitā viśaṃviśaṃ yuddhāya saṃ śiśādhi /
akṛttaruktvayā yujā vayaṃ dyumantaṃ ghoṣaṃ vijayāya kṛṇmasi

4.5

vijeṣakṛdindra ivānavabravo'smākaṃ manyo adhipā bhaveha /
priyaṃ te nāma sahure gṛṇīmasi vidmā tamutsaṃ yata ābabhūtha

4.6

ābhūtyā sahajā vajra sāyaka saho bibharṣi sahabhūta uttaram /
kratvā no manyo saha medyedhi mahādhanasya puruhūta saṃsṛji

4.7

saṃsṛṣṭaṃ dhanamubhayaṃ samākṛtamasmabhyaṃ dhattāṃ varuṇaśca manyuḥ /
bhiyo dadhānā hṛdayeṣu śatravaḥ parājitāso apa ni layantām

4.1

4.32
yaste manyo'vidhadvajra sāyaka saha ojaḥ puṣyati viśvamānuṣak/
sāhyāma dāsamāryaṃ tvayā yujā vayaṃ sahaskṛtena sahasā sahasvatā

4.2

manyurindro manyurevāsa devo manyurhotā varuṇo jātavedāḥ /
manyuṃ viśa īḍate mānuṣīryāḥ pahi no manyo tapasā sajoṣāḥ

4.3

abhīhi manyo tavasastavīyān tapasā yujā vi jahi śatrūn /
amitrahā vṛtrahā dasyuhā ca viśvā vasūnyā bharā tvaṃ naḥ

4.4

tvaṃ hi manyo abhibhūtyojāḥ svayaṃbhūrbhāmo abhimātiṣāhaḥ /
viśvacarṣaṇiḥ sahuriḥ sahīyān asmāsvojaḥ pṛtanāsu dhehi

4.5

abhāgaḥ sann apa pareto asmi tava kratvā taviṣasya pracetaḥ /
taṃ tvā manyo akraturjihīḍāhaṃ svā tanūrbaladāvā na ehi

4.6

ayaṃ te asmyupa na ehyarvāṅpratīcīnaḥ sahure viśvadāvan /
manyo vajrinn abhi na ā vavṛtsva hanāva dasyūṃruta bodhyāpeḥ

4.7

abhi prehi dakṣiṇato bhavā no'dhā vṛtrāṇi jaṅghanāva bhūri /
juhomi te dharuṇaṃ madhvo agramubhāvupāṃśu prathamā pibāva

4.1

4.33
apa naḥ śośucadaghamagne śuśugdhyā rayim /
apa naḥ śośucadagham

4.2

sukṣetriyā sugātuyā vasūyā ca yajāmahe /
apa naḥ śośucadagham

4.3

pra yadbhandiṣṭha eṣāṃ prāsmākāsaśca sūrayaḥ /
apa naḥ śośucadagham

4.4

pra yatte agne sūrayo jāyemahi pra te vayam /
apa naḥ śośucadagham

4.5

pra yadagneḥ sahasvato viśvato yanti bhānavaḥ /
apa naḥ śośucadagham

4.6

tvaṃ hi viśvatomukha viśvataḥ paribhūrasi /
apa naḥ śośucadagham

4.7

dviṣo no viśvatomukhāti nāveva pāraya /
apa naḥ śośucadagham

4.8

sa naḥ sindhumiva nāvāti parṣa svastaye /
apa naḥ śośucadagham

4.1

4.34
brahmāsya śīrṣaṃ bṛhadasya pṛṣṭhaṃ vāmadevyamudaramodanasya /
chandāṃsi pakṣau mukhamasya satyaṃ viṣṭārī jātastapaso'dhi yajñaḥ

4.2

anasthāḥ pūtāḥ pavanena śuddhāḥ śucayaḥ śucimapi yanti lokam /
naiṣāṃ śiśnaṃ pra dahati jātavedāḥ svarge loke bahu straiṇameṣām

4.3

viṣṭāriṇamodanaṃ ye pacanti nainān avartiḥ sacate kadā cana /
āste yama upa yāti devāntsaṃ gandharvairmadate somyebhiḥ

4.4

viṣṭāriṇamodanaṃ ye pacanti nainān yamaḥ pari muṣṇāti retaḥ /
rathī ha bhūtvā rathayāna īyate pakṣī ha bhūtvāti divaḥ sameti

4.5

eṣa yajñānāṃ vitato vahiṣṭho viṣṭāriṇaṃ paktvā divamā viveśa /
āṇḍīkaṃ kumudaṃ saṃ tanoti bisaṃ śālūkaṃ śaphako mulālī /
etāstvā dhārā upa yantu sarvāḥ svarge loke madhumatpinvamānā upa tvā tiṣṭhantu puṣkariṇīḥ samantāḥ

4.6

ghṛtahradā madhukūlāḥ surodakāḥ kṣīreṇa pūrṇā udakena dadhnā /
etāstvā dhārā upa yantu sarvāḥ svarge loke madhumatpinvamānā upa tvā tiṣṭhantu puṣkariṇīḥ samantāḥ

4.7

caturaḥ kumbhāṃścaturdhā dadāmi kṣīreṇa pūrnāmudakena dadhnā /
etāstvā dhārā upa yantu sarvāḥ svarge loke madhumatpinvamānā upa tvā tiṣṭhantu puṣkariṇīḥ samantāḥ

4.8

imamodanaṃ ni dadhe brāhmaṇeṣu viṣṭāriṇaṃ lokajitaṃ svargam /
sa me mā kṣeṣṭa svadhayā pinvamāno viśvarūpā dhenuḥ kāmadughā me astu

4.1

4.35
yamodanaṃ prathamajā ṛtasya prajāpatistapasā brahmaṇe'pacat/
yo lokānāṃ vidhṛtirnābhireṣāttenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.2

yenātaran bhūtakṛto'ti mṛtyuṃ yamanvavindan tapasā śrameṇa /
yaṃ papāca brahmaṇe brahma pūrvaṃ tenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.3

yo dādhāra pṛthivīṃ viśvabhojasaṃ yo antarikṣamāpṛṇādrasena /
yo astabhnāddivamūrdhvo mahimnā tenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.4

yasmān māsā nirmitāstriṃśadarāḥ saṃvatsaro yasmān nirmito dvādaśāraḥ /
ahorātrā yaṃ pariyanto nāpustenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.5

yaḥ prāṇadaḥ prāṇadavān babhūva yasmai lokā ghṛtavantaḥ kṣaranti /
jyotiṣmatīḥ pradiśo yasya sarvāstenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.6

yasmātpakvādamṛtaṃ saṃbabhūva yo gāyatryā adhipatirbabhūva /
yasmin vedā nihitā viśvarūpāstenaudanenāti tarāṇi mṛtyum

4.7

ava bādhe dviṣantaṃ devapīyuṃ sapatnā ye me'pa te bhavantu /
brahmaudanaṃ viśvajitaṃ pacāmi śṛṇvantu me śraddadhānasya devāḥ

4.1

4.36
tāntsatyaujāḥ pra dahatvagnirvaiśvānaro vṛṣā /
yo no durasyāddipsāccātho yo no arātiyāt

4.2

yo no dipsādadipsato dipsato yaśca dipsati /
vaiśvānarasya daṃṣṭrayoragnerapi dadhāmi tam

4.3

ya āgare mṛgayante pratikrośe'māvāsye /
kravyādo anyān dipsataḥ sarvāṃstāntsahasā sahe

4.4

sahe piśācāntsahasaiṣāṃ draviṇaṃ dade /
sarvān durasyato hanmi saṃ ma ākūtirṛdhyatām

4.5

ye devāstena hāsante sūryeṇa mimate javam /
nadīṣu parvateṣu ye saṃ taiḥ paśubhirvide

4.6

tapano asmi piśācānāṃ vyāghro gomatāmiva /
śvānaḥ siṃhamiva dṛṣṭvā te na vindante nyañcanam

4.7

na piśācaiḥ saṃ śaknomi na stenaiḥ na vanargubhiḥ /
piśācāstasmān naśyanti yamahaṃ grāmamāviśe

4.8

yaṃ grāmamāviśata idamugraṃ saho mama /
piśācāstasmān naśyanti na pāpamupa jānate

4.9

ye mā krodhayanti lapitā hastinaṃ maśakā iva /
tān ahaṃ manye durhitān jane alpaśayūn iva

4.10

abhi taṃ nirṛtirdhattāmaśvamiva aśvābhidhānyā /
malvo yo mahyaṃ krudhyati sa u pāśān na mucyate

4.1

4.37
tvayā pūrvamatharvāṇo jaghnū rakṣāṃsyoṣadhe /
tvayā jaghāna kaśyapastvayā kaṇvo agastyaḥ

4.2

tvayā vayamapsaraso gandharvāṃscātayāmahe /
ajaśṛṅgyaja rakṣaḥ sarvān gandhena nāśaya

4.3

nadīṃ yantvapsaraso'pāṃ tāramavaśvasam /
gulgulūḥ pīlā naladyaukṣagandhiḥ pramandanī /
tatparetāpsarasaḥ pratibuddhā abhūtana

4.4

yatrāśvatthā nyagrodhā mahāvṛkṣāḥ śikhaṇḍinaḥ /
tatparetāpsarasaḥ pratibuddhā abhūtana

4.5

yatra vaḥ preṅkhā haritā arjunā uta yatrāghātāḥ karkaryaḥ saṃvadanti /
tatparetāpsarasaḥ pratibuddhā abhūtana

4.6

eyamagann oṣadhīnāṃ vīrudhāṃ vīryāvatī /
ajaśṛṅgyarāṭakī tīkṣṇaśṛṅgī vyṛṣatu

4.7

ānṛtyataḥ śikhaṇḍino gandharvasyāpsarāpateḥ /
bhinadmi muṣkāvapi yāmi śepaḥ

4.8

bhīmā indrasya hetayaḥ śatamṛṣṭīrayasmayīḥ /
tābhirhaviradān gandharvān avakādān vyṛṣatu

4.9

bhīmā indrasya hetayaḥ śatamṛṣṭīrhiraṇyayīḥ /
tābhirhaviradān gandharvān avakādān vyṛṣatu

4.10

avakādān abhiśocān apsu jyotaya māmakān /
piśācāntsarvān oṣadhe pra mṛṇīhi sahasva ca

4.11

śvevaikaḥ kapirivaikaḥ kumāraḥ sarvakeśakaḥ /
priyo dṛśa iva bhūtvā gandharvaḥ sacate striyas/
tamito nāśayāmasi brahmaṇā vīryāvatā

4.12

jāyā idvo apsaraso gandharvāḥ patayo yūyam /
apa dhāvatāmartyā martyān mā sacadhvam

4.1

4.38
udbhindatīṃ saṃjayantīmapsarāṃ sādhudevinīm /
glahe kṛtāni kṛṇvānāmapsarāṃ tāmiha huve

4.2

vicinvatīmākirantīmapsarāṃ sādhudevinīm /
glahe kṛtāni gṛhṇānāmapsarāṃ tāmiha huve

4.3

yāyaiḥ parinṛtyatyādadānā kṛtaṃ glahāt/
sā naḥ kṛtāni sīṣatī prahāmāpnotu māyayā /
sā naḥ payasvatyaitu mā no jaiṣuridaṃ dhanam

4.4

yā akṣeṣu pramodante śucaṃ krodhaṃ ca bibhratī /
ānandinīṃ pramodinīmapsarāṃ tāmiha huve

4.5

sūryasya raśmīn anu yāḥ sañcaranti marīcīrvā yā anusañcaranti /
yāsāmṛṣabho dūrato vājinīvāntsadyaḥ sarvān lokān paryeti rakṣan /
sa na aitu homamimaṃ juṣāṇo'ntarikṣeṇa saha vājinīvān

4.6

antarikṣeṇa saha vājinīvan karkīṃ vatsāmiha rakṣa vājin /
ime te stokā bahulā ehyarvāṅiyaṃ te karkīha te mano'stu

4.7

antarikṣeṇa saha vājinīvan karkīṃ vatsāmiha rakṣa vājin /
ayaṃ ghāso ayaṃ vraja iha vatsāṃ ni badhnīmaḥ /
yathānāma va īśmahe svāhā

4.1

4.39
pṛthivyāmagnaye samanamantsa ārdhnot/
yathā pṛthivyāmagnaye samanamann evā mahyaṃ saṃnamaḥ saṃ namantu

4.2

pṛthivī dhenustasyā agnirvatsaḥ /
sā me'gninā vatseneṣamūrjaṃ kāmaṃ duhām /
āyuḥ prathamaṃ prajāṃ poṣaṃ rayiṃ svāhā

4.3

antarikṣe vāyave samanamantsa ārdhnot/
yathāntarikṣe vāyave samanamann evā mahyaṃ saṃnamaḥ saṃ namantu

4.4

antarikṣaṃ dhenustasyā vatsaḥ /
sā me vāyunā vatseneṣamūrjaṃ kāmaṃ duhām /
āyuḥ prathamaṃ prajāṃ poṣaṃ rayiṃ svāhā

4.5

divyādityāya samanamantsa ārdhnot/
yathā divyādityāya samanamann evā mahyaṃ saṃnamaḥ saṃ namantu

4.6

dyaurdhenustasyā ādityo vatsaḥ /
sā ma ādityena vatseneṣamūrjaṃ kāmaṃ duhām /
āyuḥ prathamaṃ prajāṃ poṣaṃ rayiṃ svāhā

4.7

dikṣu candrāya samanamantsa ārdhnot/
yathā dikṣu candrāya samanamann evā mahyaṃ saṃnamaḥ saṃ namantu

4.8

diśo dhenavastāsāṃ candro vatsaḥ /
tā me candreṇa vatseneṣamūrjaṃ kāmaṃ duhāmāyuḥ prathamaṃ prajāṃ posaṃ rayiṃ svāhā

4.9

agnāvagniścarati praviṣṭa ṛṣīṇāṃ putro abhiśastipā u /
namaskāreṇa namasā te juhomi mā devānāṃ mithuyā karma bhāgam

4.10

hṛdā pūtaṃ manasā jātavedo viśvāni deva vayunāni vidvān /
saptāsyāni tava jātavedastebhyo juhomi sa juṣasva havyam

4.1

4.40
ye purastājjuhvati jātavedaḥ prācyā diśo'bhidāsantyasmān /
agnimṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.2

ye dakṣiṇato juhvati jātavedo dakṣiṇāyā diśo'bhidāsantyasmān /
yamamṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenā pratisareṇa hanmi

4.3

ye paścājjuhvati jātavedaḥ pratīcyā diśo'bhidāsantyasmān /
varuṇamṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.4

ya uttarato juhvati jātaveda udīcyā diśo'bhidāsantyasmān /
somamṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.5

ye'dhastājjuhvati jātaveda udīcyā diśo'bhidāsantyasmān /
bhūmimṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.6

ye'ntarikṣājjuhvati jātavedo vyadhvāyā diśo'bhidāsantyasmān /
vāyumṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.7

ya upariṣṭājjuhvati jātaveda ūrdhvāyā diśo'bhidāsantyasmān /
sūryamṛtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

4.8

ye diśāmantardeśebhyo juhvati jātavedaḥ sarvābhyo digbhyo'bhidāsanti asmān /
brahma rtvā te parāñco vyathantāṃ pratyagenān pratisareṇa hanmi

Original text: atharvavedaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc